B GIÁO D C VÀ ÀO T O --- B NÔNG NGHI P VÀ PTNT
TR

NG

I H C TH Y L I

Nguy n Ng c Hùng

NGHIÊN C U L A CH N D ÁN
U T : D ÁN C P N
TRÊN A BÀN TP. H CHÍ MINH

LU N V N TH C S

Tp. H Chí Minh, 2015

C


B GIÁO D C VÀ ÀO T O --- B NÔNG NGHI P VÀ PTNT
TR

NG

I H C TH Y L I

Nguy n Ng c Hùng

NGHIÊN C U L A CH N D ÁN
U T : D ÁN C P N

Tr

ng

c, Gia đình và b n bè đã s

ng h , đóng góp ý ki n, đ ng viên th c hi n lu n v n này, và đ c bi t là Th y
PGS.TS Mai Di Tám, ng

i tr c ti p h

ng d n khoa h c, đã h t lòng h

ng d n,

h tr , đ tôi có th th c hi n v i n l c cao nh t đ góp ph n làm cho ch t l
cu c s ng c a hàng tri u c dân đô th trên đ a bàn Thành ph H Chí Minh.
Trân tr ng!

TP.HCM, ngày

tháng

n m 2015

Nguy n Ng c Hùng

ng




tháng

n m 2015

Tác gi lu n v n

Nguy n Ng c Hùng


3

M CL C
L I CÁM N ............................................................................................................ 1
B N CAM K T ........................................................................................................ 2
DANH M C CÁC HÌNH V ................................................................................... 5
DANH M C CÁC B NG BI U ............................................................................. 6
CÁC KÝ HI U, THU T NG ............................................................................... 8
M
U .................................................................................................................... 9
CH
NG 1: ............................................................................................................ 14
T NG QUAN V
ÁNH GIÁ HI U QU TÀI CHÍNH D ÁN
U T .... 14

1.1. T ng quan các nghiên c u v l a ch n d án đ u t , d án c p n c Vi t Nam
và trên th gi i theo ph ng pháp đánh giá hi u qu tài chính .................................... 15
1.1.1. T ng quan các nghiên c u l a ch n d án đ u t , d án c p n c Vi t
Nam theo ph ng pháp đánh giá hi u qu tài chính ................................................... 15

3.2.1. Áp l c ............................................................................................................. 39
3.2.2. Các đ n giá đ u vào có liên quan ................................................................. 43
3.2.3. Giá n c đ u vào........................................................................................... 43
3.2.4.
n giá xây d ng c b n ............................................................................... 44


4

3.2.5.
n giá v t t thi t b .................................................................................... 45
3.3. Xây d ng mô hình tính toán cho t ng lo i d án .................................................. 45
3.3.1. S l c v các lo i d án c a công ty c p n c ........................................... 45
3.3.2. Mô hình tính toán hi n t i áp d ng đ tính toán hi u qu tài chính c a d án
c p n c và các h n ch c a mô hình.......................................................................... 47
3.3.3. Mô hình tính toán m i đ xu t áp d ng đ tính toán hi u qu tài chính c a
d án c p n c ............................................................................................................. 52
3.3.4. C s xác đ nh su t chi t kh u c a d án ..................................................... 56
3.3.5. C s xác đ nh vòng đ i d án ...................................................................... 57
3.4. Các tiêu chí phân tích hi u qu tài chính d án .................................................... 58
3.4.1. Phân tích l a ch n cho t ng d án đ n l ..................................................... 58
3.4.2. Phân tích l a ch n cho nhóm d án đ n l ho c theo t ng n m trên c s
ngu n v n đ u t có h n .............................................................................................. 59
K t lu n Ch ng 3 ............................................................................................................. 59

CH
NG 4: ............................................................................................................ 61
ÁP D NG K T QU NGHIÊN C U VÀO TH C TI N PHÂN TÍCH HI U
QU TÀI CHÍNH CHO CÁC D ÁN C TH ................................................. 61



5

DANH M C CÁC HÌNH V
Hình 1. 1 S đ t ch c SAWACO ............................................................................10
Hình 1. 2 B n đ 6 vùng c p n
Hình 1. 3 Tu i th đ

c Tp.HCM ............................................................12

ng ng c a m ng l

Hình 1. 4 V t li u ng c a m ng l
Hình 1. 5 H th ng m ng l
Hình 2. 1 Minh h a n

ic pn

ic pn

c Tp.HCM............................14

c Tp.HCM ........................................14

c và nhà máy n

c c a Tp.HCM ................15

c ch y t do qua vòi ……………………………………………..32


B ng 1. 2 Vùng c p n c theo qu n lý c a SAWACO..............................................11
B ng 1. 3 H th ng các tr m b m t ng áp Tp. HCM ...............................................15
B ng 2. 1 Su t chi t kh u bình quân gia quy n c tính c a d án công…………31
B ng 3. 1 T ng quan gi a áp l c và l ng n c th t thoát……………………...39
B ng 3. 2 So sánh s n l ng qua đ ng h t ng t i DMA 1041................................41
B ng 3. 5 Bi u giá n c đ xu t t ng theo l trình t 2015 – 2019 .........................43
B ng 3. 6 Tóm t t m t s h n ch c a mô hình tính toán hi u qu tài chính c a d
án c p n c hi n t i ..................................................................................................50
B ng 4. 1 T ng h p d toán chi phí đ u t D án s a ch a ng m c (SCOM)
đ ng N Trang Long – Bình L i, P.13, Q.Bình Th nh …………………………..62
B ng 4. 2 T ng h p các gi đ nh c a d án SCOM đ ng N Trang Long – Bình
L i, P.13, Q.Bình Th nh (P.1) ..................................................................................67
B ng 4. 3 T ng h p các gi đ nh c a d án SCOM đ ng N Trang Long – Bình
L i, P.13, Q.Bình Th nh (P.2) ..................................................................................68
B ng 4. 4 Tính toán Dòng ti n c a d án SCOM đ ng N Trang Long – Bình L i,
P.13, Q.Bình Th nh (P.1)..........................................................................................69
B ng 4. 5 Tính toán Dòng ti n c a d án SCOM đ ng N Trang Long – Bình L i,
P.13, Q.Bình Th nh (P.2)..........................................................................................70
B ng 4. 6 Gi i thích k t qu d án SCOM đ ng N Trang Long – Bình L i ........72
B ng 4. 7 Phân tích đ nh y cho d án SCOM đ ng N Trang Long – Bình L i .72
B ng 4. 8 D toán t ng chi phí c a D án nâng c p hoàn thi n c p n c Ph ng 3
và Ph ng 9 Qu n Phú Nhu n .................................................................................74
B ng 4. 9 T ng h p các gi đ nh c a d án NCHT c p n c P.3 và P.9 Q. Phú
Nhu n ........................................................................................................................77
B ng 4. 10 Tính toán Dòng ti n c a d án NCHT c p n c P.3 và P.9 Q. Phú
Nhu n (P.1) ...............................................................................................................78
B ng 4. 11 K t qu đánh giá D án nâng c p hoàn thi n c p n c Ph ng 3 và
Ph ng 9 Qu n Phú Nhu n ......................................................................................79
B ng 4. 12 Phân tích đ nh y c a NPV c a D án nâng c p hoàn thi n c p n c
Ph ng 3 và Ph ng 9 Qu n Phú Nhu n ................................................................79

B ng 4. 26 Phân tích đ nh y NPV c a d án Xây d ng m i tuy n ng c p 2 đ ng
Tr n Huy Li u – Tr n Quang Di u .........................................................................100
B ng 4. 27 Tính toán dòng ti n c a d án Xây d ng m i tuy n ng c p 2 đ ng
Tr n Huy Li u – Tr n Quang Di u .........................................................................101
B ng 4. 28 ánh giá hi u qu d án Xây d ng m i tuy n ng c p 2 đ ng Tr n
Huy Li u – Tr n Quang Di u (vòng đ i d án 20 n m).........................................107
B ng 4. 29 Các y u t ch a đ a vào mô hình tính toán dòng ti n d án...............107


8

CÁC KÝ HI U, THU T NG
DA T

D án đ u t

Tp.HCM

Thành ph H Chí Minh

OIML

Organisation International de Métrologie Légale – T ch c đo l

ng

qu c t
ADB

Asian Development Bank - Ngân hàng phát tri n Châu Á


BOO

Hình th c đ u t Xây d ng – S h u – Kinh doanh (Build – OwnOperation)

c


9

M

U

1. Tính c p thi t c a đ tài
N

c có vai trò quan tr ng và duy trì cu c s ng cho con ng

i, đi u ki n c n

thi t cho s s ng còn c a t t c các sinh v t trên trái đ t là m t ch t r t quan tr ng
trong nhi u ngành khoa khoa h c và trong đ i s ng.
N

c là m t tài nguyên quý và có h n. Theo

1978 thì kh i l

ng n

c ng t s ch mà con ng
i đ

c ng t có trên

i không s d ng đ

i đã và đang s d ng. Tuy nhiên, n u ta tr ph n n

kho ng 0,003% là n

ng n

c b ô nhi m ra thì ch có

i có th s d ng đ

c cung c p 879.000 lít n

1988). Nh v y trong t nhiên có nhi u ngu n n

c và n u tính ra

c ng t đ s d ng (Miller,
c nh ng đ s d ng cho m c

đích n u ng sinh ho t r t ít.
Vi c bùng n dân s cùng v i t c đ đô th hóa, công nghi p hóa nhanh
chóng nên nhu c u dùng n


không ít vùng và l u v c sông, l

ng n

ng dòng ch y

ng n

c c n dùng

c có th cung c p, t c là ch ng nh ng v

c c n có đ duy trì sinh thái mà còn không có ngu n n

đ cung c p cho sinh ho t và s n xu t. H n n a, ngu n n
mùa c n l i khá nh ch chi m kho ng 10 - 40% t ng l

t quá xa
c t i ch

c sông t nhiên trong

ng n

c toàn n m, th m


10

chí b c n ki t và ô nhi m, nên m c b o đ m n

c quan tâm, đ c

các đô th l n n i có s bùng n

dân s m nh m , m t đ c dân và m t đ xây d ng r t cao, gây khó kh n cho vi c
cung ng, qu n lý ngu n n

c s ch và m ng l

i c p thoát n

c t i các khu v c

này.
Là đô th l n nh t c n

c, vi c qu n lý m ng l

d án đ u t trong l nh v c c p n

ic pn

c, th c hi n các

c t i đ a bàn Tp. HCM g p nhi u khó kh n và

t n t i nhi u h n ch trong công tác tri n khai th c hi n. V i ngu n v n có h n t
ngân sách, yêu c u đ t ra đ i v i đ n v qu n lý m ng l
này là ph i làm sao v a khai thác hi u qu ngu n n


d n đ n đ n v qu n lý ph i đóng c a ho c ph i nh đ n s bao c p c a Nhà n
đ t n t i, đi ng

c l i v i ch tr

ng C ph n hóa doanh nghi p Nhà n

c

c và Xã


11

h i hóa các d án đ u t trong l nh v c ti n ích mà

ng, Nhà n

c và Chính ph

đã đ ra trong su t th i gian qua.
Thêm vào đó, đ i v i m i doanh nghi p c p n

c, vi c xây d ng k ho ch

đ u t , thu x p ngu n v n là vi c h t s c quan tr ng. Hàng n m, m i đ n v có
nhi u d án khác nhau c n ph i th c hi n, do v y, vi c tính toán dòng ti n c a các
d án, xem xét tính hi u qu t ng d án đ x p x p th t

u tiên th c hi n trong


u tiên đ u t các d án,

đ m b o ho t đ ng có lãi cho doanh nghi p, thu nh p cho ng
đ m b o tính b n v ng c a l nh v c c p n

c

i lao đ ng c ng nh

c v i vai trò là m t ngành ti n ích quan

tr ng.
2. M c tiêu nghiên c u
• Xây d ng đ
án c p n

c các mô hình tính toán hi u qu kinh t cho các lo i hình d

c.

• Áp d ng mô hình vào th c t các d án đã, đang và s p tri n khai.
3.

it

ng và ph m vi nghiên c u

Ph m vi nghiên c u: Các d án xây d ng h th ng m ng l



• Ph

ng pháp k th a;

• Ph

ng pháp đi u tra, thu th p và đánh giá thông tin;

• Ph

ng pháp phân tích t ng h p;

• Ph

ng pháp s d ng mô hình (Các mô hình mô ph ng) 1.

ng;

gi i quy t bài toán phân tích l a ch n các d án đ u t xây d ng h th ng
m ng l

i cung c p n

c s ch t i thành ph H Chí Minh m t cách c b n, có h

th ng c n ph i h p tham chi u các n i dung sau:
• Các qui đ nh c a pháp lu t liên quan v s n xu t, cung c p và tiêu th n
s ch s n xu t, cung c p và tiêu th n
• Quy ho ch m ng l

c s khoa h c đ áp d ng vào th c ti n phân tích, đánh giá và l a ch n d
án đ u t phù h p;
• C p nh t các thông tin, t li u c b n, v i ph
ti n hành phân tích đánh giá các ph

ng pháp ti p c n h th ng,

ng pháp kinh t k thu t có liên quan

đ n d án.
• Xây d ng các mô hình tính toán hi u qu kinh t cho t ng lo i hình d án c
th v i các thông tin, ph
•

ánh giá các ph
đ nh đ u t ;

1

Simulation model

ng pháp đã đ

c l a ch n;

ng pháp kinh t k thu t đ u ra c a mô hình, ra các quy t


13


ÁNH GIÁ HI U

QU TÀI CHÍNH D

ÁN

UT


15

T ng quan các nghiên c u v l a ch n d án đ u t , d án c p n

1.1.

Vi t Nam và trên th gi i theo ph

ng pháp đánh giá hi u qu tài chính

1.1.1. T ng quan các nghiên c u l a ch n d án đ u t , d án c p n
Nam theo ph

c

c

Vi t

ng pháp đánh giá hi u qu tài chính


đ
ph

c k t qu tính toán và yêu c u s li u đ u vào ít ph c t p h n ph

ng pháp 2;

ng pháp hai Mô hình hóa và s d ng các ph n m m tr giúp đ tính toán. Tác

gi k t lu n ph

ng pháp th nh t phù h p v i Vi t nam do đi u ki n v giao

thông, kinh t và Môi tr
Lu n v n ThS. L

ng Vi t Nam.
ng v n khôi “Phân tích, đánh giá và l a ch n các d án

đ u t công”, t p chí Kinh t và D báo, s 6/2012, trang 11-12. Tác gi phân tích
s khác nhau gi a phân tích tài chính d án và phân tích kinh t , phân tích tài chính
là đánh giá d án t quan đi m phúc l i c a m t nhóm nh nh ng ng
h

c

ng l i c a d án, còn phân tích kinh t là g p t t c các chi phí và l i ích c a t t

c các công dân trong m t n
l

c s phát tri n liên ngành, tr c ti p ho c gián ti p t o ra

nhi u công n vi c làm, và xóa đói gi m nghèo.
Ngoài ra, còn có m t s nghiên c u khác nh ThS. Nh Tr ng Bách “
giá d án đ u t c s h t ng đ

ánh

ng s t” T p chí nghiên c u tài chính k toán, s

10 (87) - 2010, trang 61 - 64. ThS. Nguy n Qu nh Sang “M t s v n đ đánh giá,
l a ch n d án đ u t trong doanh nghi p”, T p chí Khoa h c giao thông v n t i,
s 11 - 6/2005, trang 84- 86. Võ Hoàng Anh “Phân tích hi u qu kinh t - tài chính
d án BOT xây d ng đ
trang 41- 43. ThS.
hình nh h

ng cao t c

Vi t nam”, t p chí c u đ

ng vi t Nam, 2007,

th M Dung – PGS.TS Lê Ki u “Phân tích các y u t vô

ng đ n d án”, t p chí Ng

i xây d ng, s tháng 8- 2011, trang 18 –

21, cùng nhi u bài báo, nghiên c u khoa h c khác…


c trên

th gi i
Cho đ n nay, ch a có nghiên c u riêng nào v l a ch n d án đ u t công
trình c p n

c ngoài nghiên c u c a phòng phát tri n h t ng và đô th c a World

Bank có tiêu đ Cách ti p c n phân tích kinh t c a các d án c p n

c 2, phát hành

vào tháng 10 n m 1992, đ ph c v cho công tác đánh giá l a ch n đ u t vào các
công trình c p n
2

c c a World Bank. Bài nghiên c u đã đánh giá 21 d án đã th c

Nguyên v n ti ng Anh “An Approach to the Economic Analysis of Water Supply Projects”


9

hi n g n đây c a Ngân hàng th gi i. Vi c đánh giá d án d a vào phân tích Chi phí
– L i ích 3 c a d án trong đó có c l i ích c a Nhà n
th h

c, ch đ u t d án và ng



c t i Tp. HCM hi n nay do T ng công ty c p n

c Sài Gòn

(Saigon Water Company - SAWACO) và các công ty tr c thu c qu n lý.
SAWACO có hi n có 13 phòng ban ch c n ng và ban Qu n lý d án; 2 nhà máy
n

c m t và 1 nhà máy n

c ng m; 6 công ty C ph n C p n

Trách nhi m h u h n m t thành viên C p n

c và 2 công ty

c; 2 công ty C ph n chuyên ngành;

2 công ty thành viên và 1 xí nghi p qu n lý h th ng truy n t i (xem Hình 1.1)
SAWACO cung c p n

c cho toàn b TPHCM, 23/24 qu n huy n (tr

huy n C Chi) v i dân s trong vùng ph c v là 7,5 tri u ng
vãng lai), t l h dân đ

cc pn

910.786 đ u n i. Quy mô c p n

iđ tđ

các gi ng thu c qu n 12, qu n Tân Bình, m t ph n t i qu n Gò

V p, qu n Bình Tân và qu n 8 chi m 6,4%.
B ng 1. 1 Quy mô c p n

TT

c

Nhà máy n

c c a SAWACO (tính đ n 2013)

Công
su t
thi t k
(m3/ngđ)
750.000
300.000

c

1
2

NMN Th
c
NMN Tân Hi p


5

NMN BOT Bình An

100.000

6

H th ng n c ng m
Bình Tr An

12.000

7

Gi ng Bà Huy n
Thanh Quan

400

8

Tr m gi ng n c
ng m Gò V p

10.000

9
10


c theo qu n lý c a

B ng 1.2 và Hình 1.2.

B ng 1. 2 Vùng c p n

c theo qu n lý c a SAWACO

Công ty qu n lý

Vùng

c, Tp. H Chí Minh

a bàn qu n lý

C p n c B n Thành, C p n c
Vùng 1 Phú Hòa Tân và 1 ph n do C p
n c Ch L n qu n lý
Vùng 2

Công ty TNHH MTV C p n
Tân Hòa

Vùng 3

C pn
C pn



c, Qu n 9 và Qu n 2

Ngu n: SAWACO (2013), Báo cáo t l th t th t n

c, Tp. H Chí Minh


12

Ngu n: T ng Công ty C p n

c Sài Gòn (2010), Quy ho ch t ng th C p n
đ n n m 2025- T p 2. Báo cáo chính

Hình 1. 2 B n đ 6 vùng c p n
M ng l
đ

ic pn

ng ng (có đ

n it đ

c TP H Chí Minh

c Tp.HCM

c c a Tp.HCM r ng l n và ph c t p v i h n 5.400km

c t nhà máy n

o n qua g m c u

ng Nai b ng 2 ng thép D350mm đ t hai bên c u. Tuy n này đ
vào s d ng t 1967 đ n nay.

c

cđ a


13

• Tuy n s 3: D800- 1000mm b ng ng thép có l p b o v ngoài và l p lót xi
m ng bên trong d n n

c t NMN ng m Sài Gòn d c theo đ

m ng tháng Tám - Âu C - H

ng l 14 đ n Tân Hoá ph

ng Cách

ng 20, Qu n Tân

Bình dài 7.131m.
• Tuy n s 4: D1500mm b ng bê tông d



o t khu v c UBND Thành ph

đ n Bùng Binh Cây Gõ.
-

D1200 – 1050 – 900 - 750 - 600mm đ

ng Võ Th Sáu - 3/2 t c u

i n

Biên Ph đ n Bùng Binh Cây Gõ.
-

D900 – 750 - 600mm B ch

ng- Phan

ng L u t ngã t Hàng Xanh đ n

L ng Cha C .
-

D500mm Ung V n Khiêm t c u Sài Gòn đ n ngã t Bình Tri u.

-

D800mm C ng Hoà t ngã ba Tây Th nh đ n L ng Cha C .



ic pn

c Tp.HCM

Ngu n: T ng Công ty C p n
Quy ho ch t ng th C p n

ic pn

ng ng c p n

c Tp.HCM

c ph thu c vào nhi u y u t ,

lo i v t li u, đi u ki n l p đ t, đ a ch t khu v c nh ng thông th
đ

c Sài Gòn (2010),

c TP.HCM đ n n m 2025- T p 2. Báo cáo chính

Hình 1. 4 V t li u ng c a m ng l
Trong th c t , tu i th c a đ

c Sài Gòn (2010),

ng là 50 n m, v i


Chánh
Tr m b m Qu n 8
R ch Cát

c đi m

Quy mô

Do không đ n c nên th i Có 1 b ch a 1.000 m3
gian ho t đ ng c a tr m ch 2 máy b 3m 6HDB:
Q=380m /h
kho ng 5-10 gi trong ngày
H = 38m
N = 48kW

Do cu i m ng không đ áp l c Có 1 b ch a 400m ,
d n đ n không có n c nên 2 máy b3 m:
Công ty c p n c đã khoan 1 Q=44m /h
gi ng n c ng m c p cho tr m H=38m
t ng áp (máy b m gi ng N=48kW
60m3/h, N=24kW)
Công su t nh , hi n t i quá c và không ho t đ ng do
n c không đ n đ c.
3

Ngu n: SAWACO (2013), Báo cáo t l th t th t n

c, Tp. H Chí Minh

Ngu n: SAWACO (2013), Báo cáo t l th t th t n