ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
TRẦN THỊ TUYẾT VÂN
NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN DU LỊCH
NÔNG THÔN TỈNH AN GIANG
LUẬN VĂN THẠC SĨ DU LỊCH
Hà Nội, 2015
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
TRẦN THỊ TUYẾT VÂN
NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN DU LỊCH
NÔNG THÔN TỈNH AN GIANG
Chuyên ngành: Du lịch
(Chương trình đào tạo thí điểm)
LUẬN VĂN THẠC SĨ DU LỊCH
Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: TS. Phạm Hồng Long
Hà Nội, 2015
1.4.1. Tiềm năng phát triển loại hình du lịch nông thôn ở Việt Nam Error! Bookmark n
1.4.2. Sự cần thiết phát triển du lịch nông thôn ở Việt Nam Error! Bookmark not defin
1.4.3. Bài học kinh nghiệm từ các mô hình phát triển du lịch nông thôn trên
thế giới và ở Việt Nam cần nghiên cứu và học tập Error! Bookmark not defined.
*Tiểu kết chƣơng 1 ........................................ Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 2: TIỀM NĂNG VÀ THỰC TRẠNG PHÁT TRIỂN DU
LỊCH NÔNG THÔN TỈNH AN GIANG .... Error! Bookmark not defined.
2.1. Tổng quan chung tình hình hoạt động du lịch tỉnh An Giang Error! Bookmark
2.1.1. Thực trạng phát triển du lịch tỉnh An Giang Error! Bookmark not defined.
2.1.2. Lượng khách du lịch đến An Giang giai đoạn 2005-2014 Error! Bookmark not d
2.2. Tiềm năng phát triển du lịch nông thôn tỉnh An Giang Error! Bookmark not de
2.2.1.Vị trí địa lý .............................................. Error! Bookmark not defined.
2.2.2. Tiềm năng tự nhiên ................................ Error! Bookmark not defined.
2.2.3. Tiềm năng nhân văn ............................... Error! Bookmark not defined.
2.2.4. Tiềm năng về sản xuất nông nghiệp ...... Error! Bookmark not defined.
2.3. Thực trạng phát triển du lịch nông thôn tỉnh An Giang Error! Bookmark not d
2.3.1. Quy trình phát triển của mô hình du lịch nông thôn tỉnh An Giang Error! Bookma
2.3.2. Hiệu quả từ sự phát triển du lịch nông thôn ở An Giang Error! Bookmark not de
2.3.3. Chính sách phát triển du lịch nông thôn cho các bên liên quan Error! Bookmark
2.4. Đánh giá về hoạt động phát triển du lịch nông thôn tại An Giang Error! Bookm
*Tiểu kết chƣơng 2 ........................................ Error! Bookmark not defined.
3.3.3. Kiến nghị đối với chính quyền địa phương Error! Bookmark not defined.
3.3.4. Kiến nghị đối với cộng đồng địa phương Error! Bookmark not defined.
3.3.5. Kiến nghị đối với khách du lịch ............ Error! Bookmark not defined.
*Tiểu kết chƣơng 3 ........................................ Error! Bookmark not defined.
KẾT LUẬN .................................................... Error! Bookmark not defined.
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 12
PHỤ LỤC
MỞ ĐẦU
1.Tính cấp thiết của đề tài
Những năm gần đây, Việt Nam đã nỗ lựctìm hướng phát triển để nâng tầm vị
thế của du lịch Việt Nam trên bản đồ du lịch thế giới. Tài nguyên du lịch của Việt
Nam đa dạng, phong phú, trải dọc miền đất nước…mang đến cho nước ta lợi thế du
lịch vô cùng to lớn. Tuy nhiên sự phát triển của ngành vẫn chưa tương xứng với tiềm
năng vốn có của nó. Sự trùng lặp trong các sản phẩm dịch vụ, yếu kém trong khả năng
cung cấp các sản phẩm du lịch đặc trưng, đặc sắc khiến cho ngành du lịch Việt Nam
không tạo được ấn tượng trong lòng khách quốc tế cũng như khách nội địa.
Việt Nam với xuất phát điểm là một quốc gia có nền sản xuất nông nghiệp
lâu đời trong khu vực và trên thế giới. Lịch sử Việt Nam gắn liền với nông thôn,
nông nghiệp truyền thống. Định hướng của Đảng và Nhà nước nhằm chuyển dịch
cơ cấu kinh tế từ sản xuất nông nghiệp sang các ngành công nghiệp, dịch vụcòn gặp
rất nhiều khó khăn trong các vấn đề giải quyết việc làm, tăng nguồn thu nhập ổn
định cho cư dân nông thôn, tạosự phát triển bền vững trong tương lai. Bên cạnh đó
các mối quan tâm về sự thay đổi cơ cấu hệ thống kinh tế tại nông thôn sẽ phá vỡ các
truyền thống văn hóa vốn có tại các làng, bản, địa phương. Các giá trị văn hóa sẽ bị
mai một hoặc biến chất do chạy theo sự thay đổi của xã hội cũng là một trong
những vấn đề quan trọng được các cơ quan chức năng đặc biệt lưu ý.
Để giải quyết những khó khăn trên, ngành du lịch Việt Nam cần tìm ra một
hướng đi khác. Tìm và khai thác một loại hình du lịch mới, có nét đặc trưng riêng
thêm bên cạnh nguồn thu chủ yếu từ hoạt động canh tác nông nghiệp.
Từ các lý do trên, học viên lựa chọn “Nghiên cứu phát triển du lịch nông
thôn tỉnh An Giang” làm đề tài luận văn tốt nghiệp của mình.
2.Tổng quan tình hình nghiên cứu
Dưới góc độ khoa học, nghiên cứu phát triển du lịch nông thôn tỉnh An Giang là
một đề tài mới. Tuy vậy, trên thế giới và ở Việt Nam cũng đã có nhiều công trình
nghiên cứu về loại hình du lịch này, được thực hiện ở nhiều quy mô, phạm vi và địa
phương khác nhau. Trong phần này, tác giả tiến hành tổng quan tình hình nghiên cứu
để hệ thống cơ sở lí luận hoàn chỉnh về loại hình du lịch nông thôn. Trên cơ sở đó có
thể đưa vào vận dụng, khai thác tiềm năng tại các nông thôn ở Việt Nam.
1
Niên giám thống kê tỉnh An Giang, 2013
Trên thế giới
Richard và Julia Sharpley trong cuốn “Giới thiệu về du lịch nông thôn”đưa
racác nghiên cứu về mô hình du lịch nông thôn, các bài học từ thực tiễn trong việc
áp dụng tại nhiều quốc gia khác nhau trên thế giới. Công trình nghiên cứu đưa ra
các khái niệm du lịch nông thôn, định nghĩa nguồn tài nguyên du lịch, yêu cầu cần
cho phát triển du lịch, thế nào là sản phẩm, thị trường và các chiến lược nhằm
quảngbá du lịch nông thôn. Nghiên cứu đã mang lại kiến thức, sự hiểu biết một cách
khái quát nhất về loại hình du lịch này trên thế giới. [29]
Sue, Beeton trong cuốn “Phát triển cộng đồng từ du lịch”đã hệ thống hóa cơ
sở lý luận về du lịch cộng đồng nông thôn,lập kế hoạch cho du lịch cộng đồng tại
nông thôn, xúc tiến phát triển du lịch ở nông thôn, phát triển cộng đồng thông qua
hoạt động du lịch. [24, pg 141-163]
E.Wanda George, Heather Mair và Donald G.Reid trong cuốn “Phát triển du
lịch nông thôn: sự biến đổi phong tục tập quán và văn hóa địa phương”trình bài các
nghiên cứu liên quan đến: phát triển du lịch tại vùng nông thôn, vai trò của văn hóa
các làng quê, vườn quốc gia, biển, đảo…[32]
Ở Việt Nam
Các công trình nghiên cứu về loại hình du lịch nông thôn chưa có nhiều,
trước hết phải kể đến một công trình khoa học có giá trị lý thuyết và thực tiễn cho
phát triển du lịch nông thôn Việt Nam, chính là “Cẩm nang thực tiễn phát triển du
lịch nông thôn Việt Nam”. Công trình này là kết quả hợp tác giữa Việt Nam – Nhật
Bản, trong năm 2013. Tổng cục Du lịch Việt Nam đã giao Viện Nghiên cứu Phát
triển Du lịch phối hợp cùng Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) biên tập và
xuất bản cuốn “Cẩm nang thực tiễn phát triển du lịch nông thôn Việt Nam” trên cơ
sở đúc rút kết quả thực hiện các dự án hỗ trợ phát triển du lịch của Nhật Bản tại các
vùng nông thôn của Việt Nam là: Đường Lâm (Hà Nội), Hồng Phong (Hải Dương),
Đông Hòa Hiệp (Tiền Giang), Tabhing (Quảng Nam) và ba làng nghề Phù Lãng,
Đình Tổ và Hòa Long (Bắc Ninh).[17]
Còn lại chủ yếu là các nghiên cứu nhỏ lẻ về tiềm năng và định hướng phát
triển du lịch nông thôn ở từng địa phương, có thể kể ra các công trình sau:
2
ETC: European Travel Commission
Đề tài thạc sĩ kinh tế nông nghiệp “Phát triển du lịch nông thôn ở tỉnh Lâm
Đồng” của tác giả Huỳnh Lê Ái Linh, Đại học Nông Lâm thành phố Hồ Chí Minh,
năm 2012.
Luận văn thạc sĩ du lịch “Phát triển du lịch nông thôn tỉnh Ninh Bình” của
tác giả Lê Thị Bích Huyền, Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn, Đại học Quốc
Gia Hà Nội, năm 2012.
Xét riêng với tỉnh An Giang, việc nghiên cứu phát triển du lịch nông thôn thì
chưa được đề cập trong bất cứ tài liệu nào. Một số công trình, đề tài nghiên cứu có
liên quan đến phát triển du lịch, cộng đồng, bảo vệ môi trường du lịch, hoạt động
Đề xuất các giải pháp phát triển du lịch nông thôn tỉnh An Giang. Những kết
quả đạt được của đề tài sẽ là bài học kinh nghiệm để An Giang phát triển du lịch nông
thôn trở thành loại hình du lịch mang dấu ấn đặc trưng riêng của tỉnh An Giang.
5.Quan điểm và phƣơng pháp nghiên cứu
5.1. Các quan điểm nghiên cứu
5.1.1. Quan điểm duy vật biện chứng và duy vật lịch sử
Các vấn đề về cơ sở lí luận và thực tiễn phát triển du lịch nông thôn tại tỉnh
An Giang được nghiên cứu trong sự vận động và phát triển của các thành tố trong
một thành phần, cũng như giữa các thành phần theo các quy luật tự nhiên, kinh tế xã hội khách quan. Từ đó, đưa ra các phân tích, nhận định, đánh giá khách quan xác
thực làm cơ sở khoa học cho việc xây dựng, đưa ra các kiến giải nhằm phát triển du
lịch nông thôn của địa phương đạt hiệu quả cao.
Đồng thời tìm hiểu nghiên cứu các công trình có liên quan đến du lịch nông
thôn đã được thực hiện, từ đó tổng quan, vận dụng vào việc nghiên cứu cho phát
triển du lịch nông thôn tại An Giang.
5.1.2. Quan điểm hệ thống
Vận dụng trong việc sắp xếp các bước, các vấn đề nghiên cứu cần được thực
hiện của đề tài. Hệ thống hóa sắp xếp, xử lý các tri thức lý luận cũng như thực tiễn.
Việc tổng quan cơ sở lý luận và thực tiễn về du lịch nông thôn được nghiên
cứu xem xét trong mối quan hệ biện chứng với cơ sở lí luận của khoa học du lịch,
của các ngành khoa học khác và thực tiễn phát triển du lịch nông thôn ở các quốc
gia và địa phương khác.
5.1.3. Quan điểm bền vững
Vận dụng cơ sở lý luận cũng như thực tiễn phát triển bền vững ở Việt Nam
và trên thế giới để làm sáng tỏ cho vấn đề nghiên cứu của đề tài.
TÀI LIỆU THAM KHẢO
*Tiếng Việt
1. Đoàn Thị Mỹ Hạnh – Bùi Thị Quỳnh Ngọc (2012), Phát triển du lịch nông thôn
ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long: Đường đến cơ cấu kinh tế dịch vụ - nông –
Tạp chí Du lịch Việt Nam, số 3/2010, tr.46-47.
15. Từ điển bách khoa Việt Nam (2000), tập 1, NXB Khoa học và Kỹ thuật.
16. Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch – Tổng cục Du lịch Việt Nam, Báo cáo tóm tắt
Quy hoạch tổng thể du lịch Việt Nam đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030.
17. Viện nghiên cứu phát triển du lịch (2013), Cẩm nang thực tiễn phát triển du lịch
nông thôn ở Việt Nam.
18. Bùi Thị Hải Yến (2004), Vai trò giáo dục cộng đồng với phát triển bền vững trên
thế giới và ở Việt Nam, Tạp chí Văn hóa nghệ thuật số 4.
19. Bùi Thị Hải Yến (2006), Tuyến điểm du lịch Việt Nam, NXB Giáo dục.
20. Bùi Thị Hải Yến (2007), Quy hoạch du lịch, NXB Giáo dục.
21. Bùi Thị Hải Yến (2012), Du lịch cộng đồng, NXB Giáo dục.
22. Bùi Thị Hải Yến (chủ biên) và Phạm Hồng Long (2011), Tài nguyên du lịch,
NXB Giáo dục.
23. Bùi Thị Hải Yến (2008), Du lịch cộng đồng, NXB Giáo dục, Hà Nội.
*Tiếng Anh
24. Sue Beeton (2006), Community Development throught Tourism, Landlinks
Press, Australia.
25. R.W. Butler (1980), The concept of a tourism area cycle of evolution, Canadian
Geographer 24, pg 5-12.
26. Encyclopedia of tourism (2000), Routlegde
27. E.Wanda George, Heather Mair and Donald G.Reid (2009), Rural tourism
Development – Localism and Cultural Change, Channel View Publication, UK.
28. Bernard Lane (1994), What is rural tourism?, Journal of Sustainable, Publisher:
Routlegde, pg. 7-21.
29. Stephen J. Page and Don Getz
(1997), The Business of Rural Tourism:
International Perspectives, International Thomson Business Press, USA.
30. Grey Richards and Derek Hall (2000), Tourism and Sustainable Community