MỞ ĐẦU
Tác phẩm “ Những nhiệm vụ trước mắt của chính quyền Xô Viết” của
Lênin là một cương lĩnh nổi tiếng về kế hoạch bước đầu xây dựng chủ nghĩa
xã hội ở nước Nga trong hoàn cảnh Nga ký hòa ước Bret-ti-tốp với Đức năm
1918, do đó phải tập trung hết sức lực vào việc xây dựng nền kinh tế bị
chiến tranh tàn phá, xây dựng và phát triển kinh tế.
Tác phẩm là một sự vận dụng lý luận của chủ nghĩa Mác vào hoạt
động thực tiễn của Lênin vào Đảng cộng sản Nga để xây dựng mô hình chủ
nghĩa xã hội. Tác phẩm có ý nghĩa như một cương lĩnh, bởi lẽ nó làm rõ
bước ngoặt lịch sử của nước Nga, làm rõ những nhiệm vụ trước mắt và
nhiệm vụ cơ bản lâu dài của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội nước
Nga. Đồng thời có có ý nghĩa về mặt tổ chức hành động thực tiễn trong việc
xây dựng nhà nước vô sản và phương thức sản xuất cộng sản chủ nghĩa.
Nhiệm vụ đặt ra trước Đảng Cộng sản lúc này là phải làm cho toàn
Đảng và toàn thể nhân dân nước cộng hòa Xô Viết trẻ thấy được những đặc
điểm của thời kỳ cách mạng chuyển từ giai đoạn giành chính quyền sang
giai đoạn nắm giữ chính quyền, từ nhiệm vụ lật đổ chế độ cũ sang nhiệm vụ
xây dựng chế độ mới và quản lý đất nước. Toàn đảng và toàn dân phải hiểu
thấu đáo những nhiệm vụ chủ yếu, trước mắt và nhiệm vụ cơ bản , lâu dài
của cách mạng xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn mới: tổ chức, xây dựng và
quản lý nhà nước theo một kiểu mới khác về chất và cao hơn hẳn kiểu tổ
chức và quản lý tư bản chủ nghĩa.
Tất cả các vấn đề Lênin trình bày trong tác phẩm là những vấn đề có
tính quy luật không chỉ đối với nước Nga Xô viết mà còn đối với tất cả các
nước bước vào thời kỳ quá độ xây dựng chủ nghĩa xã hội.
Chính vì lý do đó mà tôi chọn đề tài “ Tư tưởng của Lênin về nội
dung và những biện pháp cơ bản để thực hiện nhiệm vụ tổ chức quản lý xã
hội trong tác phẩm Những nhiệm vụ trước mắt của chính quyền Xô viết làm
đề tài tiểu luận của mình.
phóng giai cấp công nhân, tập hợp các nhóm cách mạng ở Peterburg ở Mátxcơ- va , Kiev, Iaroslav và những thành phố khác cũng thành lập các hội liên
hiệp tương tự. V.I. Lênin đã gặp Nadegiơda Konstantinovna Krupskaia . Hai
người yêu nhau và trở thành bạn đời chung thuỷ. Đêm 9-12-1895, do bị tố
giác nhiều hội viên của Hội liên hiệp, trong đó có V.I. Lênin bị cảnh sát bắt.
Sau 14 tháng bị cầm tù, tháng 2-1897, V.I. Lênin bị đi đày 3 năm ở làng
Shushenkoe (miền Đông Sibir). Trong thời gian lưu đày V.I. Lênin đã viết
xong hơn ba mươi tác phẩm, trong đó có cuốn khá đồ sộ: Sự phát triển chủ
nghĩa tư bản ở nước Nga (1899).
Năm 1900, thời hạn lưu đày của V.I. Lênin kết thúc. Người lại tập hợp
những người Mác- xít cách mạng thành lập đảng. Chính quyền Nga hoàng
cấm V.I. Lênin sống ở Thủ đô và các thành phố lớn. V.I. Lênin phải ra nước
ngoài (1900), cùng với Plekhanov lập ra tờ báo Tia lửa. Năm 1903, tại Luân
Đôn tiến hành Đại hội lần thứ II Đảng công nhân xã hội dân chủ Nga. V.I.
Lênin phát biểu phải xây dựng một đảng Mác- xít kiểu mới có kỷ luật
nghiêm mình, có khả năng là người tổ chức cách mạng của quần chúng.
Nhóm số đông ủng hộ V.I. Lênin gọi là những người Bolshevik, nhóm số ít
chủ trương thành lập đảng đấu tranh theo kiểu Nghị viện gọi là những người
menshevik. Về những nguyên tắc tư tưởng và tổ chức của đảng kiểu mới này
V.I. Lênin đã trình bày trong cuốn Làm gì (1902) và cuốn Một bước tiến hai
bước lùi (1904). Trong thời kỳ cách mạng 1905- 1907 V.I. Lênin đã phát
triển tư tưởng độc quyền lãnh đạo của giai cấp vô sản trong trong cuộc cách
mạng dân chủ tư sản thành cách mạng xã hội chủ nghĩa Hai sách lược dân
chủ xã hội trong cách mạng dân chủ 1905.
Tháng 4-1905, tại Luân Đôn tiến hành Đại hội lần thứ III ĐCNXHDC
Nga, V.I. Lênin được bầu là chủ tịch Đại hội. Tại Đại hội này Uỷ ban Trung
ương đã được bầu ra do V.I. Lênin đứng đầu. Tháng 11-1905, V.I. Lênin bí
mật trở về Peteburg để lãnh đạo cách mạng Nga. Tháng 12-1907, V.I. Lênin
là Peterburg) 34km để tránh sự truy lùng của Chính phủ lâm thời. Từ nơi
hoạt động bí mật V.I. Lênin thường xuyên chỉ đạo phong trào cách mạng
nước Nga. Đầu tháng 8-1917 Đại hội lần thứ VI ĐCNXHDC Nga họp bán
công khai ở Petrograd, V.I. Lênin tuy không tham dự nhưng vẫn lãnh đạo
Đại hội tiến hành và thông qua đường lối phải khởi nghĩa vũ trang giành lấy
chính quyền. Trong thời gian này, V.I. Lênin viết xong cuốn Nhà nước và
cách mạng đề ra nhiệm vụ cho giai cấp vô sản phải giành lấy chính quyền
bằng con đường đấu tranh vũ trang đầu 10-1917, V.I. Lênin từ Phần Lan bí
mật trở về Petrograd ngày 23 -10-1917 kế hoạch khởi nghĩa vũ trang của
V.I. Lênin đề ra được Hội nghị Uỷ ban trung ương ĐCNXHDC Nga thông
qua.
Tối ngày 6 -11-1917, V.I. Lênin đến Cung điện Smolnưi trực tiếp chỉ
đạo cuộc khởi nghĩa. Đến rạng sáng ngày 7 -11-1917 , toàn thành phố
Petersbuorg nằm trong tay những người khởi nghĩa, và đến đêm ngày 7 -111917, Cách mạng Tháng Mười Nga đã toàn thắng. Chính quyền đã về tay
nhân dân. Nhà nước công nông đầu tiên trên thế giới do Đảng của giai cấp
vô sản lãnh đạo đã ra đời. Tại Đại hội các Xô Viết toàn Nga lần thứ II V.I.
Lênin được bầu là Chủ tịch Hội đồng các Uỷ viên nhân dân (Hội đồng Dân
uỷ). Sau Cách mạng Tháng Mười Nga theo đề nghị của V.I. Lênin Hoà ước
Brest với nước Đức đã được ký kết (ngày 3 -3-1918). Ngày 11 -3-1918 V.I.
Lênin cùng với Trung ương Đảng và Chính phủ Xô Viết trở về Mát xcơ va,
V.I. Lênin đã có công lao to lớn trong việc lãnh đạo cuộc đấu tranh của nhân
dân lao động nước Nga Xô Viết chống sự can thiệp quân sự của nước ngoài
và lực lượng phản cách mạng trong nước; trong việc lãnh đạo quá trình cải
tạo xã hội chủ nghĩa ở nước Nga. V.I. Lênin thi hành chính sách đối ngoại
Xô Viết, đề ra những nguyên tắc cùng tồn tại hoà bình giữa các quốc gia có
chế độ xã hội khác nhau.
Ngày 30 -8-1918, V.I. Lênin bị ám sát và bị thương nặng, nhưng sau
đó ít lâu sức khoẻ hồi phục, V.I. Lênin là người sáng lập Quốc tế Cộng sản
thách rất lớn, nhượng bộ bọn tư bản. Nhưng đây cũng là một việc làm táo
bạo và quyết đoán, thể hiện rõ chiến lược, sách lược và tầm nhìn sáng suốt
của một lãnh tụ thiên tài, bản lĩnh của lãnh tụ cộng sản. Có thể hiểu được
rằng, đây là biểu hiện của lý trí thắng tình cảm, của chân lý thắng phiêu lưu
mạo hiểm.
Sau khi ký hiệp ước với nước Đức, nước Nga có một nền hòa bình,
nhưng nền hòa bình đó lại rất mong manh. Vì sau khi đã ký hòa ước, các
nước đế quốc âm mưu thành lập một liên minh để chống lại nước Nga, gồm
14 nước. Chúng sợ rằng, để cho nước Nga có hòa bình thì Nga sẽ đẩy mạnh
phát triển kinh tế, xây dựng chủ nghĩa xã hội, và nước Nga sẽ trở thành một
nước hùng cường, điều đó không có lợi cho các nước đế quốc chủ nghĩa. Do
đó, bọn đế quốc tiến hành bao vây kinh tế, phong tỏa quân sự, đe dọa nền
hòa bình của nước Nga.
Trong bối cảnh đó, nước Nga gặp nhiều khó khăn và phức tạp cả về
kinh tế lẫn chính trị: Nền sản xuất bị đình đốn, thấp kém và lạc hậu; cơ sở
vật chất bị tàn phá kiệt quệ do chiến tranh; đời sống nhân dân vô cùng khó
khăn, họ đã quá mệt mỏi, hoang mang và lo sợ vì chiến tranh. Vì vậy, Lênin
chủ trương cần tranh thủ thời gian có hòa bình để tập trung giải quyết những
nhiệm vụ rất cụ thể, rất cấp bách, xây dựng đất nước, hàn gắn vết thương
chiến tranh, khôi phục và phát triển kinh tế, nâng cao năng suất lao động,
củng cố và tăng cường khả năng quốc phòng, chuẩn bị lực lượng đề phòng
khi có chiến tranh nổ ra, đảm bảo xã hội ổn định và phát triển đi lên chủ
nghĩa xã hội.
Lênin nói: “Chúng ta phải dốc hết sức lực ra để lợi dụng thời gian tạm
ngừng chiến mà thời cơ đã đưa lại cho chúng ta để hàn gắn vết thương cực
kỳ trầm trọng do chiến tranh gây ra cho toàn thể xã hội nước Nga và để phát
triển kinh tế nước nhà nếu không thì không thể nào nói đến tăng cường khả
năng quốc phòng”
Sau đó, Trung ương giao cho Lênin viết lại, tóm tắt tác phẩm này dưới
dạng đề cương, thành sáu luận đề để phổ biến cho quần chúng hiểu về
đường lối của Đảng.
Trong tác phẩm của mình, Lênin đã phân tích tỉ mỉ những vấn đề quan
trọng nhất của thời kỳ quá độ từ chủ nghĩa tư bản chuyển lên chủ nghĩa xã
hội, những cơ sở lý luận của đường lối chung, chính sách kinh tế của Nhà
nước Xô viết một hình thức của chuyên chính vô sản, ý nghĩa và nội dung
đặc biệt của nhiệm vụ tổ chức và quản lý của chính quyền mới, chính quyền
công nông đầu tiên trên thế giới. Và việc tiếp tục cuộc đấu tranh vô cùng
phức tạp, nhưng cũng rất quyết liệt, nhằm tiêu diệt tận gốc chủ nghĩa tư bản
và giành thắng lợi hoàn toàn của chủ nghĩa xã hội.
1.2.2 Nội dung chính của tác phẩm.
Lênin viết tác phẩm “ Những nhiệm vụ trước mắt của chính quyền Xô
Viết” gồm tám mục với các nội dung:
- Hoàn cảnh quốc tế của nước cộng hòa Xô-viết Nga và những
nhiệm vụ cơ bản của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa.
- Khẩu hiệu chung hiện nay.
- Giai đoạn mới của cuộc đấu tranh chống giai cấp tư sản.
- Ý nghĩa của việc đấu tranh để thực hiện việc kiểm kê kiểm soát
của toàn dân.
- Nâng cao năng suất lao động.
- Tổ chức thi đua.
- Tổ chức cân đối và chuyên chính.
- Sự phát triển của tổ chức Xô Viết.
CHƯƠNG 2: NỘI DUNG VÀ NHỮNG BIỆN PHÁP CỦA NHIỆM VỤ
TỔ CHỨC QUẢN LÝ XÃ HỘI.
thể nói được rằng, nước Nga không những đã trở thành một nước cộng hòa
Xô viết, mà còn là một nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô viết.
Lênin viết: “Chúng ta phải tỏ ra là những người thực hiện được một
cách xứng đáng nhiệm vụ khó khăn và rất cao cả ấy của cách mạng xã hội
chủ nghĩa”
2.1 Nội dung cơ bản của nhiệm vụ tổ chức quản lý xã hội.
Theo Lênin, nội dung cơ bản và bao trùm của nhiệm vụ tổ chức quản
lý xã hội là chúng ta phải thiết lập một xã hội mới, một kiểu tổ chức quản lý
mới mà hệ thống tổ chức mới đó thật sự xã hội hóa, đưa năng suất lao động
của toàn xã hội lên cao, đó chính là xác lập phương thức sản xuất cộng sản
chủ nghĩa. Muốn làm được điều đó thì phải thực hiện hai nội dung sau:
Thứ nhất là phải tiến hành cải tạo toàn bộ nền kinh tế quốc dân.
Muốn xây dựng được quan hệ xã hội mới thì phải cải tạo quan hệ cũ,
xóa bỏ tận gốc cơ sở sinh ra áp bức, bóc lột, cơ sở phục hồi và tái sinh của
chủ nghĩa tư bản.
Cho nên, ở đây không phải là từ bỏ đấu tranh giai cấp, mà là tiếp tục
đấu tranh giai cấp dưới hình thức mới và phương pháp mới. Nên cuộc đấu
tranh này về hình thức có thể hòa bình hơn, nhưng nội dung và phương pháp
có mới hơn. Đây là hình thức cao hơn của cuộc đấu tranh giai cấp và hết sức
phức tạp và còn phức tạp hơn nhiều.
Lênin viết: “ giai cấp tư sản đã bị đánh bại ở nước ta, nhưng nó vẫn
chưa bị tiêu diệt tận gốc, chưa hoàn toàn bị tiêu diệt mà thậm chí chưa hoàn
toàn bị đánh tan. Do đó một hình thức mới và cao hơn của cuộc đấu tranh
chống giai cấp tư sản đang được đề ra trước mắt, đó là chuyển từ nhiệm vụ
giản đơn nhất, tức là tiếp tục tước quyền sở hữu của bon tư sản, sang một
nhiệm vụ phức tạp hơn nhiều, tức là tạo ra điều kện khiến cho giai cấp tư sản
không thể tồn tại được, mà cũng không thể tái sinh được nữa. Hiển nhiên là
nhiệm vụ ấy vô cùng cao hơn và chừng nào nó chưa được hoàn thành thì vẫn
chính trị quan trọng đối với Chính quyền Xô viết trong việc tổ chức và quản
lý đất nước, Lênin cho rằng, phải tiến hành kiểm kê kiểm soát.
Vì sao phải kiểm kê và kiểm soát. Qua phân tích, đánh giá về đặc
điểm, tính chất và tình hình của đất nước, Lênin cho rằng: Kiểm kê và kiểm
soát là tránh được nạn đói, cải thiện được đời sống cho người dân lao động;
quét sạch bọn phản động, sâu mọt đục khoét nhân dân, đánh gục bọn phá
hoại ngầm của giai cấp tư sản, là đấu tranh cô lập và “tước đoạt kẻ đi tước
đoạt”, tạo ra những điều kiện khiến cho giai cấp tư sản không thể tồn tại
được, mà cũng không thể tái sinh được. Giành lại từ giai cấp tư sản các tổ
chức kinh tế và tư liệu sản xuất, lúc đó mới gọi là chiến thắng giai cấp tư sản
hoàn toàn (diệt tận gốc bọn tư bản). Lênin khẳng định sự cần thiết của kiểm
kê và kiểm soát: “Tổ chức cho toàn dân kiểm kê và kiểm soát một cách hết
sức chặt chẽ sự sản xuất và phân phối sản phẩm. Thế nhưng chúng ta vẫn
chưa tổ chức được việc kiểm kê và kiểm soát trong các xí nghiệp, trong các
ngành kinh tế, các lĩnh vực kinh tế mà chúng ta đã giành lại từ tay giai cấp
tư sản; mà không làm được việc đó thì không thể nào nói đến điều kiện vật
chất thứ hai cũng không kém phần quan trọng để đảm bảo việc thiết lập chủ
nghĩa xã hội, tức là: Nâng cao năng suất lao động trong phạm vi cả nước”.
Nếu không có kiểm kê, kiểm soát thì giai cấp công nhân không thể tiến hành
làm chủ trong sản xuất, không tạo được tiền đề vật chất cho chủ nghĩa xã
hội, và mầm mống của chủ nghĩa xã hội cũng bị tiêu diệt. Thực hiện tốt việc
kiểm kê, kiểm soát còn tạo ra được sức mạnh kỷ luật to lớn, tính nghiêm
minh, tự giác trong sản xuất và phân phối sản phẩm. Nếu “Không có chế độ
kế toán và kiểm soát trong sự sản xuất và phân phối sản phẩm, thì những
mầm mống của chủ nghĩa xã hội sẽ bị tiêu diệt”.
Ai thực hiện việc kiểm kê và kiểm soát. Nắm rõ điều kiện và hoàn
cảnh của đất nước lúc đó, Lênin xác định, đây là nhiệm vụ kinh tế hàng đầu,
là điều kiện để tiến hành xây dựng kinh tế xã hội chủ nghĩa. Dưới chính
nhân tiên tiến chưa tổ chức và chưa tiến hành một cuộc tấn công thắng lợikhông khoan nhượng chống tất cả những kẻ vi phạm sự kiểm soát ấy… thì
chừng đó sẽ không thể nào tiến từ bước thứ nhất (thực hiện việc kiểm soát
công nhân) lên bước thứ hai trên con đường đi tới chủ nghĩa xã hội, tức là
chuyển sang việc công nhân điều tiết sản xuất”. Phải thực hiện việc kiểm kê,
kiểm soát chuyển sang việc quản lý và điều tiết sản xuất của giai cấp công
nhân, đó mới là thực chất của công cuộc cải tạo xã hội chủ nghĩa.
Kiểm kê và kiểm soát như thế nào. Lênin khẳng định rằng, bất kỳ nhà
nước nào đang vận động lên chủ nghĩa xã hội đều cần phải thực hiện việc
kiểm kê, kiểm soát sản xuất, phân phối sản phẩm và nâng cao năng suất lao
động. Bởi thực hiện tốt hai nhiệm vụ ấy là tạo ra những điều kiện, những
tiền đề cơ bản để phát triển kinh tế-xã hội, chỉ có tổ chức một cách chu đáo
việc kiểm kê, kiểm soát và tổ chức nghiêm ngặt, chặt chẽ kỷ luật lao động
mới tiến lên chủ nghĩa xã hội một cách chắc chắn nhất. Lênin cho rằng, việc
kiểm kê, kiểm soát phải được tiến hành trên các lĩnh vực, trong các ngành,
nơi các cơ sở sản xuất kinh doanh như: (nhà máy, xí nghiệp, hầm mỏ…);
“Bây giờ cái được đề lên hàng đầu lại là tổ chức việc kiểm kê và kiểm soát
trong các cơ sở kinh doanh đã tước đoạt của bọn tư bản, cũng như trong mọi
cơ sở kinh doanh khác”. Và phải được tiến hành trong tất cả các địa phương
trên cả nước một cách đồng bộ, thống nhất. Thực hiện bằng các công cụ
quản lý của nhà nước để thực hiện kiểm kê và kiểm soát: Quốc hữu hóa
ngân hàng, và không ngừng cải biến ngân hàng thành những đầu mối kế toán
công cộng dưới chế độ xã hội chủ nghĩa. Muốn vậy, phải tăng chi nhánh và
chi điếm của ngân hàng nhân dân; củng cố và chỉnh đốn những tổ chức độc
quyền của nhà nước đã được thiết lập; nhà nước phải nắm lấy độc quyền
ngoại thương; công tác thu thuế; áp dụng chế độ nghĩa vụ lao động…
“Chúng ta phải áp dụng ngay lập tức chế độ nghĩa vụ lao động ấy, nhưng
phải áp dụng một cách hết sức thận trọng và từng bước một, bằng cách dùng
kinh nghiệm thực tiễn để kiểm nghiệm mỗi bước đi, và cố nhiên, là bắt đầu
công xưởng, nhà máy, xí nghiệp, đường sắt, hầm mỏ… Trên những nét cơ
bản và chủ yếu nhất.
Chủ nghĩa xã hội muốn giành thắng lợi hoàn toàn, Chính quyền Xô
viết muốn giữ vững và không ngừng được củng cố, và đem lại tự do thực sự
cho nhân dân lao động, việc kiểm kê, kiểm soát phải được thực hiện tốt;
không chỉ thế, việc kiểm kê, kiểm soát cũng là nhằm tạo tiền đề vật chất cho
chủ nghĩa xã hội; tạo ra năng suất lao động cao hơn, của cải vật chất nhiều
hơn, tốt hơn cho chủ nghĩa xã hội.
2.2.2 Biện pháp thứ hai: Phải thực hiện nghĩa vụ lao động và xây dựng
kỷ luật lao động.
Chế độ nghĩa vụ lao động trước hết là đối với bọn bóc lột, lười biếng,
bọn ăn bám, đối với bọn này phải cưỡng bức lao động thì mới được sống
chính đáng trong xã hội mới.
Đi đôi với nghĩa vụ lao động cưỡng bức đối với bọn bóc lột, ăn bám
còn phải áp dụng chế độ nghĩa vụ lao động tự giác đối với mọi người lao
động.
Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, tâm lý người lao động làm
thuê không thể khắc phục ngay được. Hơn nữa, ở một nước sản xuất nhỏ tản
mạn còn chiếm ưu thế, lại bị chiến tranh tàn phá nặng nề như nước Nga thì
tình trạng vô tổ chức vô kỷ luật, chây lười lao động còn khá phổ biến. Do
vậy, để thay thế lao động nô lệ bằng lao động cho chính mình và cho xã hội,
bằng lao động có tổ chức, có kế hoạch trên quy mô toàn xã hội, với một kỷ
luật lao động tự giác, đòi hỏi phải có một sự giáo dục, rèn luyện bền bỉ đối
với con người thông qua quá trình lao động để xây dựng nền sản xuất lớn xã
hội chủ nghĩa. Cho nên, trước tình hình đói kém, thất nghiệp và tính phóng
túng tiểu tư sản hoành hành ở nước Nga lúc đó, theo Lênin phải thực hiện
nghĩa vụ lao động, phải nghiêm khắc phê phán tính tự phát tiểu tư sản và
đồng thời phải xây dựng kỷ luật lao động và cưỡng chế lao động.
những nguyên tắc của Công xã Pa-ri, của mọi chính quyền vô sản, tức là
những nguyên tắc đòi hỏi phải rút tiền lương xuống ngang mức tiền lương
của công nhân đòi hỏi phải phá bằng hành động tư tưởng thăng quan phát tài
chứ không phải bằng lời nói.
Lênin cũng khẳng định rằng, dùng biện pháp đó không phải chỉ là một
sự tạm ngừng trong lĩnh vực nào đó, cuộc tấn công vào giai cấp tư sản… Mà
còn là một bước lùi của chính quyền xã hội chủ nghĩa Xô viết của chúng ta
nữa: Đây là sự thỏa hiệp, một bước lùi tạm thời để giành chiến thắng, là một
bước đi mềm dẻo mà linh hoạt, nhưng đem lại hiệu quả trong nghệ thuật
dùng người của Lênin; biết hy sinh cái cục bộ để chiến thắng trong toàn cục;
bỏ cái lợi nhỏ để giành cái lợi lớn. Nó thể hiện tầm nhìn xa trông rộng của
Lênin, vì mục tiêu chung chiến thắng tư bản, nâng cao năng suất lao động,
nhằm xây dựng chủ nghĩa xã hội.
Lênin cũng nhận thấy rằng, “Dĩ nhiên thừa nhận đã lùi một bước như
vậy đã làm cho bọn đầy tớ của giai cấp tư sản, nhất là bọn tiểu nhân: Bọn
Men-sê-vích, phái “Đời sống mới”, bọn xã hội chủ nghĩa cách mạng cánh
hữu cười nhạo chúng ta”. Và Lênin khẳng định: “Chúng ta cần nghiên cứu
những đặc điểm của đoạn đường mới vô cùng gay go đang dẫn tới chủ nghĩa
xã hội, không nên giấu giếm những sai lầm, những nhược điểm của chúng
ta. mà phải cố gắng kịp thời làm nốt những cái chúng ta chưa làm xong”.
Trong khi sử dụng chuyên gia tư sản, Lênin cũng đã giải thích cho
quần chúng hiểu thấu đáo về sự cần thiết, ý nghĩa của việc làm đó, không
che giấu trước quần chúng rằng tại sao chúng ta phải sử dụng chuyên gia tư
sản. Làm như thế là để giáo dục quần chúng và cùng với quần chúng học tập
kinh nghiệm để cùng nhau xây dựng chủ nghĩa xã hội.
Lênin nói: “Giả sử nước Cộng hòa xô viết Nga cần 1000 nhà hóa học
và chuyên gia hạng nhất trong các lĩnh vực khoa học kỹ thuật, kinh nghiệm
thực tiễn để chỉ đạo lao động của nhân dân nhằm đẩy mạnh hết sức nhanh
biện pháp để tăng cường kỷ luật lao động, nâng cao năng suất lao động là
một trong những đòn bẩy để phát triển kinh tế, xây dựng chủ nghĩa xã hội.
Trong tác phẩm này, Lênin vạch rõ sự khác nhau căn bản về tính chất
của hai phương pháp thi đua. Dưới chủ nghĩa xã hội thì thi đua là thực chất,
công khai, là động lực để phát triển kinh tế – xã hội; ngược lại, dưới chủ
nghĩa tư bản thì thi đua là hình thức, giả tạo, giấu giếm, để che đậy những
điều bí ẩn, triệt tiêu mất động lực của sự phát triển. Nhưng đây lại là điều mà
giai cấp tư sản thích tung ra để vu khống, chế nhạo chủ nghĩa xã hội. Chúng
cho rằng, chủ nghĩa xã hội phủ nhận thi đua. Nhưng thực ra chỉ có chủ nghĩa
xã hội mới thực sự có thi đua, bởi thi đua có tính chất quần chúng thực sự và
là động lực phát triển xã hội.
Phê phán những người trong “phái tả” cho rằng: Trong chủ nghĩa xã
hội không cần phải thi đua, vì đã có kỷ luật lao động rồi, Lênin cho rằng:
Chỉ có trong chủ nghĩa xã hội lần đầu tiên mở đường (nhờ đã xóa bỏ được
các giai cấp và do đó xóa bỏ được sự nô dịch quần chúng) cho một cuộc thi
đua thực sự có tính chất quần chúng. Và chính tổ chức xôviết trong khi
chuyển từ nền dân chủ hình thức của chính thể cộng hòa tư sản sang việc
quần chúng lao động thực sự tham gia công tác quản lý. Lần đầu tiên đã tổ
chức phong trào thi đua một cách rộng rãi.
Để thực hiện công tác thi đua một cách thiết thực, hiệu quả, Lênin cho
rằng cần phải có những nguyên tắc của thi đua, những phương pháp thi đua
cụ thể, rõ ràng.
Trước hết, phải thực hiện nguyên tắc công khai. Đối với Chính quyền
Xô viết, nguyên tắc này cũng khác xa (trái ngược) với chế cộng hòa tư sản.
Bởi dưới chế độ tư bản chỉ đảm bảo công bố về mặt hình thức, còn trong
thực tế, nó làm cho báo chí phải lệ thuộc vào tư bản, nó che giấu những sự
việc, những quá trình xảy ra trong công xưởng, nơi sản xuất, trong giao dịch
buôn bán… bằng những bức màn bí mật và quyền “tư hữu thiêng liêng”.
dẫn và thúc đẩy các công xã lạc hậu cùng phát triển.
Báo chí là một công cụ quan trọng để giới thiệu những tấm gương,
những điển hình tiên tiến. Và phải giới thiệu hết sức tỷ mỉ những thành công
của các công xã kiểu mẫu, phải nghiên cứu những nguyên nhân thành công,
những phương pháp làm việc và quản lý của các công xã đó, bằng phương
pháp thống kê, kiểm soát toàn dân một cách hết sức chặt chẽ và cụ thể.