ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
------------------*----------------
ĐẶNG THU THỦY
ĐẢNG BỘ TỈNH HÀ NAM LÃNH ĐẠO
PHONG TRÀO THANH NIÊN
TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2011
LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ
Hà Nội - 2015
ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
------------------*----------------
ĐẶNG THU THỦY
ĐẢNG BỘ TỈNH HÀ NAM LÃNH ĐẠO
PHONG TRÀO THANH NIÊN
TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2011
Chuyên ngành: Lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam
Mã số: 60.22.03.15
LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS. Trịnh Thị Hồng Hạnh
1
chọn lọc. Lực lượng thanh niên đang ở độ tuổi năng động, hăng hái, sôi nổi,
nhiệt tình song họ cũng dễ sa vào trạng thái cực đoan, chạy theo lối sống
thực dụng.
Đảng luôn đề cao vai trò, vị trí của thanh niên, coi công tác Đoàn và
phong trào thanh niên là một trong những nhiệm vụ của Đảng và dân tộc.
Đồng thời, Đảng cũng đề ra nhiều chủ trương giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng, tổ
chức thanh niên thành lực lượng trẻ hùng hậu, kế tục sự nghiệp cách mạng
của Đảng. Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư của Ban Chấp hành Trung ương
Đảng (khóa VII) ngày 14-1-1993 khẳng định: “Sự nghiệp đổi mới có thành
công hay không, cách mạng Việt Nam có vững bước theo con đường xã hội
chủ nghĩa hay không, phần lớn là tùy thuộc vào lực lượng thanh niên, vào
việc bồi dưỡng rèn luyện thế hệ thanh niên. Công tác thanh niên là vấn đề
sống còn của dân tộc, là một trong những nhân tố quyết định sự thành bại của
cách mạng” [14, tr.85-86].
Thực hiện chủ trương của Đảng về công tác Đoàn và phong trào thanh
niên, Đảng bộ tỉnh Hà Nam chủ trương thu hút thanh niên đi đầu trong thực hiện
chiến lược phát triển kinh tế xã hội. Công tác thanh niên của tỉnh đặc biệt là
phong trào thanh niên đã có những chuyển biến rõ rệt, đạt những kết quả tích
cực, tạo môi trường kinh tế - văn hóa – xã hội lành mạnh, văn minh cho thanh
niên rèn luyện, cống hiến và trưởng thành, góp phần xây dựng quê hương ngày
càng giàu đẹp.
Tuy nhiên, một bộ phận thanh niên sống thiếu lý tưởng và hoài bão
vươn lên, tình trạng thanh niên thiếu việc làm, vi phạm pháp luật, tệ nạn xã
hội có những diễn biến phức tạp. Một số cấp ủy đảng chưa quan tâm chỉ đạo,
đôn đốc, kiểm tra việc tổ chức thực hiện các phong trào thanh niên…Đặc biệt,
trong bối cảnh hiện nay, thanh niên đang đứng trước nhiều cơ hội, thuận lợi
lớn, nhưng cũng phải đối mặt với không ít khó khăn, thách thức do ảnh hưởng
Đoàn Văn Thái (2002), Nhiệm vụ cơ bản của Thanh niên Việt Nam trong thời
3
kỳ Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa đất nước, Nhà xuất bản Thanh niên, Hà
Nội; Viện nghiên cứu thanh niên Việt Nam (2002), Tổng quan về tình hình
thanh niên và phong trào thanh thiếu nhi, công tác Đoàn, Kỷ yếu hội thảo
khoa học, Hà Nội; Trung ương Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh
(2003), Đoàn Thanh niên tham gia phát triển kinh tế trong thời kỳ đổi mới,
Kỷ yếu hội thảo khoa học, Hà Nội; Ts Hồ Bá Trâm (2006), Xây dựng bản lĩnh
thanh niên hiện nay, Nhà xuất bản Hà Nội….Phần lớn nội dung của các công
trình này đều tập trung đánh giá tổng quát quá trình ra đời, trưởng thành và
phát triển của thế hệ thanh niên Việt Nam qua các thời kỳ cách mạng, những
đóng góp của họ đối với tiến trình phát triển lịch sử của dân tộc.
Đề cập đến sự lãnh đạo của Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với thanh
niên, công tác thanh niên, chăm lo, giáo dục, bồi dưỡng thanh niên, đào tạo họ
trở thành những người kế tục xứng đáng sự nghiệp cách mạng, là đề tài được
nhiều nhà khoa học lựa chọn đi sâu nghiên cứu, phản ánh tiêu biểu như Vũ
Oanh (1990), Nói chuyện về Đảng với thanh niên, Nhà xuất bản Thanh niên,
Hà Nội; Vũ Quang (1990), Đảng là người giáo dục và rèn luyện thanh niên
ta, Nhà xuất bản Thanh niên, Hà Nội; Quang Vinh (2000), Hồ Chí Minh về
giáo dục và tổ chức thanh niên, Nhà xuất bản Thanh niên, Hà Nội; TS
Nguyễn Văn Hùng – Ban Dân vận Trung ương (2001), Đảng cộng sản Việt
Nam với công tác vận động thanh niên trong thời kỳ đẩy mạnh Công nghiệp
hóa – Hiện đại hóa đất nước, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội; Giáo
dục, rèn luyện thanh niên theo tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng
cộng sản Việt Nam (2003), Nhà xuất bản Quân đội nhân dân, Hà Nội; TS
Dương Tự Đam (2005), Đổi mới sự lãnh đạo của Đảng với công tác thanh
niên trong sự nghiệp Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa đất nước, Nhà xuất bản
Bên cạnh các công trình nghiên cứu có tính khái quát trên, còn có một
số công trình nghiên cứu cụ thể về lịch sử địa phương có đề cập đến vai trò
thanh niên và phong trào thanh niên tỉnh Hà Nam: “Lịch sử Đảng bộ tỉnh Hà
Nam, Tập 2 (1975 – 2005), của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Hà Nam, Nhà in
5
Hà Nam, Hà Nam, 2010; “Lịch sử Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh
và phong trào thanh niên tỉnh Hà Nam 1931 – 2006” của Ban Chấp hành
Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tỉnh Hà Nam, 2008…
Cho đến nay, chưa có công trình nào nghiên cứu một cách hệ thống,
chuyên sâu về vấn đề “Đảng bộ tỉnh Hà Nam lãnh đạo phong trào thanh niên
từ năm 2001 đến năm 2011”. Mặc dù vậy, kết quả nghiên cứu của các công
trình trên là nguồn tư liệu quan trọng để tác giả kế thừa trong quá trình thực
hiện đề tài luận văn.
3. Mục đích và nhiệm vụ của nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Làm rõ sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Hà Nam đối với phong trào thanh
niên từ năm 2001 đến năm 2011. Đánh giá những thành công, hạn chế từ quá
trình lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh đối với phong trào thanh niên, qua đó, rút ra
một số bài học kinh nghiệm có ý nghĩa thực tiễn.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
- Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội tỉnh Hà Nam; những yếu
tố tác động đến phong trào thanh niên; tình hình phong trào thanh niên Hà
Nam trước năm 2001;
- Chủ trương của Đảng về phong trào thanh niên, chủ trương và sự chỉ
đạo của Đảng bộ tỉnh Hà Nam đối với phong trào thanh niên từ năm 2001 đến
năm 2011;
- Kết quả phong trào thanh niên dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh;
-Các báo cáo về việc thực hiện công tác Đoàn và phong trào thanh niên
của Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân, Mặt trận Tổ quốc, các báo cáo tổng kết năm,
tổng kết nhiệm kỳ của Tỉnh đoàn Hà Nam về công tác thanh niên.
-Nguồn tài liệu từ các công trình nghiên cứu, sách, tạp chí có liên quan
đến nội dung luận văn.
7
6. Đóng góp của luận văn
- Hệ thống hóa các văn kiện về lãnh đạo phong trào thanh niên của
Đảng bộ tỉnh Hà Nam từ năm 2001 đến năm 2011;
- Góp phần tổng kết công tác thanh niên ở tỉnh Hà Nam, rút ra những
kinh nghiệm về phát huy vai trò thanh niên cũng như chỉ đạo hoạt động
thực tiễn cho các hoạt động phong trào thanh niên của tỉnh Hà Nam;
- Luận văn có thể sử dụng làm nguồn tư liệu cho việc biên soạn lịch sử
truyền thống của Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh tỉnh Hà Nam.
7. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
Bằng kết quả nghiên cứu thực tiễn, luận văn góp phần làm rõ nội dung,
phương thức và quá trình lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Hà Nam đối với thanh
niên và phong trào thanh niên.
Luận văn có thể làm tài liệu tham khảo để định hướng các nhiệm vụ,
chương trình hành động công tác thanh niên của tỉnh trong những năm tiếp theo.
8. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn gồm
3 chương, 7 tiết:
Chương 1: Quá trình lãnh đạo phong trào thanh niên của Đảng bộ tỉnh
Hà Nam từ năm 2001 đến năm 2005.
Chương 2: Đảng bộ tỉnh Hà Nam lãnh đạo đẩy mạnh phong trào thanh
niên từ năm 2006 đến năm 2011.
Minh về xây dựng Đảng, xây dựng Đoàn, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
9
13. Dương Tự Đam (2005), Đổi mới sự lãnh đạo của Đảng về công tác thanh
niên trong sự nghiệp Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa đất nước, Nxb Thanh
niên, Hà Nội.
14. Đảng Cộng sản Việt Nam (1993), Văn kiện Hội nghị lần thứ 4 Ban chấp
hành Trung ương khóa VII, Lưu hành nội bộ.
15. Đảng Cộng sản Việt Nam (1996), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ VIII, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
16. Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đảng toàn tập, tập 43, Nxb
Chính trị quốc gia.
17. Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đảng toàn tập, tập 46, Nxb
Chính trị quốc gia, Hà Nội.
18. Đảng Cộng sản Việt Nam (2006), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc
lần thứ X, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
19. Đảng Cộng sản Việt Nam (2008), Văn kiện Hội nghị lần thứ 7 Ban chấp
hành Trung ương khóa X, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
20. Đảng cộng sản Việt Nam (2008), Văn kiện Đảng thời kỳ đổi mới và hội
nhập (Đại hội VI, VIII, IX, X), Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội.
21. Đảng Cộng sản Việt Nam (2011), Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc
lần thứ XI, Nxb Chính trị quốc gia – Sự thật, Hà Nội.
22. Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh (1996), Tự giới thiệu từ Đại hội
đến phong trào, Nxb Thanh niên, Hà Nội.
23. Giáo dục, rèn luyện thanh niên theo tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm
của Đảng Cộng sản Việt Nam (2003), Nxb Quân đội nhân dân, Hà Nội.
24. Ngô Thị Khánh (2007), Đảng cộng sản Việt Nam lãnh đạo công tác thanh
niên từ năm 1986 đến năm 2006, Luận văn Thạc sĩ Lịch sử, Đại học
nghiệp Khoa học Lịch sử Đảng, Trường Đại học KHXH&NV, Đại học Quốc
gia, Hà Nội.
11
35. Nguyễn Thị Khánh Ly (2008), Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh lãnh đạo công tác
Đoàn và phong trào thanh niên (2001 – 2007), Luận văn Thạc sĩ Lịch sử, Đại
học KHXH&NV, Đại học Quốc gia Hà Nội.
36. Thủ tướng Chính phủ (2003), Chiến lược phát triển thanh niên Việt Nam
đến năm 2010, (Ban hành theo quyết định số 70/2003/QĐ-TTg ngày
29/04/2003 của Thủ tướng Chính phủ), Phòng lưu trữ Tỉnh Đoàn.
37. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2000), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2000, phương hướng nhiệm vụ năm 2001, Hà Nam.
38. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2001), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2001, phương hướng nhiệm vụ năm 2002, Hà Nam.
39. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2002), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2002, phương hướng nhiệm vụ năm 2003, Hà Nam.
40. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2003), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2003, phương hướng nhiệm vụ năm 2004, Hà Nam.
41. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2004), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2004, phương hướng nhiệm vụ năm 2005, Hà Nam.
42. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2005), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2005, phương hướng nhiệm vụ năm 2006, Hà Nam.
43. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2005), Báo cáo kết quả thực hiện “Tháng thanh
niên” năm 2005, Hà Nam.
44. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2006), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2006, phương hướng nhiệm vụ năm 2007, Hà Nam.
45. Tỉnh Đoàn Hà Nam (2007), Báo cáo tổng kết công tác Đoàn và phong
trào thanh niên năm 2007, phương hướng nhiệm vụ năm 2008, Hà Nam.
59. Tỉnh ủy Hà Nam (2006), Báo cáo kiểm điểm các mặt cộng tác năm 2006,
phương hướng nhiệm vụ năm 2007, Hà Nam.
13
60. Tỉnh ủy Hà Nam (2007), Báo cáo kiểm điểm các mặt cộng tác năm 2007,
phương hướng nhiệm vụ năm 2008, Hà Nam.
61. Tỉnh ủy Hà Nam (2008), Báo cáo kiểm điểm các mặt cộng tác năm 2008,
phương hướng nhiệm vụ năm 2009, Hà Nam.
62. Tỉnh ủy Hà Nam (2009), Báo cáo kiểm điểm các mặt cộng tác năm 2009,
phương hướng nhiệm vụ năm 2010, Hà Nam.
63. Tỉnh ủy Hà Nam (2010), Báo cáo kiểm điểm các mặt cộng tác năm 2010,
phương hướng nhiệm vụ năm 2011, Hà Nam.
64. Tỉnh ủy Hà Nam (2011), Báo cáo kiểm điểm các mặt cộng tác năm 2008,
phương hướng nhiệm vụ năm 2012, Hà Nam.
65. Tỉnh ủy Hà Nam (2002), Chương trình công tác trọng tâm của Ban chấp
hành Đảng bộ tỉnh, Hà Nam.
66. Tỉnh ủy Hà Nam (2008), Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết số
25-NQ/TW, ngày 25/7/2008 của Ban chấp hành Trung ương Đảng (khóa X)
“Về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác thanh niên thời kỳ
đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa”, Hà Nam.
67. Tỉnh ủy Hà Nam (2001), Thông tri về việc lãnh đạo Đại hội Đoàn thanh
niên Cộng sản Hồ Chí Minh các cấp tiến tới Đại hội Đoàn toàn tỉnh lần thứ
XI, Hà Nam.
68. Tỉnh ủy Hà Nam (2005), Thông tri về việc tổng kết Nghị quyết Hội nghị
Trung ương 4 (khóa VII) về công tác thanh niên trong thời kì mới, Hà Nam.
69. Tỉnh ủy Hà Nam (2001), Văn kiện Đại hội Đảng bộ tỉnh Hà Nam lần thứ
XVI, Hà Nam.
70. Tỉnh ủy Hà Nam (2006), Văn kiện Đại hội Đảng bộ tỉnh Hà Nam lần thứ