ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

________________

ĐINH HỮU THUẬN

CÔNG TÁC XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN CỦA ĐẢNG BỘ
TỈNH BẮC GIANG TỪ NĂM 2000 ĐẾN NĂM 2010

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ

Hà Nội – 2014
1


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

________________

ĐINH HỮU THUẬN

CÔNG TÁC XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN CỦA ĐẢNG BỘ
TỈNH BẮC GIANG TỪ NĂM 2000 ĐẾN NĂM 2010

Chuyên ngành: LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM
Mã số: 60 22 03 15

Cán bộ hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS Đoàn Ngọc Hải


của Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang, báo Bắc Giang và các cơ quan chức
năng khác trong Tỉnh đã cung cấp tài liệu, tư liệu để tôi hoàn thiện luận văn.
Cuối cùng tôi xin bày tỏ lời cảm ơn đến người thân gia đình, bạn bè,
đồng nghiệp đã luôn động viên, giúp đỡ, chia sẽ kinh nghiệm giúp tôi vượt
qua khó khăn để hoàn thiện luận văn Thạc sĩ của mình!
Tác giả Luận văn!
Đinh Hữu Thuận

4


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

BCH - Ban Chấp hành
BTC - Ban Tổ chức
CT

- Chỉ thị

GDP - Thu nhập bình quân đầu người
MTTQ- Mặt trận Tổ quốc
NQ

- Nghị quyết

TU

- Tỉnh ủy

TW - Trung ương

1.1.3. Đặc điểm tình hình và chủ trương của Đảng về xây dựng đội ngũ đảng
viên (2001-2005) ............................................. Error! Bookmark not defined.
1.2.

Yêu cầu và chủ trương của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang về xây dựng đội

ngũ đảng viên từ năm 2000 đến năm 2005 ..... Error! Bookmark not defined.
1.2.1. Yêu cầu đối với đội ngũ đảng viên và công tác xây dựng đội ngũ đảng
viên trong giai đoạn mới: ................................ Error! Bookmark not defined.

6


1.2.2. Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang về xây dựng đội ngũ đảng viên
......................................................................... Error! Bookmark not defined.
1.3. Đảng bộ tỉnh Bắc Giang chỉ đạo xây dựng đội ngũ đảng viên từ năm
2000 đến năm 2005 ......................................... Error! Bookmark not defined.
1.3.1. Chỉ đạo công tác giáo dục chính trị tư tưởng, rèn luyện đảng viên:
......................................................................... Error! Bookmark not defined.
1.3.2. Chỉ đạo công tác quản lý, phân công nhiệm vụ đảng viên ............ Error!
Bookmark not defined.
1.3.3. Chỉ đạo công tác phát triển đảng viên ... Error! Bookmark not defined.
1.3.4. Chỉ đạo thực hiện công tác sàng lọc đảng viên, làm trong sạch tổ chức
đảng các cấp .................................................... Error! Bookmark not defined.
1.3.5. Chỉ đạo thực hiện công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá chất lượng đội
ngũ đảng viên .................................................. Error! Bookmark not defined.
Tiểu kết chương 1: .......................................... Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 2. XÂY DỰNG ĐỘI NGŨ ĐẢNG VIÊN CỦA ĐẢNG BỘ
TỈNH BẮC GIANG TỪ NĂM 2006 ĐẾN NĂM 2010Error! Bookmark not
defined.

2.3.5. Chỉ đạo công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá chất lượng đội ngũ đảng
viên (chất lượng tổ chức cơ sở đảng, đảng viên trong toàn tỉnh) ............ Error!
Bookmark not defined.
Tiểu kết chương 2............................................ Error! Bookmark not defined.
CHƢƠNG 3. NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆMError!

Bookmark

not

defined.
3.1. Nhận xét quá trình xây dựng đội ngũ đảng viên của Đảng bộ Tỉnh Bắc
Giang từ năm 2000 đến năm 2010 .................. Error! Bookmark not defined.
3.1.1. Ưu điểm, nguyên nhân .......................... Error! Bookmark not defined.
3.1.2. Hạn chế, nguyên nhân ........................... Error! Bookmark not defined.
3.2. Một số kinh nghiệm chủ yếu………………..................................110

8


3.2.1. Tăng cường công tác giáo dục chính trị tư tưởng nâng cao nhận thức
cho cán bộ, đảng viên, quần chúng nhân dân về công tác xây dựng đội ngũ
đảng viên………………………………………………………………….110
3.2.2. Xây dựng đội ngũ đảng viên phải gắn với nhiệm vụ chính trị của các
đơn vị, cơ sở. ................................................................................................. 111
3.2.3. Xây dựng đội ngũ đảng viên phải tiến hành đồng bộ, thống nhất, toàn
diện và hết sức coi trọng chất lượng chính trị. .............................................. 112
3.2.4. Phát huy sức mạnh tổng hợp của các cơ sở đảng, chính quyền các cấp, tổ
chức chính trị-xã hội và quần chúng nhân dân để xây dựng đội ngũ đảng viên. 113
Tiểu kết chương 3: ........................................................................................ 115

xây dựng, củng cố, bồi đắp lực lượng của mình thông qua công tác xây dựng
Đảng, đặc biệt là nhiệm vụ xây dựng đội ngũ đảng viên. Công tác xây dựng đội
ngũ đảng viên là nhiệm vụ sống còn của tổ chức đảng, nhất là xây dựng đội ngũ
đảng viên ở địa phương, cơ sở. Lực lượng đảng viên ở địa phương, cơ sở là lực


lượng trực tiếp, thường xuyên bám sát, liên hệ, gắn bó hữu cơ mật thiết với mọi
hoạt động trong đời sống xã hội của nhân dân.
Thực trạng đảng viên và công tác xây dựng đảng viên của Đảng bộ tỉnh
Bắc Giang trong những năm qua bên cạnh những mặt tích cực, tiến bộ đã đạt
được thì vẫn còn những tồn tại, yếu kém. Những hạn chế biểu hiện ở trên các
mặt như: công tác giáo dục chính trị tư tưởng; rèn luyện, quản lý đảng viên; công
tác phát triển, sàng lọc đảng viên, công tác kiểm tra đánh giá chất lượng đảng
viên; công tác sinh hoạt đảng. Từ thực trạng đó đặt ra yêu cầu cần tổng kết quá
trình xây dựng đội ngũ đảng viên của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang, nhằm đúc rút
kinh nghiệm, làm cơ sở cho việc đề ra chủ trương, chỉ đạo xây dựng đội ngũ
đảng viên trong giai đoạn mới đạt chất lượng cao hơn.
Với ý nghĩa đó, tôi lựa chọn đề tài: “Công tác xây dựng đội ngũ đảng viên
của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang từ năm 2000 đến năm 2010” làm luận văn thạc sĩ
lịch sử, chuyên ngành lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam.
2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Tình hình nghiên cứu của đề tài đã có nhiều những chỉ thị, nghị quyết, chủ
trương, báo cáo tổng kết, đánh giá của Đảng về công tác xây dựng Đảng và đảng
viên; Công tác xây dựng đội ngũ đảng viên nói chung, xây dựng đội ngũ đảng
viên ở các địa phương nói riêng là đề tài đã được một số nhà khoa học tham gia
nghiên cứu. Tiểu biểu có các nhóm công trình nghiên cứu sau:
Nhóm 1: Một số công trình nghiên cứu về đội ngũ đảng viên và xây dựng
đội ngũ đảng viên nói chung:
Đề tài khoa học cấp Nhà nước KX 03.04 chương trình khoa học xã hội cấp
Nhà nước giai đoạn (2001 – 2005) “Xây dựng Đảng trong điều kiện mới” được

ánh chủ trương, sự chỉ đạo của Đảng về xây dựng đội ngũ đảng viên nói chung
từ năm 1996 đến 2006, qua đó nêu bật những thành tự, hạn chế và rút ra kinh


nghiệm thực tiễn qua quá trình Đảng lãnh đạo xây dựng đội ngũ đảng viên giai
đoạn (1996-2006).
Tiến sĩ Đỗ Ngọc Ninh với bài viết trên Tạp chí Lịch sử Đảng, số 7 tháng 9
năm 2003 với nhan đề: “Tăng cường công tác xây dựng Đảng trong giai đoạn
hiện nay”
Tác giả Việt Phương với bài viết: “Chuyển biến mới trong công tác phát
triển đảng viên” thời gian từ năm 1996 đến năm 2003, đăng trên Tạp chí Lịch sử
Đảng số 2, tháng 2 năm 1998.
Còn nhiều công trình nghiên cứu, bài viết khoa học liên quan đến công tác
xây dựng đội ngũ đảng viên nói chung, có chất lượng tốt, có giá trị khoa học cao
để tham khảo nhưng do điều kiện không cho phép nên tác giả không thể tìm hiểu
và liệt kê hết.
Nhóm 2: Một số công trình nghiên cứu, bài viết về xây dựng đội ngũ đảng
viên ở các địa phương, đơn vị như:
Nguyễn Thị Mỹ Trang với bài viết: “Vài nét về công tác phát triển Đảng ở
các trường Đại học hiện nay” đề cập đến công tác đảng viên trong sinh viên trên
địa bàn Hà Nội. Luận văn thạc sĩ: “Công tác phát triển đảng trong thanh niên
của Đảng bộ thành phố Hà Nội” 1995 của Lê Thị Minh Loan. Luận văn thạc sĩ:
“Xây dựng đội ngũ đảng viên là người dân tộc thiểu số ở các Đảng bộ xã tỉnh
Cao Bằng trong giai đoạn hiện nay” năm 2006 của Hà Sơn Long. Luận văn thạc
sĩ: “Công tác phát triển đảng viên trong sinh viên các trường đại học công an
nhân dân ở các tỉnh phía bắc trong giai đoạn hiện nay”, năm 2007 của Vũ Thế
Kỳ. Luận văn Thạc sĩ: Đảng bộ tỉnh Hải Dương với công tác phát triển đảng
viên ở nông thôn từ năm 2001 đến 2010 của Nguyễn Thị Hải Hà. Tiến sĩ Ngô
Kim Ngân với bài viết: Một số yêu cầu cơ bản đối với việc xây dựng và phát
triển đội ngũ đảng viên trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đăng

nghiệm xây dựng đảng ở Chi bộ Bệnh viện Y học cổ truyền Bắc Giang, đăng trên
báo điện tử Đảng Cộng sản ngày 07/06/2004 của tác giả Nam Bình- Báo Bắc
Giang. Bài viết đã đề cập đến xây dựng đội ngũ đảng viên trong đó có công tác
phát triển đảng viên, công tác giáo dục chính trị tư tưởng, phân công giao nhiệm


vụ cho đảng viên ở đơn vị Bệnh viện. Ngoài ra bài viết đã nêu lên được kinh
nghiệm xây dựng đơn vị vững mạnh thông qua công tác xây dựng đội ngũ đảng
viên trên các mặt như công tác sinh hoạt đảng, kiểm tra giám sát, giáo dục chính
trị tư tưởng…Bài viết: “Kinh nghiệm chỉ đạo đổi mới, nâng cao chất lượng hệ
thống chính trị cơ sở ở Bắc Giang” của tác giả Ngô Văn Nam (Phó Trưởng Ban
Tổ chức Tỉnh uỷ Bắc Giang) đăng trên tạp chí Lý luận Chính trị ngày
19/12/2013, đã đề cập đến nội dung xây dựng đội ngũ đảng viên như công tác
phát triển đảng viên, xóa thôn bản trắng trong thời gian 10 năm tiến hành chỉ đạo
đổi mới, nâng cao chất lượng hệ thống chính trị của Ban Thường vụ tỉnh ủy Bắc
Giang. Đề án số 02-ĐA/TU ngày 29/4/ 2011 của Tỉnh ủy Bắc Giang về “nâng
cao năng lực lãnh đạo sức chiến đấu của tổ chức đảng giai đoạn 2011-2015” đề
cập đến thực trạng năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng,
trong đó có những nội dung phản ánh về những hạn chế, khó khăn trong công tác
xây dựng đội ngũ đảng viên trước (2011-2015). Ở góc độ chuyên ngành lịch sử
Đảng Cộng sản Việt Nam nghiên cứu chuyên sâu, hệ thống, tập trung về công
tác xây dựng đội ngũ đảng viên thì chưa có công trình nào đề cập đến vấn đề này
trong giai đoạn (2000-2010). Do đó đây là công trình nghiên cứu đầu tiên, cũng
vì lẽ đó sẽ khó tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót.
Những công trình khoa học nêu trên đã nghiên cứu và giải quyết ở những
mức độ khác nhau vấn đề liên quan đến đề tài luận văn, có giá trị tham khảo tốt,
góp phần làm rõ một số vấn đề về lý luận và thực tiễn công tác xây dựng đội ngũ
đảng viên trên toàn quốc cũng như ở một số địa phương, cơ sở. Tuy nhiên dưới
góc độ khoa học lịch sử Đảng, nghiên cứu công tác xây dựng đội ngũ đảng viên
một cách tập trung, hệ thống hóa sâu sắc và làm rõ sự vận dụng quan điểm của


Đánh giá thành tựu, hạn chế, tìm ra nguyên nhân, đúc rút kinh nghiệm từ

quá trình xây dựng đảng viên (2000-2010) của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang để vận
dụng vào thực tiễn.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu của đề tài là hoạt động của
Đảng bộ tỉnh Bắc Giang về xây dựng đội ngũ đảng viên.
Phạm vi nghiên cứu:


-

Về nội dung: Đề tài tập trung vào nghiên cứu chủ trương, sự chỉ đạo xây

dựng đội ngũ đảng viên của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang trên một số nội dung chủ
yếu: công tác giáo dục chính trị, tư tưởng, rèn luyện đội ngũ đảng viên, công tác
quản lý, phân công nhiệm vụ đảng viên, công tác phát triển, sàng lọc đảng viên
và công tác kiểm tra, giám sát, đánh giá chất lượng đội ngũ đảng viên.
-

Phạm vi không gian: Luận văn tập trung vào nghiên cứu, tìm hiểu công

tác xây dựng đội ngũ đảng viên của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang trên địa bàn tỉnh
Bắc Giang.
-

Phạm vi thời gian: Giới hạn về thời gian của đề tài là quá trình xây dựng

đội ngũ đảng viên của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang từ năm 2000 (Đại hội Đảng bộ


nghiên cứu khác như: Phương pháp tổng hợp, thống kê, phân tích, so sánh, đối
chiếu…
6. Đóng góp của Luận văn
Luận văn hệ thống hóa chủ trương, sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang

-

về công tác xây dựng đội ngũ đảng viên từ năm 2000 đến năm 2010.
-

Luận văn đúc rút những kinh nghiệm lịch sử từ quá trình Đảng bộ tỉnh Bắc

Giang tiến hành xây dựng đội ngũ đảng viên (2000-2010).
-

Góp phần tổng kết lý luận, thực tiễn công tác xây dựng đội ngũ đảng viên ở

cơ sở. Qua đó cung cấp thêm cơ sở khoa học có giá trị lịch sử, những kinh
nghiệm quý báu trong công tác xây dựng đội ngũ đảng viên hiện nay ở Bắc
Giang.
-

Công trình sẽ là tài liệu tham khảo cho công tác nghiên cứu, giảng dạy lịch

sử Đảng ở địa phương.
7. Bố cục Luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục thì
Luận văn được chia làm 3 chương, 8 tiết:
Chương 1: Chủ trương và sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang về xây dựng

phê bình và phê bình năm 2004 đối với cấp ủy, tổ chức đảng và cán bộ lãnh
đạo, quản lý các cấp, 61-KH/TU.
6. Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bắc Giang (2011), Đề án nâng cao năng lực lãnh
đạo, sức chiến đấu của tổ chức cơ sở đảng giai đoạn (2011-2015), số 02ĐA/TU, ngày 19-4.
7. Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bắc Giang (2004), Kế hoạch về kết nạp đảng viên
nhân dịp kỷ niệm 115 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, số 62KH/TU.
8. Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2000), Báo cáo tình hình công tác nghiệp vụ
quản lý đảng viên, số 31-CV/TC, ngày 25-12.
9. Ban Tổ chức-Ban Dân vận Tỉnh ủy Bắc Giang (2000), Báo cáo khảo sát việc
đảng viên có đạo tham gia sinh hoạt tôn giáo và phát triển đảng viên là người
có đạo, số 1-BC/TC, ngày 18-1.


10. Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2001), Báo cáo khảo sát tình hình tổ chức
cơ sở đảng các xã, phường miền núi tỉnh Bắc Giang, số 24-BC/TC, ngày 2410.
11. Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2002), Báo cáo tiến độ triển khai thực hiện
kế hoạch số 31-KH/TU về đánh giá chất lượng tổ chức cơ sở đảng và đánh
giá chất lượng đảng viên năm 2002, số 35-BC/TU, ngày 24-12.
12. Ban tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2006), Báo cáo đảng viên mới kết nạp từ
năm 2001 đến 31/12/2005, Biểu số 2-BC/TC, tháng 1.
13. Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2003), Hướng dẫn về đảng viên đang công
tác giữ mối liên hệ với nơi cư trú, số 185- HD/TC, ngày 24-10.
14. Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2003), Hướng dẫn về đánh giá chất lượng
tổ chức cơ sở đảng và đánh giá chất lượng đảng viên,số 181,182- HD/TCTU,
ngày 24-10.
15. Ban tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2003), Báo cáo nghiệp vụ công tác đảng viên
năm 2002, số 01-BC/TC, ngày 15-1
16. Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2003), Báo cáo tình hình hệ thống tổ chức
đảng ở doanh nghiệp tỉnh Bắc Giang, số 20-BC/TC, ngày 22-5.
17. Ban Tổ chức Tỉnh ủy Bắc Giang (2004), Báo cáo nghiệp vụ công tác đảng

gia sinh hoạt tôn giáo và phát triển đảng viên là người có đạo, số 03HD/TCTW, ngày 14-4.
32. Ban Tổ chức Trung ương (2001), Công văn của về việc khảo sát tình hình tổ
chức cơ sở đảng các xã, phường miền núi, số 433- CV/TCTW, ngày 29-8.
33. Ban Tổ chức Trung ương (2002), Hướng dẫn về nghiệp vụ công tác đảng
viên, số 05-HD/TCTW, ngày 26-02.
34. Ban Tổ chức Trung ương (2003), Công văn về việc báo cáo tình hình hệ
thống tổ chức đảng ở doanh nghiệp tỉnh, thành phố, 2520 - CV/TCTW, ngày
17-4.


35. Ban Tổ chức Trung ương (2003), Công văn về việc kết nạp đảng viên là
người Hoa, số 2250- CV/TCTW, ngày 24-4.
36. Ban Tổ chức Trung ương (2003), Công văn về việc kết nạp người có đạo vào
Đảng và đảng viên có đạo tham gia sinh hoạt tôn giáo, số 2355-CV/TCTW,
ngày 04-3.
37. Ban Tổ chức Trung ương (2003), Hướng dẫn về đánh giá chất lượng đảng
viên, số 20-HD/TCTW, ngày 02-9.
38. Ban Tổ chức Trung ương (2003), Kế hoạch về kiểm tra thi hành Điều lệ
Đảng (khóa IX) số 24- KH/TCTW, ngày 09-10.
39. Ban Tổ chức Trung ương (2004), Thông báo về nghiệp vụ công tác đảng
viên, số 597-TB/TCTW, ngày 28-01.
40. Ban Tổ chức Trung ương (2005), Công văn về việc báo cáo tình hình tổ chức
đảng và đảng viên ở các thôn (buôn, bản, ấp), số 6294- CV/TCTW, ngày 013.
41. Ban Tổ chức Trung ương (2005), Công văn về việc báo cáo tình hình tổ chức
và hoạt động của tổ chức đảng trong các hợp tác xã, số 6499- CV/BTCTW,
ngày 07-4.
42. Ban Bí thư Trung ương (2003), Chỉ thị về việc đổi thẻ đảng viên, số 29CT/TW, ngày 17-10.
43. Ban Bí thư Trung ương (2004), Chỉ thị về kết nạp đảng viên lớp Hồ Chí
Minh, 44-CT/TW, ngày 12-10.
44. Ban Bí thư Trung ương (1995), Chỉ thị về tăng cường công tác người Hoa

59. Nguyễn Đình Gấm (2000), Xây dựng động cơ vào Đảng cho đoàn viên Thanh
niên, Tạp chí Xây dựng Đảng số 3.


60. Ngô Minh Hoàng (1999), Rèn luyện phẩm chất đạo đức cách mạng, một đòi
hỏi thường xuyên đối với người đảng viên cộng sản, Tạp chí nghiên cứu Lý
luận, số 10.

61. Đặng Thị Huế (2009), Đảng cộng sản Việt Nam với quá trình xây dựng đội
ngũ đảng viên từ năm 1996 đến năm 2006, Luận văn Thạc sĩ Lịch sử, Đại học
Khoa học xã hội và Nhân văn Hà Nội (Đại học quốc gia Hà Nội).
62. Trần Duy Hưng (2006), Vài nét về đội ngũ đảng viên nông thôn hiện nay, Tạp
chí nông thôn mới, số 2.

63. Nguyễn Công Huyên (2004), Kinh nghiệm phát triển đảng viên trong doanh
nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, Tạp chí Xây dựng Đảng, số 11.

64. Hà Quế Lâm (2000), Về công tác phát triển đảng viên tạo nguồn cán bộ trong
vùng dân tộc miền núi, Tạp chí Xây dựng Đảng, số 10.

65. V.I. Lênin (1979), Toàn tập, Nxb.Tiến bộ Matxcơva.
66. V.I. Lê-nin (2005), Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, H.
67.

C.Mác - Ph.Ăngghen (2002), Toàn tập, t.4, Nxb. Chính trị quốc gia, H.

68. Hồ Chí Minh (1995), Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, H.
69. Hồ Chí Minh (2009), Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, H.
70. Hồ Chí Minh (2002), Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, H. (t.11, tr.300-301).
71. Đỗ Ngọc Ninh (2003), Tăng cường công tác xây dựng Đảng trong giai đoạn