ĐỀ CƯƠNG
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT VÀI KINH NGHIỆM ĐỂ
DẠY TỐT
CÁC BÀI THÍ NGHIỆM THỰC
HÀNH HÓA HỌC
NỘI DUNG
A. ĐẶT VẤN ĐỀ:
B. GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
I. Thực trạng vấn đề.
II. Một vài ý kiến đưa ra nhằm giúp
1. Thí nghiệm biểu diễn.
a. Vai trò của thí nghiệm biểu diễn.
b. Ưu điểm của thí nghiệm biểu diễn.
c. Yêu cầu của thí nghiệm biểu diễn.
2. Thí nghiệm thực hành.
a. Mục đích của dạy học thực hành.
b. Vai trò của dạy học thực hành.
c. Ưu điểm của thí nghiệm thực hành.
d. Những yêu cầu của thí nghiệm thực hành.
III. Nội quy.
IV. Các bước tiến hành thí nghiệm.
C. NHẬN XÉT – KẾT LUẬN.
D.Ý KIẾN ĐỀ XUẤT.
E. DỰ KIẾN ĐỀ TÀI NĂM SAU.


A. ĐẶT VẤN ĐỀ:
Mục tiêu giáo dục của trường phổ thông là nhằm đào tạo lớp người lao động phát
triển mới toàn diện, có đủ năng lực làm chủ và phát triển đất nước. Sự đào tạo giáo dục là
quá trình thống nhất, đối tượng dạy và học bao giờ cũng là nội dung giáo dục trí tuệ cho

Do vậy vốn kiến thức bị tách rời làm cho học sinh chưa tin vào khoa học, học không hứng
thú dẫn đến sự nhận thức bị hạn chế.
Từ đó tôi thấy rằng các em rất muốn được quan sát các thí nghiệm, được biểu
diễn, được tự tay làm thí nghiệm để chứng minh kiến thức đã học nhằm khắc sâu kiến thức,
cho học sinh được làm thí nghiệm vào tiết thực hành. Hướng dẫn các em từng bước cách
viết phương trình, biết giai toán, hơn nữa các em đã hứng thú hơn, và có sự nhận thức sâu
hơn về môn hóa học.
II. Một vài ý kiến đưa ra nhằm giúp dạy tốt các tiết thực hành cũng như thí
nghiệm biểu diễn môn hóa học lớp 9 trường trung học cơ sở.
Ngày nay, dạy học luôn theo hướng tăng cường tư duy, lí luận của học sinh.
Trong hóa học việc quan sát và làm thí nghiệm thực hành là phương pháp tăng cường tư
duy, lí luận của học sinh, tập cho học sinh phân tích toàn diện sự vật, hiện tượng. Hơn thế
nữa, việc được quan sát và làm thí nghiệm còn có tác dụng khơi dậy ở các em lòng yêu


thích bộ môn và sự tìm tòi để giải thích các hiện tượng được quan sát bằng kiến thức đã
học.
Trong dạy học hóa học ở trường phổ thông người ta phân loại thí nghiệm như
sau: Thí nghiệm biểu diễn của giáo viên và thí nghiệm thực hành của học sinh. Ngoài ra
còn có một số thí nghiệm dùng trong ngoại khóa. Ở đây tôi chỉ đề cập đến hai loại thí
nghiệm có tính chất chung va phổ biến đó là:
1. Thí nghiệm biểu diễn:
a. Vai trò của thí nghiệm biểu diễn:
Dưới sự hướng dẫn của giáo viên, học sinh được quan sát các hình ảnh
cụ thể, các dấu hiệu của phản ứng hóa học và các ứng dụng hóa học thương 2được sử
dụng trong giờ học. Con đường nhận thức này có ý nghĩa to lớn, nó phát triển ở học sinh
kỹ năng quan sát, hoàn thiện tư duy ( phân tích, tổng hợp, so sánh…) hình thành những
những kiến thức được cụ thể hơn.Từ đó giúp nâng cao chính bản thân học sinh, thể hiện
tính tích cực độc lập ở mức độ cao trong quá trình học tâp.
b. Ưu điểm của thí nghiệm biểu diễn:

Ngoài những yêu cầu trên, về mặt phương pháp để nâng cao chất lượng các thí
nghiệm biểu diễn ta cần chú ý mỗt số vấn đề sau:
* Số lượng thí nghiệm trong bài nên vừa phải, chỉ chọn những thí nghiệm đặc
trưng, điển hình.


* Chọn các dụng cụ thí nghiệm đơn giản đảm bảo tính khoa học, mỹ thuật,
tiết kiệm hóa chất, dễ thành công và đảm bảo an toàn.
* Phải kết hợp chặt chẽ thí nghiệm với bài giảng, trước khi biểu diễn thí
nghiệm giáo viên cần đặt rõ vấn đề, mục đích của thí nghiệm. tâp cho học sinh quan sát
các hiện tượng xãy ra làm cơ sở xây dựng bài giảng. Ngoài ragiáo viên có thể đặt câu hỏi ở
các giai đoạn khác nhau của thí nghiệmđể học sinh chú ý quan sát, nhận xét và trả lời.
2. Thí nghiệm thực hành:
Thí nghiệm biểu diễn tuy có nhiều ưu điểm nhưng cũng còn những mặt hạn chế
như: Khả năng nhận thức của học sinh có hạn, hiển nhiên khi học sinh được trao tận tay
dụng cụ và được thực hiện lấy thí nghiệm thì việc làm quen với dụng cụ, hoá chất và quá
trình sẽ đầy đủ hơn.
a. Mục đích của dạy học thực hành:
Khẳng địng sự đúng đắn của lý thuyết và chứng minh cho lý thuyết, là
điểm tựa cho lý thuyết. Đồng thời qua thí nghiệm cũng nắm được mức độ hiểu và nắm
kiến thức lý thuyết của học sinh, tạo điều kiện phát triển nhân cách và phát huy tính sáng
tạo của học sinh.
b. Vai trò của việc dạy thực hành:
Đây là loại thí nghiệm do tự tay học sinh thực hiện trong quá trình học
tập nhằm ôn tập, củng cố kiến thức đã học và rèn luyện kỹ năng, kỹ xảo thực hành.
c. Ưu điểm của thí nghiệm thực hành:
+ Thông qua thí nghiệm thực hành, dạy cho học sinh cách vận dụng kiến
thức một cách độc lập để giải thích các hiện tượng quan sát và rút ra kết luận trên cơ sở
quan sát.
+ Thí nghiệm thực hành là phương tiện giúp học sinh củng cố lại kiến

Giáo viên phải theo dõi sát công việc của học sinh và trật tự chung, giúp đỡ
kịp thời cho các nhóm khi cần thiết nhưng không làm thay cho học sinh.
Đối với học sinh mới lần đầu vào phòng thí nghiệm, giáo viên cần giới thiệu những điểm
chính trong nội quy:
III. NỘI QUY
1. Học sinh phải chuẩn bị trước ở nhà: nghiên cứu bảng hướng dẫn, xem lại
các bài có thí nghiệm thực hành
2. Trên bàn thí nghiệm không được để đồ dùng riêng như: Cặp, sách, nón…..
3. Phải thực hiệnđúng quy tắc phòng độc, phòng cháy và bảo quản dụng cụ,
hoá chất,…
4. Phải tiết kiệm hoá chất khi làm thí nghiệm.
5. Trong khi làm thí nghiệm không nên nói chuyện ồn ào, không đi lại mất
trật tự, không được tự độnglấy các dụng cụ hoá chất ở các bàn khác.
6. khi làm thí nghiệm xong phải rửa dụng cụ và sắp xếp dụng cụ, bàn ghế
theo quy định.
IV. CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH
Bước 1: Giáo viên hướng dẫn chung ( mở đầu)
- Giáo viên nhắc lại phần nội dung, mục đích của toàn bộ công việc, hướng
dẫn kỹ thuật tiến hành các thí nghiệm và kế hoạch thực hiện.
- Không nên chỉ hướng dẫn làm gì và làm như thế nào? Mà còn giải thích tại
sao làm như vậy. Cần báo trước cho học sinh một số sai lầm có thể mắc phảI làm cho thí
nghiệm không thành công.
- Khi giáo viên hướng dẫn có thể biểu diễn một số thao tác để minh hoạ cho
lời giảng. Tuy vậy không được chiếm thời gian.
Bước 2: Học sinh tiến hành thí nghiệm:
Chia học sinh thành từng nhóm. Học sinh trong những nhóm phải được
làm thí nghiệm để có` thể thu được những kĩ năng, kĩ xảo thí nghiệm ngang nhau.
Bước 3 : Viết báo cáo kết quả ( tường trình)

Tên nhóm:

+ Số học sinh đạt điểm: 9 đến 10: 12 ( 36,4%)
+ Số học sinh đạt điểm: 7 đến 8,5: 7 ( 21,21%)
+ Số học sinh đạt điểm:5 đến 6,5: 9 ( 27,27%)
+ Số học sinh đạt điểm dưới 5: 5 ( 15,12%)
Tôi tiếp tục áp dụng phương pháp như năm học 2005 – 2006 vào việc giảng dạy học
sinh ở năm học 2006 – 2007 lớp 9A6 tôi phụ trách có điểm thi như sau:
+ Số học sinh đạt điểm: 9 đến 10: 13 ( 36,11%)
+ Số học sinh đạt điểm: 7 đến 8,5: 11 ( 30,56%)
+ Số học sinh đạt điểm:5 đến 6,5: 10 ( 27,78%)
+ Số học sinh đạt điểm dưới 5: 2 (5,55%)
Với tình hình giáo viên hiện nay đang ngày một nâng cao chất lượng, đòi hỏi người
giáo viên phải có vốn kiến thức sâu rộng và vững chắc, đồng thời phải tìm cho mình
phương pháp dạy học phù hợp với bộ môn và tình hình học sinh nơi mình công tác. Nhìn
chung khi các giáo sinh được đào tạo ở các trường sư phạm chỉ chú trong đến những kiến
thức chuyên môn, thế nhưng về mặt phương pháp thì hầu như rất ít giáo sinh quan tâm chú
ý. Do vậy có nhiều trường hợp khi ra trường về công tác thì nhiều giáo viên đã gặp không
ít khó khăn trong việc giảng dạy. Bởi vì, phương pháp dạy không phù hợp làm cho học
sinh khó tiếp nhận kiến thức hoặc phương pháp sử dụng đồ dùngkhông phù hợp làm cho
học sinh không hứng thú với bộ môn.
Theo tôi, học sinh muốn học giỏi môn hóa học thì phải có lòng yêu mến môn học,
mà lòng yêu mến đó của học sinh được xây dựng từ giáo viên thông qua việc truyền thụ
kiến thức, qua thao tác của thí nghiệm biểu diễn của giáo viên làm, hoặc thông qua những
lần các em được tận tay làm các thí nghiệm thực hành với sự hướng dẫn của giáo viên.
Do vậy, vấn đề thí nghiệm – thực hành có vai trò rất quan trọng trong việc truyền
thụ kiến thức của giáo viên và việc lĩnh hội kiến thức của học sinh trong môn hóa học điều
này giải quyết mối quan hệ “ Học đi đôi với hành” của học sinh.
D. Ý KIẾN ĐỀ XUẤT
Để phù hợp với việc đổi mới phương pháp dạy học như hiện nay, đồng thời tạo điều
kiện cho việc dạy và học đạt hiệu quả. Theo tôi, ngành giáo dục tỉnh Hậu Giang ( Phòng
GD và ĐT phụng Hiệp) nên quan tâm vài vấn đề sau: