1
TẬP HUẤN
GIÁO DỤC SỨC KHỎE
SINH SẢN VỊ THÀNH NIÊN
Biên hoà ngày 4/8/2008
2
Phần I. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG
Trong những thập kỷ qua, thế giới, kể cả Việt Nam, đã
có những thay đổi đáng kể. Những thay đổi này đã ảnh
hưởng rất lớn đến thanh thiếu niên, những người có cuộc
sống và tương lai không giống với cha mẹ họ. Lớp trẻ ngày
nay phải được chuẩn bị cho một tương lai với những thách
thức lớn hơn vì nhiều vấn đề và những mối quan tâm mới
đã phát sinh, như HIV/AIDS, toàn cầu hóa, phân hóa mức
sống…. và những vấn đề khác. Nhận thức về mối quan hệ
tình dục, tình yêu, hôn nhân và sinh sản đang thay đổi.
Điều này đòi hỏi lớp trẻ phải có hiểu biết và được chuẩn bị
kỹ càng trước khi đưa ra những quyết định có ảnh hưởng
đến tương lai của mình.
3
Phần I. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG
Có một thực tế là nhiều thanh thiếu niên bắt đầu quan hệ tình
dục trong khi không hiểu biết đúng đắn về sức khỏe sinh sản. Sự
thiếu hiểu biết này có thể đẩy các em gái vào nguy cơ có thai
ngoài ý muốn, hoặc mặc bệnh lây truyền qua quan hệ tình dục,
gồm cả HIV/AIDS. Giáo dục sức khỏe sinh sản vị thành niên có
thể giúp lớp trẻ có một cuộc sống lành mạnh và hạnh phúc,
ngăn ngừa những nguy cơ nói trên và nâng cao đời sống và sức
khỏe sinh sản sau này.
Cung cấp cho thanh niên các thông tin về sức khỏe tình dục và
sức khỏe sinh sản là một vấn đề tế nhị. Người lớn, dù là cha mẹ,

Yêu cầu các nhóm liệt kê trên khổ giấy lớn những biến đổi
chính của cơ thể ở tuổi dậy thì ( 5- 10 phút).
Giáo viên yêu cầu đại diện của một nhóm nam và một
nhóm nữ lên trình bày ý kiến thống nhất của nhóm mình.
Các nhóm khác đối chiếu và bổ sung.
Giáo viên tổng kết bài và nêu những biến đổi đặc trưng
của tuổi dậy thì ở nam và ở nữ.
7
GỢI Ý THỰC HIỆN Ở TỪNG BÀI
Bài : TUỔI VỊ THÀNH NIÊN
Bước 3:
Giáo viên đọc cho học sinh ghi hoặc có viết lên bảng bài
kiểm tra:
Hãy khoanh vào chữ cái trước câu trả lời đúng nhất
1. Trong các biểu hiện biến đổi cơ thể sau đây của nữ ở
tuổi dậy thì, biểu hiện nào là quan trọng nhất ?
a. Tuyến vú phát triển
b. Tăng nhanh chiều cao
c. Xuất hiện kỳ hành kinh đầu tiên
d. Mọc lông ở những chỗ kín
8
GỢI Ý THỰC HIỆN Ở TỪNG BÀI
Bài : TUỔI VỊ THÀNH NIÊN
Bước 3:
2. Trong các biểu hiện biến đổi cơ thể sau đây của nam ở
tuổi dậy thì, biểu hiện nào là quan trọng nhất ?
a. Tinh hoàn và dương vật to lên
b. Tăng nhanh về chiều cao
c. Vở giọng ( vở tiếng) và mọc lông nách, lông mu.
d. Xuất tinh lần đầu ( mộng tinh)

Bài : TÌNH BẠN, TÌNH YÊU, HÔN NHÂN VÀ TRÁCH NHIỆM LÀM CHA
MẸ
Bước 1:
Yêu cầu một số học sinh phát biểu quan điểm quan điểm của
mình về tình bạn, tình yêu, hôn nhân và trách nhiệm làm cha mẹ
(Yêu cầu một số học sinh phát biểu quan điểm quan điểm của mình
về tình bạn, tình yêu, hôn nhân và trách nhiệm làm cha mẹ là gì?
Những vấn đề này có quan trọng không ? Tại sao ?)
Bước 2:
Chia học sinh thành từng nhóm để thảo luận những khái niệm
trên
Bước 3:
Đại diện của mỗi nhóm trình bày quan điểm của từng nhóm mình
về những khái niệm trên. So sánh giữa các nhóm, lưu ý sự đối lập
về quan điểm để thảo luận.
12
GỢI Ý THỰC HIỆN Ở TỪNG BÀI
Bài : TÌNH BẠN, TÌNH YÊU, HÔN NHÂN VÀ TRÁCH NHIỆM LÀM
CHA MẸ
Bước 4:
Các nhóm tiếp tục thảo luận và tập trung vào những vấn đề sau:
- Khía cạnh quan trọng của tình bạn là gì?
- Có sự khác nhau giữa tình bạn cùng giới (nam - nam và nữ -
nữ) với tình bạn khác giới ( nam - nữ ) không ? Tại sao có ? Tại
sao không ?
- Các Khía cạnh quan trọng của tình yêu là gì ?
- Các tiêu chuẩn của một người vợ hay người chồng lý tưởng ?
Tính cách nào là quan trọng.
- Bạn có muốn kết hôn không ? Nếu có thì ở độ tuổi nào ? Nếu
không thì tại sao ?

Bước 2: Sau khi giảng giải xong, hướng dẫn học sinh làm bài tập
dưới đây:
Hộp thư thắc mắc:
- Yêu cầu mỗi học sinh viết vào một tờ giấy bất cứ câu hỏi gì về
chủ đề này và không cần phải đề tên (vì chủ đề này rất tế nhị).
Khích lệ tất cả học sinh tham gia viết thư.
- Mỗi học sinh bỏ tờ giấy ghi tên mình vào hộp. Để bảo đảm tính
kín đáo, hộp thư thắc mắc có thể đặt ở một chỗ thích hợp để học
sinh có thể bỏ phiếu hỏi khi muốn và gặp thuận lợi.
- Sau khi tất cả học sinh đã bỏ phiếu hỏi vào hộp, giáo viên hãy
phân loại các câu hỏi và chọn ra một câu chung nhất.
16
GỢI Ý THỰC HIỆN Ở TỪNG BÀI
Bài : TÌNH DỤC VÀ SINH SẢN
Hoạt động 1: Tình dục là gì ?
Bước 2:
-
Giáo viên tổ chức nói chuyện/thảo luận hay tổ chức các trò
chơi, tùy vào số lượng hay nội dung câu hỏi.
Lưu ý: Nếu giáo viên không trả lời được một số câu hỏi nào đó,
hãy tự tìm thông tin từ những nguồn khác nhau.
17
GỢI Ý THỰC HIỆN Ở TỪNG BÀI
Bài : TÌNH DỤC VÀ SINH SẢN
Hoạt động 1: Tình dục là gì ?
Bước 3: Thảo luận nhóm
Chia lớp thành các nhóm, mỗi nhóm từ 5 – 8 học sinh. Yêu cầu
mỗi nhóm bàn luận một trong các chủ đề sau:
- Mối quan hệ giữa tình dục và tình yêu? (chúng có liên quan với
nhau không? Tại sao?