Sáng kiến kinh nghiệm

Nguyễn Thị Thuý
A Đặt vấn đề
Trong quá trình giảng dạy bộ môn ngữ văn tôi nhận thấy,các kì thi lên lớp
hay chuyển cấp đều thi hai môn văn toán. Thế nhng một thực trạng hiện nay
học sinh lại rất ngại học môn ngữ văn. Vì vậy kĩ năng viết bài của học sinh rất
kém . Nguyên nhân do nhiều yếu tố nhng có một điều cần phải bàn đến là
việc mắc một số lỗi diễn đạt rất phổ biến ở một số bài làm của học sinh. Làm
cho bài văn rời rạc thiếu sự liên kết giữa các câu các ý. Một số lỗi dùng từ
dẫn đến hiểu sai nghĩa câu văn . Một số em không nắm đợc nghĩa của từ dẫn
đến dùng sai từ làm cho câu văn tối nghĩa.lỗi sai về ngữ pháp , về kiến thức, về
chính tả
Từ thực tế trên tôi làm chuyên đề Rèn luyện kĩ năng sửa lỗi diễn đạtth-
ờng gặp trong viết văn và giao tiếp hằng ngày. Để nâng cao hiệu quả trong khi
viết văn và giao tiếp.
Trờng THCS thị trấn Khoái Châu Năm học 2008-2009
1
Sáng kiến kinh nghiệm

Nguyễn Thị Thuý
B.Nội dung và ph ơng pháp giải quyết
I. Tình hình chung
1. Về sách giáo khoa
Sách giáo khoa biên soạn mới đã chỉnh sửa cho phù hợp đa một số
tiếtchữa lỗi diễn đạt ở lớp 8,trau dồi vốn từ ở lớp 9 . để rèn luyện kĩ năng diễn
đạt cho học sinh.
2.Về giáo viên
Hầu hết các giáo viên giảng dạy bộ môn ngữ văn đều say sa tâm huyết
với nghề nghiệp . giảng dạy nhiệt tình, tìm tòi đổi mới phơng pháp sao cho các
em tiếp thu bài có hiệu quả. Tuy nhiên một số giáo viên mới vào nghề còn

1 .Lỗi về dùng từ
a. Lỗi lặp từ
-Đây là hiện tợng dùng đi dùng lại một từ, gây cho câu văn lủng củng
nhàm chán.
-Nguyên nhân :Do bí từ , dùng từ không cân nhắc.
*Ví dụ : Truyện dân gian có nhiều chi tiết tởng tợng, kì ảo nên em rất thích
đọc truyện dân gian.
*Nguyên nhân : Ngời viết dã mắc lỗi lặp từ
*Cách sửa: Bỏ từ truyện dân gian thay bằng truyện này
*Chép lại câu văn đúng: Em rất thích đọc truỵên dân gian vì truyện này có
nhiều chi tiết tởng tợng ,kì ảo.
b.Lẫn lộn các từ gần âm.
Đây là hiện tợng dùng từ không phù hợp với nghĩa của câu ,làm cho câu sai về
ý diễn đạt
* Nguyên nhân do các từ đọc gần giống nhau.
*Ví dụ :Ơ vùng này có nhiều thủ tục nh ma chay cới xin đều làm cỗ bàn linh
đình, ốm không đi viện mà ở nhà cúng bái.
Ngời viết đã dùng sai từ thủ tục do nhầm lẫn với từ hủ tục.
Sửa lại: Thay từ thủ tục bằng hủ tục
Trờng THCS thị trấn Khoái Châu Năm học 2008-2009
3
Sáng kiến kinh nghiệm

Nguyễn Thị Thuý
Chép lại: Ơ vùng này có nhiều hủ tục nh ma chay, cới xin đều làm cỗ bàn
linh đình, ốm không đi viện mà ở nhà cúng bái.
c.Lỗi dùng từ không đúng nghĩa
Hiện tợng dùng từ không phù hợp với nghĩa của từ.
Nguyên nhân : Do ngời viết năm nghĩa của từ không chắc chắn.
Ví dụ : Trong cuộc họp lớp tất cả các bạn học sinh nhất trí đề bạt bạn Hùng

Lỗi sai: Dùng nhầm từ bù lao thay bằng thù lao
Sửa lại:Anh em công nhân đã nhận đầy đủ tiền thù lao của mấy ngày làm thêm
ca.
h. Một kĩ s ngời Nga là cha ruột của súng AK.
Lỗi sai : dùng nhầm từ cha ruột thay bằng từ cha đẻ
Sửa lại: Một kĩ s ngời Nga là cha đẻ của súng AK.
i.Ơ đây có nhiều chỗ để đón tiếp khách ngoại lai đến.
Lỗi sai: dùng thừa từ đến
Sửa lại : Ơ đây có nhiều chỗ để đón tiếp khách ngoại lai.
*Bài 2. Phân biệt các từ dễ lẫn sau đây: bàng quan bàng quang, chuyện
truyện, hiệu quả- hậu quả, nguyên thủ tớng- cố thủ tớng, phong thanh- phong
phanh, vô giá- vô giá trị.
Đây là những từ gần âm nên HS rất dễ nhầm lẫn , cần phải phân biệt nh sau:
a. Bàng quan là chỉ cách nhìn thờ ơ trớc cuộc đời, với mọi ngời.
Ví dụ: Anh ấy rất bàng quan trớc cuộc đời.
-Bàng quang: là một bộ phận trong cơ thể (cái bóng đái trong cơ thể).
Đặt câu: Nó bị viêm bàng quang.
b.Chuyện: là một động từ , ví dụ : trò chuyện, kể chuyện, nói chuyện.
-Truyện :là danh từ chỉ một tác phẩm văn học, ví dụ:Truyện dân gian, Truyện
ngắn, Truyện cổ tích, Truyện Kiều của Nguyễn Du
c.- Hiệu quả: chỉ kết quả đạt đợc cao (tốt).
Trờng THCS thị trấn Khoái Châu Năm học 2008-2009
5
Sáng kiến kinh nghiệm

Nguyễn Thị Thuý
-Hậu quả : Chỉ kết quả xấu.
d. Nguyên thủ tớng: Chỉ một ngời đã từng lkàm chức vụ thủ tớng, nay đã
nghỉ.
-Cố thủ tớng: Chỉ ngời thủ tớng đã quá cố.