Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NHA TRANG
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ ÂU CƠ
----------------

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Đề tài:

MỘT SỐ BIỆN PHÁP
GIÚP HỌC SINH LỚP 6 NẮM VỮNG
TÊN NỐT NHẠC TRONG
PHÂN MÔN TẬP ĐỌC NHẠC Ở
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ ÂU CƠ

Tác giả: NGUYỄN THỊ HUỆ
Giáo viên môn: Âm nhạc
Kèm theo: Đĩa CD

Năm học: 2014 – 2015
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

1


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.

MỤC LỤC


5
6
6
6
6
8
10
11
15
17
19
20
22
22
22
23
24
25
26

A. ĐẶT VẤN ĐỀ:
Lịch sử phát triển và tiến bộ của xã hội loài người từ trước tới nay cho
thấy: Bất cứ xã hội nào muốn duy trì và phát triển được thì phải thực hiện việc
giáo dục liên tục đối với thế hệ con người. Giáo dục là một hiện tượng xã hội
nảy sinh, phát triển và tồn tại gắn liền với sự phát triển của xã hội, là một nhu
cầu của xã hội. Trong tiến trình phát triển, xã hội sẽ tìm ra phương thức thích
hợp để duy trì sự tồn tại và phát triển theo hướng tiến bộ và không ngừng của
chính mình.Trong xã hội hiện đại, giáo dục được xem là con đường xã hội hóa,
tích cực có định hướng tốt nhất. Đối với nước ta hiện nay, giáo dục được xem là
Trường THCS Âu Cơ

cải tạo cuộc sống của mình theo những quy luật của các đẹp” ( Max). Muốn cho
cuộc sống của con người đặc biệt là thế hệ tương lai ( Học sinh) tiếp nhận và
cảm thụ được đầy đủ các đẹp , biến nó thành những giá trị thẩm mỹ thực sự cho
mình, nhất là các đẹp trong nghệ thuật và nghệ thuật âm nhạc nói riêng ( thường
rất sâu sắc) thì rất cần có sự hỗ trợ của người lớn, nhà trường, các thiết chế văn
hóa – nghệ thuật, đặc biệt là giáo dục nói chung và giáo dục âm nhạc nói riêng.
Nhiệm vụ của giáo dục thẩm mỹ là giúp cho thế hệ trẻ làm chủ những giá trị
thẩm mỹ, hình thành những giá trị đặc biệt đối với hiện thực , trong đó con
người tạo ra ở mình năng lực cảm thụ, năng động , đánh giá thẩm mỹ, nhu cầu
thói quen, sáng tạo theo những nhu cầu của cái đẹp, để làm phong phú thêm cho
đời sống bằng những giá trị mới.
Vì vậy thực hiện tốt giá trị nghệ thuật , chúng ta sẽ đào tạo bồi dưỡng cho
xã hội những thế hệ công dân trẻ có tình cảm, đạo đức, trí tuệ, thẩm mỹ và thể
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

3


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
chất đến một trình độ nhất định nhằm hình thành cơ sở ban đầu cho sự phát
triển toàn diện nhân cách con người Việt Nam Xã Hội Chủ Nghĩa, đáp ứng mà
nhu cầu xã hội đặt ra cho giáo dục, làm cho giáo dục gắn bó với phục vụ có hiệu
quả cho sự nghiệp công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước trong thời kỳ đổi
mới, đồng thời cũng là một đảm bảo lợi ích cơ bản , chính đáng của người học ,
đảm bảo từ cơ sở ban đầu họ có điều kiện để tiếp tục hoàn thiện và phát triển
liên tục trong suốt cuộc đời của mỗi con người.
I.


Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

4


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
linh động các bước lên lớp, sử dụng hiệu quả các đồ dùng dạy học. Thường
xuyên có những biện pháp, cách thức để tổ chức giờ học mang tính vui – học,
học – vui và không bị căng thẳng, khô khan và nặng nề.
Bản thân tôi là giáo viên được phân công giảng dạy bộ môn, tôi nhận thấy
đại đa số các em rất thích ca hát nhưng lại ngán ngại đọc tập đọc nhạc. Qua thực
tế giảng dạy từ những năm trước đây. Tôi nhận thấy rằng trước một bài tập đọc
nhạc, để các em hiểu, nắm được và thực hiện tốt yêu cầu của bài thì người giáo
viên cần có một phương pháp truyền đạt, hướng dẫn thật tốt , đơn giản nhưng lại
hiệu quả nhất, để giúp các em nắm bắt, tiếp thu nhanh nhất kiến thức bài học.
Những năm trước đây tôi cũng đã dạy môn âm nhạc 6 và nhận thấy hầu
hết các em chưa thực sự hứng thú với phân môn tập đọc nhạc, cũng có thể
phương pháp của chúng tôi chưa phù hợp. Song đây là một phân môn khó, có
phần khô khan. Mặc dù các em đã được tiếp xúc với phân môn này ở tiểu học
nhưng khi lên THCS mọi phương pháp dạy và học đều thay đổi đã ảnh hưởng
đến chất lượng học của các em. Bên cạnh đó là đồ dùng dạy học còn thiếu như
thanh phách, song loan, nhạc cụ đã cũ ít chức năng, tranh ảnh, băng đĩa ít... Do
đó kết quả đạt được chưa cao, ít gây hứng thú cho các em trong việc học tập và
tiếp thu kiến thức của bộ môn. Nhiều học sinh chưa nắm vững tên nốt nhạc hoặc
đọc nốt còn quá chậm. Từ thực tế đó, tôi xin đưa ra một số biện pháp giúp học
sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn tập đọc nhạc.
III. PHẠM VI VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU:
Học sinh khối lớp 6 trường THCS Âu Cơ năm học 2013-2014, 2014-2015.


được tiếp xúc với âm nhạc qua nhiều phương tiện thông tin đại chúng hay có
nhiều em còn được tham gia các hoạt động văn hóa xã hội ở địa phương…
Vì vậy, kế tiếp chương trình môn âm nhạc ở tiểu học thì ở lớp 6 mục tiêu
được xác định là: Xây dựng và phát triển năng lực âm nhạc cho học sinh, các em
có thị hiếu thẩm mỹ đúng đắn, thông qua âm nhạc giáo dục các em có tình cảm,
đạo đức trong sáng, giúp các em phát triển nhân cách toàn diện và cân bằng.
Mục đích cuối cùng là trang bị cho học sinh một “trình độ văn hóa âm nhạc”
nhất định .
Trước mục tiêu trên đòi hỏi người giáo viên phải tìm tòi sáng tạo thông
qua những hoạt động giáo dục hết sức đa dạng trong chính khóa cũng như ngoại
khóa để hình thành những tình cảm, thị hiếu và nhu cầu, niềm tin vào âm nhạc
và đặc biệt ở các em luôn có hứng thú và ham thích học môn âm nhạc.
Trước tiên để đánh giá một cách chính xác tình hình học tập của học sinh
khối 6 chúng ta cần nắm được những quy định của Bộ giáo dục về nội dung giáo
dục âm nhạc lớp 6 như sau: Căn cứ vào đặc trưng của nghệ thuật âm nhạc, căn
cứ vào mục tiêu và thời lượng của môn học , căn cứ vào đặc điểm tiếp thu âm
nhạc của học sinh đại trà, chương trình môn âm nhạc trường THCS được cấu
trúc dựa trên những nguyên tắc sau đây: Lấy học hát làm trọng tâm, học nhạc lý
và tập đọc nhạc để nâng cao, coi trọng truyền thụ những kiến thức phổ thông, tất
cả nhằm xây dựng và phát triển năng lực cảm thụ âm nhạc để hình thành một
trình độ học vấn âm nhạc phổ thông. Nội dung âm nhạc lớp 6 gồm 3 phân môn:
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

6


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
Học hát, nhạc lý – tập đọc nhạc, âm nhạc thường thức. Trong đó phân môn tập


THỰC TRẠNG CỦA VẤN ĐỀ:

Trường THCS Âu Cơ là một trường chuẩn quốc gia gồm 37 lớp tiếp
nhận học sinh của 2 phường Phứơc Tân và Phước Tiến. Chi bộ Đảng, Ban giám
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

7


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
hiệu , Ban Đại diện cha mẹ học sinh …quan tâm tới bộ môn Hiện nay ở trường
có 4 giáo viên âm nhạc ( 2 giáo viên chuyên ngành âm nhạc và 2 giáo viên vănnhạc) đều trẻ, yêu nghề, nhiệt tình.Học sinh chăm ngoan, thể hiện truyền thống
hiếu học , truyề thống tôn sư trọng đạo. Ngôi trường khang trang thoáng mát
,thân thiện là điều kiện tốt để giáo viên và học sinh hứng thú và tích cực hơn
trong mọi hoạt động dạy - học. Tuy nhiên chưa có phòng học âm nhạc riêng,
trang thiết bị , đồ dùng dạy học môn âm nhạc còn thiếu như thanh phách, cũ như
đàn organ hoặc chưa phong phú như tranh ảnh... Một bộ phận lớn học sinh khối
6 còn nhiều khó khăn về kinh tế: khu vực vườn Dương, phụ huynh ít quan tâm
chăm lo đến viếc học tập của con em, chất lượng học tập còn hạn chế. Song các
em tiếp thu âm nhạc rất nhanh nhạy do các em đã được tiếp xúc với nhiều
phương tiện nghe nhìn phổ biến ,số ít thường được tham gia văn nghệ ở tổ dân
phố, phường, nhà văn hóa, trường văn hóa nghệ thuật hoặc hát thánh ca nhà
thờ….
Học sinh lóp 6 mới bước vào bậc THCS, mọi hoạt động học tập cũng như
giao tiếp đều bỡ ngỡ trước nhiều môn, nhiều giáo viên nhưng các em thích ứng
rất nhanh với môi trường mới. Đó cũng là ưu thế khi giảng dạy bộ môn âm nhạc
nói chung và phân môn Tập đọc nhạc nói riêng cộng với lòng ham thích, say sưa

pháp giảng dạy có hiệu quả nhằm kích thích lòng yêu âm nhạc và thích được học
môn âm nhạc ở học sinh. Song vì là giáo viên trẻ, chúng tôi còn hạn chế về kinh
nghiệm sư phạm, mới chỉ có dự giờ trao đổi học tập kinh nghiệm trong nhà
trường hoặc trên internet, hạn chế dự giờ thực tế giảng dạy của các đồng nghiệp
trường bạn để học tập, trao đổi, rút kinh nghiệm…
- Về phía học sinh: Nhìn chung các em đều ham thích học môn âm nhạc,
tuy nhiên còn nhiều em chưa hứng thú học môn này thực sự hoặc chưa ý thức tự
giác trong học tập môn âm nhạc. Có thể một số em do hoàn cảnh gia đình còn
khó khăn không có đầy đủ phương tiện học tập, các phương tiện hỗ trợ cho việc
phát huy tính nhạy cảm, lòng say mê âm nhạc, do một số phụ huynh chưa để ý
quan tâm đến việc học cuả con em mình nhất là môn âm nhạc. Một số em do
hạn chế về năng khiếu, cũng có thể có nhiều học sinh có năng khiếu và có khả
năng học tốt môn âm nhạc nhưng do tính rụt rè, nhút nhát, cưa mạnh dạn nên
khi học môn này không phát huy hết khả năng của mình. Có một số học sinh
ham mê chơi còn lơ là trong việc học môn âm nhạc đẫn đến kết quả bộ môn
chưa đạt. Cũng có thể do phương pháp dạy học của chúng tôi chưa thực sự thu
hút và thuyết phục các em. Số còn lại( rất ít) là do không thích học và lười học.
Vì vậy kết quả học môn âm nhạc chưa cao.
- Về cơ sở vật chất: phục vụ cho việc giảng dạy bộ môn còn thiếu ( thanh
phách hoặc song loan..) cũ hoặc hư bộ phận (đàn organ), chưa có phòng học
môn âm nhạc riêng ảnh ảnh hưởng đến kết quả học tập cũng như khả năng và
năng lực phát huy các hoạt động âm nhạc của học sinh. Mặc dù Chi bộ nhà
trường, Ban giám hiệu, Ban đại diện cha mẹ học sinh rất quan tâm nhưng kinh
phí có hạn nên giáo viên bộ môn tự khắc phục.
Dựa vào cơ sở lý luận đã có, thực trạng của trường cùng với thời gian
giảng dạy tại trường THCS Âu Cơ, tôi đã tìm hiểu khả năng học nhạc của học
sinh khối lớp 6. Bằng việc quan sát thực tế các giờ học tôi nhận thấy việc tiếp
thu các kiến thức Âm nhạc và sự yêu thích Tập đọc nhạc chỉ rơi vào một số em
gọi là có năng khiếu. Còn lại các em khác chỉ học theo bản năng phải học nên ít
có sự sáng tạo trong vận dụng kiến thức.

Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc :
Khi học Tập đọc nhạc, yếu tố đầu tiên các em phải đọc thuần thục, chính
xác tên nốt – đây là yếu tố quan trọng vì nó quyết định việc đọc nhạc của các em
ở các lớp sau. Thực tế dạy học cho thấy, học sinh lớp 6 mặc dù đã làm quen tên
nốt ở cấp tiểu học nhưng đa số học sinh không thuộc tên nốt trên khuông, các
em thường viết tên từng nốt nhạc ở dưới khuông nhạc. Để giúp học sinh thuộc
tên nốt nhạc, tôi đã áp dụng một số biện pháp như sau:
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

10


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
1)Tạo tâm lý thoải mái cho học sinh để các em thấy việc ghi nhớ tên nốt nhạc là
đơn giản và dễ dàng.
Ví dụ: Ngay tiết học đầu tiên nên truyền cảm hứng cho các em với phân môn
Tập đoc nhạc. Giáo viên cho các em nghe vài ca khúc thiếu nhi quen thuộc và
vài ca khúc thiếu nhi mà các em ít được nghe và hướng dẫn các em tới sự tìm tòi
giai điệu bằng cách nếu chúng ta đọc nhạc tốt thì bước đầu sẽ biết hát những bài
hát ngắn.
2)Thông thường thì một tiết Âm nhạc nào cứ vào đầu tiết học trước khi bắt đầu
hát có phần luyện thanh hay còn gọi là khởi động giọng bằng các âm nguyên
âm a, ô, ơ, u, ư hoặc mi, ma… thì đối với bài Tập đọc nhạc trong âm nhạc lớp 6
tôi hướng dẫn học sinh đọc gam Đô trưởng ( vì hầu hết các bài Tập đọc nhạc lớp
6 đều viết ở giọng Đô trưởng) với chuỗi âm thanh đi lên: Đồ - Rê – Mi – Pha –
Son – La – Xi- Đô và chuỗi âm thanh đi xuống: Đô- Xi – La – Son – Pha – Mi –
Rê – Đồ. Nhằm giúp các em nhớ về cao độ và cũng làm cơ sở ban đầu cho việc
xác định nốt nhạc trên khuông nhạc

thiết các em có thể dễ dàng kiểm tra lại, Yêu cầu học sinh ghi ngay mặt sau vở
ghi chép nhạc để tiện sử dụng.

Nếu trường có phòng học chức năng âm nhạc riêng thì trong phòng học nên treo
nốt nhạc có các tên nốt và một số bài Tập đọc nhạc để các em luôn được tiếp
xúc, khi cần để dễ kiểm tra.
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

12


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
6) Học thuộc bài thơ về các nốt nhạc trên khóa son như sau:
Nhìn vào năm ngón bàn tay
Giống như khuông nhạc thấy ngay năm dòng.
Các em nhớ phải thuộc lòng
Đến giờ âm nhạc ta dùng để ghi
Dòng một tên gọi là Mi
Dòng hai ta thấy nốt Son chứ gì.
Dòng ba Si đó thấy không
Dòng tư nốt Rế, dòng năm nốt gì?
Nốt gì ta sẽ tìm ra
Chính là nốt Fá dòng năm đó mà.
Bây giờ ta học đến khe
Khe Fa thứ nhất, khe La thứ nhì
Khe Đô thì ở trên Si
Khe Mi thì ở trên Rê đó mà.
Đi lên thì đọc đi lên

Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
Kẽ Đô để ở trên Xi
Nằm dưới ngón cái, kẽ Mi cuối cùng
Khó gì mà đọc chẳng thông
Lại đây bạn nhé, học cùng cho vui.
Với biện pháp này có thể áp dụng cho những lớp có số học sinh khá giỏi nhiều
bởi vì các em phải học thuộc bài thơ thì mới xác định tên trên nốt được chính
xác.
7) Trong quy trình dạy một bài Tập đọc nhạc , giáo viên nên thường xuyên yêu
cầu các em nói ( đọc) tên nốt nhạc. Biện pháp này giúp học sinh luyện xác định
nốt rất tốt nhưng nên chỉ áp dụng từ bài Tập đọc nhạc số 2.
8) Đối với một số lớp học khá giỏi có thể sử dụng bảng phụ có khuông nhạc kẻ
sẵn , giáo viên tự thiết kế và làm những nốt nhạc nhiều màu sắc sau đó trước
mỗi bài học Tập đọc nhạc yêu cầu từng cá nhân đại diện trong tổ hoàn thành
ghép các nốt nhạc thành câu và hoàn thiện thành bài Tập đọc nhạc.Với biện
pháp này đa số học sinh rất hứng thú vì các em vừa được chơi lại vừa được học.

( Bảng phụ và nốt nhạc tự làm)
9) Ngoài ra giáo viên thường xuyên củng cố tên nốt nhạc khi dạy Học hát, Nhạc
lý, Âm nhạc thường thức.

Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

14


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.

Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

15


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
vậy giáo viên nên hướng dẫn học sinh đọc cao độ vì hoạt động này vừa giúp các
em nắm vững tên nốt, vừa đọc cao độ của bài.
b) Luyện tập tiết tấu
- Giáo viên viết tiết tấu của bài Tập đọc nhạc lên bảng (thông thường là tiết tấu
câu đầu tiên). Nếu không viết lên bảng, giáo viên cần chỉ vào bài Tập đọc nhạc
để học sinh nhận ra âm hình tiết tấu đó.
Những lưu ý khi luyện tập tiết tấu:
+ Có nhiều cách luyện tập, trong đó có 4 cách khá phổ biến mà giáo viên thường
áp dụng, đó là: Đọc tiết tấu, gõ tiết tấu, đọc kết hợp gõ tiết tấu, đọc tiết tấu kết
hợp gõ phách. Tuy nhiên, trong mỗi bài Tập đọc nhạc, chỉ nên chọn 1-2 cách
luyện tập thích hợp. Ví dụ với tiết tấu bài Tập đọc nhạc số 3 “ Thật là hay”

Cách thứ nhất, giáo viên đọc: đơn đơn đen, đơn đơn đen, đơn đơn đơn đơn
trắng. Cách thứ hai, chỉ gõ tiết tấu mà không đọc. Cách thứ ba, giáo viên vừa
đọc vừa gõ tiết tấu. Cách thứ tư, đọc tiết tấu kết hợp gõ phách.
+ Thời gian luyện tập tiết tấu không nên kéo dài, chỉ thực hiện trong khoảng 2-3
phút. Bởi nếu kéo dài sẽ ảnh hưởng tới thời gian của các bước khác.
+ Chỉ nên hướng dẫn học sinh luyện tập tiết tấu câu mở đầu trong bài Tập đọc
nhạc, tuy nhiên khi tập đọc từng câu, nếu xuất hiện những tiết tấu khó, giáo viên
có thể hướng dẫn các em luyện tập thêm.
+ Việc đọc hoặc gõ tiết tấu rất khó thể hiện đúng với nốt nhạc ngân dài, vì vậy
giáo viên cần qui ước với học sinh bằng động tác mở rộng hai bàn tay (nếu là


Đáp án: đây là câu 4 trong bài Chơi đu:

Giáo viên gõ tiết tấu một câu trong bài, học sinh phải trả lời đó là câu nào, gõ
tiết tấu và đọc chính xác câu nhạc đó. Nên áp dụng với câu chỉ có một đáp án
đúng, ví dụ giáo viên gõ tiết tấu sau khi ôn tập 2 nội dung gồm bài hát “ Hô-lahê, Hô-la-hô” và bài Tập đọc nhạc số 10 “ con kênh xanh xanh”:

Đáp án là tiết tấu bài Tập đọc nhạc số 10 “ Con kênh xanh xanh”
- Tập đọc nhạc kết hợp gõ phách, nhịp.
- Tập đọc nhạc kết hợp đánh nhịp.
- Trình bày bài Tập đọc nhạc bằng các hình thức cá nhân, cặp, nhóm, tổ (không
phải biểu diễn, học sinh được xem bản nhạc).
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

17


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
- Đọc nhạc bằng cách nối tiếp, đối đáp.
- Đọc nhạc bằng nguyên âm: đọc nguyên âm (A, U, I… thay cho tên nốt nhạc).
- Giáo viên cho học sinh nghe toàn bộ bài hát (với trường hợp bài Tập đọc nhạc
là một đoạn trong bài hát đó).
- Giáo viên chép 1 câu bất kì lên bảng, yêu cầu học sinh tự đọc. Biện pháp này
nhằm khắc phục tình trạng học vẹt của học sinh, các em chỉ đọc được bài Tập
đọc nhạc khi đọc từ đầu, còn yêu cầu đọc một câu bất kì thì không thực hiện
được.
- Bài tập thực hành làm phím đàn (mỗi em làm một nốt nhạc): mục tiêu để củng
cố cho học sinh kĩ năng đọc đúng cao độ các nốt nhạc. Khi học xong bài Tập

Ngoài những phương pháp, biện pháp trên giúp các em học sinh lớp 6
trường tôi học tốt phân môn Tập đọc nhạc thì tôi còn áp dụng một số biện pháp
sau mặc dù “ nhỏ’ nhưng lại ảnh hưởng “ lớn” đến kỹ năng đọc bài cũng như sự
tiếp thu bài Tập đọc nhạc của các em:
- Phương pháp bắt nhịp:
Giáo viên cần nắm vững giọng của bài Tập đọc nhạc, xác định đúng hợp
âm của đầu câu Tập đọc nhạc cần bắt nhịp cho học sinh đọc hoặc sử dụng nhạc
cụ đàn 3 nốt đầu của bài hay câu Tập đọc nhạc rồi bắt nhịp. Phương pháp này
giúp các em không bị lúng túng hoặc đọc sai giọng của bài Tập đọc nhạc chỉ vì
lý do giáo viên chúng ta bắt nhịp cho các em đọc chưa đúng kỹ năng.Với phươn
g pháp này giáo viên có thể ứng dụng bắt nhịp cho tất cả bài hát và Tập đọc nhạc
trong chương trình môn âm nhạc THCS
- Phương pháp chia câu trong bài Tập đọc nhạc:
Thông thường giáo viên hướng dẫn học sinh chia câu dựa vào lời ca bài
Tập đọc nhạc, điều này vô hình chung chúng ta đã hướng các em vào lời ca bài
Tập đọc nhạc chứ không phải là Tập đọc nhạc theo đúng mục tiêu phân môn.
Chính vì vậy tôi đã áp dụng phương pháp chia câu dựa vào nhịp và ô nhịp.
Ví dụ:

Bài Tập dọc nhạc có thể chia thành 2 câu: câu 1 gồm 5 ô nhịp, câu 2 gồm 5 ô
nhịp.
IV. HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
Từ đầu năm học tôi đã áp dụng thực hiện giảng dạy Tập đọc nhạc với các
phương pháp và biện pháp như đã trình bày ở trên và thấy các em rất say mê
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

19



31

16em (51,6 %)

10em(32,3%)

31

10em(32,3 %

1em (3,2%)

Kết quả qua phiếu điều tra ( phần phụ lục) đánh giá mức độ yêu thích phân
môn Tập đọc nhạc môn âm nhạc lớp 6 ( sau khi áp dụng một số biện pháp giúp
học sinh học tốt phân môn Tập đọc nhạc) thực hiện khảo sát đối với lớp 6.4 ( 40
học sinh) năm học 2014 – 2015 như sau:
- Em có yêu thích môn âm nhạc không?
Có
Không
Bình thường
- Phân môn Tập đọc nhạc có hứng thú đối với em không?
Có
Không
Bình thường
- Học Tập đọc nhạc, em thích khám phá gì?
Cao độ ( tên nốt), trường độ (hình nốt), giai điệu, tiết tấu.
Lời ca
Tác giả
- Làm thế nào để học tốt phân môn Tập đọc nhạc?
Đến lớp nghe cô giảng và hướng dẫn

Tập đọc nhạc là phân môn khó học, việc giảng dạy phân môn này đối với
học sinh lớp 6 đòi hỏi phải có những phương pháp, biện pháp đặc thù riêng. Hơn
nữa người giáo viên còn phải biết lựa chọn và áp dụng các phương pháp, biện
pháp sao cho phù hợp với từng đối tượng học sinh. Về phía bản thân, với một số
phương pháp, biện pháp nêu trên, qua thực tế giảng dạy tại trường THCS Âu Cơ
một vài năm qua, tôi nhận thấy hiệu quả của các phương pháp, biện pháp này là
khá cao. Tuy nhiên, khi vận dụng những phương pháp, biện pháp này, giáo viên
có thể tuỳ cơ ứng biến sao cho phù hợp với từng hoàn cảnh, từng đối tượng cụ
thể để thu được kết quả tốt nhất. Và điều quan trọng là chúng ta cùng nhau xây
dựng nên những phương pháp, biện pháp giảng dạy hay nhất, phù hợp nhất đối
với phân môn tập đọc nhạc để kết quả học tập của các em ngày càng được nâng
cao hơn.
Qua đề tài này tôi muốn trao đổi với quý đồng nghiệp về vấn đề học Âm
nhạc, học Âm nhạc sẽ làm cho con người thoải mái, hứng thú hơn khi học tập
môn học cũng như học các môn học khác, giáo dục Âm nhạc cùng với giáo dục
các môn học khác lập nên một nền giáo dục toàn diện để đào tạo một thế hệ trẻ
đủ năng lực, đầy tự tin trở thành người chủ tương lai của đất nước.

Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

21


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.

PHẦN KẾT LUẬN
I.


phương tiện mà hoàn cảnh cụ thể của mình cho phép. Những nhận thức này sẽ
giúp cho mỗi người giáo viên tìm ra những phương pháp, biện pháp giảng dạy
hay, đem lại kết quả cao trong học tập cho học sinh và đặc biệt với bộ môn âm
Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

22


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.
nhạc lớp 6 sẽ gây cho học sinh sự đam mê, hứng thú, qua đó có sự tìm hiểu và
cảm nhận tốt hơn thế giới xung quanh, có tri thức và đạo đức sâu sắc.
Giáo dục nghệ thuật nói chung và bộ môn âm nhạc nói riêng là một công
việc mới mẻ, phức tạp và khó khăn nhưng lại cần thiết và phải được tiến hành
ngay một cách nghiêm túc và liên tục.Tất cả vì cuộc sống hôm nay và vì tương
lai của thế hệ trẻ, của cả đất nước.
Trên cơ sở từ thực tiễn giảng dạy Âm nhạc trong trường THCS, xuất phát
từ thực trạng khả năng nhận thức tiếp thu những kiến thức đặc thù của phân
môn, người giáo viên phải có vai trò chủ đạo trong việc tổ chức dạy học, bên
cạnh việc truyền thụ kiến thức chính xác còn phải lựa chọn và đưa vào thực tế
những phương pháp, biện pháp giảng dạy phù hợp thì ta mới thu được những kết
quả như mong muốn. Qua quan sát thực tế tôi nhận thấy các em yêu thích phân
môn hơn, hào hứng học tập hơn. Đặc biệt là kết quả học tập đã nâng lên, các em
mạnh dạn hơn, tự tin hơn trong khi thực hiện bài tập.
Để thay lời kết nói lên ý nghĩa của sáng kiến kinh nghiệm cũng như ý
nghĩa của việc học tốt phân môn Tâp đọc nhạc, tôi xin trích lời phát biểu của
Nhạc sỹ Phan Trần Bảng - Nguyên là người từng biên soạn Chương trình, sách
giáo khoa, cải tiến phương pháp giảng dạy, bây giờ vẫn gắn bó với sự nghiệp
giáo dục Âm nhạc, ông đã đánh giá về việc dạy học Âm nhạc trong nhà trường

Bổ sung thêm những đồ dùng học tập, đồ dùng giảng dạy của bộ môn
như: Có phòng học chức năng âm nhạc riêng, bảng phụ đã chép nhạc sẵn để
chép bài Tập đọc nhạc , thanh phách hoặc song loan, thay mới nhạc cụ( Đàn
organ) có nhiều chức năng mới phù hợp hơn. Tất cả nhằm đáp ứng nhu cầu học
tập của các em được tốt hơn.
* Đề tài này nghiên cứu dựa trên thực tế tôi đã giảng dạy trong những
năm qua tại trường Trung học cơ sở Âu Cơ - nơi tôi công tác và đã đúc kết
được những kinh nghiệm trên xin trình bày với quý đồng nghiệp. Rất mong
được sự đóng góp nhiệt tình của quý đồng nghiệp, của hội đồng khoa học.
Chân thành cảm ơn!

Nha Trang, ngày 01 tháng 04 năm 2015
Tác giả

Nguyễn Thị Huệ

Trường THCS Âu Cơ
Tác giả: Nguyễn Thị Huệ

24


Một số biện pháp giúp học sinh lớp 6 nắm vững tên nốt nhạc trong phân môn
Tập đọc nhạc ở trường Trường học cơ sở Âu Cơ.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Sách giáo khoa âm nhạc lớp 6
2. Sách giáo viên âm nhạc lớp 6
3. Chuẩn kiến thức – kỹ năng môn âm nhạc