1

MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam lần thứ VI mở đầu cho công cuộc
đổi mới ở đất nước ta. Những thành tựu về chính trị, kinh tế, văn hoá - xã
hội... sau 30 năm đổi mới không ngừng tăng trưởng và ổn định đã chứng tỏ đường lối đúng đắn của Đảng và Nhà nước ta trong quá trình lãnh đạo đất nước
đi theo con đường chủ nghĩa xã hội.
Việc xoá bỏ cơ chế tập trung quan liêu bao cấp chuyển sang nền kinh
tế hàng hoá nhiều thành phần, vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý
của Nhà nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa đã đem lại những kết quả khả
quan, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân ngày càng được nâng cao.
Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường, dịch vụ về giao thông vận
tải cũng phát triển theo. Nhưng do phương tiện giao thông công cộng chưa
đáp ứng được nhu cầu đi lại của nhân dân, từ đó xuất hiện loại hình dịch vụ
làm nghề lái xe mô tô chở khách thuê. Đây là loại hình dịch vụ tự phát và được xã hội công nhận bởi tính tiện ích của nó. Tuy nhiên do đặc thù của nghề
lái xe mô tô chở khách thuê thường phải đi đơn lẻ, bất kể thời gian, không chủ
động về đường đi, địa bàn hoạt động rộng, không có khu vực cố định. Đó
chính là những điều kiện để bọn tội phạm và phần tử xấu lợi dụng tấn công
người lái xe mô tô chở khách thuê nhằm chiếm đoạt chiếc xe mô tô, các tài
sản khác, đồng thời chúng sử dụng luôn tài sản cướp được làm phương tiện
tẩu thoát khỏi hiện trường.
Tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê là loại tội phạm nguy hiểm,
không chỉ xâm hại đến quyền sở hữu mà còn xâm phạm đến tính mạng, sức
khoẻ của người bị hại. Thời gian qua trên địa bàn tỉnh Nam Định loại tội
phạm cướp xe mô tô chở khách thuê diễn biến phức tạp. Nhiều vụ để đạt được
mục đích chiếm đoạt tài sản, phương tiện hành nghề của người lái xe chúng


2


3

tra khám phá các vụ án cướp tài sản. Đáng chú ý là các đề tài: “Giai đoạn
điều tra ban đầu những vụ cướp trên địa bàn Đồng Nai” của tác giả Phạm
Văn Cầm (Luận văn thạc sĩ luật học 1998); “Điều tra tội phạm cướp tài sản
công dân có ổ nhóm ở địa bàn thành phố Hồ Chí Minh” của tác giả Ngô Sỹ
Thành (luận văn Thạc sĩ luật học 1997); “Thực trạng và các giải pháp cơ bản
góp phần nâng cao hiệu quả công tác điều tra các vụ án cướp tài sản công
dân chưa rõ thủ phạm của cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Hồ
Chí Minh” của tác giả Nguyễn Huy Tửu (Luận văn thạc sĩ luật học 1997).
Ngoài ra có bài báo khoa học “Một số vấn đề rút ra qua điều tra chuyên án
cướp, cướp hiếp xảy ra ở tỉnh An Giang, Kiên Giang” của tác giả Ngô Thị
Thanh Nhàn (X24) đăng trên tạp chí CAND số 12/2004...
Trong các công trình khoa học nêu trên chưa đặt vấn đề nghiên cứu
toàn diện chuyên sâu về công tác phòng ngừa và điều tra khám phá tội phạm
cướp xe mô tô chở khách thuê của lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH. Chính
vì vậy, đặt vấn đề nghiên cứu “Hoạt động của lực lượng Cảnh sát điều tra tội
phạm về trật tự xã hội Công an tỉnh Nam Định trong phòng ngừa và điều tra
khám phá tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê” là hoàn toàn cấp thiết.
3. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
- Mục đích nghiên cứu:
+ Xây dựng cơ sở lý luận cho hoạt động phòng ngừa và điều tra khám phá
tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH.
+ Nghiên cứu thực trạng hoạt động phòng ngừa và điều tra khám phá
tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của lực lượng CSĐT tội phạm về
TTXH Công an tỉnh Nam Định, từ đó nhận xét đánh giá những kết quả đạt
được, chỉ ra những tồn tại và nguyên nhân của tồn tại để đề xuất những giải
pháp nâng cao hiệu quả công tác này trong thời gian tới.
- Nhiệm vụ nghiên cứu:
+ Nghiên cứu làm rõ cơ sở lý luận của công tác phòng ngừa, điều tra


Trong quá trình thực hiện đề tài luận văn còn sử dụng các phương
pháp nghiên cứu cụ thể như: tổng kết thực tiễn, nghiên cứu điển hình, điều tra
xã hội học, thống kê, phân tích tổng hợp, lấy ý kiến chuyên gia...
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
- Ý nghĩa lý luận:
Những kết quả nghiên cứu trong đề tài luận văn góp phần bổ sung, làm
phong phú hệ thống lý luận về hoạt động phòng ngừa và điều tra khám phá tội
phạm thuộc chuyên ngành tội phạm học và điều tra tội phạm ở Việt Nam.
- Ý nghĩa thực tiễn:
Những giải pháp đề cập trong đề tài luận văn giúp lực lượng CSĐT tội
phạm về TTXH Công an tỉnh Nam Định nghiên cứu áp dụng góp phần nâng
cao hiệu quả công tác phòng ngừa và điều tra khám phá tội phạm cướp xe mô
tô chở khách thuê trên địa bàn tỉnh Nam Định. Đồng thời, đề tài luận văn có
thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo trong nghiên cứu, giảng dạy ở các
trường CAND về vấn đề phòng ngừa và điều tra khám phá tội phạm cướp xe
mô tô chở khách thuê.
7. Bố cục của đề tài
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,
đề tài luận văn được cấu trúc bởi 3 chương, 7 tiết.


6

Chương 1
MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ HOẠT ĐỘNG
PHÒNG NGỪA VÀ ĐIỀU TRA KHÁM PHÁ TỘI PHẠM
CƯỚP XE MÔ TÔ CHỞ KHÁCH THUÊ CỦA LỰC LƯỢNG
CẢNH SÁT ĐIỀU TRA TỘI PHẠM VỀ TRẬT TỰ XÃ HỘI


trăm triệu đồng, tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản, phạt quản chế hoặc
cấm cư trú từ một năm đến năm năm".
1.1.2.1. Khách thể tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê
Bao gồm hai khách thể loại, đó là quan hệ nhân thân và quan hệ tài sản.
Tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê để đạt đến mục đích, đã cùng lúc xâm
hại tới hai khách thể được luật hình sự bảo vệ là quan hệ nhân thân và quan hệ
tài sản. Người phạm tội thông qua việc xâm hại tới quan hệ nhân thân, xâm hại
tới tính mạng, sức khoẻ, để nhằm xâm hại tới quan hệ tài sản, chiếm đoạt cho
được tài sản của người bị hại là chiếc xe mô tô dùng để chở khách thuê.
Như vậy, nếu chỉ một trong hai khách thể nêu trên bị xâm hại, thì
không cấu thành tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê. Đây chính là dấu
hiệu đặc trưng cơ bản để xác định có vụ án cướp xe mô tô chở khách thuê xảy
ra hay không? Và cũng là dấu hiệu đặc trưng để phân biệt tội phạm cướp xe
mô tô chở khách thuê với các tội phạm chỉ xâm phạm tới tính mạng, sức
khoẻ, nhân phẩm, danh dự hoặc chỉ xâm phạm quan hệ sở hữu của người
khác.
1.1.2.2. Mặt khách quan của tội phạm
Mặt khách quan của tội phạm là những biểu hiện ra bên ngoài, bao gồm
hành vi, hậu quả và các thông tin khác phản ánh về quá trình thực hiện tội phạm.
- Về mặt hành vi của tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê, có thể
là hành vi dùng vũ lực, hành vi đe doạ dùng vũ lực ngay tức khắc hoặc hành


11

vi khác làm cho người hành nghề lái xe mô tô chở khách thuê lâm vào tình
trạng không thể chống cự được.
Hành vi dùng vũ lực là hành động mà người phạm tội đã thực hiện, sử
dụng sức mạnh vật chất để tấn công người bị hại như đấm, đá, đâm, chém...
nhằm làm tê liệt sự chống trả của nạn nhân để chiếm đoạt chiếc xe mô tô chở

1.1.2.3. Mặt chủ quan của tội phạm
Người thực hiện hành vi cướp xe mô tô chở khách thuê với lỗi cố ý
trực tiếp. Người phạm tội thực hiện hành vi nguy hiểm để nhằm tới mục đích
cuối cùng là lấy được chiếc xe mô tô hành nghề của nạn nhân. Điều này lý
giải rằng, ý thức chiếm đoạt tài sản của người phạm tội phải có trước hành
động sử dụng vũ lực, đe doạ dùng vũ lực ngay tức khắc hoặc hành vi khác
làm cho người bị tấn công lâm vào tình trạng không thể chống cự được.
1.1.2.4. Chủ thể của tội phạm
Theo quy định của Điều 133 BLHS năm 1999 tội cướp tài sản là tội
phạm rất nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng.
Khoản 2 Điều 12 BLHS năm 1999 quy định về tuổi chịu trách nhiệm
hình sự: "Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi phải chịu trách
nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc biệt
nghiêm trọng".
Như vậy, chủ thể thực hiện tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê là
người có năng lực trách nhiệm hình sự và có độ tuổi từ đủ 14 tuổi trở lên.
Tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê là một dạng cụ thể của tội
phạm cướp tài sản, có đầy đủ những đặc điểm pháp lý được quy định tại Điều
133 BLHS năm 1999. Trong đó, tài sản mà người phạm tội nhằm vào để
chiếm đoạt là chiếc xe mô tô chở khách thuê, địa điểm xảy ra thường gắn với
các tuyến giao thông, người bị hại là người hành nghề lái xe mô tô chở khách
thuê, bản thân bị hại cũng rất khó chủ động trong phòng ngừa và bảo vệ tài sản
của mình. Tuỳ theo tính chất, mức độ của hành vi phạm tội mà người phạm tội
có thể bị xử lý theo các khoản 1, 2, 3, 4, 5 của Điều 133 BLHS.
1.2. Nhận thức chung về hoạt động phòng ngừa và điều tra khám
phá tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của lực lượng Cảnh sát điều
tra tội phạm về trật tự xã hội


13


14

phạm. Cùng với đó là việc tiến hành quản lý giáo dục đối với người có điều
kiện khả năng phạm tội, không để họ thực hiện tội phạm, nhằm làm giảm tình
hình tội phạm tiến tới loại trừ tội phạm ra khỏi đời sống xã hội. Để phòng
ngừa tội phạm phải thực hiện đồng bộ các biện pháp khác nhau với sự tham
gia phối hợp chặt chẽ của các cơ quan nhà nước, các đoàn thể, tổ chức xã hội
và mỗi công dân dưới sự lãnh đạo của Đảng, nhằm tạo ra môi trường sống
lành mạnh, tạo điều kiện cho việc phát triển và hoàn thiện nhân cách con
người xã hội chủ nghĩa.
Như vậy, với phân tích như trên có thể hiểu: Hoạt động phòng ngừa
tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của lực lượng CSĐT tội phạm về
TTXH là quá trình tổ chức lực lượng, tiến hành đồng bộ, tổng hợp các biện
pháp, phương tiện theo chức năng của lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH
nhằm xoá bỏ nguyên nhân, điều kiện nảy sinh tội phạm cướp xe mô tô chở
khách thuê, từng bước làm giảm, hạn chế và tiến tới loại trừ tội phạm cướp
xe mô tô chở khách thuê ra khỏi đời sống xã hội.
Hoạt động phòng ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê là một
bộ phận của cuộc đấu tranh phòng chống tội phạm nên hoạt động này cũng có
những nội dung của hoạt động phòng ngừa tội phạm nói chung, nhưng phòng
ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê cũng có những đặc thù riêng. Vì
vậy, phải căn cứ vào nguyên nhân, điều kiện trực tiếp phát sinh loại tội phạm
này, đồng thời phải căn cứ vào đặc điểm của tội phạm này để vận dụng các
biện pháp phòng ngừa phù hợp mới đem lại hiệu quả cao.
Hoạt động phòng ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của
lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH bao gồm hệ thống các biện pháp công
khai và bí mật do lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH thực hiện, kết hợp với
việc sử dụng các lực lượng, phương tiện nghiệp vụ nhằm làm rõ để khắc phục
những nguyên nhân, điều kiện của tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê.

đó tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê xảy ra gây bức xúc, hoang mang
trong đội ngũ những người hành nghề lái xe mô tô chở khách thuê, làm đảo


16

lộn cuộc sống bình thường và TTATXH không được đảm bảo, nhất là đối với
các vụ giết người, cướp xe mô tô chở khách thuê.
+ Phòng ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê góp phần làm
giảm tình hình phạm pháp hình sự, phục vụ đắc lực cho hoạt động điều tra
khám phá tội phạm này một cách nhanh chóng.
Hoạt động phòng ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê là quá
trình phát hiện và xoá bỏ những nguyên nhân và điều kiện phạm tội không để
bọn tội phạm lợi dụng hoạt động, làm mất đi khả năng vi phạm pháp luật của
họ. Mặt khác, đối với những người có quá khứ phạm tội hoặc có nghi vấn
hoạt động phạm tội, bằng các biện pháp công tác phòng ngừa chúng ta tiến
hành quản lý giáo dục họ để họ trở thành công dân có ích, từ đó góp phần làm
giảm tình trạng phạm tội, làm giảm tình hình phạm pháp hình sự ở địa
phương.
Làm tốt hoạt động phòng ngừa, lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH
đã phát huy sức mạnh tổng hợp của các chủ thể khác, thu hút được đông đảo
các tầng lớp nhân dân tham gia phòng chống tội phạm. Nhờ đó, vừa đẩy mạnh
phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc, vừa phục vụ có hiệu quả cho
công tác phát hiện, điều tra và xử lý tội phạm.
Hoạt động phòng ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của
lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH là một bộ phận của cuộc đấu tranh chống
tội phạm. Đây là một công tác cơ bản thường xuyên lâu dài, có ý nghĩa to lớn
trên nhiều lĩnh vực, góp phần quản lý xã hội và đấu tranh chống tội phạm, giữ
gìn TTATXH. Điều này cũng phù hợp với chính sách hình sự của BLHS 1999
cũng như quan điểm của Nghị quyết 09/CP của Chính phủ về tăng cường

+ Tham gia công tác tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật, phối
hợp với các ngành tuyên truyền giáo dục về phòng ngừa tệ nạn xã hội, phòng
ngừa tội phạm xâm phạm TTXH.


18

+ Phối hợp với Viện Kiểm sát nhân dân, Tòa án nhân dân tổ chức xét
xử nghiêm minh các vụ án cướp xe mô tô chở khách thuê nhằm giáo dục
người phạm tội, răn đe chung đối với những người có ý định phạm tội.
- Phòng ngừa nghiệp vụ:
Phòng ngừa nghiệp vụ là sử dụng hệ thống các biện pháp pháp luật,
nghiệp vụ, do cơ quan bảo vệ pháp luật nói chung và lực lượng CSND nói
riêng tiến hành nhằm mục đích phát hiện, ngăn chặn, loại trừ nguyên nhân và
điều kiện nảy sinh tội phạm.
Nội dung phòng ngừa nghiệp vụ của lực lượng CSĐT tội phạm về
TTXH đối với tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê, đó là:
+ Công tác điều tra cơ bản: Tiến hành thu thập các thông tin, số liệu
cơ bản, xác định những hệ loại đối tượng, tuyến, địa bàn trọng điểm phức tạp
có liên quan đến công tác quản lý xã hội và tội phạm cướp xe mô tô chở
khách thuê; Nắm vững tình hình, chủ động phát hiện những vấn đề sơ hở,
thiếu sót trong quản lý xã hội, phân tích, đánh giá mức độ và khả năng diễn
biến của các yếu tố liên quan đến TTATXH và hoạt động của tội phạm cướp
xe mô tô chở khách thuê.
+ Công tác sưu tra: Đây là công tác điều tra nghiên cứu về đối tượng
là những người từ đủ 14 tuổi trở lên, đã có quá khứ phạm pháp về hình sự,
kinh tế, ma tuý hiện còn có điều kiện, khả năng phạm tội; hoặc người tuy
không có quá khứ phạm pháp nhưng hiện đang có biểu hiện nghi vấn hoạt
động phạm tội về hình sự, kinh tế, ma tuý… từ đó có kế hoạch quản lý, giáo
dục cảm hoá hoặc tiến hành các biện pháp nghiệp vụ cần thiết để phòng ngừa,

cướp xe mô tô chở khách thuê thường có những dấu hiệu phổ biến là: Nghi vấn
về hành vi (không có việc làm, hoặc có việc nhưng không đi làm, có biểu hiện
cầm cố xe mô tô tại các cửa hiệu cầm đồ, thường đi đâu không rõ...); Dấu hiệu
nghi vấn về thời gian sau khi vụ án cướp xe mô tô chở khách thuê xảy ra (sử
dụng thời gian không hợp lý như ngày ngủ, đêm lại đi, hoặc đi khỏi nhà không
rõ lý do...); dấu hiệu nghi vấn về kinh tế (không có thu nhập nhưng vẫn mua
sắm tài sản, tiêu xài hoang phí...); dấu hiệu nghi vấn về quan hệ (thường tụ tập,


20

la cà ở các tụ điểm phức tạp về ANTT, các điểm cầm cố, tiêu thụ tài sản do
người khác phạm tội mà có, quan hệ với các đối tượng có quá khứ phạm tội...).
+ Chuyên án trinh sát: Đây là hoạt động điều tra trinh sát, có sự chỉ
đạo tập trung, thống nhất, phối hợp chặt chẽ của nhiều lực lượng, sử dụng đồng
bộ các biện pháp, phương tiện kỹ thuật, chiến thuật nghiệp vụ, nhằm vào những
đối tượng nguy hiểm, phức tạp đã xác định để phòng ngừa, ngăn chặn và khám
phá, truy bắt tội phạm, đảm bảo kịp thời, hiệu quả.
Để phòng ngừa đấu tranh với tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê,
thông thường lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH lập chuyên án truy xét để
đấu tranh. Căn cứ xác lập chuyên án truy xét đó là: Vụ án xảy ra có tính chất
phức tạp, nghiêm trọng nhưng chưa xác định được đối tượng phạm tội, nếu chỉ
điều tra bằng các hoạt động tố tụng sẽ không có khả năng làm rõ; trong quá
trình điều tra vụ án đã khởi tố phát hiện tội phạm có tổ chức, phạm vi hoạt
động rộng, tính chất rất nghiêm trọng cần phải tập trung nhiều lực lượng, biện
pháp để mở rộng điều tra, khẩn trương làm rõ toàn bộ vụ án; có đối tượng nguy
hiểm, đối tượng phạm tội rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng bỏ trốn,
cần phải kịp thời, nhanh chóng bắt giữ để phục vụ điều tra, xử lý tội phạm hoặc
để ngăn chặn đối tượng tiếp tục phạm tội.
Chuyên án trinh sát do lực lượng trinh sát tiến hành, các lực lượng

định 363 của Bộ trưởng Bộ Công an ngày 6/6/2003, thì hệ thống MLBM
gồm: Đặc tình, cơ sở bí mật, cộng tác viên danh dự và hộp thư bí mật. Trong
hoạt động phòng, chống tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê đòi hỏi cần
có đặc tình là người đã có tiền sự hoặc thậm chí là người đã có tiền án về tội
xâm phạm sở hữu. Việc xây dựng và sử dụng đặc tình đã có tiền sự, tiền án
phải hết sức cẩn thận và chỉ xây dựng khi cần thiết, cán bộ sử dụng phải có
hiểu biết nhất định về nhân viên MLBM đó, có đủ năng lực để chỉ đạo, điều
hành. Cần củng cố, tăng cường MLBM đủ về số lượng, đảm bảo chất lượng,
chú ý tập trung xây dựng ở các tụ điểm phức tạp về TTXH, trong các ổ nhóm
tội phạm, các điểm cầm cố, tiêu thụ tài sản, nơi có nhiều người nghiện ma túy
tụ tập, các bến xe, nhà ga...


22

Ngoài những biện pháp công tác như đã nêu trên, để hoạt động phòng
ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của lực lượng CSĐT tội phạm
về TTXH đạt được kết quả tốt hơn cần quan tâm tới một số mặt như: Tăng
cường công tác tổng kết kinh nghiệm, nghiên cứu khoa học về tội phạm cướp
xe mô tô chở khách thuê, công tác thông tin, quản lý hồ sơ nghiệp vụ về
phòng, chống tội phạm cướp tài sản nói chung và cướp xe mô tô chở khách
thuê nói riêng, để rút ra những bài học kinh nghiệm quý báu phục vụ cho
công tác phòng ngừa, cũng như đấu tranh với loại tội phạm cướp tài sản.
Nâng cao chất lượng công tác Kỹ thuật hình sự. Xây dựng hệ thống tổ chức
lực lượng CSĐT tội phạm về TTXH trực tiếp tham gia đấu tranh phòng,
chống tội phạm xâm phạm TTXH nói chung, đảm bảo sự chỉ đạo tập trung,
thống nhất, đồng bộ và chuyên sâu trong lĩnh vực phòng, chống tội phạm
cướp xe mô tô chở khách thuê. Tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng
nghiệp vụ chuyên sâu, xây dựng đội ngũ cán bộ trong sạch, vững mạnh, trình
độ chuyên môn ngày càng cao. Bên cạnh đó cũng cần nghiên cứu áp dụng các

Quan điểm Tâm lý học cho rằng: "Hoạt động điều tra là quá trình tái
tạo lại sự việc phạm tội đã xảy ra trong quá khứ, căn cứ vào những dấu vết,
tài liệu, những chứng cứ thu thập được đúng thời điểm hiện tại về sự việc
phạm tội đã xảy ra". Khoa học Luật tố tụng hình sự, cho rằng: "Điều tra vụ án
hình sự là một giai đoạn của tố tụng hình sự, trong đó các cơ quan có thẩm
quyền áp dụng mọi biện pháp do BLTTHS quy định để làm rõ sự thật khách
quan về vụ án đã xảy ra, xác định tội phạm và người thực hiện hành vi phạm
tội và những vấn đề cần thiết để làm cơ sở cho hoạt động xét xử vụ án hình
sự".
Dưới góc độ nghiệp vụ điều tra thì điều tra vụ án hình sự là hoạt động
nghiệp vụ của lực lượng CAND, sử dụng các phương tiện, biện pháp nghiệp
vụ một cách tập trung, thống nhất để làm rõ vụ án hình sự đã xảy ra, kết luận
và bắt giữ kẻ phạm tội phục vụ công tác xử lý và phòng ngừa tội phạm.
Khoa học Điều tra hình sự cho rằng: "Điều tra vụ án hình sự là hoạt
động điều tra của cơ quan điều tra và các cơ quan khác được giao nhiệm vụ tiến
hành một số hoạt động điều tra theo luật định, được tiến hành theo trình tự tố
tụng hình sự, nhằm chứng minh sự thật của vụ án theo yêu cầu của pháp luật.


24

Từ các quan điểm trên, có thể hiểu: Điều tra vụ án hình sự là hoạt
động của các cơ quan điều tra và các cơ quan khác được giao nhiệm vụ tiến
hành một số hoạt động điều tra, tiến hành các biện pháp điều tra theo trình tự
Luật tố tụng hình sự đã quy định, có sự hỗ trợ của các biện pháp nghiệp vụ
chuyên ngành để tìm kiếm, thu thập, kiểm tra, đánh giá chứng cứ đối với vụ
án đã xảy ra nhằm chứng minh sự thật của vụ án, xác định tội phạm và người
phạm tội phục vụ cho việc truy tố, xét xử.
Hoạt động điều tra tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê của lực
lượng CSĐT tội phạm về TTXH được giới hạn trong quy định của BLTTHS

thuê còn có tác dụng to lớn trong hoạt động phòng ngừa tội phạm hình sự nói
chung và phòng ngừa tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê nói riêng.
Trong quá trình điều tra khám phá vụ án, cơ quan CSĐT làm rõ nguyên nhân
và điều kiện làm phát sinh tội phạm, nhất là những sơ hở thiếu sót trong công
tác phòng ngừa, trong quản lý xã hội để kịp thời có biện pháp khắc phục,
nâng cao hiệu quả phòng ngừa tội phạm.
Điều tra khám phá tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê là quá
trình chứng minh sự thật của vụ án, làm rõ người phạm tội, tạo điều kiện cho
việc xử lý nghiêm minh, đúng người, đúng tội, đúng tính chất mức độ của
hành vi phạm tội, không để lọt tội phạm, không làm oan người vô tội. Việc
xử lý nghiêm minh, kịp thời tội phạm cướp xe mô tô chở khách thuê không
chỉ có tác dụng giáo dục trực tiếp người có hành vi phạm tội mà còn có tác
dụng răn đe đối với người có ý định phạm tội, chuẩn bị phạm tội, đồng thời
nâng cao khí thế của quần chúng trong hoạt động phòng ngừa, phát hiện, tố
giác tội phạm.
1.2.2.2. Những vấn đề cần phải chứng minh trong vụ án cướp xe mô
tô chở khách thuê
Những vấn đề cần phải chứng minh trong điều tra vụ án hình sự nói
chung cũng như những vấn đề cần phải chứng minh trong điều tra vụ án cướp
xe mô tô chở khách thuê, nghĩa là cơ quan điều tra phải làm rõ được bản chất