SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

ĐỀ TÀI:
"MỘT SỐ KINH NGHIỆM ĐỂ LÀM TỐT CÔNG TÁC CHỦ
NHIỆM Ở LỚP 4"


PHẦN I
LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI
“Vì lợi ích mười năm trồng cây vì lợi ích trăm năm trồng người”. Câu nói của Bác
Hồ đã thấm nhuần vào đường lối của Đảng và Nhà nước ta. Hiện nay Đảng và Nhà nước
ta đã nêu cao việc phát triển toàn diện- giáo dục toàn diện. Vậy mỗi người giáo viên chủ
nhiệm phải có nhận thức hết sức đúng đắn về vai trò của người thầy trong lớp học. Người
giáo viên chủ nhiệm lớp cũng như người chỉ huy ngoài chiến trường, muốn dành thắng
lợi thì người đó phải biết tổ chức, bao quát, xử lí các tình huống nhanh nhẹn, hoạt bát,
khéo léo,.. Đối với người giáo viên không chỉ dạy các em về kiến thức, văn hoá mà còn
dạy các em về nề nếp, cách sống, cách làm người,.. Để làm tốt những điều đó, có lẽ
không đơn giản chút nào.
Như chúng ta đã biết, thực trạng hiện nay công tác chủ nhiệm chưa đạt được hiệu
quả cao về nề nếp, công tác tổ chức lớp học và các hoạt động khác.
Từ nhận thức trên, tôi nghĩ người giáo viên chủ nhiệm lớp có vai trò hết sức
quan trọng trong việc hướng dẫn, chỉ đạo lớp và đào tạo thế hệ trẻ theo mục đích giáo dục
toàn diện: Người giáo viên vừa là người thầy vừa là người cha, người mẹ và cũng có lúc
phải là người bạn tốt nhất của các em. Từ đó, có thể uốn nắn các em đi theo quỹ đạo của
mình. Giáo viên có chỉ đạo, quản lí lớp tốt thì mới dẫn đến việc giảng dạy tốt. Khi mọi
hoạt động của lớp đã đi vào nề nếp thì việc học tập của các em chắc chắn sẽ tốt hơn. Vì
vậy tôi quyết định chọn đề tài: “Một số kinh nghiệm để làm tốt công tác chủ nhiệm ở
lớp 4.
PHẦN II
NỘI DUNG
CHƯƠNG I

lơ là trong học tập (quên sách, vở, không làm bài tập, không học bài cũ, không soạn
bài,..); một số em có tính hiếu động thường trêu ghẹo, nói chuyện, đùa giỡn trong giờ học
cũng như trong giờ giải lao những học sinh nằm trong các trường hợp trên tạm gọi là học
sinh “cá biệt”.
Từ thực tế trên, tôi tự hứa với lòng mình phải cố gắng thật nhiều để làm tốt công tác
chủ nhiệm và phải đặc biệt quan tâm, gần gũi hơn với những học sinh này.
a. Thuận lợi:
- Ban giám hiệu luôn quan tâm đến chất lượng dạy và học.
- Các ban ngành, đoàn thể luôn tạo điều kiện giúp đỡ hỗ trợ nhiệt tình về mọi mặt.
- Cơ sở vật chất của trường đảm bảo cho việc dạy và học.
- Là giáo viên chủ nhiệm nhiều năm lớp 4.
- Đa số học sinh có hạnh kiểm tốt.


- Bản thân nhiệt tình trong công tác, hết lòng vì học sinh thân yêu.
- Học sinh có đủ đồ dùng học tập.
b. Khó khăn:
- Một số phụ huynh chưa có sự quan tâm nhiều đến con em mình.
- Phụ huynh ít gặp gỡ giáo viên để trao đổi về việc học tập, sinh hoạt của con em mình ở
trường cũng như ở nhà.
- Lớp có 34,6% học sinh con đồng bào dân tộc.
- Trình độ tiếp thu của học sinh không đồng đều.
CHƯƠNG III
GIẢI PHÁP
1. Vai trò của giáo viên chủ nhiệm (GVCN) đối với công tác tổ chức lớp:
Trong công tác chủ nhiệm, nếu làm đúng vai trò trách nhiệm thì người thầy phải bỏ
ra nhiều thời gian, rất vất vả trong việc theo dõi, quản lý lớp. Nếu lớp đa số là học sinh
khá, giỏi thì các em có ý thức học tập rất tốt, hạn chế tối thiểu học sinh “cá biệt” giúp
cho GVCN bớt đi phần gánh nặng. Nhưng đối với những lớp phần lớn là học sinh trung
bình, học sinh yếu,… thì đòi hỏi người GVCN phải tốn nhiều thời gian công sức mới làm

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

LỚP 4A

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

NỘI QUY LỚP
1/ Đi học đúng giờ. nghỉ học phải có giấy phép của phụ huynh học sinh.
2/ Phải trật tự nghe giảng, làm bài nghiêm túc, thuộc bài và soạn bài trước khi đến lớp.
3/ Lễ phép, vâng lời thầy cô, người lớn tuổi, tôn trọng bạn bè và yêu thương em nhỏ.
4/ Ăn mặc gọn gàng sạch sẽ, áo phải có bảng tên.
5/ Không nói tục, chửi thề, đánh nhau gây mất đoàn kết. Để xe đúng nơi quy định.
6/ Tham gia đầy đủ các hoạt động do trường, lớp tổ chức.
7/ Biết bảo vệ và giữ gìn của công. Giữ gìn vệ sinh phòng học. Không được nhả kẹo cao
su xuống nền gạch.
8. Không được viết, vẽ trên tường, bàn ghế.
9/ Không được mua quà vặt bày bán ngoài cổng trường.
10/ Không vứt rác sai qui định.
11/. Chấp hành tốt luật lệ an toàn giao thông.
GVCN
………………………
Ngoài ra, giáo viên hướng dẫn các em làm quen với kí hiệu của giáo viên để tập
trung sự chú ý của học sinh trong khi nghe giảng bài.


ví dụ: phía trên tay phải góc bảng ghi rõ lớp, sĩ số học sinh, dưới sĩ số là các kí hiệu ở góc
bảng; + , b , v , s , 1,2,3
Chỉ vào kí hiệu + là cả lớp trật tự lắng nghe giáo viên giảng bài.
Chỉ vào kí hiệu b là cả lớp lấy bảng con cá nhân làm bài.
Chỉ vào kí hiệu s (GV ghi số trang) là học sinh mở sách.

GVCN biết được hoàn cảnh từng đối tượng học sinh, trong số đó dễ dàng nhận ra được
những học sinh sẽ rơi vào trường hợp học sinh “cá biệt” để kịp thời ngăn chặn, uốn nắn,
biết được những học sinh nào có hoàn cảnh khó khăn dẫn đến nguy cơ bỏ học cao để báo
lên Ban giám hiệu (BGH) nhà trường kịp thời giúp đỡ.

PHIẾU KHẢO SÁT
1. Họ và tên học sinh: …………………………………………
2. Chổ ở hiện nay: …………………………………………….
3. Họ tên cha: …………….., tuổi…………., nghề nghiệp: …………..
4. Họ tên mẹ: ………………..., tuổi…………., nghề nghiệp:
………….
5. Gia đình có bao nhiêu anh, chị em; nghề nghiệp của anh, chị ……..
…………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………
6. Hoàn cảnh sống hiện tại của gia đình em thế nào,
…………………..
…………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………
7.
Ước
mơ
của
em
………………………………………

sau

này

làm

2
3
4

Các hành vi vi phạm Hình thức xử lý (Có chấp hành kỹ
(Đối chiếu với nội quy (Ghi hình thức luật hay không, khắc
lớp)
xử lý)
phục khuyết điểm
không)


5
…
Tổng hợp của GVCN
…………………………………………………………………….
………………………………………………………………….
2. Tiếp xúc với cha mẹ học sinh:
Trong cuộc họp cha mẹ học sinh đầu năm GVCN phải cố gắng nắm được số điện
thoại liên lạc của gia đình, đây là điều kiện thuận lợi giúp GVCN trao đổi gián tiếp với
cha mẹ học sinh khi cần thiết. Ngoài ra GVCN cần phải tiếp xúc riêng để trao đổi thông
tin với cha mẹ của những học sinh đặc biệt là học sinh “cá biệt”, đây là điều rất cần thiết,
không thể thiếu đối với giáo viên làm công tác chủ nhiệm. Thông qua công việc này giúp
giáo viên biết được các thói quen, sở thích, thái độ của học sinh thường biểu hiện ở gia
đình. Qua đó giúp cha mẹ học sinh biết được tình hình học tập, những dấu hiệu sa sút của
các em đồng thời giúp cha mẹ học sinh thấy được sự quan tâm của nhà trường đối với gia
đình từ đó tạo được niềm tin đối với phụ huynh trong việc giáo dục con cái của họ.
*Kết quả: Mối quan hệ có tác động hai chiều này nhằm hạn chế bớt mặc cảm, tự ti ở
các em, giúp các em giảm bớt tâm lý lo sợ khi tiếp xúc với GVCN. Phụ huynh vui vẻ, hài
lòng khi GVCN trao đổi về những sai phạm của học sinh.

Để giáo dục được những học sinh “cá biệt”, bản thân của mỗi GVCN cần phải biết
phối hợp kịp thời, linh hoạt với tổ trưởng, (nếu trường hợp nghiêm trọng báo lên Ban
giám hiệu). Cung cấp danh sách, các thông tin về gia đình, cách giáo dục học sinh đó mà
GVCN đã thực hiện để kịp thời hỗ trợ trong việc theo dõi, nhắc nhỡ và giáo dục những vi
phạm của các em. Phối hợp với giáo viên bộ môn, thông qua đó giáo viên có thể theo dõi
thái độ học tập của các em ở từng môn học để có hướng bồi dưỡng, rèn luyện thêm cho
các em về kiến thức.
*Kết quả: Tổ trưởng, (Ban giám hiệu hướng dẫn), chỉ đạo sâu sát GVCN thuận lợi
trong việc thực hiện nhiệm vụ.
6. Giao nhiệm vụ cho học sinh:
Thường GVCN không giao nhiệm vụ cho những học sinh “cá biệt”, vì cho rằng
những học sinh này sẽ không làm được gì, coi thường các em mà chỉ luôn la rầy, nêu tên
là chính. Điều đó không khéo dễ làm hỏng các em hơn.
Cho nên đối với những đối tượng này, GVCN nên tạo cho các em một cơ hội để các
em thấy được vai trò của mình trong tập thể, đồng thời phát huy tính làm chủ của các em
và nhận thấy rằng mình không bị lạc lỏng, không bị bỏ rơi. Như tham gia các hoạt động


văn hóa văn nghệ, tham gia các trò chơi dân gian, các hoạt động thể thao, các buổi lao
động nên phân công các em mang theo bao hoặc xúc rác,..khi hoàn thành nhiệm vụ
GVCN phải đánh giá kết quả bằng cách nêu gương trước tập thể lớp.
Nội dung báo cáo

1/ Đi học đúng giờ. nghỉ học phải có giấy
phép của phụ huynh học sinh
2/ Phải trật tự nghe giảng, làm bài nghiêm
túc, thuộc bài và soạn bài trước khi đến lớp.

3/ Lễ phép, vâng lời thầy cô, người lớn
tuổi, tôn trọng bạn bè và yêu thương trẻ

Sau đó lớp trưởng nhận xét xem còn ai chưa báo cáo, hoặc báo cáo không chính xác
để GVCN uốn nắn. Trong việc uốn nắn những học sinh vi phạm phải đúng người, đúng
tội theo Nội quy đã đề ra. Tránh trường hợp vị nễ, xử học sinh này nặng, xử học sinh kia
nhẹ làm mất đi tính nghiêm khắc, công minh của người thầy. Những học sinh vi phạm
phải chấp nhận hành vi vi phạm của mình. Điều này thông qua sự báo cáo của BCS lớp
phải thật sự chính xác công bằng. Những hình thức kỹ luật đã đưa ra bắt buộc học sinh đó
phải thực hiện, GVCN không bỏ qua với bất cứ trường hợp nào. Làm được điều đó sẽ
giúp cho nề nếp lớp học đi vào khuôn khổ nhất định, rèn luyện cho các em chấp hành tốt
Nội quy trường, lớp. Như vậy sẽ hạn chế tối đa trường hợp học sinh có biểu hiện tái
phạm.
Ngoài việc xử lý học sinh vi phạm, GVCN cần phải có hình thức biểu dương, khen
thưởng. Đây là hình thức rất có ý nghĩa, học sinh “cá biệt” thông thường vốn khó tính,
khó dạy nếu GVCN thiên vị lập tức sẽ có sự phản ứng ngược lại. Mỗi khi học sinh “cá
biệt” làm được một việc tốt, đạt điểm tốt thì phải động viên khuyến khích các em nên tiếp
tục phát huy. Nếu các em sai phạm thì cứ nhẹ nhàng xử lý như những học sinh khác,
tránh nóng vội, kỳ thị để các em tự nhận lỗi và sửa chữa.
** Kết quả, kiểm chứng
Sau khi thực hiện các giải pháp nêu trên, GVCN có thể kiểm chứng kết quả xem các
giải pháp có thể làm thay đổi thái độ học tập của học sinh “cá biệt” hay không. Có thể
tổng hợp kết quả theo học kỳ và cuối năm học:


Các
biểu
Họ tên HS hiện
đầu
năm

Số lần vi phạm từng
Số

tình yêu thương nghề nghiệp thì nhất định sẽ thành công.
Với những kinh nghiêm tích lũy được, qua đề tài này tôi hy vọng sẽ đóng góp phần
nào cho công tác chủ nhiệm của thầy, cô trong những năm học tới.
2. KHẢ NĂNG ỨNG DỤNG, TRIỂN KHAI
Đề tài “Một số kinh nghiệm để làm tốt công tác chủ nhiệm ở lớp 4” đã và đang
được áp dụng ở lớp 4A và đã phổ biến tới các giáo viên chủ nhiệm của trường tiểu học thị
trấn Ba Tơ cùng thực hiện.


3. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
Quá trình làm công tác chủ nhiệm tôi rút ra kinh nghiệm như sau:
Để đạt được mục đích giáo dục, ta cần phải biết chọn điểm xuất phát thích hợp với
đặc điểm riêng của từng trường, từng lớp, từng HS,…
Hiểu đặc điểm, tình hình, hoàn cảnh từng học sinh.
Đầu năm phải có một số nội quy, quy định riêng của lớp và phải được đưa ra cả lớp
bàn bạc nhất trí để cùng nhau thực hiện.
Xây dựng đội ngũ các bộ lớp năng động và sáng tạo. Giáo viên chủ nhiệm phải kết
hợp chặt chẽ với cán bộ lớp để cùng giúp các em thực hiện tốt nhiệm vụ của mình.
Giải quyết mọi vướng mắc của học sinh một cách công bằng. Biết lắng nghe và tôn
trọng ý kiến của học sinh.
Thực hiện sinh hoạt lớp đều đặn, thi đua và tổng kết thi đua công bằng và phải được
duy trì xuyên suốt năm học.
Phối hợp kịp thời và chặt chẽ với phụ huynh học sinh cũng như các giáo viên bộ
môn và các đoàn thể trong trường.
Các em trong lớp rất ngoan ngoãn chăm chỉ học tập, so với tình hình đạo đức và
nề nếp học tập của năm nay (đã được 3 tháng) với năm ngoái thì chất lượng đạo đức và
nề nếp học tập của năm nay khá hơn rất nhiều biểu hiện qua đợt kiểm tra, thi chất lượng
giữa kì I. Đây là kết quả thực chất do các em phấn đấu và rèn luyện đã đạt được trong
năm học này. Từ đầu năm đến giờ không có em nào bỏ học, lớp đảm bảo sĩ số 100%.
Bảng thống kê kết quả rèn luyện những thói quen tốt của học sinh ở lớp 4A.


26/26

0

Lập thời gian biểu, 10/26

16


đến
31/11/2013

thực hiện theo thời
gian biểu.

1/9/2013
đến
31/11/2013

26

1/9/2013
đến
31/11/2013

26

1/9/2013
đến

26

Truy bài 15 phút đầu
giờ.
26/26

1/9/2013
đến
31/11/2013

26

…….

không quên sách vở,
đồ dùng học tập
23/26
Làm bài tập, học thuộc
bài và soạn bài trước 20/26
khi tới lớp.
Nghỉ học có giấy xin
phép của bố, mẹ.
26/26
Đi lao động đúng theo
quy định của trường, 26/26
lớp đề ra.

3

6


KHÁ

TB

TS %

TS %

TS %

TS %

20 10 40

7

28

3

12

32 12 48

3

12

2


32

2

8

9

36 11 44

4

16

1

4

Khoa 8
học

32 5

20

8

32


GKI
TV

26
TV
CKI

Yếu

Ghi
chú
1HS
KT
không
tính tỉ
lệ

4. KIẾN NGHỊ
*Đối với phụ huynh học sinh
Phụ huynh cần quản lí học sinh chặt chẽ, sâu sát hơn nữa về việc học và rèn luyện
của học sinh ở nhà. Thường xuyên kiểm tra việc học bài, soạn bài, làm bài tập, vở sách,
dụng cụ học tập,.. của các em.
Cần liên lạc với giáo viên hỏi thăm, trao đổi việc học tập của học sinh.


*Đối với Ban giám hiệu nhà trường
Cần có buổi sinh hoạt trao đổi về công tác chủ nhiệm để giáo viên học hỏi kinh
nghiệm lẫn nhau.
Cần có hình thức khen thưởng giáo viên làm tốt công tác chủ nhiệm nhằm động
viên, khích lệ họ.