Giáo án 12. Chuẩn Đỗ Viết Cường
Tiết 59 - 60
NHÂN VẬT GIAO TIẾP
Ngày soạn: 3.1.09
Ngày giảng:
Lớp giảng: 12A1 12A2 12A3
Sĩ số:
A. Mục tiêu bài học
Qua giờ giảng, nhằm giúp học sinh
1. Nắm vững đặc điểm và vài trò trong hoạt động giao tiếp cùng tác động chi phối
lời giao tiếp của các nhân vật giao tiếp
2. Có kĩ năng nói và viết thích hợp với vai trò giao tiếp trong từng ngữ cảnh nhất
định
3. Rèn luyện kĩ năng phân tích các mối quan hệ của các nhân vật giao tiếp
4. Phân tích chiến lược giao tiếp để đạt được mục đích và hiệu quả giao tiếp của các
nhân vật giao tiếp
5. Có ý thức vận dụng trong giao tiếp hằng ngày
B. Phương tiện thực hiện
- SGK, SGV
- Giáo án
- Thiết kế bài giảng
- Các tài liệu tham khảo khác
C. Cách thức tiến hành
- Luyện tập
- Đàm thoại phát vấn
- Chia nhóm thảo luận làm bài tập
D. Tiến trình giờ giảng
1. Ổn định
2. KTBC
3. GTBM
4. Hoạt động giao tiếp

- Nhóm 3: ý c
+ Về giới tính: Tràng - nam, còn lại - nữ
+ Về tầng lớp xã hội: họ đều là những
người dân lao động nghèo khó
b. Các nhân vật giao tiếp chuyển đổi vai
người nói, vai người nghe và luân phiên
lượt lời như sau:
- Lúc đầu: (Hắn - Tràng) là người nói, mấy
cô gái là người nghe
- Tiếp theo: mấy cô gái là người nói, Tràng
và "thị" là người nghe
- Tiếp đến: "thị" là người nói, Tràng (là
chủ yếu) và mấy cô gái là người nghe
- Tiếp theo: Tràng là người nói, "thị" là
người nghe
- Cuối cùng: "thị" là người nói, Tràng là
người nghe
- Lượt lới đầu tiên của "thị" là hướng tới
Tràng.
c. Các nhân vật giao tiếp trên bình đẳng về
vị thế xã hội, họ đều là những người lao
động cùng cảnh nghèo
d. Khi bắt đầu cuộc giao tiếp, các nhân vật
giao tiếp trên có quan hệ hoàn toàn xa lạ
e. Những đặc điểm về vị thế xã hội, quan
hệ thân - sơ, lứa tuổi, giới tình, nghệ
nghiệp…chi phối lời nói của các nhân vật
khi tham gia giao tiếp. Ban đầu chưa quen
nên chỉ là trêu đùa, thăm dò. Dần dần khi
đã quen họ mạnh dạn hơn. Vì cùng lứa

Phèo.
c. Đối với Chí Phèo, Bá Kiến thực hiện
nhiều chiến lược giao tiếp:
- Đuổi mọi người về để cô lập Chí Phèo
- Dùng lời nói ngọt nhạt để vuốt ve, mơn
trớn Chí
- Nâng vị thế Chí Phèo lên ngang tầm với
mình để xoa dịu Chí Phèo
d. Với chiến lược giao tiếp như trên, Bá
Kiến đã đạt được hiệu quả giao tiếp và
mục đích giao tiếp:
- Những người nghe trong cuộc hội thoại
với Bá Kiến đều răm rắp nghe theo lời Bá
Kiến
- Chí Phèo hhung hẵn đến thế mà cuối
cùng cũng bị khuất phục
II. Nhận xét
1. Nhân vật giao tiếp
- Xuất hiện trong vai người nói hoặc người
nghe
- Dạng nói: các nhân vạt giao tiếp thường
3
Giáo án 12. Chuẩn Đỗ Viết Cường
GV yêu cầu học sinh làm bài tập 1, 2, và 3
trong SGK (T21 - 22)
- Gọi HS lên bảng chữa -> Gv chữa (có thể
cho điểm nếu bài làm tôt)
GV: yêu cầu HS đọc đoạn trích
- Xác định nhân vật giao tiếp và vị thế xã
hội của các nhân vật giao tiếp?

Bề trên -
thừa lệnh
quan bắt
người đi
xem đá
bóng
Lời nói
Van xin,
nhún
nhường
Hách dịch,
quát nạt
2. Bài tập 2
a. Nhân vật giao tiếp
- Viên đội xếp Tây
- Đám đông
- Quan toàn quyền Pháp
b. Mối quan hệ giữa đặc điểm vị thế xã
hội, giới tính văn hoá của các nhân vật
giao tiếp với đặc điểm trong lời nói của
các nhân vật:
- Chú bé: trẻ con - chú ý đến cái mũ, nói
4
Giáo án 12. Chuẩn Đỗ Viết Cường
GV yêu cầu HS đọc bài tập -> thực hiện
theo hướng dẫn SGK
rất ngộ nghĩnh
- Chị con gái: phụ nữ - chú ý cách ăn mặc,
khen với vẻ thích thú
- Anh sinh viên: đang học nên chú ý đến