SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
“ NGHIÊN CỨU ỨNG DỤNG TRÒ CHƠI VẬN
ĐỘNG NHẰM NÂNG CAO THỂ LỰC CHUNG CHO
HỌC SINH TRƯỜNG THCS VỆ AN BẮC NINH”
TÁC GIẢ: LÊ THỊ NHUNG
ĐỊA CHỈ; KHU 1 – ĐƯỜNG RẠP HÁT – VỆ AN
ĐIỆN THOẠI: 0987359986
ĐƠN VỊ: TRƯỜNG THCS VỆ AN
VỆ AN , THÁNG 8 NĂM 2016

1


PHẦN 1: MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết:
Giáo dục thể chất trong nhà trường là một bộ phận quan trọng không thể
thiếu được trong nền giáo dục của đất nước. Nó góp phần đào tạo con người mới
phát triển toàn diện, phục vụ đắc lực cho sự nghiệp xây dựng đất nước.
Đảng và nhà nước ta luôn chăm lo bồi dưỡng thế hệ trẻ, thế hệ tương lai của
đất nước, coi công tác giáo dục thể chất trong nhà trường các cấp là một nhân tố
quan trọng trong sự nghiệp giáo dục cũng như trong chiến lược phát triển sự
nghiệp TDTT. Về mặt này trong báo cáo chính trị Đại hội Đảng VII đã nêu rõ
“Công tác TDTT cần coi trọng nâng cao chất lượng giáo dục thể chất trong trường
học”.
Trong chương trình giáo dục THCS hiện nay, môn Thể dục cùng với các
môn học hác trong nhà trương THCS có những vai trò to lớn góp phần quan trọng
tạo nên những con người phát triển toàn diện.
Thể dục là môn khoa học tự nhiên có tính lôgíc và tính vận động cao, nó là
chìa khóa mở ra sự phát triển thể lực, trí thức, nhân cách cho học sinh.
Muốn học sinh THCS học tốt được môn thể dục thì mỗi người giáo viên
không chỉ phải truyền đạt, giảng giải theo các tài liệu đã có sẵn trong Sách giáo

xúc mới, song các em chóng chán. Do vậy, trong dậy học giáo viên phải sử dụng
nhiều đồ dùng dạy học, tăng cường thực hành, thường xuyên tổ chức các trò chơi
vận động nâng cao thể lực cho học sinh nhằm phát triển con người toàn diện.
Trường THCS Vệ An là trường nằm trên địa bàn Thành phố Bắc Ninh, là
trung tâm phát triển kinh tế, chính trị xã hội của tỉnh Bắc Ninh. Với điều kiện về
kinh tế phát triển dẫn đến các em học sinh thừa chất và phong trào tập luyện TDTT
của các em còn nhiều hạn chế dẫn đến thiếu năng động, linh hoạt trong các hoạt
động thể thao.
Xuất phát từ ý nghĩa và tầm quan trọng của giáo dục thể chất đối với học
sinh và thực trạng những hạn chế về mặt thể lực của học sinh Trường THCS Vệ
An. Cho nên tôi chọn đề tài: “Nghiêm cứu ứng dụng trò chơi vận động nhằm
nâng cao thể lực chung cho học sinh trường THCS Vệ An Bắc Ninh”
2. Mục đích nghiên cứu:
Tìm ra được các hệ thống bài tập trò chơi vận động có tác dụng đến sự phát
triển thể lực, nhằm nâng cao thể lực chung cho học sinh.

3


3. Nhiệm vụ nghiên cứu:
Để giải quyết đề tài nghiên cứu trên, các nhiệm vụ đặt ra bao gồm:
- Đánh giá thực trạng thể lực của học sinh Trường THCS Vệ An Bắc Ninh.
- Nghiên cứu lựa chọn và đánh giá hiệu quả môt số trò chơi vận động nhằm
nâng cao thể lực chung cho học sinh Trường THCS Vệ An Bắc Ninh.
4. Tổ chức nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu: Học sinh trường THCS Vệ An Bắc Ninh
- Địa điểm nghiên cứu: Trường THCS Vệ An Bắc Ninh.

4


Đổi mới phương pháp dạy học được hiểu là đưa phương pháp dạy học mới vào nhà

5


trường trên cơ sở phát huy mặt tích cực của phương pháp truyền thống để nâng cao
chất lượng dạy học, nâng cao hiệu quả đào tạo của giáo dục.
Bước vào thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước cần có nhiều yêu
cầu ngày càng mới, càng cao. Từ đó, đòi hỏi con người ngày phát triển toàn diện,
Việc nâng cao thể chất đối với học sinh THCS là cần thiết, là quan trọng góp phần
đưa con người phát triển mạnh khỏe, hài hòa để có thể công tác tốt trong những
điều kiện lao động với tốc độ cao, cường độ lớn và thần kinh căng thẳng. Do đó,
việc cải cách phương pháp công tác giảng dạy Thể dục trong trường THCS để nó
phát huy hơn nữa vị trí tác dụng ngày càng có ý nghĩa to lớn.

6


CHƯƠNG 2
THỰC TRẠNG VIỆC SỬ DỤNG TRÒ CHƠI VẬN ĐỘNG TRONG
TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
Thực trạng việc sử dụng trò chơi vận động trong trường THCS:
Trong những năm qua, thực hiện đổi mới việc tổ chức, kết hợp phương pháp
giảng dạy và sử dụng các trò chơi vận động môn Thể dục bậc THCS nhằm nâng
cao chất lượng giảng dạy cũng như phát triển thể lực chung cho học sinh THCS.
Từng bước được nâng lên đang dần dần đạt hiệu quả rõ rệt. Giáo viên đã dần quen
với những khái niệm “tích cực hóa hoạt động của trò” trong việc lựa chọn
phương pháp cũng như xây dựng bài dạy có đưa trò chơi vận động vào nhằm phát
huy tích tích cực, hăng say trong buổi học giờ học và tính chủ động sáng tạo của
học sinh.

vận động phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý của từng lứa tuổi.
* Vai trò của trò chơi vận động đối với việc GDTC cho học sinh THCS
Để đảm bảo quá trình GDTC ở bậc THCS đạt kết quả thì nội dung nó phải
hoàn chỉnh các vốn tri thức sau:
- Hệ thống tri thức về hiểu biết tác dung phong phú của thiên nhiên tới việc
nâng cao, bảo vệ sức khỏe (không khí, Ánh sáng, Môi trường...)
- Hệ thông tri thức cơ bản về vệ sinh (Cơ thể, Lao động, Học tập, Vui
chơi...)
- Hệ thống tri thức cơ bản về phòng bệnh (Bệnh học đường, Cận thị, Cong
vẹo cột sống, ...)
- Hệ thống tri thức cơ bản về phương pháp tập luyện TDTT hiện đại và dân
tộc (Trò chơi, kĩ thuật TDTT,...)
Trong đó hệ thống tri thức cơ bản về phương pháp tập luyện TDTT và trò
chơi có ý nghĩa to lớn.
* Đặc điểm và phân loại trò chơi cho học sinh THCS
Trò chơi học tập là trò chơi mà luật của nó bao gồm các quy tắc gắn với kiến
thức kỹ năng có được trong hoạt động học tập, gần với nội dung bài học, giúp hoc
sinh khai thác vốn kinh nghiệm của bản thân để chơi, thông qua chơi học sinh được
vận dụng các kiến thức kỹ năng đã học vào các tình huống của trò chơi từ đó học

8


sinh đươc thực hành luyện tập củng cố mở rộng kiến thức kỹ năng đã học. Như vậy
trong trò chơi học tập các kỹ năng môn Thể dục được đưa vào trò chơi.
Chơi là một nhu cầu cần thiết với học sinh THCS, có thể nói nó quan trọng
như ăn, ngủ, học tâp trong đời sống các em. Được chơi các em sẽ tham gia hết sức
của bản thân, luôn tự giác, tích cực cố gắng hoàn thành yêu cầu của trò chơi. Sự
biểu lộ tình cảm rất rõ ràng như vui khi thắng, buồn bã khi thất bại. Vui mừng khi
thấy đồng đội hoàn thành nhiệm vụ, nó thể hiện tính tập thể tính đồng đội trong khi

pháp này tôi sử dụng để theo dõi việc thực hiên các bài tập của học sinh.
4. Phương pháp thực nghiệm sư phạm:
Mục đích của thực nghiệm sư phạm là chứng minh hiệu quả của việc ứng
dụng của các trò chơi vận động vào các giờ Thể dục nội và ngoại khóa của học
sinh THCS, đối với việc nâng cao sức khỏe phát triển thể lực chung cho các em
học sinh Trường THCS Vệ An Bắc Ninh.
* Những giải pháp thực hiện của đề tài.
1. Đánh giá thực trạng thể lực của học sinh trường THCS Vệ An, Bắc
Ninh.

10


Ban đầu tôi tiến hành kiểm tra trong 4 lớp với tổng số 130 học sinh (nam và
nữ). Tiến hành kiểm tra các Test sau:
- Chạy 100m (giây)
- Chạy 1500m (Phút)
- Bật xa tại chỗ (cm)
Đây là những Test chuẩn để đánh giá tiêu chuẩn rèn luyện than thể học sinh
THCS.
Được trình bày cụ thể trong bảng sau:
Bảng 1: Tiêu chuẩn rèn luyện thân thể học sinh THCS
12-13 tuổi
14-15 tuổi
Nam
Nữ
Nam
Nữ
Đạt
16,02

Đạt
145
140
160
155
Bật xa tại chỗ (cm)
Khá
155
150
170
165
Giỏi
165
160
180
175
2. Lựa chọn trò chơi vận động nhằm nâng cao thể lực chung cho học sinh
trường THCS Vệ An.
Nội dung

Mức độ

Chúng tôi đã tham khảo các trò chơi hiện đại và dân gian thông qua tài liệu,
các đề tài nghiên cứu liên quan.
Trò chơi vận động phải phù hợp với đặc điểm tâm, sinh lý lứa tuổi đảm bảo
tính khoa học.
Trò chơi vận động phải có sức lôi cuốn, học sinh yêu thích, hấp dẫn bởi tính
phong phú và đa dạng của chúng.
Trò chơi vận động là nội dung bài tập qui định, hiện có trong chương trình
giảng dạy.

18
19
20

Số phiếu
đồng ý
14
5
15
6
13
7
6
12
12
11
12
10
6
15
13
8
7
12
5
6

Tên trò chơi
Bịt mắt bắt dê
Lăn bóng tiếp sức

80
66,66
40
100
86,66
53,33
46.66
80
33,33
40

Thông qua kết quả của bảng 3 cho thấy, các trò chơi có số phiếu tán thành
đạt tỷ lệ dưới 60% chúng tôi không sử dụng nghiên cứu tiếp. Những trò chơi đạt tỷ
12


lệ trên 60% chúng tôi lựa chọn tiến hành đưa vào thực nghiệm trên đối tượng
nghiên cứu, gồm 11 trò chơi sau:
* Trò chơi rèn luyện định hướng phản xạ, khéo léo và tập trung chú ý:
1.Bịt mắt bắt dê
2. Bóng chuyền sáu
3. Người thừa thứ ba
4. Chia nhóm
* Trò chơi phát triển tố chất thể lực:
5. Mèo đuổi chuột
6. Kéo co
7. Cua đá bóng
8. Chạy thoi tiếp sức
9. Cướp cờ
10.Lò cò tiếp sức


12-13 tuổi
Nam
Nữ
15,34
16,12
15,01
15,35
14,50
15,30
7,78
8,13
6,90
7,80
6,15
7,26
148
143
159
155
170
165

14-15 tuổi
Nam
Nữ
15,15
16,02
14,56
15,40

Người giáo viên xác định rõ vai trò của mình và công việc cần phải làm của
giáo viên phải nắm vững từng đối tượng học sinh, gần gũi để phát hiện sự sáng tạo
của học sinh, khen ngợi động viên sửa sai kịp thời và tạo môi trường tốt cho học
sinh.
Lắng nghe ý kiến đóng góp xây dựng của đồng nghiệp, biết sửa chữa khiếm
khuyết và phát huy ưu điểm của bản thân, bản thân cũng tự rút kinh nghiệm sau
mỗi hoạt động để giúp học sinh phát huy tốt hơn.

15


PHẦN 3: KẾT LUẬN
Từ kết quả nghiên cứu trên đề tài rút ra các kết luận sau:
Học sinh trường THCS có 2 giờ học chính khóa trong một tuần, ít có ngoại
khóa đồng thời do nhận thức chưa đầy đủ về vai trò, tác dụng của các bài tập thể
chất trong đó TCVĐ để phát triển thể lực chung cho học sinh. Vì vậy kết quả thể
lực ở học sinh trung học cơ sở Vệ An thành phố Bắc Ninh tỉnh Bắc Ninh chỉ đạt ở
mức trung bình (so với tiêu chuẩn đánh giá về thể lực người Việt Nam).
Qua nghiên cứu về lý luận và khảo sát việc sử dụng TCVĐ của trường
THCS Vệ An thành phố Bắc Ninh tỉnh Bắc Ninh, đề tài đã lựa chọn được 11 trò
chơi vận động được chia thành 2 nhóm trong đó bao gồm: 4 trò chơi định hướng
phản xạ, khéo léo và tập trung chú ý và 7 trò chơi nhằm phát triển các tố chất thể
lực chung cho học sinh trung học cơ sở Vệ An thành phố Bắc Ninh tỉnh Bắc Ninh.
Sau thời gian tiến hành thực nghiệm sư phạm cho thấy các trò chơi vận động
được lựa chọn đã góp phần nâng cao trình độ thể lực chung của học sinh.
So sánh kết quả kiểm tra thể lực cho thấy kết quả thể lực của học sinh nhóm
thực nghiệm tốt hơn nhiều so với nhóm đối chứng.
Học sinh nhóm thực nghiệm sau khi học tập chương trình giáo dục thể chất
có ứng dụng các trò chơi vận động đã đạt được ở mức trung bình – khá và tốt của
tiêu chuẩn đánh giá thể lực của người Việt Nam.


TCVĐ

: Trò chơi vận động

TDTT

: Thể dục thể thao

THCS

: Trung học cơ sở

Cm

: Centimet

m

: Mét

s

: Giây

18