-i-

Hiện nay nước ta đang trong quá trình chuyển đổi kinh tế mạnh mẽ sang nền
kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước. Công tác quản lý kinh tế đang đứng
trước yêu cầu và nội dung quản lý có tính chất mới mẻ, đa dạng và không ít phức
tạp. Là một công cụ thu thập xử lý và cung cấp thông tin về các hoạt động kinh tế
cho nhiều đối tượng khác nhau bên trong cũng như bên ngoài doanh nghiệp nên
công tác kế toán cũng trải qua những cải biến sâu sắc, phù hợp với thực trạng nền
kinh tế. Việc thực hiện tốt hay không tốt đều ảnh hưởng đến chất lượng và hiệu quả
của công tác quản lý.
Hiện nay, cùng với sự phát triển của thị trường, nhu cầu sử dụng ô tô đang
nóng lên từng ngày, thị trường ô tô nhập khẩu cũng không nằm ngoài quy luật đó,
với số lượng nhập khẩu ngày càng nhiều cộng với các chính sách liên tục thay đổi
của nhà nước, nhu cầu quản lý càng cần đẩy mạnh, chính vì thế mà công tác kế toán
tại các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô càng trở nên quan trọng. Để có được mô hình
kế toán chính xác, kịp thời và hiệu quả phục vụ cho công tác quản lý tại các doanh
nghiệp này tôi đã chọn đề tài “Hoàn thiện tổ chức kế toán tại các doanh nghiệp
nhập khẩu ô tô trên địa bàn Hà Nội” làm đề tài luận văn của mình.
Ngoài phần mở đầu, kết luận, luận văn có kết cầu gồm 3 phần chính được
trình bày trong 3 chương.
Chương 1: Cơ sở lý luận chung về tổ chức kế toán trong các doanh nghiệp
nhập khẩu ô tô.
Trong chương 1, tác giả xin được trình bày những lý luận chung về tổ chức kế toán
trong các doanh nghiệp, cụ thể là các vấn đề sau:
-

Khái niệm, vai trò, ý nghĩa, nhiệm vụ của tổ chức kế toán trong các doanh
nghiệp.

-


nghiệp vụ kinh tế, tài chính theo nội dung kinh tế.
Doanh nghiệp phải xây dựng hệ thống tài khoản sao cho hợp lý, khoa học,
phù hợp với đặc điểm điều kiện của doanh nghiệp, tuân thủ đầy đủ chế độ, luật
định.
* Tổ chức hệ thống sổ kế toán.
Sổ kế toán là một phương tiện dùng để ghi chép, hệ thống và lưu giữ toàn bộ
các nghiệp vụ kinh tế, tài chính đã phát sinh theo nội dung kinh tế và theo trình tự
thời gian có liên quan đến doanh nghiệp.
Mỗi Doanh nghiệp được quy định chỉ có một hệ thống sổ kế toán cho một kỳ
kế toán năm bao gồm sổ kế toán tổng hợp và sổ kế toán chi tiết. Nhà nước quy đinh


- iii -

bắt buộc về mẫu sổ, nội dung và phương pháp ghi chép đối với các loại sổ kế toán
tổng hợp, quy định mang tính hướng dẫn đối với các loại sổ, thẻ kế toán chi tiết.
Doanh nghiệp được áp dụng một trong năm hình thức kế toán là : Hình thức
kế toán Nhật ký chung, Nhật ký – sổ cái, Chứng từ ghi sổ, Nhật ký – Chứng từ, và
hình thức kế toán trên máy vi tính
* Tổ chức hệ thống báo cáo kế toán.
Báo cáo tài chính là bảng tổng hợp các chỉ tiêu kinh tế tài chính bằng tiền
trên cơ sở số liệu từ kế toán, báo cáo tài chính cung cấp các thông tin về tình hình
tài chính, tình hình kinh doanh và các luồng tiền của doanh nghiệp, cơ quan Nhà
nước và nhu cầu hữu ích của những người sử dụng trong việc đưa ra các quyết định
kinh tế. theo quy định hiện nay báo cáo tài chính doanh nghiệp phải lập bao gồm:
Bảng cân đối kế toán, Báo cáo Kết quả hoạt động kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển
tiền tệ và Bản Thuyết minh báo cáo tài chính.
Kiếm tra kế toán là một nội dung quan trọng của tổ chức công tác kế toán
nhằm đảm bảo cho công tác kế toán thực hiện đúng yêu cầu, nhiệm vụ, chức năng
trong công tác quản lý để cung cấp cho đối tượng sử dụng những thông tin trung

bao gồm phương pháp ghi sổ, nhờ thu, thư tín dụng và phương thức chuyển tiền.
Các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô trên địa bàn Hà Nội nói chung tổ chức bộ
máy quản lý theo mô hình 1 cấp. Thông thường bao gồm: Chủ tịch, Giám đốc;
Phòng hành chính và nhân sự; Phòng nghiệp vụ, phòng kỹ thuật, phòng kế toán,
phòng bán hàng.
Qua khảo sát tại các doanh nghiệp này cho thấy bộ máy kế toán tại các công
ty tổ chức theo mô hình kế toán tập trung, mọi công việc kế toán như kiểm tra
chứng từ ban đầu, hạch toán … đều được thực hiện tập trung tại phòng kế toán
Công ty. Các bộ phận trực thuộc nếu có chỉ tổ chức khâu ghi chép ban đầu và một
số ghi chép phục vụ cho việc hoạt động của bộ phận thực thuộc. Định kỳ hàng
tháng hoặc hàng tuần chứng từ kế toán được tập hợp về phòng kế toán để xử lý và
hạch toán. Nhiệm vụ của phòng kế toán là giúp cho Ban Giám đốc công ty quản lý,
phân tích các báo cáo thực hiện các chế độ báo cáo kế toán, kiểm toán, kiểm tra việc
thực hiện công tác kế toán trong toàn bộ công ty.


-v-

Kế toán ở trong các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô bao gồm :Kế toán trưởng,
Phó phòng kế toán, Kế toán tổng hợp, Kế toán kho, Kế toán thanh toán, Kế toán
ngân hàng, Kế toán bán hàng , Kế toán công nợ , Thủ quỹ. Khảo sát tại Công ty CP
ô tô Hyundai Việt Nam, bộ phận kế toán gồm 5 người, Công ty TNHH Thương mại
và dịch vụ ô tô Ngọc Khánh gồm 7 nhân viên kế toán, Công ty THHH Bắc Hồng Hà
hiện có 02 nhân viên kế toán.
Qua nghiên cứu tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của 1 số doanh
nghiệp trên địa bàn Hà Nội, phần lớn các công ty đều áp dụng chế độ kế toán doanh
nghiệp ban hành theo Quyết định 15/2006/QĐ - BTC ngày 20/3/2006 của Bộ
trưởng Bộ tài chính. Một số doanh nghiệp nhỏ áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp
vừa và nhỏ ban hành theo quyết số 48/2006/QĐ - BTC ngày 14/9/2006 của Bộ
trưởng Bộ tài chính.

chung được thực hiện hoàn toàn trên máy vi tính. Hàng ngày, kế toán chỉ cần kiểm
tra, phân loại nhập chứng từ vào máy, khi cần sổ nào chỉ việc in ra sổ đó.
* Về tổ chức vận dụng hệ thống báo cáo kế toán
- Hệ thống báo cáo tài chính đã được các Công ty nhập khẩu ô tô trên địa bàn
Hà Nội thực hiện đầy đủ. Các báo cáo cũng được lập và nộp đầy đủ hàng tháng và
hàng.
- Tại các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô, ngoài việc lập các báo cáo tài chính
hàng tháng thì để phục vụ cho nhu cầu quản lý kinh tế, tài chính, yêu cầu chỉ đạo,
điều hành của Ban giám đốc, Công ty còn sử dụng một số báo cáo quản trị nội bộ .
Các báo cáo tài chính, báo cáo quản trị là sản phẩm của công tác hạch toán
kế toán, là cơ sở để người quản lý ra các quyết định quản lý. Một đòi hỏi khách
quan là làm thế nào để kế toán đưa ra những sản phẩm có chất lượng cao nhất, kịp
thời nhất. Do vậy, việc tổ chức kiểm tra kế toán trong nội bộ doanh nghiệp có ý
nghĩa vô cùng quan trọng và cần thiết.
Hiện nay, không chỉ đối với các Công ty nhập khẩu trên địa bàn Hà Nội mà
hầu hết các Công ty đều chưa thực hiện công tác kiểm tra kế toán, không có hoặc có


- vii -

nhưng chỉ là hình thức hệ thống kiểm toán nội bộ. Tại các Công ty, việc kiểm tra
thường là công việc của kế toán trưởng hoặc trưởng phòng kế toán, mà việc kiểm
tra cũng không được tiến hành thường xuyên, kịp thời.
Những năm qua, cùng với sự đổi mới sâu sắc của cơ chế kinh tế, hệ thống kế
toán Việt Nam đã không ngừng được hoàn thiện và phát triển, đóng góp một phần
không nhỏ vào việc tăng cường và nâng cao chất lượng tài chính quốc gia, quản lý
doanh nghiệp. Công tác tổ chức kế toán trong các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô trên
địa bàn Hà Nội đã thể hiện được một số ưu điểm sau:
- Bộ máy kế toán được thực hiện một cách khoa học, không gây lãng phí
nguồn lực; Các kế toán viên lại được phân công theo từng mảng một cách hợp lý

- Tại một số doanh nghiệp, kế toán thanh toán trong khâu kiểm tra chứng từ
đã không làm chặt chẽ, một phần cũng do tính cả nể giữa các nhân viên dẫn đến
việc chứng từ thiếu vẫn được thanh toán, điều đó ảnh hưởng lớn đến các doanh
nghiệp khi thực hiện quyết toán thuế sau này. Một số chứng từ cũng được chấp
nhận bổ sung sau dẫn đến một loạt những chứng từ đã được hạch toán mà chưa
được lưu trữ, điều này cũng khiến nguy cơ mất mát, thất lạc chứng từ kế toán.
- Tại một số công ty đã sử dụng và hạch toán không đúng hệ thống tài khoản
kế toán.
- Tuy đã áp dụng máy vi tính vào trong công tác kế toán nhưng tại một số
Công ty, trình độ vi tính của một số nhân viên còn hạn chế nên cũng gây khó khăn
trong công tác kế toán tại doanh nghiệp.
- Cùng với quá trình chuyển đổi nền kinh tế, chế độ kế toán Việt Nam luôn
có những sự thay đổi cho phù hợp với tình hình mới, nhưng tại một số công ty, khi
có những sự thay đổi về các chính sách hay chế độ mới, các kế toán viên không có
cơ hội tham gia các buổi tập huấn để hiểu rõ hơn về những thay đổi trong chế độ,
chính sách mới, điều này có thể gây ảnh hưởng tới báo cáo tài chính của Công ty.
Chương 3 – Phương hướng và giải pháp hoàn thiện tổ chức kế toán tại các
doanh nghiệp nhập khẩu ô tô trên địa bàn Hà Nội.
Từ cơ sở lý luận và thực trạng tổ chức kế toán đã đề cập đến ở chương 1 và
chương 2, trong chương 3 tác giả đưa ra sự cần thiết, yêu cầu, giải pháp hoàn thiện


- ix -

tổ chức kế toán và điều kiện thực hiện các giải pháp đã nêu ra.
Để hoàn thiện tổ chức hạch toán kế toán trong các doanh nghiệp nhập khẩu ô
tô trên địa bàn Hà Nội mang tính khả thi, cần dựa trên một số nguyên tắc sau:
Hoàn thiện tổ chức hạch toán kế toán phải đảm bảo nguyên tắc phù hợp:
Hoàn thiện tổ chức hạch toán kế toán phù hợp với đặc thù về quản lý kinh tế
và phải tôn trọng các nguyên tắc, chuẩn mực, chế độ tài chính kế toán Việt Nam:

luân chuyển chứng từ hợp lý và khoa học, nhằm tránh sự ứ đọng của việc ghi chép
và chứng từ bị luân chuyển qua nhiều khâu trung gian, trình tự và thời gian luân
chuyển chứng từ do kế toán trưởng quy định.
Xây dựng cho mỗi loại chứng từ một quy trình luân chuyển riêng để đảm bảo
chứng từ được xét duyệt đúng quy định nhưng vẫn tiết kiệm được thời gian.
* Về giải pháp hoàn thiện hệ thống tài khoản kế toán
- Tại một số Công ty, việc hạch toán vào các TK còn chưa được đúng, cần
phải điều chỉnh lại cho phù hợp với nội dung các nghiệp vụ kinh tế đã phát sinh.
- Việc sử dụng TK 151 đối với hàng hóa nhập khẩu: Kế toán nên ghi nhận trị
giá hàng hóa và công nợ phải trả ngay khi doanh nghiệp nhận được chứng từ thể
hiện thời điểm hàng hóa đã được chuyển giao cho người mua, kế toán hạch toán:
Nợ TK 151: Giá trị hàng mua đang đi đường ( giá trên hợp đồng)
Có TK 331,111,112…
Khi hàng hóa đã được thông quan, đã xác định được số thuế GTGT được
khấu trừ, kế toán ghi:
Nợ TK 133: Thuế GTGT
Có TK 33312: Thuế GTGT hàng nhập khẩu
Khi hàng hóa về nhập kho, kế toán ghi:
Nợ TK 156: Hàng hóa
Có TK 151: Hàng đang đi trên đường.
- Mở thêm TK 1333: “Thuế GTGT hàng nhập khẩu chưa được khấu trừ” để


- xi -

hạch toán thuế GTGT hàng nhập khẩu đã phát sinh nhưng chưa được khấu trừ. Cụ
thể có thể chi tiết TK 133 như sau:
TK 1331: Thuế GTGT được khấu trừ của hàng hóa, dịch vụ
TK 1332: Thuế GTGT được khấu trừ của TSCĐ
TK1333: Thuế GTGT hàng nhập khẩu chưa được khấu trừ.

Khi xây dựng báo cáo quản trị nên xây dựng theo hướng kết hợp giữa kế
toán tài chính và kế toán quản trị trong cùng một bộ máy kế toán. Khi xây dựng hệ
thống kế toán quản trị, các doanh nghiệp nên đi theo trình tự các bước sau:
Một là, kiện toàn lại công tác tổ chức, phân công lao động kế toán cho phù
hợp với vị trí công tác và yêu cầu nhiệm vụ được giao.
Hai là, dựa vào hệ thống tài khoản kế toán và sổ sách kế toán của kế toán tài
chính, doanh nghiệp cần mở thêm những tài khoản, sổ sách kế toán chi tiết khác
theo yêu cầu quản trị doanh nghiệp.
Ba là, thiết kế hệ thống báo cáo bộ phận, báo cáo quản trị khoa học, đầy đủ,
hiệu quả cho các nhà quản trị ra quyết định..
Bốn là, quy định trình tự, thời gian lập và gửi các báo cáo bộ phận, báo cáo
quản trị cho các cá nhân, bộ phận trong doanh nghiệp./.
Để phục vụ cho công tác quản trị, Công ty nên sử dụng một số các báo cáo
như báo cáo kế hoạch mua hàng, báo cáo hàng tồn kho, báo cáo lãi gộp.
Ngoài ra kế toán quản trị còn phải giúp các nhà quản trị phân tích các BCTC
để giúp họ đánh giá thành tích và tình hình tài chính cũng như dự tính được tương
lai trong kinh doanh của doanh nghiệp.
* Về giải pháp hoàn thiện tổ chức kiểm tra kế toán:
- Bố trí một hoặc hai nhân viên kế toán có trình độ chuyên môn cao, nghiệp


- xiii -

vụ vững thực hiện công tác kiểm tra kế toán nội bộ trong đơn vị.
- Hoàn thiện sử dụng công nghệ thông tin trong tổ chức kế toán
Việc hoàn thiện tổ chức kế toán trong các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô có ý
nghĩa rất lớn trong việc tăng cường công tác quản lý của đơn vị. Việc đưa ra các
giải pháp hoàn thiện tổ chức kế toán trong các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô là dựa
trên cơ sở lý luận về tổ chức kế toán và từ thực trạng công tác kế toán tại các đơn vị.
Song các giải pháp này có thể trở thành hiện thực được hay không, có tính khả thi

KẾT LUẬN
Trên cơ sở vận dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học, các lý luận
chung về tổ chức kế toán tại các doanh nghiệp, đi sâu khảo sát thực tiễn tại một số
doanh nghiệp nhập khẩu ô tô trên địa bàn Hà Nội, đề tài “Hoàn thiện tổ chức kế
toán tại các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô trên địa bàn Hà Nội” có thể rút ra một số
kết luận sau:
- Luận văn hệ thống hoá những vấn đề cơ bản về tổ chức kế toán trong các
doanh nghiệp.
- Phác hoạ bức tranh tổng thể về thực trạng tổ chức kế toán tại một số doanh
nghiệp nhập khẩu ô tô trên địa bàn Hà Nội. Đồng thời cũng đánh giá ưu nhược điểm
trong tổ chức kế toán của các doanh nghiệp này.
- Trên cơ sở nghiên cứu thực tế, tác giả đã mạnh dạn nêu ra một vài biện
pháp hoàn thiện tổ chức kế toán trong các nhập khẩu ô tô nói trên cũng như những
điều kiện để thực hiện giải pháp đó.
Mặc dù tác giả đã có rất nhiều cố gắng trong quá trình nghiên cứu và viết bài
nhưng chắc chắn luận văn khó tránh khỏi những mặt thiếu sót. Với mong muốn góp
phần hoàn thiện tổ chức hạch toán kế toán tại các doanh nghiệp nhập khẩu ô tô trên
địa bàn Hà Nội, tác giả rất mong nhận được nhiều ý kiến đóng góp, bổ sung của các
thầy cô và các cá nhân quan tâm nghiên cứu vấn đề này để bài viết hoàn chỉnh hơn.
Tác giả xin chân thành cảm ơn TS. Nguyễn Hữu Ánh đã tận tình giúp đỡ tác
giả trong suốt quá trình nghiên cứu để hoàn thành luận văn tốt nghiệp này./.