i

MỞ ĐẦU
Cùng với xu thế mở cửa hội nhập với kinh tế thế giới, có thể nói, kinh tế
nước ta nói chung và ngành ngân hàng nói riêng hiện đang đứng trước những vận
hội và thách thức lớn. Hệ thống ngân hàng không ngừng được củng cố và phát triển,
góp phần tích cực vào thành tựu chung của Đất nước, góp phần vào thành tựu chung
đó có sự đóng góp to lớn của ngân hàng thương mại cổ phần Kỹ thương Việt nam.
Kể từ khi thành lập cho đến nay, NHTM cổ phần Kỹ thương Việt namđã
không ngừng đổi mới và nâng cao nghiệp vụ để đáp ứng tốt nhất nhu cầu của khách
hàng. Bên cạnh các nghiệp vụ truyền thống phải kể đến nghiệp vụ cho vay tiêu
dùng theo hình thức tín chấp ngày càng được mở rộng, phát triển và hoàn thiện.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được thì cho vay tiêu dùng theo hình
thức tín chấp vẫn ẩn chứa nhiều rủi ro. Vì vậy, nghiên cứu các rủi ro trong cho vay
tiêu dùng theo hình thức tín chấp để kịp thời đưa ra các biện pháp đảm bảo sự an
toàn và độ tin cậy cao mà vẫn không làm giảm lợi nhuận của ngân hàng là một
trong những mối quan tâm hàng đầu của các nhà quản trị NHTM cổ phần Kỹ
thương Việt nam.
Với các kiến thức thu được trong quá trình học tập, nghiên cứu, và thực tế
công tác tại Phòng kiểm soát và phê duyệt tín dụng cá nhân - vay tín chấp NHTM
cổ phần Kỹ thương Việt nam, tôi nhận thấy việc nghiên cứu rủi ro và hạn chế rủi ro
trong cho vay tiêu dùng theo hình thức tín chấp là hết sức cần thiết. Vì vậy, tôi đã
mạnh dạn chọn đề tài “Rủi ro và hạn chế rủi ro trong cho vay tiêu dùng theo hình
thức tín chấp tại ngân hàng thương mại cổ phần Kỹ thương Việt nam”
Đề tài ngoài phần mở đầu và kết luận, được chia làm ba chương
Chương 1: Một số vấn đề cơ bản về rủi ro và hạn chế rủi ro trong hoạt động
cho vay tiêu dùng theo hình thức tín chấp
Chương 2: Thực trạng rủi ro trong hoạt động cho vay tiêu dùng theo hình
thức tín chấp tại ngân hàng thương mại cổ phần Kỹ thương Việt nam.
Chương 3: Giải pháp hạn chế rủi ro trong hoạt động cho vay tiêu dùng theo
hình thức tín chấp tại ngân hàng thương mại cổ phần Kỹ thương Việt nam.

iii

1.2. Rủi ro trong hoạt động cho vay tiêu dùng theo hình thức tín
chấp của các ngân hàng thƣơng mại
Các hình thức của rủi ro
Một là, không thu được lãi đúng hạn
Hai là, không thu được vốn đúng hạn
Ba là, không thu được đủ lãi
Bốn là, không thu đủ vốn cho vay

Các chỉ tiêu đo lƣờng rủi
- Chỉ tiêu: Tỷ lệ nợ quá hạn trên tổng dư nợ
- Chỉ tiêu: Nợ khó đòi trên tổng nợ quá hạn

Các dấu hiệu nhận biết rủi ro
Nhóm 1: Nhóm các dấu hiệu liên đến mối quan hệ khách hàng và ngân hàng
Nhóm 2: Nhóm các dấu hiệu liên quan tới phương pháp quản lý của khách
hàng
Nhóm 3: Nhóm các dấu hiệu về xử lý thông tin tài chính, kế toán

Nguyên nhân gây nên rủi ro
Rủi ro do sự biến động lãi suất: Rủi ro khi có sự thay đổi lãi suất bình quân
trên thị trường.
Rủi ro xuất phát từ phía khách hàng
- Thu nhập của khách hàng giảm, không ổn định.
- Hoạt động kinh doanh, dự án vay vốn gặp khó khăn.
- Tư cách đạo đức của người vay
- Khách hàng sử dụng sai mục đích.
- Bên bảo lãnh và uỷ quyền không chịu thực hiện việc trả nợ thay.
Rủi ro xuất phát từ phía ngân hàng

- Xây dựng quỹ dự phòng để bù đắp tổn thất.
- Mua bảo hiểm tín dụng


v

CHƢƠNG 2
THỰC TRẠNG RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO
VAY TIÊU DÙNG THEO HÌNH THỨC TÍN CHẤP TẠI
NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN KỸ THƢƠNG VIỆT
NAM
2.1. Khái quát về NHTM cổ phần Kỹ thƣơng Việt nam
2.1.1. Cơ cấu tổ chức của NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam
Ngày 27/09/1993 NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam - Techcombank được
thành lập với số vốn điều lệ ban đầu là 20 tỷ đồng.
Đến cuối tháng 6 năm 2010 vốn điều lệ đã tăng lên 6.932 tỷ.
Cơ quan cao nhất của NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam là Hội đồng quản
trị, đứng đầu là Chủ tịch hội đồng quản trị. Ban kiểm soát có nhiệm vụ giám sát các
hoạt động của Hội đồng. Tổng giám đốc trực thuộc Hội đồng quản trị thay mặt Hội
đồng quản trị để điều hành hoạt động kinh doanh hàng ngày của ngân hàng. Tại Hội
sở chính có nhiều phòng ban chuyên môn có nhiệm vụ phối hợp với nhau để giúp
cho TGĐ điều hành công việc kinh doanh.

2.1.2. Các hoạt động kinh doanh dịch vụ của NHTM cổ phần Kỹ
thương Việt nam
- Hoạt động huy động vốn
- Hoạt động sử dụng vốn
- Về công tác phát hành và thanh toán thẻ
- Dịch vụ thanh toán quốc tế và các dịch vụ phi tín dụng khác
Kết quả hoạt động kinh doanh

+ Tình hình chung về nợ quá hạn
Nợ quá hạn năm 2007 là 47 tỷ đồng tăng 33 tỷ đồng so với năm 2006, chiếm
3,14% trong tổng dư nợ tiêu dùng tín chấp, mặc dù số tuyệt đối tăng nhưng tỷ lệ nợ
quá hạn đã giảm 0,16%. Năm 2008, tỷ lệ nợ quá hạn tiếp tục giảm đáng kể xuống
còn 2,51%, mặc dù số nợ quá hạn tuyệt đối tăng gần gấp 2 lần so với năm 2007.
Đến cuối năm 2009 và với 6 tháng đầu năm 2010 tỷ lệ nợ quán hạn tiếp tục giảm
nhưng tỷ lệ giảm không nhiều là 2,5% vào năm 2009 và đạt 2,49% vào 31/6/2010..


vii

Tỷ lệ nợ quá hạn theo sản phẩm và theo thời hạn
Nợ quá hạn ngắn hạn, trung và dài hạn đều có xu hướng tăng. Nợ quá hạn
ngắn hạn tăng lần lượt qua các năm từ năm 2007 là 26 tỷ, tăng 12 tỷ đồng. Năm
2008 tăng lên 46 tỷ, năm 2009 tăng lên 72 tỷ và đến cuối tháng 6 năm 20110 đã
tăng lên 62 tỷ. Nợ quá hạn trung và dài hạn cũng tăng từ 21 tỷ năm 2007 lên 34 tỷ
năm 2008, 48 tỷ năm 2009 và 47 tỷ vào vào 30/6/2010.
Xét theo sản phẩm thì nợ quá hạn của sản phẩm thấu chi F2 có xu hướng
giảm nhẹ. Vào cuối tháng 6 năm 2010 giảm từ 17 tỷ trọng năm 2009 xuống còn 16
tỷ. Nợ quá hạn của thẻ tín dụng cũng có xu hướng giảm từ 8 tỷ vào năm 2008, 11 tỷ
vào năm 2009 xuống còn 10 tỷ vào cuối tháng 6 năm 2010. Năm 2007, nợ quá hạn
của sản phẩm cho vay tiêu dùng trả góp là 15 tỷ tăng lên 26 tỷ trong năm 2008, 40
tỷ năm 2009 và 41 tỷ cuối tháng 6 năm 2010. Nợ quá hạn của sản phẩm cho vay
mua hàng hóa trả góp cũng tăng từ 25 tỷ năm 2007 lên 34 tỷ năm 2008, 52 tỷ vào
cuối năm 2009 và 58 tỷ vào giữa năm 2010.
Tỷ lệ nợ quá hạn theo khả năng thu hồi
Nợ quá hạn bình thường (
- Kết quả mà NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam đạt được trong hoạt
động cho vay tiêu dùng theo hình thức tín chấp
Tổng dư nợ luôn tăng trưởng cao, góp phần kích thích tiêu dùng, ổn định đời
sống người dân. Để có được kết quả trên là do ngân hàng đã áp dụng:
- Nâng cao chất lượng tín dụng tiêu dùng tín chấp, hạn chế phát sinh mới nợ
quá hạn, nợ khó đòi.
- Đối với các khoản nợ quá hạn, nợ khó đòi với lý do khách quan ngân trình
lên các cấp có thẩm quyền để xem xét giãn nợ, hỗ trợ lãi suất cho khách hàng
- Trong trường hợp khách hàng cố tình không trả nợ thì ngân hàng khởi kiện
ra tòa án và thực hiện việc siết nợ tài sản thuộc sở hữu của khách hàng.
- Thẩm định kỹ hồ sơ vay của khách hàng, xác định chính xác đối tượng cho
vay, thực hiện đúng các quy chế, điều kiện cho vay.


ix

- Những nguyên nhân và hạn chế trong hoạt động cho vay tiêu dùng tín
chấp tại NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam
- Hạn chế
Về chính sách tín dụng : đôi khi quá chặt chẽ, ít linh hoạt trong việc đa dạng
hóa đối tượng cho vay;
Về quy trình tín dụng: còn chồng chéo, mẫu thuẫn
Về cơ sở hạ tầng: vẫn chưa được quan tâm đúng mức. Máy móc thiết bị còn
thiếu thốn, quy mô chưa xứng đáng với tầm vóc, uy tín của ngân hàng.
Về công tác xử lý tài sản của khách hàng: chưa có biện pháp xử lý hữu
hiệu.
Về công tác kiểm tra, kiểm soát nội bộ: chưa thường xuyên, sâu sát. Chất
lượng kiểm tra, sửa chữa sai sót chưa cao, khắc phục xử lý chưa kiên quyết
- Nguyên nhân gây nên rủi ro
Nguyên nhân từ phía ngân hàng

- Cần đẩy mạnh công tác quảng cáo để thu hút khách hàng
- Tiếp tục hoàn chỉnh các mẫu biểu hợp đồng chuẩn cho các sản phẩm này.
- Tiếp tục đẩy mạnh công tác đào tạo, rút ngắn thời gian, thủ tục vay…

3.2. Giải pháp hạn chế rủi ro trong hoạt động cho vay tiêu dùng
theo hình thức tín chấp tại NHTM cổ phần Kỹ thƣơng Việt nam
Xây dựng chính sách cho vay phù hợp
Quy trình tín dụng
- Quy định rõ hơn trách nhiệm, quyền hạn của các bộ phận chức năng
- Cải tiến theo hướng khâu sau kiểm soát cho khâu trước.
- Đảm bảo việc cấp tín dụng đến khách hàng thực hiện theo đúng quy định
- Tăng cường giám sát hoạt động cho vay, xử lí các trường hợp vi phạm.
Chính sách tín dụng
- Tuân thủ đầy đủ các Luật, Nghị định, chính sách của Chính phủ, NHNN.


xi

- Đảm bảo phù hợp với Chính sách, mục tiêu và thực tế tại ngân hàng
- Đảm bảo sụ phù hợp với tình hình thực tế của thị trường.
- Đảm bảo tính cạnh tranh lành mạnh với các ngân hàng khác.
- Cần có các văn bản, chế độ hướng dẫn kịp thời, chính xác. Qui trình tín
dụng cần giảm bớt, thuận tiện.
- Cần phổ biến, hướng dẫn kịp thời các chủ trương, chính sách của chính phủ
- Cần ban hành quy định cụ thể về lưu trữ, bảo quản, quản lý hồ sơ tín dụng.
- Cần có các lớp tập huấn, kiểm tra, kiểm soát việc thực hiện các chính sách.
- Cần xây dựng các tiêu chí để xếp hạng thi đu

Đảm bảo thực hiện tốt quy trình quản lý rủi ro cho vay
- Thẩm định tư cách pháp lý, thu nhập, kinh nghiệm công tác của người vay

sự ưu tiên đối với khách hàng đó như lãi suất thấp hơn, thời hạn cho vay dài hơn…
- Đối với ngân hàng mối quan hệ này còn giúp chế được rủi ro đạo đức.

Nâng cao khả năng tự đề kháng rủi ro và hạn chế tổn thất nếu rủi ro
xảy ra
Tự đề kháng rủi ro: là khả năng thích ứng của ngân hàng đối phó với những
rủi ro mà ngân hàng phải đương đầu.
- Cần thu hút được nhiều khách hàng.
- Cần tăng cường vốn tự có, nó sẽ là tấm đệm chắc chắn khi có rủi ro xảy ra.
Cần triển khai nhanh trong hiện đại hóa ngân hàng, mở rộng cho vay, đa
dạng hóa dịch vụ và tập trung cho các chiến lược lâu dài.
Khả năng tự đề kháng của ngân hàng: mua bảo hiểm, cho vay đồng tài trợ

Nâng cao chất lượng cán bộ cho vay
- Đào tạo cán bộ có trình độ nghiệp vụ, đạo đức, tinh thần trách nhiệm tốt
- Thường xuyên tổ chức khóa đào tạo, tập huấn về chuyên môn nghiệp vụ
- Đề ra các tiêu chuẩn cho việc tuyển chọn cán bộ, khuyến khích các cán bộ
không ngừng tự học, tự bồi dưỡng.
- Ban lãnh đạo ngân hàng phải cân nhắc thận trọng khi bố trí nhân sự.
- Cần đề ra một chế độ đãi ngộ xứng đáng như về lương, thưởng.

Tăng cường các biện pháp xử lý nợ
- Hoàn thiện bộ phận thu hồi nợ, giao thêm quyền cho cán bộ thu hồi nợ.
- Cần gắn tiền lương, thu nhập với việc đảm bảo an toàn khoản
- Cần tiến tới thành lập các công ty mua bán, xử lý nợ.
- Xử lý kịp thời nợ quá hạn, nợ có vấn đề: yêu cầu khách hàng thắt chặt ngân
quỹ, bán bớt tài sản...kết hợp với cơ quan khách hàng thu hồi tiền lương…kết hợp
với cơ quan pháp luật xử lý các đối tượng có nợ quá hạn lớn, có hành vi lừa đảo.



- Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát của NHNN đối với các NHTM


xiv

KẾT LUẬN
Mặc dù hoạt động cho vay tiêu dùng tại nước ta gần đây mới được coi trọng
va phát triển nhưng nó đã khẳng định vai trò tích cực của mình đối với ngân hàng,
người tiêu dùng và với toàn bộ nền kinh tế.
NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam trong những năm gần đây đã tích cực
thực hiện các biện pháp nhằm đẩy mạnh hoạt động tín dụng tiêu dùng, mang lại lợi
nhuận ngày càng cao cho ngân hàng, đóng góp vào thành tích chung của toàn ngành
ngân hàng. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, thì trong quá trình hoạt
động của mình, NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam còn gặp phải nhiều rủi ro
trong hoạt động cho vay tiêu dùng tín chấp. Vì vậy, việc đưa ra và thực hiện những
giải pháp để mở rộng cho vay tiêu dùng và hạn chế rủi ro là một nhu cầu rất cần
thiết đối với các ngân hàng.
Qua nghiên cứu lý luận và thực tế hoạt động cho vay tiêu dùng tín chấp tại
NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam, được sự hướng dẫn của PGS.TS Hoàng Xuân
Quế cùng với việc công tác tại phòng kiểm soát và phê duyệt tín dụng cá nhân - vay
tín chấp của NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam, em đã đi sâu vào phân tích và
nêu ra những mặt đạt được và những còn hạn chế trong hoạt động tín dụng tiêu
dùng tín chấp tại NHTM cổ phần Kỹ thương Việt nam, từ đó mạnh dạn đưa ra một
số giải pháp nhằm hạn chế rủi ro trong cho vay tiêu dùng tín chấp tại NHTM cổ
phần Kỹ thương Việt nam với mong muốn hoạt động này ngày càng được mở rộng,
chất lượng tín dụng ngày càng được nâng cao.
Do còn hạn chế về mặt kiến thức lý luận cũng như thực tiễn, đồng thời do
hạn chế về tài liệu và thời gian nghiên cứu, nhiều vấn đề cần phân tích sâu hơn
nhưng em chưa làm được điều đó trong bài viết này, em rất mong có thể quay lại
nghiên cứu trong một ngày gần đây.