MỤC LỤC

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO ..……………………………….11

MỞ ĐẦU
Môi trường có vai trò quan trọng đối với hoạt động du lịch vì tác động
trực tiếp đến khả năng thu hút khách tham quan, đặc biệt là khách đến từ một số
nước thu nhập cao, có nhu cầu sử dụng dịch vụ du lịch từ hình thức du lịch sinh
thái, du lịch trải nghiệm. Nếu không đảm bảo tốt vấn đề môi trường, việc phát
triển du lịch sẽ không bền vững. Đối với hoạt động du lịch, môi trường vừa là
điều kiện phát triển, vừa là đối tượng chịu tác động. Chỉ những nơi có môi
trường trong sạch, không bị ô nhiễm, những nơi thực hiện tốt công tác bảo vệ
môi trường mới là những địa chỉ lý tưởng để thu hút khách du lịch. Chính vì vậy
để tìm hiểu rõ hơn về vấn đề này em xin chọn đề tài: “Đánh giá thực trạng
pháp luật và thực tiễn áp dụng các quy định về bảo vệ môi trường trong hoạt
động du lịch”. Do kiến thức còn hạn chế, em hy vọng sẽ nhận được sự đánh giá
và góp ý từ phía các thầy cô.
1


Em xin chân thành cảm ơn!

NỘI DUNG
I. Khái quát chung
1. Môi trường
Theo khoản 1, điều 3 Luật Bảo vệ môi trường 2005: “Môi trường bao gồm
các yếu tố tự nhiên và vật chất nhân tạo bao quanh con người, có ảnh hưởng
đến đời sống, sản xuất, sự tồn tại, phát triển của con người và sinh vật.”
2. Môi trường du lịch
Du lịch là các hoạt động có liên quan đến chuyến đi của con người ngoài
nơi cư trú thường xuyên của mình nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu,


2010

2011

2012

2013

56,00 60,00 68,00 96,00 130,00 160,00 200,00

9,8

7,1

13,3

41,2

35,4

23,1

25,00

Cũng theo đó trong tháng 8/2014 lượng khách quốc tế đến Việt Nam ước
đạt 618.588 lượt, tăng 9,5% so với tháng trước và giảm 8,6% so với cùng kỳ
năm 2013. Tính chung 8 tháng đầu năm 2014 ước đạt 5.471.209 lượt, tăng 12,2
% so với cùng kỳ năm 2013.
3


Điều 9 Luật du lịch 2005: “1. Môi trường tự nhiên, môi trường xã hội
nhân văn cần được bảo vệ, tôn tạo và phát triển nhằm bảo đảm môi trường du
lịch xanh, sạch, đẹp, an ninh, an toàn, lành mạnh và văn minh.
2. Bộ, cơ quan ngang bộ trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình ban hành
các quy định nhằm bảo vệ, tôn tạo và phát triển môi trường du lịch.
3. Uỷ ban nhân dân các cấp có biện pháp để bảo vệ, tôn tạo và phát triển môi
trường du lịch phù hợp với thực tế của địa phương.
4. Tổ chức, cá nhân kinh doanh du lịch có trách nhiệm thu gom, xử lý các loại
chất thải phát sinh trong quá trình hoạt động kinh doanh; khắc phục tác động
tiêu cực do hoạt động của mình gây ra đối với môi trường; có biện pháp phòng,
chống tệ nạn xã hội trong cơ sở kinh doanh của mình.
5. Khách du lịch, cộng đồng dân cư địa phương và các tổ chức, cá nhân khác có
trách nhiệm bảo vệ và gìn giữ cảnh quan, môi trường, bản sắc văn hoá, thuần
phong mỹ tục của dân tộc; có thái độ ứng xử văn minh, lịch sự nhằm nâng cao
hình ảnh đất nước, con người và du lịch Việt Nam.”
Điều 45 Luật bảo vệ môi trường 2005 cũng quy định về trách nhiệm của
các cá nhân, tổ chức trong hoạt động du lịch:
“1. Tổ chức, cá nhân quản lý, khai thác khu du lịch, điểm du lịch phải thực hiện
các biện pháp bảo vệ môi trường sau đây:
a) Niêm yết quy định về bảo vệ môi trường tại khu du lịch, điểm du lịch và
hướng dẫn thực hiện;
b) Lắp đặt, bố trí đủ và hợp lý công trình vệ sinh, thiết bị thu gom chất thải;
c) Bố trí lực lượng làm vệ sinh môi trường.
2. Khách du lịch có trách nhiệm thực hiện các quy định sau đây:
a) Tuân thủ nội quy, hướng dẫn về bảo vệ môi trường của khu du lịch, điểm du
lịch;
5



được bảo vệ một cách hữu hiệu khi tất cả các chủ thể liên quan đều thực hiện tốt
trách nhiệm của mình.
2. Hạn chế
Trong Luật Du lịch, yêu cầu bảo vệ môi trường được đặt ra là "xanh, sạch,
đẹp, an toàn, lành mạnh và văn minh" - điều này có nghĩa là yêu cầu bảo vệ cảnh
quan đã được đặt ra, song với tư cách là một đạo luật chuyên ngành du lịch, Luật
chưa và không thể đề cập đến những cơ chế cụ thể cho vấn dề bảo vệ cảnh quan
môi trường.
Một cơ chế hữu hiệu cho việc bảo vệ cảnh quan môi trường cần được hình
thành đồng bộ từ tất cả các văn bản liên quan. Pháp luật hiện hành đã có chú ý
hơn đến vấn đề cảnh quan, song chưa đề ra những quy đinh cụ thể liên quan đến
bảo vệ cảnh quan, chưa xác đinh nó như một thành phần môi trường độc lập với
những yêu cầu bảo vệ riêng và chưa có sự phân định mức độ quan trọng so với
các thành phần môi trường khác. Các quy định này còn thiếu những cơ chế cụ
thể, những công cụ pháp lý cự thể để bảo vệ cảnh quan, chưa làm rõ trách nhiệm
của các tồ chức, cá nhân liên quan trong việc bảo vệ cảnh quan và những biện
pháp khuyến khích cần thiết để đảm bảo thực thi các quy định về bảo vệ cảnh
quan. Đây là những nội dung cần được lưu ý khi hoàn thiện hệ thống pháp luật
về bảo vệ môi trường lĩnh vực du lịch. Nhận thức về cảnh quan môi trường như
một thành tố độc lập hình thành môi trường xung quanh cho hoạt động du lịch là
cơ sở để có những biện pháp bảo vệ hữu hiệu cho một thành phần môi trường hết
sức quan trọng đối với hoạt động du lịch. Chỉ với nhận thức đó, chúng ta mới có
thể có được những giải pháp bảo vệ môi trường đầy đủ hơn, tổng thể hơn và môi
trường du lịch mới có thể được bảo vệ một cách hữu hiệu hơn
Chưa có các quy định xử phạt cụ thể về vi phạm pháp luật về bảo vệ môi
trường trong lĩnh vực du lịch. Việc vẫn áp dụng mức xử phạt với vi phạm pháp
7


luật về môi trường nói chung đạt hiệu quả không cao bởi những vi phạm trong

chất lượng kéo theo lượng chất thải khó phân huỷ rất lớn, điều đó không chỉ tác
động trực tiếp đến việc khai thác các điểm du lịch, đồng thời môi trường tại các
điểm đó bị ảnh hưởng nghiêm trọng và về lâu dài có thể không khai thác được.
Mặt khác, ở các địa phương, công tác quản lý môi trường du lịch còn bộc lộ
nhiều yếu kém, chưa thể hiện đúng mức vai trò và trách nhiệm trực tiếp của
chính quyền địa phương trong việc bảo đảm môi trường, văn minh du lịch, an
ninh, trật tự, an toàn xã hội tại các khu, điểm du lịch.
Việc xây dựng khách sạn, nhà nghỉ, khu vui chơi phục vụ du lịch đã làm
cho cảnh quan môi trường bị biến đổi nghiêm trọng, môi trường du lịch suy
thoái. Các cơ sở kinh doanh lữ hành chưa quan tâm phổ biến kiến thức cho cán
bộ, nhân viên. Phương tiện vận chuyển phục vụ du lịch ngày càng gia tăng gây ô
nhiễm nghiêm trọng.
Ý thức người dân và khách du lịch còn thấp, chưa nhận thức được hành
động của mình sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới môi trường. Việc vi phạm quy
định pháp luật về bảo vệ môi trường tại các khu du lịch diễn ra công khai,
thường xuyên.
Công tác kiểm tra, giám sát cũng như năng lực thẩm định việc thực hiện
quyết định phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường chưa thật sự được
quan tâm đúng mực dẫn đến vấn đề quản lý chưa cao. Đồng thời thiếu sự phối
hợp giữa các cơ quan quản lý du lịch với các cơ quan quản lý môi trường làm
cho công tác đánh giá chưa thực sự được chính xác và hợp lý. Nhiều dự án có
nguy cơ gây ô nhiễm môi trường nhưng vẫn được đưa vào hoạt động.
Lực lượng thanh tra, xử lý vi phạm còn ít ỏi nên đã bỏ sót nhiều hành vi.
Các hành vi vi phạm vẫn chủ yếu được áp dụng đối với trách nhiệm hành chính
mà chưa phát huy được vai trò hết sức quan trọng của các trách nhiệm pháp lý
9


khác. Trong khi đó mức phạt của trách nhiệm hành chính còn thấp so với mức độ
vi phạm cũng như thiệt hại xảy ra đối với môi trường du lịch.

Gây quỹ môi trường để đầu tư thực hiện những hoạt động bảo vệ môi trường.

KẾT LUẬN
Những nguy cơ suy thoái về tài nguyên và ô nhiễm môi trường đã và đang
tác động tiêu cực đến hoạt động phát triển du lịch. Để ngăn chặn sự suy thoái tài
nguyên và ô nhiễm môi trường, bảo đảm phát triển du lịch bền vững, ngành du
lịch cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp. Việc khai thác hợp lý, phục hồi, cải
tạo và tái tạo tài nguyên du lịch sẽ làm tốt lên chất lượng môi trường du lịch, làm
tăng sức hấp dẫn tại các điểm, khu du lịch. Đồng thời phát triển du lịch hợp lý,
vừa tạo công ăn việc làm cho người dân tại các điểm du lịch, đồng thời khuyến
khích họ bảo vệ, giữ gìn, cải tạo môi trường du lịch xanh, sạch, đẹp.

11


DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Luật bảo vệ môi trường 2005
2. Luật du lịch 2005
3. Giáo trình luật môi trường, Nxb CAND, 2013.
4. Luận văn “Hoàn thiện pháp luật về bảo vệ môi trường trong lĩnh vực du lịch”,
Phạm Thị Thanh Nga, 2006.
5. http://moitruongdulich.vn/index.php?options=items&code=1300
6.http://svhttdl.binhdinh.gov.vn/index.php?
Itemid=199&catid=78:dulich&id=346:bo-v-moi-trng-ti-cac-im-tham-quan-dulch-di-tich-lch-s-vn-hoa-va-danh-lam-thng-cnh-vn--cn-quantam&option=com_content&view=article
7.http://www.vnppa.org.vn/?
m=news&a=page_newsdetail&newsid=947&levelone=37&lang=vi
8. http://disanxanh.vn/ArticleDetail.aspx?articleid=61268&sitepageid=30

12