GIÁO ÁN HÌNH HỌC
PHƯƠNG TRÌNH ĐƯỜNG TRÒN (Tiết 1)
Người soạn: Đặng Thị Hồi
Ngày: 07/03/2003.
Tiết: 33
I. Mục tiêu.
Qua bài học này học sinh sẽ:
* Kiến thức:
-Nhận dạng được 1 phương trình có là phương trình đường tròn
hay không.
- Viết được phương trình đường tròn khi biết:
+ Tâm và bán kính
+ Biết tọa độ 2 điểm tạo thành đường kính.
+ Biết tâm và 1 đường thẳng tiếp xúc với đường tròn.
+ Biết tọa độ 3 điểm thuộc đường tròn.
* Kỹ năng: Tính toán cẩn thận.
II. Phương pháp
Vấn đáp gợi mở, dan xen thuyết trình.
III. Tiến trình bài dạy.

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
- Phát phiếu học tập
- Yêu cầu học sinh giải nhanh
bài tập 1.
-Gọi 1 học sinh đọc đáp án.
-Vì sao?
-Vậy 1 điểm thuộc đường
tròn khi và chỉ khi khoảng
cách từ nó đến tâm bằng bán
kính.
-Điểm M(x; y) thuộc đường

Ví dụ: Phương trình
đường tròn tâm I(1; -2) và
bán kính R = 6 là:
2 2 2
( 1) ( 2) 6x y− + + =
Ví dụ:
-Yêu cầu học sinh làm BT2
trong phiếu học tập.
Câu a, Khi biết tâm và 1 điểm
đi qua ta cá xác định được
tâm và bán kính không?
-Bán kính bằng gì?
-Gọi 1 học sinh đứng tại chỗ
tính.
-Đường kính AB, làm thế nào
để tính tâm và bán kính?
- Gọi 1 học sinh lên bảng.
-Hỏi cả lớp cách làm câu c,:
Người ta cho tâm rồi, làm
thế nào để tìm bán kính?
-Gọi học sinh đọc đáp số
câu c.
… ..
-Gọi 1 học sinh khai triển
bình phương ở (1).
Đặt
2 2 2
c a b R= + −
.
Thay vào phương trình trên ta

,
1
17
2
R =
Phương trình đường tròn:
2 2
1 17
( ) ( 2)
2 4
x y− + − =
HS3: Bán kính là khoảng
cách từ tâm đến
∆
.
… …
2 2 2 2 2
2 x - 2by + 0x y a a b R
+ − + − =
Ví dụ áp dụng.
Bài tập 2 (PHT)
Đường tròn có tâm A và
đi qua B nên:
2 2
(2 1) (5 1) 17
R AB=
= − + − =
Phương trình đường tròn
là:
2 2

phương trình trên không là
phương trình đường tròn.
-Các em để ý:

2 2 2
c a b R= + −
2 2 2
R a b c⇔ = + −
Vậy phương trình (2) là
phương trình đường tròn khi
và chi khi:

2 2
a b c+ −
> 0
Ví dụ:
-Yêu cầu học sinh làm bài tập
3 trong PHT.
-Gọi 1 học sinh đọc đáp số.
-Câu a,
Câu b,
Câu c,
+ Nhìn vào phương trình (2)
ta thấy hệ số của
2
x
và
2
y
như

2 2
R a b c= + −
Ví dụ áp dụng
Bài tập 3 (PHT)
của
2
x
và
2
y
có bằng nhau
không?
Vậy phương trình ở câu c
không là phương trình đường
tròn.
Câu d,
-Nhìn vào phương trình (2) ta
thấy có xuất hiện thành phần
xy không?
- Vậy các em chú ý phương
trình đường tròn không có
tích xy.
Phương trình ở câu d không
là phương trình đường tròn.
Câu e,
Ví dụ SGK
-Gọi 1 học sinh đọc ví dụ
trong SGK.
- Đường tròn đi qua 3 điểm
thì ta có điều gì?

-Khi viết phương trình đường
tròn cần chú ý đến các dữ liệu
đề bài cho.
+ Nếu có các yếu tố để tìm
tâm và bán kính thì nên viết
phương trình ở dạng chính
tắc,
+ Nếu yêu cầu viết phương
trình đường tròn đi qua 3
điểm thì nên viết ở dạng tổng
quát.
-Giao BTVN:
-Phương trình đường tròn
tâm I(a; b), bán kính R là:
2 2 2
( ) ( )x a y b R− + − =
-Phương trình:
2 2
2ax-2by+c=0x y+ −
Là phương trình đường
tròn nếu:

2 2
a b c+ −
> 0
Khi đó:
+Tâm I (a; b) và bán kính
2 2
R a b c= + +
+ Hệ số của