Đại học quốc gia hà nội
khoa s- phạm
Thân Văn Dàn
giải pháp tăng c-ờng xã hội hoá
sự nghiệp giáo dục trên địa bàn huyện lục nam
tỉnh bắc giang trong giai đoạn hiện nay
luận văn thạc sĩ quản lý giáo dục
Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
mã số : 601405
Cán bộ h-ớng dẫn khoa học : PGS.TS Lê Ngọc Hùng
Hà Nội, năm 2006
Mở đầu
1. Lý do chọn đề tài.
Đất n-ớc ta đang trong giai đoạn những năm đầu của thế kỷ XXI, thế
kỷ của nền văn minh trí tuệ, xã hội thông tin và nền kinh tế tri thức, thế kỷ của
hội nhập khu vực và quốc tế. Đảng và Nhà n-ớc ta đã xác định Giáo dục và
Đào tạo cùng với khoa học công nghệ là quốc sách hàng đầu. Chủ tr-ơng coi
Giáo dục và Đào tạo là quốc sách hàng đầu đ-ợc xuyên suốt trong các nghị
quyết của Đảng, từ Nghị quyết TW 4 (Khoá VII), đến Nghị quyết TW 2 (khoá
VIII), văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX và văn kiện Đại hội đại
biểu toàn quốc lần thứ X. Đảng ta khẳng định, phát triển Giáo dục và Đào tạo
là một động lực quan trọng thúc đẩy sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá,
là điều kiện để phát huy nguồn lực con ng-ời - yếu tố cơ bản để phát triển
xã hội, tăng tr-ởng kinh tế nhanh và bền vững. Từ quan điểm đúng đắn đó,
trạng công tác XHHSNGD huỵện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang; xem xét nguyên
nhân và các yếu tố tác động đến thực trạng đó.
- Tìm hiểu xu h-ớng biến đổi của xã hội hoá sự nghiệp giáo dục ở
huyện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang và đề xuất giải pháp tăng c-ờng xã hội hoá
sự nghiệp giáo dục trên địa bàn .
6. Giới hạn đề tài .
Đề tài tập trung nghiên cứu những vấn đề giải pháp tăng c-ờng xã hội hoá
sự nghiệp giáo dục ở huyện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang trong thời gian từ năm
2001 đến đầu năm 2007, chủ yếu đối với ngành học Mầm non, cấp Tiểu học và
bậc THCS.
7. Ph-ơng pháp nghiên cứu .
Quá trình thực hiện đề tài kết hợp các nhóm ph-ơng pháp nghiên cứu:
- Nhóm ph-ơng pháp nghiên cứu lý luận: Dựa trên cơ sở lý luận chủ
nghĩa Mác - Lênin, t- t-ởng Hồ Chí Minh; các văn kiện của Đảng, nhà n-ớc;
luật giáo dục; văn bản của Bộ giáo dục và đào tạo; các chỉ thị, nghị quyết của
tỉnh uỷ, UBND tỉnh và huyện Lục Nam; nghiên cứu sách, tài liệu và báo cáo
khoa học liên quan đến vấn đề nghiên cứu.
- Nhóm ph-ơng pháp nghiên cứu thực tiễn: Ph-ơng pháp điều tra xã hội
học, lấy ý kiến; trao đổi kinh nghiệm, phỏng vấn; thống kê, phân tích tổng
hợp, đánh giá, tổng kết kinh nghiệm; lấy ý kiến chuyên gia .
Trong quá trình nghiên cứu đã tiến hành thăm dò: Tổng số phiếu phát ra
thăm dò: 1120 phiếu, số phiếu thu về 1097 phiếu đạt tỷ lệ 97,9%. Trong đó:
Nam 522, Nữ 575. Đối t-ợng điều tra đ-ợc chia làm các nhóm đối t-ợng:
1- Lãnh đạo Đảng, chính quyền xã, thị trấn: 36 ng-ời;
4
2- Tr-ởng, phó, cán bộ các ban ngành, đoàn thể xã, thị trấn: 189 ng-ời;
3- Nhân dân của các xã, thị trấn trong huyện: 360 ng-ời;
4- Cán bộ quản lý tr-ờng học: 96 ng-ời;
trong cách mạng xã hội chủ nghĩa. Khi đề cập đến vấn đề tổng quát của lịch
sử phát triển loài ng-ời Mác chỉ rõ ở mỗi giai đoạn phát triển đều đòi hỏi một
sức lao động xã hội nhất định. Sức lao động đó là :"Toàn bộ các sức mạnh thể
chất và sức mạnh tinh thần ở trong cơ thể con ng-ời, ở trong nhân cách sinh
động của con ng-ời, những sức mạnh thể chất và tinh thần mà con ng-ời phải
cho hoạt động để sản xuất ra những vật có ích" [2, tr 23].
Mác là Ng-ời có những kiến giải sâu sắc về Giáo dục - Đào tạo. Giáo
dục - Đào tạo phải kết hợp với lao động sản xuất, chế độ Giáo dục - Đào tạo
phải t-ơng hợp với chế độ chính trị, kinh tế - xã hội.
Mác viết "Chỉ cần xem những sách của Robert Owen cũng đủ thấy rằng
chế độ công x-ởng là nơi đầu tiên làm nảy nở mầm mống của nền giáo dục t-ơng
lai, nền giáo dục sẽ kết hợp lao động sản xuất với trí dục và thể dục, đối với hết
thảy các trẻ em trên một lứa tuổi nhất định nào đó và làm nh- vậy không những
chỉ là ph-ơng pháp tăng thêm sản xuất xã hội mà còn là ph-ơng pháp độc nhất
và duy nhất để đào tạo ra những con ng-ời toàn diện" [31, Tr229].
Trên nền tảng t- t-ởng giáo dục của Mác, Lê nin đã phát triển hoàn
chỉnh lý luận về bản chất kinh tế của giáo dục. Theo Lê Nin, giáo dục xã hội
chủ nghĩa vừa là mục đích kinh tế, vừa là sức mạnh của kinh tế. Giáo dục
trong các n-ớc xã hội chủ nghĩa biểu hiện cả hai mặt của quy luật kinh tế cơ
bản của chủ nghĩa xã hội. Một mặt giáo dục là mục đích mà nền kinh tế
h-ớng tới nhằm thoả mãn đời sống tinh thần; mặt khác giáo dục tái sản xuất
sức lao động cho các ngành của nền kinh tế quốc dân.
Ngay sau khi cách mạng Tháng M-ời thành công, Lê Nin đã chỉ ra:
6
"Muốn thoát khỏi cảnh thiếu thốn, cảnh cùng khổ đen tối nhất thì phải có suy
nghĩ, phải có văn hoá, phải giỏi". Ng-ời coi: "Điều kiện để nâng cao năng
xuất lao động tr-ớc hết chính là trình độ tiến bộ của nền giáo dục và văn
8
Giáo dục - Đào tạo với quan điểm :"Cùng với khoa học và công nghệ, Giáo
dục và Đào tạo đã đ-ợc Đại hội VII xem là quốc sách hàng đầu. Đó là một
động lực thúc đẩy và là một điều kiện cơ bản bảo đảm việc thực hiện những
mục tiêu kinh tế - xã hội, xây dựng và bảo vệ đất n-ớc... Huy động toàn xã
hội làm giáo dục, động viên các tầng lớp nhân dân góp sức xây dựng nền
giáo dục quốc dân d-ới sự quản lý của nhà n-ớc." [10, tr 61]; "Mặt trận tổ
quốc, các đoàn thể nhân dân, các tổ chức xã hội, mọi gia đình và mọi ng-ời
cùng với ngành Giáo dục - Đào tạo chăm lo xây dựng sự nghiệp giáo dục theo
ph-ơng châm "Nhà n-ớc và nhân dân cùng làm", "xây dựng môi tr-ờng giáo
dục nhà tr-ờng, gia đình và xã hội" [10, tr 65].
Về định h-ớng chiến l-ợc phát triển Giáo dục - Đào tạo trong thời kỳ
công nghiệp hoá, hiện đại hoá, Nghị quyết hội nghị lần thứ Hai, Ban chấp
hành Trung -ơng Đảng khoá VIII chỉ rõ :"Giáo dục - Đào tạo là sự nghiệp
của toàn Đảng, của Nhà n-ớc và của toàn dân. Mọi ng-ời đi học, học th-ờng
xuyên, học suốt đời"; "Mọi ng-ời chăm lo giáo dục. Các cấp uỷ và tổ chức
Đảng, các cấp chính quyền, các đoàn thể nhân dân, các tổ chức kinh tế và xã
hội, các gia đình và các cá nhân
Tài Liệu Tham Khảo
1. Đặng Quốc Bảo, Khoa học tổ chức và quản lý, NXB thống kê, Hà Nội
1999.
2. Đặng Quốc Bảo, Kinh tế học giáo dục: Một số vấn đề lý luận - Thực tiễn
và những ứng dụng vào việc xây dựng chiến l-ợc giáo dục, Hà Nội - 2001.
3. Bộ Giáo dục - Đào tạo và Công đoàn giáo dục Việt Nam, Thông t- liên
tịch số 35/TT-LT, Hà Nội - 1990.
4. TS Nguyễn Quốc Chí , PGS - TS Nguyễn Thị Mỹ Lộc, cơ sở khoa học
quản lý, Hà Nội 1996/ 2004 .
5. Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Luật giáo dục và Nghị định quy
Nội- 1997 .
17. Phạm Minh Hạc, Hà Nhật Thăng xã hội hoá công tác giáo dục NXB giáo
dục Hà Nội-1997.
18. TS Đặng Xuân Hải " Cân bằng động giữa GD - ĐT với kinh tế xã hội ",
Tạp chí giáo dục 2002.
19. TS Đặng Xuân Hải, xã hội hoá công tác giáo dục và huy động cộng đồng
tham gia xây dựng sự nghiệp GD - ĐT Tr-ờng Cán bộ Quản lý Giáo dục Đào tạo Trung -ơng 1 Hà Nội.
20. T.S Đặng Xuân Hải, vai trò của cộng đồng - xã hội trong giáo dục và quản
lý giáo dục (đề c-ơng bài giảng cho cao học quản lý giáo dục), Hà Nội,
2004.
21. PGS.TS . Lê Ngọc Hùng, Xã hội học giáo dục, NXB Lý luận chính trị, Hà
Nội - 2006.
22. Hồ Chí Minh về vấn đề giáo dục, NXB giáo dục, Hà Nội - 1990.
23. Hồ Chí Minh, Những vấn đề về giáo dục, NXB Giáo dục, Hà Nội 1990.
24. Mai Đức L-ợng, XHH giáo dục, Trung tâm nghiên cứu khoa học giáo
dục, Hà Nội - 1991.
25. Các Mác - Ăngghen, tuyển tập, tập II, NXB sự thật, Hà Nội, 1995.
26. Nghị quyết số 90 của Chính phủ về ph-ơng h-ớng và chủ tr-ơng xã hội
hoá các hoạt động giáo dục , Hà Nội-1997 .
27. Nguyễn Ngọc Quang, Một số khái niệm cơ bản về quản lý giáo dục, Đề
c-ơng bài giảng bồi d-ỡng cán bộ quản lý, tr-ờng CBQL Giáo dục - Đào
tạo TW1, Hà Nội 1989.
28. Quyết định số 22/2000/QĐ-BGD & ĐT ngày 11/7/2000 của Bộ tr-ởng Bộ
GD & ĐT v/v ban hành điều lệ tr-ờng Tiểu học.
29. Nguyễn Ngọc Thanh - Nguyễn Thế Thắng, Xã hội học, NXB thống kê, Hà
Nội, 2004.
30. Quyết định số 201/2001/QĐ-TTG ngày 28/12/2001 của Thủ t-ớng Chính phủ
về phê duyệt " Chiến l-ợc phát triển giáo dục 2001- 2010" NXB giáo dục, Hà
Giáo dục - Đào tạo giai đoạn 2001 - 2005, Lục Nam tháng 8/2005.
42. UBND huyện Lục Nam, Đề án thực hiện phổ cập giáo dục giai đoạn 2000 2005, Lục Nam, tháng 12 năm 2000.
43. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo tổng kết năm học 2000 - 2001, ph-ơng h-ớng
nhiệm vụ năm học 2001 - 2002; Lục Nam, tháng 8 năm 2001.
44. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo tổng kết năm học 2001 - 2002, ph-ơng h-ớng
nhiệm vụ năm học 2002 - 2003. Lục Nam, tháng 8 năm 2002.
45. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo tổng kết năm học 2002 - 2003, ph-ơng h-ớng
nhiệm vụ năm học 2003 - 2004, Lục Nam, tháng 8 năm 2003.
46. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo tổng kết năm học 2003 - 2004, ph-ơng h-ớng
nhiệm vụ năm học 2004 - 2005, Lục Nam, tháng 8 năm 2004.
47. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo tổng kết năm học 2004 - 2005, ph-ơng h-ớng
nhiệm vụ năm học 2005 - 2006, Lục Nam, tháng 8 năm 2005.
48. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo tổng kết năm học 2005 - 2006, ph-ơng h-ớng
nhiệm vụ năm học 2006 - 2007, Lục Nam, tháng 8 năm 2006.
49. UBND huyện Lục Nam, Nghị quyết Đại hội giáo dục lần thứ nhất nhiệm kỳ
1998 - 2003, Lục Nam, tháng 10/1998.
50. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo đánh giá kết quả thực hiện Nghị quyết Đại
hội giáo dục lần thứ nhất 1998 - 2003, ph-ơng h-ớng mục tiêu đến năm 2010,
Lục Nam, tháng 12/2003.
51. UBND huyện Lục Nam, Báo cáo kết quả thực hiện Phổ cập giáo dục bậc trung
học, Lục Nam, tháng 9 năm 2006.
3