Header Page 1 of 123.
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
LUẬN VĂN THẠC SĨ
CA THANH TÒNG
THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ MÔN CÔNG NGHỆ 11
BẰNG PHẦN MỀM MICROSOFT OFFICE FRONTPAGE
NGÀNH: LÝ LUẬN & PHƯƠNG PHÁP DẠY MÔN KỸ THUẬT
- 601410 -
Tp. Hồ Chí Minh, tháng 05 năm2012
Footer Page 1 of 123.
Header Page 2 of 123.
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
LUẬN VĂN THẠC SĨ
CA THANH TÒNG
THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ MÔN CÔNG NGHỆ 11
BẰNG PHẦN MỀM MICROSOFT OFFICE FRONTPAGE
NGÀNH: LÝ LUẬN & PHƯƠNG PHÁP DẠY MÔN KỸ THUẬT - 601410
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
Cán bộ phản biện 1
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
Cán bộ phản biện 2
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………..
Luận văn thạc sĩ được bảo vệ
HỘI ĐỒNG CHẤM LUẬN VĂN THẠC SĨ
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT
Ngày….tháng….năm 2012
i
Footer Page 4 of 123.
Hệ đạo tạo: Chính qui tập trung
Thời gian đào tạo: 9/1996 - 8/1999
Ngành học: Sư phạm kỹ thuật – Kỹ Thuật Công Nghiệp
-
Nơi học: Trường Đại học Khoa học tự nhiên TP. HCM
Hệ đạo tạo: Cao đẳng Chính quy
Thời gian đào tạo: năm 2000 - 2003
Ngành học: Công nghệ thông tin
Ngày, nơi thi tốt nghiệp: Trường Đại học khoa học tự nhiên TP. HCM
2.
Đại học:
-
Nơi học: Trường Đại học Sư phạm kỹ thuật TP. HCM
Hệ đạo tạo: Tại chức
Thời gian đào tạo: từ tháng 9/2000 - năm 2003
Ngành học: Kỹ Thuật Công Nghiệp
Ngày, nơi thi tốt nghiệp: Trường Đại học Sư phạm kỹ thuật TP. HCM
III. QUÁ TRÌNH CÔNG TÁC CHUYÊN MÔN TỪ KHI TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
công bố trong bất kỳ công trình nào khác.
Tp. Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2012
Ca Thanh Tòng
iii
Footer Page 6 of 123.
Header Page 7 of 123.
LỜI CẢM ƠN
Trong thời gian học cao học nói chung và làm luận văn tốt nghiệp nói riêng
ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được rất nhiều sự chỉ bảo, hướng dẫn, giúp
đỡ tận tình của lãnh đạo nhà trường, các khoa, các trường THPT, quý thầy cô, đồng
nghiệp, bạn bè trong lớp và các em học sinh.
Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới:
- TS. Phan Long - Giảng viên trường Đại Học Sư Phạm Kỹ Thuật TP.HCM
đã tận tình hướng dẫn và chỉ bảo cho tôi trong suốt thời gian thực hiện luận văn.
Tôi cũng gửi lời cảm ơn sâu sắc đến:
- Ban Giám Hiệu, Quý Thầy, Cô khoa Sư Phạm, phòng Quản lý sau đại học
thuộc trường Đại học Sư Phạm Kỹ Thuật TP. HCM.
- Ban Giám Hiệu, phòng giáo vụ, Quý thầy cô giáo và các em học sinh của các
trường THPT trên địa bàn TP.HCM mà tôi đã trực tiếp khảo sát.
Một lần nữa trân trọng cám ơn!
TP.HCM, ngày tháng năm 2012
Người nghiên cứu
Ca Thanh Tòng
phim video... Còn người học, có thể mở rộng kiến thức, ôn tập, kiểm tra đánh giá kết
quả học tập, học trực tuyến, tham gia các giờ ngoại khóa, tham gia các diễn đàn kiến
thức để trao đổi... Từ đó giúp người dạy thay đổi PPDH của mình theo hướng tích
cực hóa hoạt động nhận thức của người học, đồng thời rèn luyện khả năng tự học, tự
nghiên cứu để chiếm lĩnh kiến thức.
Nội dung đề tài được triển khai trên ba chương chính:
v
Footer Page 8 of 123.
Header Page 9 of 123.
Chương 1: Cơ sở lý luận của đề tài, trình bày những vấn đề cơ bản, các khái
niệm cơ bản liên quan đến thiết kế bài giảng điện tử, phương pháp dạy học của giáo
viên. Trên cơ sở đó, định hướng vận dụng cách thiết kế bài giảng điện tử bằng phần
mềm Microsoft office frontpage trong dạy học môn Công nghệ lớp 11 THPT.
Chương 2: Khảo sát và phân tích thực trạng môn Công nghệ 11 tại một số
trường THPT trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh nói chung và trường THPT Mạc
Đĩnh Chi nói riêng.
Chương 3: Thiết kế bài giảng điện tử môn Công nghệ lớp 11 bằng phần mềm
Microsoft office frontpage và tiến hành thực nghiệm trên các bài giảng biên soạn
Cuối cùng, kết luận và kiến nghị, người nghiên cứu điểm lại một số kết quả đã
đạt được, đưa ra một số kiến nghị cần thiết thông qua quá trình thực hiện đề tài và
hướng phát triển đề tài.
vi
Footer Page 9 of 123.
Header Page 10 of 123.
Header Page 11 of 123.
Content subject to be deployed on three main chapters:
Chapter 1: Rationale of the project, presented the basics, the basic concepts
related to electronic design lectures, teaching methods of teachers. On that basis, useoriented design of electronic lectures by Microsoft office frontpage software in
teaching subjects in grade 11 high school technology.
Chapter 2: Survey and analysis of the situation Technology 11 subjects at
some high schools in the area of Ho Chi Minh City schools generally and in particular
Mac Dinh Chi.
Chapter 3: Designing electronic lecture subjects in Year 11 Technology
Software Microsoft office frontpage and conduct experiments on a compilation of
lectures
Finally, conclusions and recommendations, the research review some results
have been achieved, give some necessary proposals through the process of
implementing the financial and development topics.
viii
Footer Page 11 of 123.
Header Page 12 of 123.
MỤC LỤC
- PHẦN MỞ ĐẦU - .............................................................................................................. 1
1. LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI ................................................................................................... 1
2. MỤC TIÊU VÀ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU ............................................................... 3
3. ĐỐI TƯỢNG VÀ KHÁCH THỂ NGHIÊN CỨU ......................................................... 4
4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU ............................................................................................. 4
ix
Footer Page 12 of 123.
Header Page 13 of 123.
1.4.2.3. Tăng cường học tập cá thể, phối hợp với học tập hợp tác ............................. 17
1.4.2.4. Kết hợp đánh giá của thầy với tự đánh giá của trò ........................................ 17
1.5. Cơ sở lý luận Thiết kế bài giảng điện tử trên Microsoft FrontPage .......................... 17
1.5.1. Giới thiệu Microsoft FrontPage ........................................................................... 17
1.5.2. Microsoft FrontPage với việc thiết kế bài giảng điện tử ..................................... 18
1.5.2.1. Những yếu tố tác động đến việc thiết kế bài giảng điện tử bằng phần mềm
Frontpage .................................................................................................................... 18
1.5.2.2. Những ưu điểm của FrontPage khi thiết kế bài giảng điện tử ....................... 19
1.5.2.3. Khả năng tích hợp giữa FrontPage với Office và khả năng liên kết
của FrontPage ............................................................................................................. 20
1.5.3. Khả năng ứng dụng khi thiết kế bài giảng điện tử trên Microsoft FrontPage ..... 20
1.6. Quan hệ giữa việc khai thác và sử dụng Internet với việc thiết kế bài giảng điện tử
trên Microsoft FrontPage .................................................................................................. 21
CHƯƠNG II ........................................................................................................................ 23
CƠ SỞ THỰC TIỄN VỀ VIỆC GIẢNG DẠY MÔN CÔNG NGHỆ 11 TẠI TRƯỜNG
THPT MẠC ĐĨNH CHI ................................................................................................... 23
2.1. Tổng quan về trường Trung học phổ thông Mạc Đĩnh Chi ....................................... 23
2.2. Mục tiêu, vị trí, nội dung của môn Công nghệ ở trường Trung học phổ thông......... 27
2.2.1. Mục tiêu ............................................................................................................... 27
2.2.2. Vị trí ..................................................................................................................... 27
2.2.3. Nội dung .............................................................................................................. 28
2.3. Đặc điểm của môn Công nghệ ................................................................................... 29
2.3.1. Tính ứng dụng...................................................................................................... 29
2.3.2. Tính cụ thể, trừu tượng. ....................................................................................... 29
3.2. Quy trình cơ bản xây dựng một bài giảng ................................................................. 48
3.3. Quy trình thiết kế Bài giảng điện tử .......................................................................... 49
3.3.1. Xác định mục tiêu bài học ................................................................................... 49
3.3.2. Lựa chọn kiến thức cơ bản của bài dạy học, xác định đúng những nội dung trọng
tâm, trọng điểm của bài, cấu trúc các kiến thức cơ bản theo ý định dạy học ................ 50
3.3.3. Multimedia hóa kiến thức .................................................................................... 51
3.3.4. Xây dựng các thư viện tư liệu ............................................................................. 52
3.3.5. Lựa chọn ngôn ngữ hoặc các phần mềm trình diễn để xây dựng tiến trình dạy học
thông qua các hoạt động cụ thể ..................................................................................... 52
3.3.6. Chạy thử chương trình, sửa chữa và hoàn thiện .................................................. 53
3.4. Các bước thiết kế bài giảng bằng FrontPage ............................................................. 53
3.5. Một số thủ thuật khi thiết kế BGĐT trên Microsoft FrontPage ................................. 57
3.5.1. Nhập văn bản và định dạng ................................................................................. 57
3.5.2. Tạo chữ cuộn (Marquee) ..................................................................................... 58
3.5.3. Chèn một file văn bản .......................................................................................... 58
3.5.4. Tạo liên kết (link) văn bản ................................................................................... 58
3.5.5. Sửa/ xoá liên kết .................................................................................................. 59
3.5.6. Tạo các đánh dấu trang (Bookmark) ................................................................... 59
3.5.7. Liên kết đến Bookmark ....................................................................................... 59
3.5.8. Tạo liên kết dạng bản đồ ảnh ............................................................................... 60
3.5.9. Thêm âm thanh nền cho trang web ...................................................................... 60
3.5.10. Thêm Video vào trang web................................................................................ 61
3.5.11. Nút Hover .......................................................................................................... 62
3.5.12. Làm văn bản chuyển động với HTML động ..................................................... 62
3.5.13. Hiệu ứng chuyển trang....................................................................................... 63
3.6. Thiết kế BGĐT một số bài giảng cụ thể bộ môn Công nghệ 11 trên Microsoft
FrontPage .......................................................................................................................... 63
3.6.1. Thiết kế trang chủ ................................................................................................ 63
3.6.2. Bài giảng điện tử dùng thực nghiệm (File đính kèm) .......................................... 70
Header Page 16 of 123.
NHỮNG TỪ VIẾT TẮT DÙNG TRONG LUẬN VĂN
Từ viết tắt
Được viết là
BGĐT
Bài giảng điện tử
CN
Công nghệ
CNTT
Công nghệ thông tin
ĐCĐT
Động cơ đốt trong
GV
Giáo viên
HS
Header Page 17 of 123.
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1.
Bảng thống kê về mức độ sử dụng các PPDH
Bảng 2.2.
Bảng số liệu thống kê về mức độ ứng dụng môn Công nghệ vào thực
tiễn
Bảng 2.3.
Bảng thống kê về sự đáp ứng cơ sở vật chất, thiết bị
Bảng 2.4.
Bảng thống kê mức độ sử dụng phương tiện dạy học
Bảng 2.5.
Bảng thống kê mức độ sử dụng các tiêu chí vào kiểm tra đánh giá
Bảng 2.6.
Bảng thống kê mức độ sử dụng phương pháp đánh giá
Tần suất điểm kiểm tra lần 1
Bảng 3.3
Thống kê điểm trung bình, mode, phương sai, độ lệch chuẩn.
Bảng 3.4.
Thống kê điểm kiểm tra lần 2
Bảng 3.5
Thống kê điểm trung bình, mode, phương sai, độ lệch chuẩn.
Bảng 3.6.
Những năng lực học sinh đạt được sau khi học môn Công nghệ
xiv
Footer Page 17 of 123.
Header Page 18 of 123.
DANH MỤC CÁC BIỀU ĐỒ
Biểu đồ 2.1. Biểu đồ thống kê mức độ sử dụng các PPDH
Biểu đồ 2.2. Biểu đồ TK về mức độ ứng dụng môn Công nghệ vào thực tiễn
Biểu đồ 2.3. Biểu đồ tỉ lệ % về mức độ ứng dung môn CN vào thực tiễn.
Biểu đồ 2.4. Biểu đồ thống kê sự đáp ứng cơ cở vật chất, thiết bị
Biểu đồ 2.5. Biểu đồ tỉ lệ % về sự đáp ứng cơ sở vật chất, thiết bị
Để thực hiện mục tiêu trên, việc đưa kiến thức khoa học công nghệ vào
chương trình giáo dục phổ thông là rất cần thiết: “ Môn học Công nghệ - bộ môn
trong chương trình giáo dục của nhà trường Trung học có nhiệm vụ cung cấp cho
người học kiến thức ban đầu và rèn luyện các kỹ năng lao động tối thiểu trong cuộc
sống tự lập làm cơ sở cho việc định hướng và lựa chọn nghề nghiệp về sau.”2
Thực tế cho thấy, tình hình học tập môn Công nghệ của học sinh trường Phổ
thông hiện nay không đạt kết quả tốt. Theo các em môn học này không phải môn
chính, thuộc nhóm không thi tốt nghiệp, không nằm trong các khối thi đại học nên
các em ít quan tâm, thái độ học tập môn học này chưa cao. Chính vì thế việc thu hút
sự quan tâm, đầu tư thời gian cho các em ở môn học này hết sức cần thiết.
Nhiệm vụ đặt ra cho mỗi giáo viên dạy môn Công nghệ cần phải đối mới
phương pháp, làm mới nội dung để góp phần hình thành con người - đủ năng lực và
trình độ để tiếp thu tinh hoa, thành tựu khoa học kĩ thuật, đáp ứng được nhu cầu xã
1
2
Chiến lược phát triển Giáo dục 2011- 2020, trang 7
Chiến lược phát triển Giáo dục 2011- 2020, trang 9
Footer Page 19 of 123.
1
Header Page 20 of 123.
hội, giải quyết vấn đề. Phong trào đổi mới phương pháp dạy học được thực hiện
rộng khắp không chỉ ở bậc Đại học, Cao đẳng mà ngay cả bậc Phổ thông, Tiểu
học… , cũng cần có sự chuyển đổi sâu sắc hơn nữa. Trong khuyến cáo 21 điểm về
4
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo (2001), Chỉ thị 29/CT-BộGD&ĐT về Tăng cường giảng dạy, đào tạo và ứng dụng công nghệ thông
tin trong ngành GD - ĐT giai đoạn 2001 – 2005, Webside Bộ giáo dục và Đào tạo (www.moet.gov.vn)
Footer Page 20 of 123.
2
Header Page 21 of 123.
- Nghị quyết Trung ương 2 khoá VIII đã nêu: “Giáo dục và đào tạo hiện nay
phải có một bước chuyển nhanh chóng về chất lượng và hiệu quả đào tạo, về số
lượng và qui mô đào tạo, nhất là chất lượng dạy học trong các nhà trường nhằm
nhanh chóng đưa giáo dục và đào tạo đáp ứng yêu cầu đổi mới của đất nước” 5.
- Nghị quyết 49/CP ngày 04 tháng 08 năm 1993 về phát triển CNTT ở nước
ta trong những năm 90.
- Trong văn kiện Đại hội Đảng IX, Đảng Cộng sản Việt Nam đưa ra chủ
trương “Tiếp tục đổi mới, tạo chuyển biến cơ bản, toàn diện về phát triển giáo dục
và đào tạo, khoa học và công nghệ; nâng cao chất lượng nguồn nhân lực với cơ cấu
hợp lý; triển khai thực hiện chương trình phổ cập trung học cơ sở; ứng dụng nhanh
các công nghệ tiên tiến, hiện đại”6.
Với những lý do trên, người nghiên cứu thực hiện đề tài “Thiết kế bài giảng
điện tử môn công nghệ lớp 11 bằng phần mềm Microsoft Office FrontPage”.
Nhằm nghiên cứu để đề xuất PPDH theo hướng tích cực hóa người học góp phần
nâng cao kết quả dạy học các tại trường phổ thông hiện nay nói chung, trường
THPT Mạc Đĩnh Chi nói riêng cũng như góp phần chung trong việc đổi mới
phương pháp giảng dạy, đáp ứng cho công cuộc xây dựng, phát triển đất nước.
2. MỤC TIÊU VÀ NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU
2.1. Mục tiêu nghiên cứu:
3
Header Page 22 of 123.
-
Thiết kế bài giảng môn công nghệ lớp 11 bằng phần mềm Microsoft
Office FrontPage tại trường THPT Mạc Đĩnh Chi.
-
Tiến hành thực nghiệm sư phạm tại trường THPT Mạc Đĩnh Chi.
-
Kiểm tra, đánh giá kết quả thực nghiệm từ đó có kết luận về tính khả thi
của đề tài.
3. ĐỐI TƯỢNG VÀ KHÁCH THỂ NGHIÊN CỨU
3.1 . Đối tượng nghiên cứu:
-
Phần mềm Microsoft Office FrontPage và thiết kế bài giảng điện tử cho
môn Công nghệ 11
3.2. Khách thể nghiên cứu:
-
Quá trình dạy học môn Công nghệ lớp 11 với bài giảng điện tử.
7. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Khi thực hiện đề tài này, người nghiên cứu sử dụng các phương pháp như
sau:
Phương pháp nghiên cứu lý luận
-
Tham khảo, phân tích các tài liệu, các công trình nghiên cứu khoa học
về ứng dụng CNTT trong dạy học.
-
Tổng hợp các quan điểm của Đảng và Nhà nước về vấn đề đổi mới
phương pháp dạy học theo hướng tiếp cận công nghệ hiện đại bằng
phương tiện dạy học kỹ thuật trên máy tính.
Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
-
Quan sát, điều tra, phỏng vấn việc dạy học môn Công nghệ 11 tại một
số trường trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh.
-
Quan sát thực tiễn ứng dụng Công nghệ thông tin vào giảng dạy tại
một số trường trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Hồ Chí
Minh.
-
học truyền thống sang phương pháp dạy học hiện đại, có thể giảng
dạy trực tiếp, học tập qua mạng, học tập tại nhà bằng đĩa CD, người
học tự học, tự nghiên cứu,..
-
Footer Page 23 of 123.
Nâng cao chất lượng dạy học cho môn Công Nghệ 11.
5
Header Page 24 of 123.
- PHẦN
NỘI DUNG -
CHƯƠNG I
CƠ SỞ LÝ LUẬN THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐIỆN TỬ BẰNG PHẦN MỀM
MICROSOFT OFFICE FRONTPAGE
1.1. Tổng quan về vấn đế nghiên cứu
Trong xã hội hiện nay, với sự bùng nổ thông tin, con người càng phải học
tập nhiều môn khoa học hơn. Vai trò của người thầy chỉ là làm nhiệm vụ hướng dẫn
người học tự đi tìm và lĩnh hội tri thức. Vấn đề này lại gây khó khăn cho người dạy
và học. Bởi vì quỹ thời gian của họ không nhiều. Điều đó tạo nên một mâu thuẫn
mà chúng ta cần phải giải quyết để đảm bảo quá trình dạy - học có hiệu quả. Như
vậy đòi hỏi người dạy và người học phải sử dụng một số phương tiện khác để hỗ
trợ.
học. Nhật Bản khẳng định việc sử dụng máy tính trong dạy học, đặc biệt ở phổ
thông, đã có tác dụng kích thích sự hứng thú học tập của học sinh. Hiện nay các
nước trong khu vực như: Singapo, Thái Lan việc ứng dụng công nghệ thông tin
trong giảng dạy cũng đã trở nên rất phổ biến.
Chương trình Dạy học của Intel là sáng kiến toàn cầu giúp các nhà giáo khai
thác sử dụng công nghệ một cách hiệu quả vào chương trình đào tạo phổ thông
nhằm nâng cao chất lượng học tập của học sinh. Chương trình Dạy học của Intel do
Viện công nghệ Máy tính (ICT) và Tập đoàn Intel thiết kế. ICT là một tổ chức phi
lợi nhuận chuyên về đào tạo công nghệ, cung cấp các chương trình giảng dạy công
nghệ và các dịch vụ tư vấn cho ngành giáo dục và công nghiệp.
Trong một thập kỷ qua, Chương trình Dạy học của Intel đã giúp các giáo
viên khối phổ thông trở thành những nhà sư phạm hiệu quả thông qua việc hướng
dẫn cho họ cách thức đưa công nghệ vào bài học, cũng như thúc đẩy kỹ năng giải
quyết vấn đề, tư duy phê phán và kỹ năng hợp tác đối với học sinh. Đến nay,
Chương trình đã tập huấn cho hơn 5 triệu giáo viên ở trên 40 quốc gia và đang
hướng tới con số 13 triệu giáo viên vào năm 2011. Hàng năm Intel đầu tư 100 triệu
USD để giúp cho việc học tập của giáo viên và học sinh và hỗ trợ cho việc nghiên
cứu phát minh của các trường đại học đặc biệt trong lĩnh vực toán, khoa học và
công nghệ.
1.1.2. Tại Việt Nam
Footer Page 25 of 123.
7