BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH
NGUYỄN HẰNG DUY
PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH CHI ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HẠ
TẦNG GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ SỬ DỤNG VỐN NGÂN
SÁCH NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN NĂM CĂN,
TỈNH CÀ MAU GIAI ĐOẠN 2011 - 2015
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
TP. Hồ Chí Minh - Tháng 5/2016
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH
NGUYỄN HẰNG DUY
PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH CHI ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HẠ
TẦNG GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ SỬ DỤNG VỐN NGÂN
SÁCH NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN NĂM CĂN,
TỈNH CÀ MAU GIAI ĐOẠN 2011 - 2015
Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
Mã số: 60340201
LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC
GS.TS. Dương Thị Bình Minh
1.1. KHÁI NIỆM VÀ ĐẶC ĐIỂM CỦA ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG GIAO
THÔNG ĐƯỜNG BỘ ................................................................................................. 5
1.1.1. Khái niệm đầu tư ............................................................................................... 5
1.1.2. Khái niệm về đầu tư giao thông đường bộ ........................................................ 6
1.1.3. Đặc điểm đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường bộ ................................. 7
1.2. VAI TRÒ CỦA ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ .......... 10
1.2.1. Đáp ứng nhu cầu của đời sống xã hội ............................................................. 10
1.2.2. Đẩy mạnh phát triển kinh tế ............................................................................ 11
1.2.3. Phát triển văn hoá - xã hội ............................................................................... 11
1.2.4. Nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp ............................. 12
1.2.5. Bảo đảm an ninh quốc phòng .......................................................................... 13
1.2.6. Đẩy mạnh hội nhập và giao lưu quốc tế .......................................................... 13
1.3. VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN GIAO THÔNG
ĐƯỜNG BỘ .............................................................................................................. 13
1.3.1. Các nguồn vốn đầu tư phát triển giao thông đường bộ ................................... 13
1.3.2. Vốn đầu tư phát triển của ngân sách nhà nước................................................ 15
1.3.3. Đặc điểm vốn ngân sách trong phát triển giao thông đường bộ ...................... 16
1.3.4. Vai trò của vốn ngân sách trong phát triển giao thông đường bộ ................... 17
1.4. NỘI DUNG ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ
SỬ DỤNG NGUỒN VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC .......................................... 18
1.4.1. Đầu tư vào hạ tầng giao thông đường bộ theo chu kì của dự án ..................... 18
1.4.2. Đầu tư vào hạ tầng giao thông đường bộ theo lĩnh vực đầu tư ....................... 20
1.4.3. Đầu tư vào hạ tầng giao thông đường bộ theo khu vực đầu tư ....................... 21
1.4.4. Đầu tư vào hạ tầng giao thông đường bộ theo vùng lãnh thổ ......................... 21
1.5. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG SỬ DỤNG HIỆU QUẢ VỐN NGÂN SÁCH
NHÀ NƯỚC ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ .. 22
1.5.1. Các nhân tố về kinh tế ..................................................................................... 22
1.5.2. Đặc điểm tự nhiên của địa phương .................................................................. 23
2.3.2.1. Đầu tư xây dựng mới đường bộ. ................................................................... 43
2.3.2.2. Đầu tư nâng cấp và duy tu bảo dưỡng đường bộ.......................................... 45
2.3.3. Phân tích đầu tư vào hạ tầng giao thông đường bộ theo khu vực đầu tư ........ 46
2.3.3.1. Đầu tư giao thông nông thôn ........................................................................ 46
2.3.3.2. Đầu tư giao thông đô thị ............................................................................... 47
2.3.4. Phân tích Đầu tư vào hạ tầng giao thông đường bộ theo vùng lãnh thổ ......... 50
2.4. THANH TRA, KIỂM TRA, GIÁM SÁT TRONG VIỆC ĐẦU TƯ PHÁT
TRIỂN HẠ TẦNG GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH
NHÀ NƯỚC TẠI HUYỆN NĂM CĂN ................................................................... 50
2.5. PHÂN TÍCH CÁC NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN ĐẦU TƯ HẠ TẦNG GIAO
THÔNG ĐƯỜNG BỘ SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI HUYỆN
NĂM CĂN ................................................................................................................ 51
2.5.1. Các nhân tố về kinh tế ..................................................................................... 51
2.5.2. Đặc điểm tự nhiên của địa phương .................................................................. 53
2.4.3. Thực trạng xuống cấp của hạ tầng đường bộ .................................................. 54
2.4.4. Trình độ quản lý .............................................................................................. 55
2.6. PHÂN TÍCH HỆ THỐNG CHỈ TIÊU HIỆU QUẢ KINH TẾ - XÃ HỘI VỀ HẠ
TẦNG GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ TẠI HUYỆN NĂM CĂN ............................. 56
2.7. ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH CHI ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN GIAO THÔNG
ĐƯỜNG BỘ SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI HUYỆN NĂM
CĂN, TỈNH CÀ MAU .............................................................................................. 61
2.7.1. Kết quả đạt được .............................................................................................. 61
2.7.2. Hạn chế ............................................................................................................ 62
2.7.3. Nguyên nhân .................................................................................................... 63
2.7.3.1. Nguyên nhân khách quan ............................................................................. 63
2.7.3.2. Nguyên nhân chủ quan ................................................................................. 64
CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM TĂNG CƯỜNG ĐẦU TƯ PHÁT
TRIỂN GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ TẠI HUYỆN NĂM CĂN, TỈNH CÀ
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
FDI: Đầu tư trực tiếp nước ngoài (Foreign Direct Investment)
GDP: Tổng sản phẩm nội địa (Gross Domestic Product)
GTĐB: Giao thông đường bộ
NSNN: Ngân sách nhà nước
ODA: Hỗ trợ phát triển chính thức (Official Development Assistance)
XDCB: Xây dựng cơ bản
WTO: Tổ chức Thương mại Thế giới (World Trade Organization)
DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 2.1. Mạng lưới giao thông đường bộ tại huyện Năm Căn ............................... 36
Bảng 2.2. Phân loại chiều dài đường và mặt đường .................................................. 37
Bảng 2.3. Hạ tầng giao thông nông thôn huyện Năm Căn phân theo xã, thị trấn ..... 37
Bảng 2.4. Kế hoạch vốn giao thông đường bộ tại huyện Năm Căn .......................... 39
Bảng 2.5. Chi ngân sách nhà nước cho giao thông đường bộ tại huyện Năm Căn ... 41
Bảng 2.6. Tình hình thực hiện đầu tư giao thông đường bộ tại huyện Năm Căn...... 42
Bảng 2.7. Vốn đầu tư xây dựng mới giao thông đường bộ tại huyện Năm Căn ....... 43
Bảng 2.8. Chi đầu tư xây dựng mới giao thông đường bộ tại huyện Năm Căn phân
loại theo đường huyện, đường xã .............................................................................. 44
Bảng 2.9. Vốn đầu tư bảo trì và sửa chữa đường bộ tại huyện Năm Căn ................. 45
Bảng 2.10. Tình hình huy động vốn đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường bộ
tại huyện Năm Căn .................................................................................................... 46
Bảng 2.11. Chi đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường bộ huyện Năm Căn ..... 48
Bảng 2.12. So sánh hiện trạng hạ tầng giao thông đường bộ huyện Năm Căn giai
đoạn 2004 - 2015 ....................................................................................................... 50
Bảng 2.13. Tổng sản phẩm xã hội theo giá thực tế tại huyện Năm Căn ................... 52
Bảng 2.14. Chỉ số phát triển tổng giá trị xã hội theo giá so sánh 2010 phân theo
năm 2010.
2. Chi cục thống kê huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau, 2015. Niên giám thống kê
năm 2014.
3. Chính phủ, 2013. Quyết định về việc phê duyệt Quy hoạch chung xây dựng
Khu kinh tế Năm Căn, tỉnh Cà Mau đến năm 2030.
4. Dương Thị Bình Minh, 2005, Quản lý chi tiêu công ở Việt Nam – Thực
trạng và giải pháp, NXB Tài chính.
5. Dương Thị Bình Minh, 2005, Tài chính công, NXB Tài chính.
6. Đặng Minh Khởi, 2015. Đánh giá hiệu quả quản lý và sử dụng vốn đầu tư
xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước tại huyện Ngọc Hiển, tỉnh Cà Mau. Luận
văn thạc sĩ kinh tế.
7. Đề án Đổi mới toàn diện công tác tham mưu quản lý Nhà nước của vụ kết
cấu hạ tầng giao thông (Ban hành kèm theo Quyết định số: 4106/QĐ-BGTVT ngày
29 tháng 10 năm 2014 của Bộ trưởng Bộ GTVT).
8. Giáo trình Triết học Mác - Lê Nin, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Nhà xuất bản
Chính trị Quốc gia - Sự thật Hà Nội, năm 2006.
9. Thanh tra huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau, Kết luận thanh tra năm 2011,
năm 2012, năm 2013, năm 2014, năm 2015.
10. Kho bạc huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau. Báo cáo thanh toán vốn đầu tư
xây dựng cơ bản năm 2010, năm 2011, năm 2012, năm 2013, năm 2014.
11. Nguyễn Duy Cường, 2014. Các nhân tố ảnh hưởng đến tiến độ hoàn
thành các dự án xây dựng cơ bản ở các tỉnh thành phía Nam. Luận văn thạc sĩ kinh
tế.
12. Nguyễn Kim Tuyến, 2010. Giải pháp quản lý tài chính trong chi đầu tư
xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước tại tỉnh Tiền Giang, Luận văn thạc sĩ kinh
tế.
13. Phòng Kinh tế - Hạ tầng huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau, 2015. Báo cáo
phân loại đường huyện, đường xã và đường đô thị huyện Năm Căn.
tình hình thực hiện hiện Nghị quyết Hội đồng nhân dân nhiệm kỳ 2006 - 2010.
Các website tham khảo:
/> /> /> /> /> /> /> /> /> />
1
MỞ ĐẦU
1. Lý do thực hiện đề tài
Giao thông đường bộ là một bộ phận quan trọng của giao thông vận tải nói
riêng và của hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế xã hội nói chung, nó có vai trò rất
quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội, đóng góp to lớn vào nhu cầu đi lại của
nhân dân, nâng cao giao lưu với các vùng, xóa đi khoảng cách về địa lý, chuyển
dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hợp lý phát huy lợi thế của từng vùng, từng địa
phương, từng ngành, xóa đói giảm nghèo, cũng cố an ninh quốc phòng…
Cà Mau là tỉnh thuộc vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long với hệ thống sông
ngòi, kênh rạch phong phú cho nên giao thông đường thủy là chủ yếu. Những năm
gần đây, đường bộ đã từng bước phát triển bằng việc tỷ phần đảm nhận vận tải
đường bộ ngày càng tăng lên. Huyện Năm Căn là một huyện trực thuộc tỉnh Cà
Mau nên cũng được đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường bộ.
Trong thời gian qua vốn ngân sách nhà nước dành cho phát triển giao thông
đường bộ luôn chiếm tỷ trọng cao, nguồn vốn ngân sách nhà nước cũng đã phát huy
được những hiệu quả nhất định và vẫn luôn là một trong những nguồn vốn quan
trọng nhất trong đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng đường bộ; tuy nhiên, công tác sử
dụng vốn ngân sách nhà nước trong thời gian qua còn những hạn chế cần phải khắc
phục nhằm tránh lãng phí nguồn vốn ngân sách trong điều kiện nước ta còn là nước
đang phát triển với nhiều mục tiêu cần thực hiện nhưng ngân sách nhà nước còn hạn
hẹp so với nhu cầu vốn đầu tư. Xuất phát từ đó Tác giả đã chọn nghiên cứu đề tài:
“Phân tích tình hình chi đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường bộ sử dụng
vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau giai đoạn
2011 - 2015”. Hy vọng rằng kết quả nghiên cứu sẽ giúp lãnh đạo địa phương ban
a. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của luận văn là nghiên cứu đầu tư hạ tầng giao thông
đường bộ sử dụng vốn ngân sách nhà nước đến việc phát triển kinh tế tại huyện
Năm Căn, tỉnh Cà Mau.
b. Phạm vi nghiên cứu
- Không gian nghiên cứu: Nghiên cứu được thực hiện trên địa bàn huyện
Năm Căn, tỉnh Cà Mau.
3
- Thời gian nghiên cứu: Nghiên cứu thực trạng các dự án đầu tư phát triển hạ
tầng giao thông đường bộ sử dụng vốn ngân sách nhà nước tại huyện Năm Căn, tỉnh
Cà Mau giai đoạn 2011 - 2015 và nghiên cứu giải pháp cho giai đoạn 2016 - 2020.
5. Phương pháp và dữ liệu nghiên cứu
a. Phương pháp nghiên cứu
Để nghiên cứu đầu tư hạ tầng giao thông đường bộ sử dụng vốn ngân sách
nhà nước đến việc phát triển kinh tế tại huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau Tác giả dự
kiến nghiên cứu thông qua các phương pháp sau đây:
- Phương pháp mô tả: Phương pháp này sử dụng để mô tả các vấn đề trong
nghiên cứu, cung cấp cái nhìn tổng quan về nội dung nghiên cứu.
- Phương pháp so sánh: Phương pháp này được ứng dụng rộng rãi trong các
nghiên cứu, trong luận văn tác giả sử dụng phương pháp này so sánh cả số tương
đối và số tuyệt đối để đánh giá vấn đề theo không gian và thời gian nhằm xác định
mức độ biến động, thay đổi trong việc đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường
bộ sử dụng vốn ngân sách nhà nước tại huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau giai đoạn
2011 - 2015.
- Phương pháp tổng hợp và phân tích: Phương pháp này sử dụng để phân tích
thực trạng đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường bộ sử dụng vốn ngân sách nhà
nước tại huyện Năm Căn để rút ra những những tồn tại và nguyên nhân từ đó đề
những mặt tích, đề ra những giải pháp khắc phục những mặt còn hạn chế trong thời
gian tới.
7. Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, kết
cấu chính của luận văn gồm 3 chương:
- Chương 1: Cơ sở lý luận về đầu tư phát triển hạ tầng giao thông đường bộ
sử dụng vốn ngân sách nhà nước.
- Chương 2: Phân tích tình hình chi đầu tư phát triển giao thông đường bộ sử
dụng vốn ngân sách nhà nước tại huyện Năm Căn, Cà Mau giai đoạn 2011 - 2015.
- Chương 3: Một số giải pháp nhằm tăng cường đầu tư phát triển giao thông
đường bộ tại huyện Năm Căn, tỉnh Cà Mau giai đoạn 2016 - 2020.
5
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG
GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ SỬ DỤNG VỐN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
1.1. Khái niệm và đặc điểm của đầu tư phát triển hạ tầng giao thông
đường bộ
1.1.1. Khái niệm đầu tư
Đầu tư có thể được hiểu khác nhau tuỳ theo góc độ nghiên cứu và lĩnh vực
áp dụng, các nhà kinh tế học đưa đến các khái niệm về đầu tư cũng khác nhau như
sau:
Theo nhà kinh tế học P.A Samuelson cho rằng: “Đầu tư là hoạt động tạo ra
vốn tư bản thực sự, theo các dạng nhà ở, đầu tư vào tài sản cố định của doanh
nghiệp như máy móc, thiết bị, nhà xưởng và tăng thêm hàng tồn kho. Đầu tư cũng
có thể dưới dạng vô hình như giáo dục, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nghiên
cứu, phát minh…”. Trên góc độ làm tăng thu nhập cho tương lai, đầu tư được hiểu
là việc từ bỏ tiêu dùng hôm nay để tăng sản lượng cho tương lai, với niềm tin, kỳ
nguồn lực tài chính, nguồn lực vật chất, nguồn lực lao động và trí tuệ để sản xuất
kinh doanh trong một thời gian tương đối dài nhằm thu về lợi nhuận và lợi ích kinh
tế xã hội.
1.1.2. Khái niệm về đầu tư giao thông đường bộ
Đầu tư phát triển giao thông đường bộ là một phần của đầu tư phát triển cơ
sở hạ tầng. Để hiểu rỏ hơn về khái niệm đầu tư giao thông đường bộ thì trước tiên
phải hiểu khái niệm về cơ sở hạ tầng.
Cơ sở hạ tầng là toàn bộ những quan hệ sản xuất hợp thành cơ cấu kinh tế
của một xã hội nhất định, là tổ hợp các công trình vật chất, kỹ thuật có chức năng
phục vụ trực tiếp dịch vụ sản xuất, đời sống của dân cư được bố trí trên một phạm
vi lãnh thổ nhất định. Khi lực lượng sản xuất chưa phát triển thì quá trình sản xuất
chỉ là sự kết hợp giản đơn giữa ba yếu tố là lao động, đối tượng lao động và tư liệu
lao động. Nhưng khi lực lượng sản xuất phát triển đến một trình độ nào đó thì cần
phải có sự tham gia của cơ sở hạ tầng thì mới tạo ra được sự phát triển tối ưu nhất
7
bởi vì cơ sở hạ tầng có vai trò quyết định đến kiến trúc thượng tầng hay tác động
trực tiếp đến sự phát triển của nền kinh tế.
Cơ sở hạ tầng được chia làm 3 nhóm chính:
- Cơ sở hạ tầng kỹ thuật: bao gồm các công trình và phương tiện vật chất
phục vụ cho sản xuất, đời sống và sinh hoạt của xã hội như các con đường, hệ thống
điện, bưu chính viễn thông…
- Cơ sở hạ tầng xã hội là các công trình và phương tiện để duy trì và phát
triển các nguồn lực: các cơ sở giáo dục đào tạo, các cơ sở khám chữa bệnh, các cơ
sở đảm bảo đời sống và nâng cao tinh thần của nhân dân như hệ thống công viên,
các công trình đảm bảo an sinh xã hội.
- Cơ sở hạ tầng môi trường bao gồm các công trình phục vụ cho bảo vệ môi
trường, sinh thái của đất nước, môi trường sống của con người như các công trình
- Đầu tư phát triển giao thông đường bộ đòi hỏi cần có vốn đầu tư lớn cùng
với thời kỳ đầu tư kéo dài nên tiềm ẩn rủi ro cao trong đó có nguyên nhân chủ quan
là do công tác quy hoạch ở nước ta còn nhiều hạn chế nên nhiều công trình xây
dựng đưa vào vận hành không đạt kết quả như mong muốn.
- Chủ đầu tư xây dựng công trình giao thông đường bộ chủ yếu là các tổ
chức của Nhà nước. Đầu tư xây dựng công trình giao thông đường bộ là hoạt động
đầu tư không vì mục tiêu lợi nhuân. Đây là loại hình đầu tư phát triển hàng hóa
công cộng, vì lợi ích kinh tế - xã hội - môi trường của toàn xã hội. Hơn nữa vốn đầu
tư cho xây dựng công trình giao thông đường bộ thường rất lớn, quá trình thực hiện
đầu tư liên quan đến nhiều lĩnh vực, nhiều đối tượng nên rất phức tạp. Vì những lý
do đó nên tư nhân gần như không đầu tư vào lĩnh vực này vì mục tiêu chủ yếu của
các cá nhân và doanh nghiệp trong đầu tư đó là lợi nhuận.
- Đầu tư xây dựng công trình giao thông đường bộ chịu ảnh hưởng lớn của
quy hoạch sử dụng đất và quy hoạch xây dựng đô thị Công tác quy hoạch sử dụng
đất và quy hoạch xây dựng đô thị có vai trò và vị trí rất quan trọng đối với đầu tư
xây dựng công trình giao thông đường bộ. Xây dựng công trình giao thông đường
bộ cần sử dụng mặt bằng diện tích đất rất lớn cho nên để đảm bảo đầu tư xây dựng
công trình giao thông đường bộ được phù hợp về số lượng, đảm bảo giao thông
thuận tiện đồng thời giảm thiểu được chi phí cho đầu tư thì cần phải có quy hoạch
9
sử dụng đất và quy hoạch xây dựng đô thị đảm bảo tính khoa học cao, đảm bảo
được chiến lược phát triển bền vững trong tương lai.
Bên cạnh những đặc điểm chung của hoạt động đầu tư phát triển thì đầu tư
phát triển giao thông đường bộ cũng có những đặc điểm riêng của nó:
- Đầu tư phát triển giao thông đường bộ mang tính hệ thống và đồng bộ:
+ Tính hệ thống và đồng bộ là một đặc trưng cơ bản của hoạt động đầu tư
phát triển giao thông đường bộ, mọi hoạt động đều liên quan mật thiết với nhau và
phát triển kinh tế của mỗi nơi và quan trọng nhất là chính sách phát triển của nhà
nước…Do đó đầu tư phát triển giao thông đường bộ mang tính vùng và địa phương
nhằm đảm bảo cho mỗi vũng và địa phương phát huy được thế mạnh của mình và
đóng góp lớn vào sự phát triển chung của cả nước. Vì vậy, trong kế hoạch đầu tư
phát triển giao thông đường bộ không chỉ chú ý đến mục tiêu phát triển chung của
cả nước mà phải chú ý cả đến điều kiện, đặc điểm tự nhiên cũng như kinh tế xã hội
của mỗi vùng lãnh thổ.
- Đầu tư phát triển giao thông đường bộ mang tính xã hội hoá cao và có
nhiều đặc điểm giống với hàng hoá công cộng: Các công trình giao thông đường bộ
là những hàng hoá công cộng vì mục đích sử dụng của nó là để phục vụ cả chức
năng sản xuất và đời sống; là tổng hoà mục đích của nhiều ngành, nhiều người,
nhiều địa phương và của toàn xã hội. Điều này cho thấy đầu tư phát triển giao thông
đường bộ cần phải giải quyết cả mục tiêu phát triển kinh tế và cả mục tiêu cộng
đồng mang tính chất phúc lợi xã hội. Điều này là rất quan trọng, đặc biệt là đối với
các nước đang phát triển như Việt Nam trong điều kiện ngân sách nhà nước hạn hẹp
cùng với đó là thu nhập của người dân vẫn còn thấp nên không thế đáp ứng hết nhu
cầu đầu tư phát triển giao thông đường bộ.
1.2. Vai trò của đầu tư phát triển giao thông đường bộ
Giao thông vận tải bằng đường bộ là loại hình vận tải có chi phí thấp, thuận
lợi đặc biệt trong nền kinh tế thị trường, nhu cầu lưu thông hàng hoá và đi lại của
con người là rất lớn. Xây dựng hạ tầng giao thông đường bộ tạo tiền đề cho nền
kinh tế phát triển, giao lưu văn hoá, hội nhập quốc tế và bảo vệ an ninh quốc gia.
Đầu tư phát triển giao thông đường bộ có một số vai trò cơ bản như sau:
1.2.1. Đáp ứng nhu cầu của đời sống xã hội
11
Hạ tầng giao thông đường bộ góp phần quan trọng trong việc đáp ứng nhu
cầu đi lại, vận chuyển, trao đổi hàng hóa của người dân giữa các vùng hoặc ngay