MỘT SỐ BIỆN PHÁP SỬ DỤNG CÁC NGUYÊN VẬT LIỆU TỰ NHIÊN ĐỂ HƯỚNG DẪN TRẺ
CÁCH LÀM ĐỒ DÙNG ĐỒ CHƠI TRONG HOẠT ĐỘNG TẠO HÌNH CHO TRẺ 4-5 TUỔI
MỤC LỤC
Contents
PHẦN I: PHẦN MỞ ĐẦU
I: MỤC ĐÍCH CỦA SÁNG KIẾN
Trẻ em hôm nay là hạnh phúc của mỗi gia đình, là tương lai của mỗi dân tộc.
Việc bảo vệ và chăm sóc giáo dục trẻ là trách nhiệm của nhà nước, của xã hội,
của mỗi gia đình. Vì vậy giáo dục mầm non là mắt xích đầu tiên trong hệ thống
giáo dục quốc dân, là nền móng vững chắc cho các bậc học tiếp theo, giáo dục
trẻ em trong thời kỳ này là vô cùng quan trọng. Đây là thời điểm mà tất cả các
hoạt động bắt đầu và phát triển đối với trẻ như: Phát triển về thể chất, phát triển
nhận thức, phát triển tình cảm xã hội, phát triển thẩm mỹ. Đối với việc giáo dục
và phát triển, dạy cho trẻ ngay từ lứa tuổi mầm non thì hoạt động tạo hình đóng
vai trò vô cùng quan trọng trong sự phát triển của trẻ về mọi mặt: Thẩm mỹ, đạo
đức, trí tuệ, thể lực và lao động. Hoạt động tạo hình là một nghệ thuật nhằm phát
triển khả năng thẩm mỹ cho trẻ, việc tham gia vào các hoạt động sẽ tạo nguồn
cảm hứng làm nảy sinh những ý tưởng sáng tạo của trẻ trong hoạt động tạo hình.
* Tính mới của sáng kiến là đi sâu vào môn học để biết được thực trạng của môn
học sử dụng các nguyên vật liệu tự nhiên để hướng dẫn trẻ cách làm đồ dùng đồ
chơi trong hoạt động tạo hình cho trẻ 4-5 tuổi. Mới là trong giờ học luôn lấy trẻ
làm trung tâm.
* Ưu điểm của sáng kiến là rèn cho trẻ sự khéo léo của đôi bàn tay, rèn cho trẻ
óc sáng tạo, tư duy. Đặc biệt là giúp cho trẻ sự ham học hỏi về cách làm đồ chơi
từ nguyên vật liệu sẵn có của địa phương…
Vì vậy bản thân tôi đã nghiên cứu kỹ nội dung của đề tài, tìm hiểu về môn tạo
hình của trẻ 4-5 tuổi do tôi phụ trách. Vận dụng một số kinh nghiệm, nên ngay
nhiều đồ dùng, đồ chơi cho trẻ làm ảnh hưởng đến kinh tế của các bậc phụ
huynh,Trong khi các phụ phế phẩm từ gia đình( Báo, tạp chí, lon bia, hộp bánh
kẹo, vỏ sữa chua, lọ gội đầu….) có rất nhiều. Đó là những thứ có sẵn trong môi
trường xung quanh, dễ kiếm, không phải mua. Bằng những thứ thông thường và
gần gũi đó trẻ có thể tạo thành những sản phẩm làm đồ dùng, đồ chơi hằng ngày
m tr rt hng thỳ. Qua ú cng giỏo dc tr yờu lao ng, quý trng cụng sc
lao ng ngay t bộ. Xut phỏt t nhng ý tng nờu trờn tụi ngh rng vic s
dng cỏc nguyờn vt liu t nhiờn hng dn tr tỡm chi, dựng do
chớnh mỡnh lm ra l vic lm cn thit v b ớch cho tr mm non.
II: C s thc tin ca ti
Hin nay trng tụi núi riờng cng nh mt s trng mm non trờn a bn
núi chung, vic giỏo viờn s dng cỏc nguyờn vt liu t nhiờn a dng, gn gi
vi tr hng dn tr t to ra chi, dựng trong hot ng to hỡnh ca
tr cũn rt hn ch. a s giỏo viờn s dng chi mua sn, cho tr chi,
trng by cỏc gúc lp. Gia ỡnh cha bit tn dng cỏc nguyờn vt liu t
nhiờn sn cú nh cỏc ph phm, nguyờn vt liu t nhiờn hng dn tr lm
dựng, chi t to trong cỏc gi hot ng to hỡnh ca tr. u nm hc
2016-2017 tụi ó mnh dn s dng cỏc nguyờn liu t nhiờn, nguyờn vt liu
gn gi hng dn tr mu giỏo t to dựng, chi.
CHNG II: THC TRNG CA VIC S DNG CC NGUYấN
VT LIU T NHIấN HNG DN TR CCH LM DNG
CHI TRONG HOT NG TO HèNH CHO TR 4-5 TUI.
1. Đặc điểm tình hình của trờng mầm non Thị Trấn Thứa.
* Thuận lợi:
Trờng mầm non Thị Trấn Thứa đợc xây dựng trên địa bàn Thị Trấn Thứa
Tôi hiểu đợc mục đích yêu cầu, tầm quan trọng, tính cấp thiết của bộ môn
này, nên tôi đã cố gắng tìm ra những biện pháp tốt nhất, phù hợp với đặc
điểm địa phơng, của lớp, của trờng để dạy tốt môn học đạt kết quả cao trong
việc dạy học của cô và trẻ.
Là một giáo viên chủ nhiệm lớp 4 - 5 tuổi học thơng chơng trình đổi mới. Độ
tuổi đồng đều cũng là thuận lợi cho việc truyền thụ kiến thức cho trẻ. 100%
số trẻ ở nông thôn, các cháu rất ngoan, ham học, cha mẹ học sinh cũng biết đợc
nhu cầu của con em mình, ở độ tuổi 4 -5 tuổi rất cần đợc học bộ môn to hỡnh
mà hiểu đợc tầm quan trọng của việc đa trẻ đến trờng.
Cơ sở vật chất đợc nhà trờng quan tâm đáp ứng nhu cầu đồ dùng đồ chơi,
trang thiết bị cho lớp tôi một máy tính để cho việc học môn to hỡnh cũng nh
các môn học khác dễ hơn.
* Khó khăn:
- S tr ụng, cụ giỏo gp khú khn trong vic bao quỏt tr thc hin cỏc hot
ng cũn gp khú khn
- Kinh phớ cho hot ng ny khụng cú, ụi khi phi s dng nhiu nguyờn liu
khỏc nhau. Tui mm non tr ham thớch c hot ng to hỡnh nht l vic s
dng bỳt mu to thnh sn phm theo ý ca tr, bỳt lụng s dng mu nc
dựng giy xộ, v theo ý ca tr to ra 1 sn phm m tr thớch, dựng t
nn thnh cỏc vt, con vt m tr yờu thớchchớnh t cỏc sn phm tr to
ra, tr t tờn gi,v tng tng ra nhng gỡ tr thớch, t ú lm ny sinh tỡnh
cm yờu cỏi p, hng ti cỏi p õy l yu t cn thit gúp phn phỏt trin
ton din cho tr. ú l lý do tụi chn ti Mt s bin phỏp s dng cỏc
nguyờn vt liu t nhiờn hng dn tr lm dựng chi trong hot
ng to hỡnh
- dựng phc v cho vic lm cỏc thớ nghim cũn hn hp, thiu thn rt
nhiu.
Vận dụng phơng pháp đổi mới ở một số giáo viên còn hạn chế.
Trong cuc sng hin nay, cỏc dựng ph liu trong sinh hot ca cỏc gia ỡnh
vụ cựng phong phỳ nh: Lừi giy v sinh, cỏc v hp bỏnh ko, cỏc tỳi nilon,
bỏo c, cỏc l m phm bng nha, lon bia....c bit l vic su tm cỏc
nguyờn vt liu t sn phm ngh nụng li cng a dng, phong phỳ nh: Cỏc
loi rau c qu ti v khụ, rm, cỏc loi v trai, sũ, c, hn....
Tuy nhiên khi sưu tầm những nguyên vật liệu làm được cần đảm bảo tính an
toàn: Không độc hại, không nhọn, không cạnh sắc...dễ bảo quản và cất giữ, dễ
phục hồi và sửa chữa, phải giúp trẻ phát triển trí tưởng tượng, kích thích tính độc
lập sáng tạo, đông thời phù hợp với từng lứa tuổi, đảm bảo an toàn cho trẻ
Để có được các nguyên vật liệu phong phú và đa dạng giáo viên tuyên truyền
với phụ huynh thông qua các hình thức khác nhau: Tuyên truyền trực tiếp thông
qua đón trả trẻ, thông qua bảng tuyên truyền ở lớp đưa ra các nội dung thông
báo về chủ đề hoặc nhắc nhở trẻ gom góp đến....Thông báo về các nguyên vât
liêu cần thu gom đề nghị với phụ huynh cung cấp, sưu tầm các loại nguyên vật
liệu khác nhau.
Giải pháp 2:Tổ chức các hoạt động tạo hình hướng dẫn trẻ làm các đồ
dùng, đồ chơi từ các nguyên vật liệu tự nhiên.
a. Trong giờ hoạt động có chủ đích
Ngoài việc dạy trẻ, nặn, cắt, xé dán, tôi mạnh dạn sử dụng các nguyên vật liệu
sưu tầm để hướng dẫn trẻ làm đồ dùng, đồ chơi tự tạo. Kết quả là trẻ đã tạo ra
được nhiếu sản phẩm đẹp, trẻ rất say mê và hứng thú. Trong giờ hoạt động có
chủ đích để có thể hướng dẫn trẻ làm đồ dùng, đồ chơi bằng nguyên vật liệu
thiên nhiên tôi đã hướng dẫn trẻ theo các bước sau:
* Bước 1: Chuẩn bị nguyên vật liệu
Giáo viên xác định nguyên vật liệu thiên nhiên cần dùng cho một hoạt động
hướng dẫn trẻ làm đồ chơi, để có kế hoạch chuẩn bị đầy đủ nguyên vật liệu, đảm
phẩm đó.
Ví dụ: Trong tiết tạo hình dạy trẻ làm đồ chơi “ Làm con chuôn chuồn’’
a. Mục đích yêu cầu
- Kiến thức:
+ Trẻ biết được con chuồn chuồn có đặc điểm gì, môi trường sống ra sao, cách
vận động như thế nào.
+ Trẻ biết cách làm con chuồn chuồn.
- Kỹ năng:
+ Phát triển khả năng quan sát ghi nhớ có chủ định.
+ Rèn cho trẻ sự khéo léo.
- Thái độ:
+ Biết yêu quý và bảo vệ côn trùng
+ Biết yêu quý, trân trọng sản phảm do chính mình làm ra.
+ Hứng thú với tiết học.
b. Chuẩn bị:
- Thìa sữa chua, hạt đậu, màu nước, bìa cứng, băng dính hai mặt, keo.
c. Tiến hành:
1.Ổn định tổ chức
- Cô cho trẻ hát bài “ Con chuồn chuồn’’
- Cô hỏi trẻ các con vừa hát bài hát gì?
+ Bài hát có nhắc đến con gì?
+ Chuồn chuồn là loài côn trùng có ích hay có hại?
+ Chuồn chuồn có ích như thế nào?
-> Giáo dục trẻ yêu quý loài côn trùng có ích.
2. Bài mới
Cô gợi hỏi ý tưởng của trẻ, để làm được con chuồn chuồn thì các con hãy nghĩ
- Giấy vẽ, màu sáp, giấy màu, hồ dán, keo
Cách làm:
Lấy một nắm bông xoay tròn và lấy vải bọc kín làm phần đầu của con rối. Lấy
một miếng bìa nhỏ, cuốn tròn dạng ống (hay vỏ lọ hồ dán đã hết) để làm thân
con rối, tiện cho việc sử dụng, điều khiển rối sau này.
- Ví dụ: Trẻ nhỏ, cô vẽ sẵn mắt, mũi, chân tay các con rối, trẻ chỉ tô màu và dán
lên con rối đó là có thể chơi được. Với trẻ lớn hơn, cô để trẻ tự vẽ, cắt hoặc xé
dán các bộ phận của con rối và dán lên con rối để chơi.
. Loại rối này thỏa mãn được các nhu cầu của trẻ:
- Thỏa mãn nhu cầu vui chơi giải trí: Trẻ chơi với đồ chơi
- Thỏa mãn nhu cầu nhận thức: Vận dụng vốn kiến thức của trẻ để vẽ, cắt, xé
dán các bộ phận của cơ thể.
- Thỏa mãn nhu cầu tưởng tượng: Trẻ có thể tưởng tượng ra các nhân vật rối và
làm theo ý thích của mình.
Thỏa mãn nhu cầu giao tiếp: Hai trẻ sử dụng nhân vật rối và nói chuyện
- Buộc sợi giây len vào chính giữa cạnh trên của tấm bìa.
- Kẻ viền xung quanh tấm bìa.
- Làm hai túi nhỏ bằng nilon nhựa trong ở hai góc dưới của tấm bìa để đựng thẻ
số bảng của mình. Kết thúc cuộc chơi bảng của bạn nào có nhiều bông hoa nhất
thì bạn đó sẽ được rung chuông vàng.
Làm quen môi trường xung quanh: Bé hãy kể tên 4 con côn trùng có ích hoặc
hãy kể tên 5 loại rau ăn lá…
- Trong giờ làm quen môi trường xung quanh: Nhận biết phân biệt một số con
vật sống trong gia đình. Cô tổ chức cho trẻ phân loại nhóm con vật có 2 chân đẻ
trứng, có 4 chân đẻ con trên bảng đa năng rồi cho trẻ gắn số tương ứng. Tương
tự như thế với các bài phân nhóm các loại rau, phân nhóm các phương tiện giao
mọi lúc, mọi nơi như; Buổi sáng trong giờ đón trẻ cho trẻ làm ở các góc, trong
giờ hoạt động chiều, hoạt động dạo chơi, hoạt động chuyển tiếp giữa các hoạt
động, không chỉ trong hoạt động tạo hình mà những đồ dùng đó còn có thể sử
dụng để phục vụ các hoạt động khác như các giờ hoạt động có chủ đích.
3: Phối hợp với phụ huynh.
Để phụ huynh giúp đỡ, hỗ trợ, hợp tác một cách tự giác và có hiệu quả. Tôi đã
tuyên truyền cho phụ huynh thông qua các hoạt động trực tiếp trong giờ đón và
trả trẻ, qua bảng tuyên truyền, mời phụ huynh tham dự một số hoạt động giảng
dạy đổi mới cho phụ huynh nắm được về mục đích, yêu cầu của phương pháp
dạy đổi mới về chương trình ứng dụng công nghệ thông tin, về các nguyên vật
liệu cần sưu tầm thông qua bảng tuyên truyền của lớp, qua các cuộc họp phụ
huynh định kỳ để phụ huynh hiểu rõ.
CHƯƠNG IV: KIỂM CHỨNG CÁC GIẢI PHÁP ĐÃ TRIỂN KHAI CỦA
SÁNG KIẾN
Bằng sự say mê, sự nhiệt tình của một giáo viên tôi đã dày công sưu tầm các phế
liệu cuối cùng tôi đã thành công trong việc sử dụng nguyên vật liệu tự nhiên để
hướng dẫn trẻ làm đồ dùng, đồ chơi tự tạo cho lớp tôi cụ thể là: Số tiết tạo hình
sử dụng nguyên vật liệu tự nhiên được sắp xếp phân bố phù hợp cân đối giữa
các thể loại.
+ Đồ dùng, đồ chơi do cô và trẻ làm phong phú, đa dạng.
+ Khi áp dụng kinh nghiệm trên tôi thấy khả năng tạo hình trẻ lớp tôi tăng lên.
Cụ thể kỹ năng làm đồ dùng, đồ chơi bằng các nguyên vật liệu thiên nhiên trẻ
đạt kết quả sau:
Đạt
Nhìn vào bảng kết quả trên cho thấy đầu năm số trẻ chưa đạt là 11, nhưng đến
cuối năm chỉ còn 3 trẻ. Qua kết quả thu được cuối năm học đã khẳng định lại
một lần nữa những biện pháp tôi đã áp dụng rất hữu hiệu đã giúp trẻ học tốt môn
học này.
* Kết quả của cô:
- Cô đã bổ xung được nhiều đồ dùng cho tiết dạy
- Giờ dạy tạo hình tôi đã được nhà trường đánh giá cao
* Đối với các bậc phụ huynh.
100% phụ huynh nhất trí cách dạy và rất ủng hộ tôi.
* Kết luận chung.
Qua nghiên cứu lý luận và thực tiễn, tự tìm hiểu thực trạng của việc sử dụng các
nguyên vật liệu tự nhiên để hướng dẫn trẻ cách làm đồ dùng, đồ chơi trong hoạt
động tạo hình tôi rút ra được bài học kinh nghiệm sau:
- Trong các giờ tạo hình cô giáo phải là người bạn cùng học cùng chơi với trẻ
gợi mở phát huy tính tích cực ở trẻ chú trọng và quan tâm đến những trẻ yếu, trẻ
nhút nhát.
- Tích cực tự học, tự sáng tạo những đồ dùng, đồ chơi mới lạ mắt, hấp dẫn trẻ.
- Kêu gọi sự đóng góp của các bậc phụ huynh.
* BÀI HỌC KINH NGHIỆM.
Qua đề tài: “ Biện pháp sử dụng các nguyên vật liệu tự nhiên để hướng dẫn trẻ
cách làm đồ dùng, đồ chơi trong hoạt động tạo hình” tôi rút ra một số kinh
nghiệm sau:
- Thực hiện đúng chương trình chăm sóc giáo dục trẻ và sự chỉ đạo của ban
giám hiệu trường,.
- Cô giáo phải nhiệt tình, nỗ lực với công việc, yêu nghề, mến trẻ, luôn tôn
trọng và đối xử công bằng với trẻ, luôn tự bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ của
mình, trao đổi và nâng cao kiến thức, đối mới hình thức phương pháp tổ chức
cho bản thân trong quá trình chăm sóc giáo dục trẻ.
Việc hướng dẫn trẻ làm đồ dùng, đồ chơi từ những nguyên vật liệu sẵn có ở địa
phương chính là chìa khóa để mở ra cánh cửa tâm hồn trẻ, giúp cho trẻ đón nhận
những kiến thức sơ đẳng ở tuổi mầm non hơn thế nữa nó còn giúp trẻ mạnh dạn,
tự tin, luôn chủ động và sáng tạo trong mọi hoạt động, đáp ứng kịp thời nhu cầu
đổi mới của đất nước, của giáo dục mầm non hiện nay.
Từ những kết quả của trẻ sau một năm xây dựng bản sáng kiến tôi nhận thấy:
Việc làm này có ý nghĩa rất lớn đối với các trường mầm non đặc biệt là các cô
giáo mẫu giáo trực tiếp đứng lớp giảng dạy.Thực hiện nghiên cứu và áp dụng
bản sáng kiến này sẽ góp cho các cô giáo có kiến thức và kỹ năng hướng dẫn trẻ
làm đồ dùng, đồ chơi, giúp trẻ phát triển tính sáng tạo, đáp ứng nhu cầu khám
phá, tính tò mò ham hiểu biết của trẻ.
3. Một số kiến nghị.
- Trường tạo điều kiện cho giáo viên tham quan, học hỏi những đơn vị bạn về
việc hướng dẫn trẻ cách làm đồ dùng đồ chơi trong hoạt động tạo hình
- Khuyến khích giáo viên đăng ký thi đồ dùng,đồ chơi để nâng cao sự sáng tạo,
tư duy.
Trên đây là đề tài sáng kiến kinh nghiệm “Sử dụng các nguyên vật liệu tự nhiên
để hướng dẫn trẻ cách làm đồ dùng đồ chơi trong hoạt động tạo hình cho trẻ
mẫu giáo 5-6 tuổi”.Mong được sự góp ý của ban Giám hiệu nhà trường cùng các
đồng nghiệp để sáng kiến được hoàn chỉnh hơn và để tôi hoàn thành tốt việc
giảng dạy hơn nữa.
Tôi xin chân thành cảm ơn!
TÀI LIỆU THA KHẢO
STT
NỘI DUNG
4-6
Chương III: Những giải pháp mang tính khả thi
7-13
Chương IV: Kiểm chứng các giải pháp đã triển khai.
14-15
PHẦN III: KẾT LUẬN
15-16
1.Những vấn đề quan trọng của đề tài.
2. Hiệu quả thiết thực của đề tài.