BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
BỘ NỘI VỤ
--------/--------
-----/-----
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
NGUYỄN DUY TÙNG
NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC CƠ QUAN BÁO
CHÍ TRỰC THUỘC LIÊN HIỆP CÁC HỘI KHOA HỌC KỸ
THUẬT VIỆT NAM (THỰC TẾ TẠI TẠP CHÍ
TRUYỀN THỐNG VÀ PHÁT TRIỂN, TẠP CHÍ ĐIỆN TỬ
VANHIEN.VN, BÁO ĐIỆN TỬ TAMNHIN.NET)
Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: Mã số: 60 34 04 03
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
HÀ NỘI – 2016
Luận văn được hoàn thành tại: HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Người hướng dẫn:
TS. ĐINH THỊ CẨM LÊ
Phản biện 1: PGS.TS. Nguyễn Văn Hậu
Trong hệ thống các cơ quan báo chí trực thuộc Đoàn Chủ tịch kể trên, báo điện tử
tamnhin.net, tạp chí điện tử vanhien.vn và Tạp chí Truyền thống và Phát triển là ba trong số
những cơ quan báo chí hoạt động tích cực, có vị trí, vai trò và tầm ảnh hưởng quan trọng
trong công tác truyền bá tư tưởng, hình ảnh, hoạt động cho Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ
thuật Việt Nam. Trong quá trình hoạt động của mình, các hoạt động của cơ quan báo chí
thuộc Đoàn tịch nói chung và hoạt động của 3 cơ quan báo chí trên nói riêng đang gặp phải
những khó khăn, thách thức trong xu thế hội nhập của cả nước, đồng thời cũng đang đặt ra
không ít khó khăn cho công tác quản lí báo chí của Liên hiệp Hội Việt Nam.
Từ những lý do nêu trên cùng với sự quan tâm của bản thân về vấn đề nâng cao hiệu
quả tổ chức hoạt động của các cơ quan báo chí thuộc LHHVN, tôi đã chọn đề tài: “Nâng cao
hiệu quả tổ chức hoạt động của các cơ quan báo chí trực thuộc Liên hiệp các Hội KHKT
Việt Nam (Nghiên cứu tình hình thực tế tại Tạp chí Truyền thống và Phát triển, Tạp chí
điện tử Vanhien.vn, báo điện tử tamnhin.net)” để tìm hiểu, nghiên cứu với mong muốn có
một cái nhìn tổng quan về thực trạng hoạt động của ba đơn vị báo chí đại diện trên, đồng thời
từ đó có nhận diện, đánh giá về việc nâng cao hiệu quả tổ chức hoạt động của các cơ quan báo
chí thuộc LHHVN trong giai đoạn hiện nay.
1
2. Tình hình nghiên cứu
Nhóm tác giả Bùi Thế Vĩnh, Võ Kim Sơn, Lê Thị Văn Hạnh , Đinh Văn Tiến trong tác
phẩm “Thiết kế tổ chức Hành chính Nhà nước”, do Bùi Thế Vĩnh làm chủ biên dài hơn 200
trang với kết cấu gồm 3 chương đã giúp độc giả hiểu rõ vấn đề cơ bản về đối tượng, căn cứ để
thiết kế tổ chức hoạt động hiệu quả trong cơ quan hành chính nhà nước, đồng thời cũng nêu ra
vai trò quan trọng của việc phân tích tổ chức – căn cứ để hoàn thiện thiết kế các cơ quan hành
chính Nhà nước trong bối cảnh hiện nay.
Trong giáo trình “Tổ chức và điều hành công sở”, do Nguyễn Văn Thâm là chủ biên
đã đưa ra những luận giải cơ bản nhất về công sở, hoạt động chủ yếu của các công sở hành
chính hiện nay. Đồng thời, qua tác phẩm này, tác giả cũng đã nêu ra những kỹ thuật cơ bản để
cường năng lực, trình độ chuyên môn của đội ngũ cán bộ.
Luận văn “Nâng cao hiệu quả hoạt động của văn phòng HĐND và UBND huyện trên
địa bàn Bắc Giang qua thực tiễn tại huyện Việt Yên – Bắc Giang” của tác giả Nguyễn Văn
Phương. Trong công trình nghiên cứu của mình, tác giả đã đưa ra những vấn đề cơ bản về
hiệu quả, hiệu quả hoạt động nói chung và hiệu quả hoạt động của văn phòng nói riêng. Đồng
thời, tác giả cũng đưa ra được thực trạng hoạt động của văn phòng UBND và HĐND huyện
Việt Yên cũng như đề xuất các giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả hoạt động của cơ quan –
văn phòng HĐND và UNND huyện trên địa bàn tỉnh Bắc Giang.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của luận văn là tổ chức hoạt động của các cơ quan báo chí thuộc
Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam.
3.2 Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi về không gian: Nghiên cứu tập chung vào quá trình tổ chức hoạt động tại ba
cơ quan bao chí là: Tạp chí Truyền thống và Phát triển, Tạp chí điện tử Vanhien.vn, báo điện
tử tamnhin.net
Phạm vi về thời gian: Nghiên cứu dự kiến từ 01/ 2015 – 6/ 2015
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
Làm rõ hơn những vấn đề lý thuyết về hiệu quả và hiệu quả tổ chức hoạt động trong
các cơ quan báo chí thuộc Liên hiệp các hội Khoa học Kỹ thuật Việt Nam.
Khảo sát thực tế, đánh giá và đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả tổ
chức hoạt động của các cơ quan báo chí thuộc Liên hiệp các hội Khoa học Kỹ thuật Việt Nam
nói chung.
5. Phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp phân tích, tổng hợp
5.2 Phương pháp so sánh, đối chiếu
5.3 Phương pháp quan sát trực quan
3
Hiệu quả là kết quả cuối cùng của chủ thể tác động lên đối tượng, nhằm đạt và vượt
mục tiêu ban đầu đề ra. Nói cách khác, hiệu quả là sự so sánh kết quả trước và sau khi tiến
hành một hoạt động, giữa kết quả đạt được với yêu cầu của hoạt động đó.
1.1.1.2 Khái niệm hiệu quả tổ chức hoạt động
Để có thể hiểu về hiệu quả tổ chức hoạt động, trước hết cần xác định đúng và rõ ràng
„„tổ chức hoạt động”? Tổ chức hoạt động là „„là quá trình sắp xếp và bố trí các công việc, giao
quyền hạn, trách nhiệm và phân phối các nguồn lực của tổ chức đến các cá nhân, bộ phận
thực hiện để họ tiến hành các hoạt động của mình nhằm đạt mục tiêu của tổ chức, đơn vị”
Như vậy, có thể hiểu, hiệu quả tổ chức hoạt động là quá trình sắp xếp, sử dụng đúng
người, đúng việc cũng như phân công quyền hạn, trách nhiệm, phân phối các nguồn lực của
tổ chức một cách rõ ràng, minh bạch, công khai đến các cá nhân, bộ phận thực hiện để họ
thực thi nhiệm vụ của mình nhằm đạt được hiệu quả cao nhất trong việc thực hiện mục tiêu
của tổ chức, đơn vị.
1.1.2 Đặc trưng hoạt động và tổ chức hoạt động của các cơ quan báo chí
1.1.2.1 Về hoạt động
Trên phương diện chính trị, báo chí thực hiện 2 nhiệm vụ cơ bản, đó là góp phần xây
dựng và bảo vệ thành quả, sự nghiệp của đảng, giai cấp cầm quyền. Trước hết, báo chí truyền
bá những tư tưởng, quan điểm cơ bản của hệ tư tưởng chính thống của chế độ xã hội tới quần
chúng, làm cho hệ tư tưởng này trở thành hệ tư tưởng toàn dân
Đối với hoạt động báo chí, thông tin trở thành phần tri thức, tư tưởng (do nhà báo sáng
tạo, tái tạo từ hiện thực) được chuyển dịch từ nhà báo đến công chúng để cung cấp kiến thức,
thay đổi nhận thức và cảm biến hành vi. Nói cách khác, thông tin chính là điểm khởi đầu, gốc
rễ cơ bản nhất của quá trình truyền thông, quyết định hiệu quả - kết quả so với mục đích ban
đầu của người làm truyền thông.
Sản phẩm đầu ra của các cơ quan báo chí mang đặc tù riêng biệt, nó có thể hữu hình
(báo giấy, báo mạng..) hoặc vô hình (báo nói) nhưng kết lại vẫn ẩn chứa trong nội dung của
nó là dạng thức vô hình: thông tin. Thông tin là sản phẩm đầu ra của các cơ quan báo chí,
được thể hiện dưới các dạng khác nhau với những nội dung mang thông điệp khác nhau, thể
hiện ý chí của chủ thể tạo ra nó.
1.1.2.2 Về tổ chức hoạt động
* Các yếu tố thuộc về môi trường pháp lý
Môi trường pháp lý có ảnh hưởng đến hoạt động của các cơ quan nói chung, luôn
mang tính định hướng và có khả năng chi phối toàn bộ hoạt động của các cơ quan, tổ chức.
Đối với cơ quan báo chí, nó bao gồm luật, văn bản dưới luật, quy trình, quy phạm kỹ thuật,
nghiệp vụ sản xuất... Tất cả các quy phạm, kỹ thuật sản xuất bài viết, tác nghiệp đều tác
động trực tiếp đến hiệu quả và kết quả hoạt động mỗi cá nhân phóng viên, biên tập viên cũng
như tòa soạn báo chí. Đó là các quy định của Nhà nước về những thủ tục, vấn đề có liên quan
đến điều kiện tác nghiệp, đến quy định, nội quy khi tác nghiệp, đến quyền hạn và nghĩa vụ,
trách nhiệm của các phóng viên, biên tập viên, quy định về nội dung được đăng tải, về xử lý
vi phạm, kỷ luật trong nghề báo hay về đạo đức nghề…
* Các yếu tố thuộc về môi trường chính trị, văn hóa - xã hội:
Hình thức, thể chế đường lối chính trị của Đảng và Nhà nước quyết định các chính
sách, đường lối hoạt động chung, từ đó quyết định các lĩnh vực, loại hình hoạt động cung cấp,
truyền tải thông tin của các cơ quan báo chí.
6
Môi trường văn hoá- xã hội bao gồm các nhân tố điều kiện xã hội, phong tục tập quán,
nhận thức, cách thức tiếp cận thông tin, trình độ phát triển kinh tế... Đây là những yếu tố rất
gần gũi và có ảnh hưởng trực tiếp hay gián tiếp đến hoạt động tác nghiệp của phóng viên báo
chí cũng như việc tiếp cận thông tin, xử lý thông tin của người đọc. Cơ quan báo chí hoạt
động hiệu quả khi sản phẩm thông tin đó phù hợp với nhu cầu, thị hiếu bạn đọc, phù hợp với
lối sống, văn hóa của đối tượng hướng đến. Mà những yếu tố này do các nhân tố thuộc môi
trường văn hoá- xã hội quy định.
1.1.4.2 Các yếu tố bên trong ảnh hưởng đến hiệu quả tổ chức hoạt động của các cơ
quan báo chí
* Cơ cấu tổ chức tại cơ quan báo chí:
Tùy thuộc vào quy mô, vị trí, chức năng và nhiệm vụ chính trị của từng cơ quan báo
chí mà mỗi cơ quan lại lựa chọn cho mình một cơ cấu tổ chức khác nhau. Mặc dù vậy, cơ cấu
tổ chức tại cơ quan báo chí nói chung báo gồm các bộ phận cơ bản như sau:
hóa tổ chức có tác dụng trong việc kiểm soát để định hướng và hình thành nên thái độ, hành
vi của nhân viên trong tòa soạn.
* Hệ thống cơ sở vật chất, trang thiết bị kỹ thuật.
Trong các cơ quan báo chí, cơ sở vật chất, các phương tiện làm việc được coi là tối
quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả tổ chức hoạt động của một tờ báo. Hệ thống các
cơ sở vật chất trong bối cảnh cạnh tranh, yêu cầu từ khâu thu thập thông tin, xử lý và truyền
tải thông tin cần sự nhanh nhẹn, chính xác, chân thực... thì đòi hỏi hệ thống cơ sở vật chất
này, hệ thống các công cụ thu thập, sản xuất cũng như truyền dẫn thông tin này càng ngày
càng hiện đại, phong phú nhằm phù hợp hơn với xu thế của cơ quan báo chí chuyên nghiệp.
1.2 Các nội dung tổ chức hoạt động của cơ quan báo chí
1.2.1 Thiết kế và phân tích công việc
Việc thiết kế công việc tại các cơ quan nói chung và cơ quan báo chí nói riêng có ý
nghĩa lớn trong việc tạo ra khả năng sáng tạo, đam mê trong công việc của các phóng viên khi
giải quyết công việc, đồng thời tạo ra khả năng phối hợp nhuần nhuyễn trong quá trình giải
quyết công việc.
Trong các cơ quan báo chí, phân tích công việc được xác định là việc làm sáng tỏ tính
chất, nội dung của công việc được đề ra trong mối tương quan với chức năng, nhiệm vụ
chung của tòa soạn; xem xét những điều kiện vật chất, môi trường mà trong đó công việc sẽ
được giải quyết. Những yếu tố này giúp cho các tổng biên tập, nhà quản lý báo chí thấy được
công việc cần giải quyết theo cách thức, phương pháp nào, trên cơ sở nào... để thực hiện có
hiệu quả tổ chức hoạt động của tòa soạn.
1.2.2 Tổ chức và điều hành cuộc họp
Trong các cơ quan báo chí, tổ chức và điều hành cuộc họp thường xoay quanh các nội
dung chủ yếu như: bàn về tăng cường, đổi mới hệ thống trang thiết bị, cơ sở vật chất; nhân
sự; khen thưởng, kỷ luật; về định hướng nội dung chuyên mục, bài viết; về đào tạo, bồi dưỡng
cán bộ...
Tổ chức và điều hành cuộc họp là chức năng, nhiệm vụ của các nhà quản lý, các tổng
biên tập... với chức năng là lãnh đạo các cơ quan báo chí. Việc tổ chức và điều hành cuộc họp
tại cơ quan báo chí là việc cần phải thực hiện thường xuyên, vừa định kỳ nhưng vừa đột xuất,
nếu thực hiện tốt hoạt động này sẽ mang lại hiệu quả cao trong công việc, tạo động lực làm
lực, sử dụng hợp lý các nguồn lực, cung cấp tài chính, hay kể cả việc ra quyết định…
1.3.2 Tính khả thi của kế hoạch được xây dựng và áp dụng
Xây dựng chương trình, kế hoạch hoạt động là một trong những nội dung cơ bản và
quan trọng trong hoạt động của mỗi cơ quan, tổ chức. Chương trình, kế hoạch giúp cho cơ
quan đạt được mục tiêu một cách tương đối chính xác. Chương trình, kế hoạch góp phần đảm
bảo tính ổn định trong hoạt động của cơ quan, vì vậy, để chương trình, kế hoạch thực sự phát
huy vai trò, hiệu quả trong hoạt động của cơ quan, tổ chức thì việc xây dựng và áp dụng phải
mang tính khả thi, khoa học.
1.3.3. Áp dụng có hiệu quả hệ thống quy trình, thủ tục làm việc trong thực tế hoạt động
Tại cơ quan báo chí, việc xây dựng và thực hiện theo đúng quy trình làm việc có
những nét đặc thù riêng biệt so với các cơ quan, tổ chức hành chính thông thường bởi yếu tố
thông tin là nòng cốt, nó bao trùm cả đầu vào và đầu ra, chỉ khác ở cách xử lý luồng thông tin
đó theo cách nào để không vi phạm yếu tố “phạm quy” mà vẫn đảm bảo được các yêu cầu
khác của nhà quản lý.
1.3.4 Khai thác và sử dụng hợp lý nguồn thông tin trong tổ chức hoạt động
Khai thác và sử dụng hợp lý nguồn thông tin trong quản lý cơ quan là việc tác động
vào thông tin đang được quản lý: loại bỏ thông tin nhiễu, liên kết thông tin theo những mối
liên hệ bản chất, vốn có, nhằm rút ra những thông tin thật sự có giá trị, phục vụ cho việc giải
quyết nhiệm vụ chung của cơ quan. Vì vậy, trong quản lý của các cơ quan cần có quy trình và
những phương pháp hiệu quả trong xử lý thông tin như: tập hợp và phân loại thông tin; tóm
tắt thông tin; tổng hợp thông tin; phân tích thông tin; xác định độ tin cậy của thông tin; lựa
chọn thông tin. Trên cở sở những thông tin được lựa chọn, các cán bộ cần có những ý kiến
9
tham mưu giải quyết tin để đảm bảo việc sử dụng thông tin có hiệu quả. Cuối cùng, cần lưu ý
đến việc lưu trữ thông tin theo quy định.
1.3.5 Khả năng phối hợp thống nhất, đồng bộ giữa cá nhân, bộ phận trong quá
trình thực thi nhiệm vụ
Sự phối hợp thống nhất, đồng bộ giữa các cá nhân, bộ phận trong quá trình thực thi
2.1. Khái quát chung về Liên hiệp các Hội Khoa học kỹ thuật Việt Nam và hoạt động
báo chí, truyền thông của Liên hiệp Hội
2.1.1 Chức năng của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam
Thứ nhất: tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ ở trong nước, trí
thức khoa học và công nghệ người Việt Nam ở nước ngoài; điều hoà, phối hợp hoạt động của
các hội thành viên.
Thứ hai: làm đầu mối giữa các hội thành viên và các cơ quan Đảng, Nhà nước, Mặt trận
Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức khác nhằm giải quyết những vấn đề chung trong hoạt động
của Liệp hiệp Hội Việt Nam.
Thứ ba: đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các hội viên, hội thành viên,
của trí thức khoa học và công nghệ Việt Nam.
2.1.2 Nhiệm vụ của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam
Củng cố, phát triển tổ chức và đẩy mạnh hoạt động của các hội thành viên.
Tham gia thực hiện xã hội hoá hoạt động khoa học và công nghệ, giáo dục và đào tạo,
chăm sóc sức khoẻ nhân dân, phát triển cộng đồng, xóa đói giảm nghèo.
Phát triển công tác vận động trí thức khoa học và công nghệ. Tập hợp đội ngũ những
nhà khoa học hàng đầu trong cả nước tham gia vào các tổ chức khoa học công nghệ của mình
Thực hiện vai trò thành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam: Phối hợp với các tổ chức
thành viên khác của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam triển khai các hoạt động chung nhằm phát
huy sức mạnh tổng hợp và xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Tăng cường hợp tác với các hội, các tổ chức phi chính phủ của các nước, tham gia các
tổ chức khoa học và công nghệ của khu vực và quốc tế.
2.1.3 Cơ cấu tổ chức của Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam
Nhìn ở góc độ cơ quan chủ quản, theo thống kê, tỷ lệ các cơ quan báo chí thuộc các
Hội ngành toàn quốc chiếm phần lớn (74.3%), trong khi trực thuộc các tổ chức khoa học – kỹ
thuật chỉ có 15.4% còn dưới sự quản lý trực tiếp của LHHVN chỉ có 10.3%. Hệ thống báo chí
LHHVN phản ánh tính đặc thù là quản lý “từ xa” nên phần lớn cơ quan báo chí trực thuộc các
tổ chức khoa học, các hội ngành.
Theo Báo cáo kết quả “Chương trình khảo sát thực trạng hoạt động cơ quan báo chí chỉ
thuộc LHHVN”, do Ban Thông tin và Phổ biến kiến thức của LHHHVN thực hiện từ năm
Đối với báo điện tử tamnhin.net, các cuộc họp đóng vai trò rất quan trọng và cần thiết.
Thứ hai hàng tuần, các cuộc họp giao ban thường nhật sẽ diễn ra (năm 2015, tạ cơ quan báo
chí này diễn ra khoảng 45 – 50 cuộc họp giao ban tuần). Đây là các cuộc họp được báo trước,
được lên kế hoạch cụ thể và yêu cầu các cán bộ chủ chốt, phóng viên, biên tập viên của tòa
soạn đều có mặt đầy đủ. Ngoài ra, còn có các phiên họp tổng kết hàng tháng (8 - 12 phiên);
tổng kết hàng quý (2 – 3 phiên) và họp tổng kết năm (1 phiên)
Họp tại tạp chí TT&PT thường diễn ra ít, thời gian khoảng 1 – 1,5 tháng/ lần và nội
dung các cuộc họp thường xoay quanh các chủ đề nghiên cứu khoa học, đánh giá, trao đổi về
các vấn đề thuộc khoa học, văn hóa, xã hội. Năm 2015, tại tạp chí có gần 20 cuộc họp tất cả,
trong đó họp giao ban tuần với 5 cuộc, họp tổng kết tháng (số báo) là 8 cuộc; ngoài ra cũng có
họp tổng kết quý và năm nhưng hạn chế.
2.2.3 Xây dựng kế hoạch làm việc
12
Tạp chí vanhien.vn, việc lập kế hoạch được đánh giá vai trò khá quan trọng, tại tạp chí
trong năm 2015, số lượng các loại kế hoạch xây dựng và đặt ra là không nhiều, trong đó, kế
hoạch chủ yếu là ngắn hạn (30 loại khác nhau), các loại kế hoạch dài hạn và trung hạn chiếm
số lượng ít hơn (lần lượt là 5 và 12 loại).
Lập kế hoạch tại tạp chí TT&PT được đánh giá rất quan trọng và việc xây dựng kế
hoạch này được diễn ra theo từng số báo và gắn với từng chuyên mục cụ thể. Năm 2015, số
lượng các kế hoạch được đưa ra tại tạo chí không nhiều, chủ yếu các kế hoạch mang tính ngắn
hạn, theo chu kỳ số báo (10 lần); trong khi các kế hoạch dài hạn và trung hạn chiếm số lượng
rất ít.
Báo điện tử tamnhin.net, việc lập kế hoạch được thực hiện thường xuyên, năm 2015
số lượng kế hoạch ngắn hạn, mang tính giải quyết các sự vụ phát sinh là chủ yếu (kế hoạch
ngắn hạn chiếm 122 lần. Trong khi đó, các lần lập kế hoạch dài hạn (thường là 1 năm) và
trung hạn (theo quý) lại chiếm số lượng ít hơn, lần lượt là 12 và 15 lần.
2.2.4 Kiểm tra và kiểm soát
Báo điện tử tamnhin.net là tòa soạn có hoạt động kiểm tra, kiểm soát diễn ra thường
Việc xây dựng các chương trình, lập kế hoạch hoạt động tại tạp chí TT&PT, tạp chí
vanhien.vn và báo điện tử tamnhin.net hiện nay được xây dựng đã đảm bảo tuân thủ các quy
định của Đảng, Nhà nước, các quy định của pháp luật cũng như tuân thủ chặt quy định trong
tôn chỉ, mục đích hoạt động của cơ quan.
Các cuộc họp tại tạp chí TT&PT, tạp chí vanhien.vn và báo điện tử tamnhin.net được
khảo sát hiện nay cũng được xây dựng và thực hiện thường xuyên. Các phiên họp chủ yếu
thông qua các phiên họp đầu tuần (họp giao ban) hay họp cố định theo từng chuyên mục, hay
số báo. Các công tác hậu cần, chuẩn bị cho các cuộc họp tại các đơn vị này cũng được tổ
chức, xắp xếp hợp lý, khoa học: thông báo mời họp, chuẩn bị hậu cần: địa điểm, thời gian, nội
dung trù bị, tài liệu liên quan, phân công thư ký cuộc họp, đọc lại biên bản cuối cuộc họp…
Kiểm tra, kiểm soát tại các cơ quan báo chí được khảo sát đã tập chung vào nhiều nội
dung cụ thể như cách sử dụng, bố trí nhân sự, cách sử dụng cơ sở vật chất, trang thiết bị, sử
dụng tài chính… tuy nhiên nội dung được quan tâm và chú trọng hơn cả là kiểm tra, kiểm
soát nội dung thông tin đăng tải và thông tin phản hồi. Việc kiểm tra thông tin đăng tải nhằm
có được những nguồn tin nhanh nhất, chính xác, khoa học và hay nhất để đưa đến độc giả, từ
đây sẽ hạn chế được những rủi ro, khắc phục được những hạn chế như: lỗi phạm quy, chưa
cập nhật và chưa chính xác của thông tin… Bên cạnh đó, kiểm tra thông tin phản hồi cũng là
nội dung cần đặc biệt chú ý tại các cơ quan này trong bối cảnh hiện nay.
2.3.2 Về mặt hạn chế
Việc thiết kế và phân tích công việc đôi khi còn một số hạn chế nhất định: xây
dựng bản mô tả công việc chưa thực sự chặt chẽ, triệt để, đôi khí vẫn còn tình trạng chưa
phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, gây ra nhiều chồng chéo bởi một cán bộ cùng
lúc phải thực hiện phối hợp với nhiều cá nhân, bộ phận.
Trong quá trình tổ chức và điều hành cuộc họp tại các cơ quan báo chí được
khảo sát vẫn còn gặp nhiều khó khăn, hạn chế thể hiện ở khía cạnh nội dung tại các cuộc họp
chưa mang tính thời sự nhiều mà chủ yếu tập chung vào các mặt mang tính định hướng lâu
dài, bởi thông tin ít mang tính thời sự mà tập chung vào xu thế, vào thời cuộc để viết bài, xây
dựng nội dung bài viết.
Xây dựng kế hoạch làm việc tại các cơ quan báo chí có hạn chế lớn đó là các kế
hoạch mặc dù được xây dựng nhưng do đặc thù của hoạt động thông tin báo chí mà các kế
2.4. Đánh giá về hiệu quả tổ chức hoạt động của cơ quan báo chí trực thuộc Liên hiệp
các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam
2.4.1 Phân định rõ ràng chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn cho từng vị trí việc làm trong
cơ quan
Qua khảo sát tại các cơ quan báo chí, cho thấy được rằng các cơ quan này rất quan
tâm, chú trọng đến việc xác định rõ chức năng, nhiệm vụ quyền hạn của các vị trí việc làm
trong cơ quan. Nhờ việc phân định rõ ràng chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn cho từng vị trí
việc làm trong cơ quan hiện nay, các nhà quản lý các cơ quan báo chí đã cho thấy tầm nhìn,
việc đánh giá chính xác các yêu cầu của công việc về chuyên môn, kỹ năng, kỹ thuật, kinh
nghiệm của vị trí việc làm, tuyển dụng đúng cán bộ phù hợp với yêu cầu, tính chất của công
việc, đãi ngộ, tạo môi trường thích hợp để cán bộ của mình phát huy được những thế mạnh,
15
phẩm chất cần thiết phù hợp công việc, kích thích họ làm việc hăng say hơn, yêu nghề và gắn
bó với nghề hơn. Đặc biệt, nhờ có hoạt động này diễn ra hiệu quả mà tạo ra sự phối hợp thống
nhất, chặt chẽ giữa các cá nhân, bộ phận trong cơ quan trong việc đạt mục tiêu hoạt động đề
ra.
2.4.2 Tính khả thi của kế hoạch được xây dựng và áp dụng
Trong thời gian gần đây, việc xây dựng chương trình, kế hoạch hành động tại các cơ
quan báo chí thuộc Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã thực hiện tương đối
tốt, đã bám sát được các chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, tôn trọng
và tuân thủ thực hiện theo đúng các quy định của pháp.
Tuy nhiên, bên cạnh những
chương trình, kế hoạch thực hiện theo từng số báo, từng tuần, từng tháng được tổ chức thực
hiện khá tốt thì những chương trình, kế hoạch quý, năm vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu, chưa
được thực hiện thường xuyên và chưa mang lại hiệu quả thực sự.
2.4.3 Áp dụng có hiệu quả hệ thống quy trình, thủ tục làm việc trong thực tế hoạt động
Việc áp dụng có hiệu quả hệ thống quy trình, thủ tục làm việc trong thực tế hoạt động
tại các cơ quan báo chí này vẫn luôn được quán triệt ở mức cao nhất bởi những tác dụng quan
2.4.7 Khả năng cung cấp điều kiện, trang thiết bị làm việc và áp dụng tiến bộ về công
nghệ thông tin trong công việc
Các cơ quan báo chí được khảo sát đã được trang bị đầy đủ các phương tiện kỹ thuật,
cơ sở vật chất đảm bảo tương đối đầy đủ so với nhu cầu và tính chất công việc, đáp ứng được
yêu cầu làm việc của các cán bộ phóng viên, biên tập viên, cộng tác viên. Các phương tiện tác
nghiệp, cơ sở vật chất phục vụ quá trình làm việc, phương tiện đi lại: xe ô tô, xe máy, máy
ảnh, máy quay, ghi âm; máy văn phòng… đều là những phương tiện, công cụ khá hiện đại,
đáp ứng cơ bản nhu cầu công việc của tòa soạn. Việc quản lý, sử dụng các trang thiết bị đều
phải tuân thủ theo những quy định nội bộ về chi tiêu và quản lý tài sản chung của đơn vị
nhằm đảm bảo sử dụng đúng mục đích, phát huy, khai thác hết chức năng, công suất có thể
của các phương tiện, cơ sở vật chất này. Trang thiết bị hỗ trợ tác nghiệp, cơ sở vật chất,
phương tiên làm việc về cơ bản được sử dụng đúng mục đích, định mức theo quy định và nhu
cầu công việc thực hiện;
Bên cạnh những tích cực trên thì các cơ quan báo chí vẫn còn một số tồn tại mắc phải
như: lãng phí trong các khâu in ấn, phát hành; việc sử dụng, khai thác các tính năng của các
trang thiết bị hiện đại kỹ thuật hiện đại còn hết, gây sự lãng phí; chưa khai thác hết công dụng
của các loại máy hiện đại cũng như các phần mềm nghiệp vụ mới. Việc ứng dụng những tiện
ích mới của công nghệ thông tin đôi khi mang tính hời hợt, đối phó.
17
Chương 3
GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG CỦA MỘT SỐ
CƠ QUAN BÁO CHÍ TRỰC THUỘC LIÊN HIỆP CÁC HỘI KHOA HỌC
VÀ KỸ THUẬT VIỆT NAM
3.1. Nhóm giải pháp mang tính định hướng nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức hoạt động
của các cơ quan báo chí
3.1.1 Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước
Bám sát các văn bản chỉ đạo của Trung ương và Liên hiệp Hội, các cơ quan báo chí
báo chí, việc này sẽ giảm đi các khau, các bước trung gian, từ đây là cơ sở tăng cường sự linh
hoạt, nhạy bén – khía cạnh đặc thù và quan trọng trong hoạt động của cơ quan báo chí.
3.2.2 Hoàn thiện cơ sở vật chất, hiện đại hóa trang thiết bị và tăng cường kêu gọi đầu
tư về tài chính
3.2.2.1 Bố trí trụ sở làm việc hợp lý
Bố trí nơi làm việc của đội ngũ cán bộ trong cơ quan là việc xác định các vị trí, phòng
làm việc theo trình tự nhất định, phù hợp với sự phát triển của xã hội, tạo điều kiện thuận lợi
cho hoạt động của các bộ phận và cá nhân trong cơ quan. Bố trí nơi làm việc hợp lý đảm bảo
những yếu tố về môi trường, tâm sinh lý, phù hợp với các điều kiện kỹ thuật sẽ góp phần cải
thiện điều kiện lao động, khả năng làm việc, sáng tạo của mỗi cán bộ, từ đó hiệu quả công
việc sẽ được nâng cao hơn.
3.2.2.2 Hiện đại hóa trang thiết bị kỹ thuật
Hiện nay, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động của cơ quan báo chí không
thể thiếu các trang thiết bị, máy hiện đại, như: máy tính, máy in, máy fax, máy ảnh, máy ghi
âm, máy quay, các lại tủ đựng tài liệu, các loại kệ giá... Đây là những trang thiết bị thiết yếu
để hỗ trợ đội ngũ cán bộ báo chí làm việc. Các trang thiết bị cần được bố trí, trang bị đầy đủ,
hiện đại phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ để làm giảm bớt phần lao động chân tay, đem lại
năng suất, hiệu quả làm việc cho đội ngũ phóng viên, người làm báo.
3.2.2.3 Tăng cường kêu gọi đầu tư về tài chính
Là những cơ quan báo chí chuyên ngành hàng đầu, nơi quy tụ nhiều nhà khoa học với
thâm niên trong từng lĩnh vực về làm công tác báo chí, đây đều là những chuyên gia đã công
tác nhiều năm trong những cơ quan đầu ngành của Nhà nước, vì vậy, với đam mê nghiên cứu
và viết báo nhằm tránh lãng phí tri thức, mong muốn truyền tải tri thức của mình đến đông
đảo người dân, tri thức trẻ đồng thời những kiến thức khoa học này cần phải được truyền tải
rộng rãi trong các hoạt động của doanh nghiệp, các cơ sở nghiên cứu, sáng tạo khoa học...
3.2.3 Xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ có đủ phẩm chất, kỹ năng nghiệp vụ,
chuyên môn đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ
Chất lượng của đội ngũ cán bộ phóng viên, biên tập viên, cộng tác viên trong các cơ
quan báo chí quyết định chất lượng, hiệu qủa hoạt động của chính các cơ quan này. Do vậy,
nên, trách nhiệm cá nhân của người đứng đầu cơ quan, tổ chức là rất lớn, có tác dụng quyết
định mọi thành, bại trong quá trình hoạt động, phát triển của cơ quan, đơn vị. Vì vậy, trách
nhiệm cá nhân người đứng đầu, nhất là đứng đầu các cơ quan báo chí giữ vai trò tạo đà, thế,
cơ hội cho sự phát huy những thế mạnh, khắc phục những mặt còn yếu kém của cơ quan, đơn
vị.
Trong sự phát triển của cơ quan mình, vai trò của người đứng đầu – các tổng biên tập,
các lãnh đạo của các cơ quan báo chí ngày càng trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Vì vậy,
nâng cao và phát huy hiệu quả hơn nữa vai trò của người lãnh đạo là nhiệm vụ tối quan trọng
đối với các cơ quan báo chí thuộc Liên hiệp Hội, và việc xây dựng và hoàn hiện các giải pháp
để phát huy vai trò của người đứng đầu là việc cấp bách và cần thiết.
- Cần có bản lĩnh chính trị và lập trường tư tưởng vững vàng; có phẩm chất đạo đức tốt,
khách quan và công tâm trong công việc
- Là người giỏi chuyên môn, có tư duy quản lý và tầm nhìn chiến lược
3.2.6 Hoàn thiện hệ thống định mức hướng đến tiêu chuẩn hóa các nội dung hoạt động
Hoàn thiện hệ thống định mức là một nhiệm vụ quan trọng trong sự phát triển của mỗi
cơ quan nói chung. Hoạt động này có ảnh hưởng không nhỏ đến việc nâng cao hiệu quả tổ
20
chức hoạt động của các cơ quan, là cơ sở để hướng đến tiêu chuẩn hóa các nội dung hoạt
động nói chung và nội dung hoạt động trong các cơ quan báo chí nói riêng.
Để thực hiện được tốt các hoạt động hoàn thiện hệ thống định mức, làm căn cứ để
hướng đến tiêu chuẩn hóa các nội dung hoạt động trong cơ quan, trước hết đòi hỏi các cơ
quan báo chí cần xác định rõ vai trò của việc hoàn thiện hệ thống định mức: trước hết, hệ
thống định mức là tiêu chuẩn của lao động khoa học; là cơ sở để phân phối quyền lợi theo lao
động; là cơ sở để nâng cao hiệu quả công việc của cá nhân và bộ phận trong thực thi nhiệm
vụ; và còn là cơ sở để lập kế hoạch hoạt động cho cơ quan, tổ chức: kế hoạch tiền lương, kế
hoạch tuyển dụng, kế hoạch sản xuất ... việc xác định định mức cho từng nội dung công việc
được thực hiện đầy đủ và khoa học là nền tảng để đảm bảo hoàn thành kế hoạch và tăng năng
suất hoạt động; là cơ sở để đánh giá mức độ hoàn thiện công việc của đội ngũ nhân sự, đồng