TÊN ĐỀ TÀI, SÁNG KIẾN :

GIÚP HỌC SINH YÊU THÍCH VẬT LÝ THÔNG QUA
PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC THEO DỰ ÁN “SỬ DỤNG AN
TOÀN TIẾT KIỆM ĐIỆN”
I.

LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Sự nghiệp công nghiệp hoá và hiện đại hoá đất nước ngày nay đòi hỏi
nguồn nhân lực không những chỉ đủ về số lượng mà còn phải có chất lượng.
Nguồn nhân lực đóng vai trò hết sức to lớn đối với sự phát triển của mỗi đơn vị,
doanh nghiệp nói riêng và của đất nước nói chung. Kiến thức và sự hiểu biết về
nguyên tắc đảm bảo chất lượng ngày càng mở rộng hơn, logíc tất yếu đòi hỏi
chất lượng đào tạo ngày càng phải tốt hơn. Một trong những định hướng cơ bản
của việc đổi mới giáo dục là chuyển từ nền giáo dục mang tính hàn lâm, xa rời
thực tiễn sang một nền giáo dục chú trọng việc hình thành năng lực hành động,
phát huy tính chủ động, sáng tạo của người học. Định hướng quan trọng trong
đổi mới PPDH là phát huy tính tích cực, tự lực và sáng tạo, phát triển năng lực
hành động, năng lực cộng tác làm việc của người học. Đó cũng là những xu
hướng quốc tế trong cải cách PPDH ở nhà trường.
Môi trường kinh tế xã hội thay đổi, việc học tập cũng đang thay đổi. Có
một sự chuyển dịch mô hình học tập như sau:

Nhiều mô hình học tập khác nhau đã ra đời và đều nhắm đến định hướng lấy
người học làm chủ thể của việc học.


Vậy những kỹ năng nào được xem là quan trọng ở thế kỷ 21 này?

Giải quyết vấn đề và sáng tạo
Nhận thức toàn cầu

Dạy học theo dự án (DHDA) được hiểu là một phương pháp hay một hình
thức dạy học, trong đó người học thực hiện một nhiệm vụ học tập phức hợp, có
sự kết hợp giữa lý thuyết và thực tiễn, thực hành. Nhiệm vụ này được người học
thực hiện với tính tự lực cao trong toàn bộ quá trình học tập, từ việc xác định
mục đích, lập kế hoạch, đến việc thực hiện dự án, kiểm tra, điều chỉnh, đánh giá
quá trình và kết quả thực hiện, giúp người học có năng lực giải quyết các vấn đề
phức hợp, tinh thần trách nhiệm, khả năng làm việc theo nhóm, khả năng thuyết
trình, diễn đạt, kĩ năng tìm và xử lí thông tin, tài liệu, phát triển việc ứng dụng
công nghệ thông tin .
Trong các tài liệu về dạy học theo dự án đã đưa ra nhiều đặc điểm của
phương pháp này. Các nhà sư phạm Mỹ đầu thế kỷ XX khi xác lập cơ sở lý
thuyết cho PPDH này đã nêu ra ba đặc điểm cốt lõi của DHDA: định hướng học
sinh, định hướng thực tiễn và định hướng sản phẩm. Có thể cụ thể hóa các đặc
điểm của DHDA như sau:
Định hướng thực tiễn:Chủ đề của dự án xuất phát từ những tình huống của
thực tiễn xã hội và thực tiễn đời sống.
Có ý nghĩa thực tiễn xã hội: các dự án học tập góp phần gắn việc học tập trong
nhà trường với thực tiễn cuộc sống, xã hội.Trong những trường hợp lý tưởng,
việc thực hiện các dự án có thể mang lại những tác động xã hội tích cực.
Định hướng hứng thú người học: Học sinh được tham gia chọn đề tài, nội
dung học tập phù hợp với khả năng và hứng thú cá nhân.
Dự án học tập mang nội dung tích hợp: Nội dung dự án có sự kết hợp tri thức
của nhiều lĩnh vực hoặc môn học khác nhau nhằm giải quyết một vấn đề mang
tính phức hợp.
Định hướng hành động: Trong quá trình thực hiện dự án có sự kết hợp giữa
nghiên cứu lý thuyết và vận dụng lý thuyết vào hoạt động thực tiễn, thực hành.
3


• Tính tự lực cao của người học: trong DHDA, người học cần tham gia tích cực

• Phát triển năng lực cộng tác làm việc
• Rèn luyện tính bền bỉ, kiên nhẫn
• Phát triển năng lực đánh giá
Nhược điểm :
• DHDA đòi hỏi nhiều thời gian
• Đòi hỏi phương tiện vật chất và tài chính phù hợp
• HS chưa quen với pp học tập tự lực, gặp khó khăn ban đầu
• GV gặp khó khăn trong thời gian đầu chuyển từ PPDH truyền thống
• GV phải mất nhiều thời gian để theo dõi sát quá trình học sinh thực hiện dự án.
B. Nội dung, biện pháp thực hiện các giải pháp:
1. Mục tiêu:
4


•
•
•
•
•
•
•
•
•

-Rèn luyện cho học sinh khả năng sử dụng công nghệ thông tin trong học tập,
nghiên cứu, sáng tạo.
-Giúp học sinh hình thành và phát triển năng lực vận dụng kiến thức của nhiều
môn học: Vật lí, Công nghệ, GDCD, Tin học, Toán học, mỹ thuật để giải quyết
yêu cầu bài học đặt ra.
-Yêu cầu về kiến thức, kĩ năng và thái độ HS cần đạt được cụ thể như sau:

môn để giải quyết những tình huống cụ thể trong thực tiễn.
2) Kề hoạch thực hiện dự án: Dự án được thực hiện trong 4 tuần:
Tuần 1: Giáo viên và học sinh cùng thảo luận thống nhất tên dự án, mục tiêu dự
án, phân nhóm, nhiệm vụ từng thành viên trong nhóm. Học sinh tự phân công
trong nhóm với từng công việc cụ thể cho từng thành viên. Giáo viên cung cấp
một số thông tin giúp học sinh tìm kiếm .
Tuần 2: Các nhóm thảo luận, trao đổi thông tin, hình ảnh sưu tầm được để tạo sự
liên thông giữa các nhóm.
Tuần 3: Các nhóm trình bày bản nháp và kết hợp với bài thuyết trình của từng
nhóm. Giáo viên góp ý để chỉnh sửa, biên tập những ý tưởng trùng lắp giữa các
nhóm. Giáo viên và học sinh thống nhất tiêu chí đánh giá sản phẩm.
Tuần 4: Hoàn tất và trình bày sản phẩm của từng nhóm, các nhóm cùng đánh giá
sản phẩm. Giáo viên nhận xét chung. Thứ hai ngày 27/10/2014 thuyết trình dự
án.
-GV phân công nhiệm vụ cho HS: học sinh chia thành các nhóm, mỗi nhóm 7
em được tạo lập bằng cách đan xen năng lực học tập của các em, cũng như điều
kiện khách quan (nhà em nào có máy tính, em nào có xe đạp, em nào có phụ
huynh có thể hỗ trợ cho quá trình đi lại, thu thập thông tin,…).
- Mỗi nhóm gồm 01 nhóm trưởng, 01 thư kí và các thành viên.
- Sản phẩm của học sinh là bài thuyết trình powerpoint, hoặc báo tường, tờ tuyên
truyền.
- Trong mỗi nhóm, nhóm trưởng nhận nhiệm vụ của nhóm mình, sau đó phân
công nhiệm vụ cho từng thành viên trong nhóm với khoảng thời gian làm việc
nhất định.
- Các nhóm sẽ làm việc và ghi lại tiến trình làm việc vào sổ theo dõi. Sau mỗi
tuần, các nhóm họp lại, báo cáo tình hình thực hiện với giáo viên, tiếp thu ý kiến
của giáo viên (nếu có).


3) Tiến trình thực hiện dự án:

+ Sản phẩm là một bài powerpoint, bài viết word ,hình ảnh.
4. Kết quả đạt được :
Sau khi giáo viên giao công việc cho từng nhóm, Học sinh đã tích cực chủ động
tìm hiểu thong tin qua sách, báo,internet…và thu được kết quả như sau:
Sản phẩm của các nhóm ( Được lưu trong OneDrive với đường link phía dưới
và ghi ra đĩa)
- Nhóm 1: (lưu trong OneDrive với đường link phía dưới)
+ Sản phẩm là một bài powerpoint về các quy tắc an toàn điện :
/>cid=7200571BCAD9057A&resid=7200571bcad9057a
%21190&app=PowerPoint
+Một đoạn video: />cid=7200571BCAD9057A&id=7200571bcad9057a%21182&v=3
+Bài viết word: />cid=7200571BCAD9057A&id=7200571bcad9057a%21182&v=3.
- Hình ảnh hoạt động của nhóm 1:
NHÓM 1 : (KĨ SƯ ĐIỆN). CÁC QUY TẮC AN TOÀN ĐIỆN

- Nhóm 2: (lưu trong OneDrive với
đường link phía dưới)
+ Sản phẩm là một bài powerpoint nêu lợi ích của việc tiết kiệm điện:
/>

cid=7200571BCAD9057A&resid=7200571bcad9057a
%21186&app=PowerPoint
+Một vở kịch sử dụng tiết kiệm điện trong gia đình : />cid=7200571BCAD9057A&id=7200571bcad9057a%21198&v=3
+Bài viết word : />cid=7200571BCAD9057A&resid=7200571bcad9057a%21180&app=Word
- Hình ảnh hoạt động của nhóm 2:
NHÓM 2 (DIỄN VIÊN) : TIẾT KIỆM ĐIỆN

- Nhóm 3: (lưu trong OneDrive với đường link phía dưới)
+Sản phẩm là một bài powerpoint các biện pháp sử dụng tiết kiệm điện năng và
giới thiệu một số nhà máy điện: />cid=7200571BCAD9057A&resid=7200571bcad9057a



+ Đánh giá kĩ năng thuyết trình.
-Tiêu chí đánh giá học sinh ( học sinh tự đánh giá)
+ Tiêu chí đánh giá tư duy
+ Tiêu chí đánh giá sự sáng tạo.
+ Tiêu chí đánh giá khả năng giải quyết vấn đề
+ Tiêu chí đánh giá ứng dụng đa phương tiện
+ Tiêu chí đánh giá sự cộng tác.
+ Tiêu chí đánh giá bài thuyết trình.
+ Tiêu chí đánh giá vở kịch.
BẢNG TỔNG HỢP KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ CỦA PHIẾU ĐÁNH GIÁ
Nhóm 1
Nhóm 3
Nhóm 4
Nhóm 2
Nhóm
Kĩ sư
Nhà khoa
Nhân viên
Diễn viên
điện
học
y tế
Giáo viên

160

174


(Mỗi nhóm sẽ có một được nhận một phần thưởng khác nhau theo kết quả
xếp hạng)
6. Kiểm tra kiến thức kĩ năng cuối dự án. (lưu trong OneDrive với đường link
phía dưới): />cid=7200571BCAD9057A&resid=7200571bcad9057a%21187&app=Word
6.1 Kiểm tra kiến thức:
Học sinh chọn câu đúng nhất trong các câu sau đây
Câu 1: Khi sửa chữa điện ta không nên:
A. Ngắt aptomat, rút phích cắm điện.
B. Rút nắp cầu chì và cắt cầu dao.
C. Cắt cầu dao, rút phích cắm điện và ngắt aptomat.
D. Dùng tay trần chạm vào dây điện không có vỏ bọc cách điện (dây trần).
Câu 2: Tai nạn điện thường xảy ra do các nguyên nhân:
A. Chạm vào vật mang điện, sự cố mất điện, do điện áp bước
B.Chạm vào vật mang điện, phóng điện, do điện áp bước
C. Chạm và lại gần các thiết bị điện, phóng điện, sự cố mất điện
D.Phóng điện, do điện áp bước
Câu 3: Để chống chạm vào các bộ phận mang điện người ta thực hiện biện
pháp:
A. Cách điện tốt giữa bộ phận mang điện và không mang điện.


B. Che, chắn những bộ phận mang điện dễ gây nguy hiểm.
C. Thực hiện đảm bảo an toàn cho người khi gần đường dây cao áp.
D. Cả a,b,c đều đúng.
Câu 4: Cần phải sử dụng tiết kiệm điện năng vì
A. dùng nhiều điện dễ gây ô nhiễm môi trường.
B. dùng nhiều điện dễ gây tai nạn nguy hiểm đến tính mạng con người.
C. sẽ giảm bớt chi phí cho gia đình và dành nhiều điện năng cho sản xuất.
D. dùng nhiều điện thì tổn hao càng lớn và càng tốn kém.
Câu 5: Cách sử dụng nào dưới đây là tiết kiệm điện năng?

II. HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI :
Trong quá trình thực hiện dự án :Giúp học sinh yêu thích Vật Lý thông
qua phương pháp dạy học theo dự án : “Sử dụng an toàn, tiết kiệm điện” trong


năm học 2014-2015 tôi nhận thấy các em học tập sôi nổi, chủ động và tích cực
hơn đối với vấn đề sử dụng an toàn, tiết kiệm điện. Tôi đã khảo sát ý kiến của 2
lớp 9 năm học 2014-2015 với các câu hỏi và kết quả như sau:
Câu 1: Trong tiết dạy Vật Lí em có thích thầy cô tổ chức dạy học theo dự án
không?
A. Không thích
B. Yêu thích
Lớp

Sĩ số

9.1
9.2

32
28

Chọn
số lượng
8
8

A
(%)
25


32
28

Chọn
số lượng
4
5

A
(%)
12.5
17.8

Chọn
số lượng
28
8

B
(%)
87.5
82.2

Qua dự án , tôi nhận thấy một số mặt tích cực và hạn chế như sau:
Mặt mạnh:
Qua dự án , tôi nhận thấy hiệu quả tích cực trong việc học từ phía học sinh thể
hiện rất rõ:
Học sinh đã có ý thức hơn về an toàn , tiết kiệm điện. Nhờ Dạy học theo chủ đề
tích hợp, học sinh dần dần hình thành các kĩ năng để đáp ứng các yêu cầu của

giải quyết sớm những mâu thuẫn trong lúc HS thảo luận.
Từ kết quả phân tích phiếu thu thập thông tin phản hồi của học sinh, kết quả
kiểm tra kiến thức, kĩ năng cùng với sự nhận xét, đánh giá của bản thân, tôi đã
rút ra được một số kinh nghiệm sau:
- Để có một tiết dạy hay, hấp dẫn, phát huy được hết trí lực của học sinh thì giáo
viên phải chuẩn bị kĩ bài, tìm các tư liệu phục vụ cho bài dạy nhằm mở rộng
kiến thức cho học sinh. Hướng dẫn học sinh đi tìm những kiến thức sẵn có trên
internet để tìm ra kiến thức mới một cách nhẹ nhàng, không áp đặt
- Luôn động viên học sinh, đặt niềm tin vào học sinh, tôn trọng ý kiến của học
sinh trong quá trình học tập, nghiên cứu để các em tự tin phát huy khả năng tư
duy của mình.
- Quan tâm đến học sinh có tư duy chậm, ra các bài tập, đặt các câu hỏi phù hợp
để các em không thấy chán, khuyến khích các em phát biểu khi thảo luận, trao
đổi nhóm. Xếp các em kém vào cùng nhóm với các em khá, xếp các em có các
khả năng khác nhau vào cùng nhóm để có thể hỗ trợ cho nhau.
-GV phải định hướng cho HS thật rõ ràng cụ thể về nội dung và cách
thức thực hiện dự án.
-GV phải lên kế hoạch thật sớm và thật rõ ràng về thời gian, địa điểm, khi
mọi thứ đã hoàn tất mới tiến hành thực hiện cùng với HS. Như vậy mới không
dẫn đến cập rập và bị động.
- Mỗi dự án phải tạo cho các em niềm vui, say mê học tập và háo hức học các
dự án tiếp theo.
IV. ĐỀ XUẤT , KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG


Cùng với sáng kiến :Ứng dụng công nghệ thông tin kích thích học sinh
yêu thích Vật Lý thông qua phương pháp dạy học theo dự án :“Sử dụng an toàn,
tiết kiệm điện” tôi mong muốn phát triển dự án hơn bằng cách liên hệ với nhà
máy Thủy Điện Trị An cho các em đi thực tế, quan sát, trải nghiệm hơn nữa để
các em hiểu và khắc sâu hơn nữa và thực hiện dự án: “ Hãy là người sử dụng

Năm học: .2015-2016
–––––––––––––––––

Tên sáng kiến kinh nghiệm: Giúp học sinh yêu thích Vật Lý thông qua phương
pháp dạy học theo dự án :“Sử dụng an toàn, tiết kiệm điện”


Họ và tên tác giả: NGUYỄN THỊ NIÊN

Đơn vị (Tổ): TỰ NHIÊN.

Lĩnh vực:
Quản lý giáo dục



Phương pháp dạy học bộ môn: Vật Lý 

Phương pháp giáo dục



Lĩnh vực khác:



Sáng kiến kinh nghiệm đã được triển khai áp dụng :Tại đơn vị Trong ngành
1. Tính mới
- Có giải pháp hoàn toàn mới


Khá 
Đạt 
XÁC NHẬN CỦA TỔ CHUYÊN MÔN
(Ký tên và ghi rõ họ tên)

THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ
(Ký tên, ghi rõ họ tên và đóng dấu)


Kiến thức tích hợp liên môn:
S MÔN
TT
HỌC
1
Vật lý

TÊN BÀI

CHƯƠN
G- LỚP

Chương I
Bài 16 : Sử dụng an toàn và tiết –
kiệm điện.
Ly 9

KỸ NĂNG CẦN
ĐẠT
Nắm được các
quy tắc an toàn

máy nhiệt điện.
Chương
Dòng điện đi qua
III –
cơ thể người gây
Lý 7
nguy hiểm như
Điện học
thế nào?
Nắm được các
quy tắc an toàn
khi sử dụng điện

Tác dụng nhiệt và tác dụng
phát sáng của dòng điện

Chương
III –
Lý 7
Điện học

Ngày nay người
ta vẫn không
ngừng nghiên
cứu và chế tạo ra
các loại đèn tiêu
thụ ít năng lượng
điện hơn nữa như
đèn compac,đèn
L.E.D....

thiếu ánh sáng, có
Quang học thể bố trí thêm
các gương phẳng
lớn trên tường để
phản xạ ánh sáng
từ các nguồn
sáng tạo thêm
ánh sáng, tiết
kiệm năng lượng
điện trong việc
chiếu sáng.
Chương I
–
Lý 7
Quang học

Bài 25 : Thu nhập của gia đình
Bài 26: Chi tiêu trong gia đình
Bài 27: Thực hành: Tình huống Chương
IV – Thu thu, chi
chi trong
gia đình
Lớp 6

2

Công
nghệ

Bài 32: Vai trò của điện năng


Hiểu các quy tắc
an toàn điện và
cách sơ cứu
người khi bị điện
giật


Bài 36: Vật liệu kĩ thuật điện

Chương
7: Đồ
dùng điện
trong gia
đình
Lớp 8

Biết được cách sử
dụng và công
dụng của một số
đồ dung điện
trong gia đình và
cách sử dụng
điện hợp lý.

Chương
8: Mạng
điện
trong nhà
Lớp 8

+Lựa chọn dây
dẫn điện trong
nhà phù hợp với
công suất tiêu thụ
tránh được tổn
hao năng lượng
điện

Bài 38: Đồ dùng điện - quang.
Đèn sợi đốt
Bài 39: Đèn huỳnh quang
Bài 40: Thực hành: Đèn ống
huỳnh quang
Bài 41: Đồ dùng điện - nhiệt.
Bàn là điện
Bài 44: Đồ dùng điện loại điện
- cơ. Quạt điện
Bài 46: Máy biến áp một pha
Bài 48: Sử dụng hợp lí điện
năng
Bài 49: Thực hành: Quạt điện –
Tính toán điện năng tiêu thụ
trong gia đình
Bài 50: Đặc điểm và cấu tạo
của mạng điện trong nhà
Bài 51: Thiết bị đóng - cắt, lấy
điện của mạng điện trong nhà
Bài 53: Thiết bị bảo vệ của
mạng điện trong nhà
Bài 38: Bảo vệ tài nguyên sinh

ý thức tiết kiệm
Nối dây dẫn điện
đúng quy trình và
kỹ thuật tránh
làm tổn hao năng
lượng điện tại
mối nối do điện
trở tăng,tiết kiệm
được điện năng
tiêu thụ
Tiết kiệm năng
lượng điện: ý
nghĩa của việc sử
dụng đèn ống
huỳnh quang
chiếu sáng
Mạch hai công
tắc hai cực điều
khiển hai đèn
giúp người sử
dụng chủ động
trong việc sử
dụng mỗi bóng
đèn khi cần
thiết,tiết kiệm
được lượng điện
năng tiêu thụ
Kết hợp sử dụng
với bóng đèn
compac huỳnh


Bài 5: Phép cộng và phép nhân

Sử dụng điện an
toàn

Biết cách tính
toán điện năng.
Bài 11: Cách sắp xếp bố cục
Ứng dụng các kỹ
trong trng trí
Học kỳ I- thuật từ Mỹ thuật
để thực hiện các
Bài 15 : Màu sắc trong trang trí Lớp 7
Bài 5 : Trình bày khẩu hiêu
Học kỳ I – bài báo cáo, biểu
mẫu, bài thuyết
Bài 14 + 15: Trình bày bìa sách Lớp 8
Bài 24+ 25: Vẽ tranh cổ động
Học kỳ II- trình, tờ rơi, băng
rôn…
Lớp 8
Bài 12 : Trang trí Hội trường
Học kỳ I –
lớp 9
Bài 3 : Tiết kiệm.
Học kỳ I – +Có ý thức sử
Lớp 6
dụng điện an toàn
và tiết kiệm.

chất lượng, hiêu quả.
Bài 1,2,3,4
Bài thực hành 3 +4 : các thao
tác với thư mục và tập tin

Tin học
6

Bài 18 : Trình bày trang văn
bản và in
Bài 19 : Tìm kiếm và thay thế
Bài 20 : Thêm hình ảnh để
minh hoạ
Bài thực hành 8 : Em viết báo
tường
Bài 21 : Trình bày cô đọng
bằng bảng
Bài 8 : Sắp xếp và lọc dữ liệu
Bài9 : Trình bày dữ liệu bằng
biểu đồ
Bài thực hành 9 : Tạo biểu đồ
để minh hoạ
Bài 1 : Từ máy tính đến mạng
máy tính
Bài 2 : Mạng thông tin toàn
cầu internet
Bài 3 : Tổ chức và truy cập
thông tin trên internet
Bài thực hành 1 : Sử dụng
trình duyệt để truy cập web

Học kỳ II- Power point,
Mind manager,
Lớp 6
Video…

Học kỳ I –
Lớp 7

Học kỳ I –
Lớp 9


Bài 7 : Tin học và xã hội
Bài 8: Phần mềm trình chiếu
Bài 9 : Bài trình chiếu
Bài thực hành 6 : Bài trình
chiếu đầu tiên của em
Bài 10 :Màu sắc trên trang
chiếu
Bài thực hành 7 : Thêm màu
sắc cho bài trình chiếu
Bài 11 : Thêm hình ảnh cho
trang chiếu
Bài thực hành 8 : Trình bày
Học kỳ IIthông tin bằng hình ảnh
Bài 12 : Tạo các hiệu ứng động lớp 9
Bài thực hành 9 : Hoàn thiện
bài trình chiếu với hiệu ứng
động
Bàithực hành 10 : Thực hành