PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
Thực tế hiện nay cho thấy học sinh thường có xu hướng xem nhẹ học
những môn xã hội trong đó có môn Giáo dục quốc phòng – an ninh. Học sinh
không say mê, yêu thích môn học này mà chú tâm vào những môn mang xu
hướng thời cuộc như tiếng Anh, Tin học .... Chính vì điều đó đòi hỏi người giáo
viên đặc biệt là giáo viên phải tạo được sức hút đối với học sinh trong các giờ
học của mình,để học sinh thấy yêu thích môn học. Để làm điều đó người giáo
viên phải thực sự có tâm huyết với nghề nghiệp, tìm ra những hạn chế trong quá
trình giảng dạy để kịp thời rút kinh nghiệm cho mình.
Hơn nữa, những đổi mới đồng bộ về giáo dục TH và việc xây dựng chương
trình biên soạn lại sách giáo khoa các môn học theo tư tưởng tích cực hóa hoạt
động học tập của học sinh đã đặt ra yêu cầu cấp thiết về đổi mới phương pháp
dạy học. Vì vậy, người thầy phải xác định được vai trò của mình trong phương
pháp mới sẽ là sức hút kì diệu biến giờ học trở nên hứng thú, sâu sắc hơn đối với
học sinh ngày nay.
- Phương pháp dạy học theo chủ đề tích hợp giúp học sinh có tư duy tốt hơn,
vận dụng được kiến thức của nhiều môn học khác nhau để giải quyết một vấn đề
gặp trong cuộc sống.
- Từ những kiến thức của dự án và cách vận dụng kiến thức của nhiều môn học
khác nhau để giải quyết vấn đề mà học sinh có thể vận dụng đối với các tình
huống khác.
- Nâng cao tinh thần tự hoc, phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học
sinh.
- Học sinh hứng thú nhiều hơn trong hoạt động học của mình.
- Tệ nạn ma tuý là hiểm hoạ lớn cho toàn xã hội, gây tác hại cho sức khoẻ, làm
suy thoái nòi giống, phẩm giá con người, phá hoại hạnh phúc gia đình, gây ảnh
hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội và an ninh quốc gia.

1



2


3. Mục đích nghiên cứu:
-Nghiên cứu thực nghiệm dạy học theo chủ đề tích hợp nhằm lựa chọn cách
dạy học hiệu quả nhất để nâng cao chất lượng dạy và học hiện nay.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu:
- Nhiệm vụ về lý luận: Nghiên cứu tài liệu, chương trình SGK, nghiên cứu
về phương pháp dạy học theo chủ đề tích hợp.
- Nhiệm vụ thực tiễn: Nghiên cứu thực trạng của việc dạy học bài “Tác hại
của ma túy và trách nhiệm của học sinh trong phòng, chống ma túy” GDQP –
AN lớp 10
5. Phương pháp nghiên cứu:
Khi thực hiện đề tài sáng kiến kinh nghiệm này, tôi đã áp dụng các phương
pháp nghiên cứu sau đây:
1. Phương pháp điều tra cơ bản.
2. Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết.
3. Phương pháp đàm thoại, tham khảo ý kiến đồng nghiệp qua các chuyên
đề, dự giờ thăm lớp.
4. Phương pháp thực nghiệm qua việc giảng dạy trên lớp.

3


PHẦN NỘI DUNG
I- Cơ sở lý luận và thực tiễn của đề tài sáng kiến:
1. Cơ sở lí luận:
Nghị quyết số 02/NQ-HNTW khoá VIII của Đảng đã nêu bật yêu cầu: "Đổi
mới mạnh mẽ phương pháp giáo dục đào tạo, khắc phục lối truyền thụ một

viên bộ môn hiện nay thành đội ngũ giáo viên có đủ năng lực dạy học kiến thức
liên môn, tích hợp.
Trở lại với thực tế giảng dạy môn Giáo dục QPAN, nhiều giáo viên chỉ
khai thác các bài học giá trị nội dung còn các giá trị về liên hệ thực tế cuộc sống
thì hạn chế, hoặc bị bỏ qua. Một số còn vận dụng phương pháp giảng dạy mới
một cách máy móc, hoặc chưa được thường xuyên, hoặc trở lại với thói quen
dạy học cũ: thầy nói, trò nghe, ghi chép.
II. Thực trạng của vấn đề:
1. Thuận lợi:
Trường THPT Sông Công là một trường lớn của thành phố Sông Công.
Trường có đội ngũ giáo viên đông, yêu nghề, có năng lực chuyên môn và dày
dặn kinh nghiệm. Đội ngũ giáo viên dạy giỏi cấp trường, cấp tỉnh ở đều các
môn. Tổ Vật lí - Thể dục - QPAN của trường có nhiều đồng chí trẻ, khoẻ, yêu
nghề, có năng lực.
Tuy số lượng học sinh đông như vậy nhưng chất lượng giáo dục và học tập
của trường khá cao và có uy tín đối với nhân dân trong thành phố.
Mục tiêu hiện nay của nhà trường là đào tạo toàn diện nhằm giúp học sinh
có chất lượng cao về cả văn hoá và đạo đức.
Hàng năm nhà trường có nhiều học sinh tham gia dự thi học sinh giỏi cấp
tỉnh và có nhiều em đạt giải cao.

6


Ngoài ra phương tiện dạy học hiện đại hơn: Máy chiếu đã được trang bị ở
các phòng học, chính vì vậy các em có đủ điều kiện để học tập.
2. Khó khăn:
Trong quá trình giảng dạy và dự giờ các đồng nghiệp, tôi nhận thấy một số
khó khăn sau:
Về phía học sinh:

Nội dung
Em có thích phương pháp hoạt động nhóm không?
Em có thích thường xuyên được học theo chủ đề

Thực trạng ban đầu
15/45 = 33%
20/45 = 44%

tích hợp không?
Em có thích học theo phương pháp dự án không?
Phương pháp giảng dạy hiện hành có hợp lý không?

35/45 = 78%
25/45 = 56%

Khi được khảo sát về mức độ yêu thích, hứng thú khi học theo chủ đề tích
hợp ở lớp 10A2, kết quả nhận được là đa số các em còn mơ hồ.Do các nguyên
nhân đã phân tích ở trên. Vì thế cho nên nhận thức của các em vẫn còn rất hạn
chế.
III. Các giải pháp thực hiện
Trước những thực trạng và nguyên nhân trên tôi xin đề xuất một số phương
pháp nhằm nâng cao chất lượng giờ dạy như sau:
1. Xác định mục tiêu đặc thù của dạy học theo chủ đề tích hợp:
Thực tế cho thấy giảng dạy tích hợp - liên môn đem nhằm kích thích giáo viên
tư duy và không ngừng trau dồi kiến thức ở nhiều lĩnh vực, bộ môn khác nhau
để có một phông kiến thức sâu, rộng đủ để đáp ứng với những đòi hỏi ngày càng
cao của dạy học hiện nay. Bên cạnh đó học sinh hứng thú với những tiết học
hơn, dễ hiểu và hiểu sâu nội dung bài học. Đặc biệt các em sẽ có những chuyển
biến rõ rệt trong khả năng vận dụng kiến thức, kỹ năng vào thực tiễn.
Chúng ta cần tích cực dạy học theo hướng tích hợp - liên môn nhằm nâng cao

Dù có đề cập vấn đề thời sự bức thiết đến đâu, nội dung đưa vào phải phù
hợp. Giáo viên có thể căn cứ vào các nội dung đã học, đang học và sẽ học để
xây dựng nội dung cho phù hợp.

9


3. Vận dụng linh hoạt các phương pháp đặc trưng của môn học như:
Qua quá trình dạy học, tôi đã áp dụng nhiều phương pháp dạy học khác
nhau: đàm thoại, đọc diễn cảm, giảng bình… Trong đó chú trọng nhất phương
pháp dạy học dự án. Giáo viên có thể cho các em hoạt động nhóm, hoạt động cá
nhân, hoạt động cặp đôi… để giờ dạy sôi nổi.
Có rất nhiều cách đưa ra những câu hỏi giúp học sinh liên hệ với thực tế
cuộc sống, có thể đưa ra những tình huống giả định hoặc những câu hỏi chứa
đựng những thông tin nhận thức về thực tế cuộc sống của các em. Có liên hệ với
thực tế có đưa học sinh trở về với vấn đề bức thiết của cuộc sống, khẳng định
vai trò, vị trí của các em trong hiện tại, tương lai mới thể hiện được giá trị của
bài học.
* Khảo nghiệm tính khả thi của phương pháp trên:
Tôi đã áp dụng những phương pháp trên thông qua bài dạy thực nghiệm:
Giờ dạy thực nghiệm được đánh giá như sau:
TÁC HẠI CỦA MA TÚY VÀ TRÁCH NHIỆM CỦA HỌC SINH
TRONG PHÒNG, CHỐNG MA TÚY
II. Mục tiêu dạy học
1. Kiến thức
a) Môn giáo dục quốc phòng – an ninh
* Bài 7 – lớp 10: Tác hại của ma túy và trách nhiệm của học sinh trong
phòng, chống ma túy.
- Hiểu được tác hại của ma túy và những hình thức, con đường gây nghiện,
dấu hiệu nhận biết người nghiện ma tuý

- Luật phòng chống ma túy 9/12/2000.
- Nghị định 82/2013/NĐ-CP danh mục chất ma túy và tiền chất.
- Tài liệu tuyên truyền phòng, chống ma túy.
+ Giúp học sinh hiểu rõ về chất ma túy, tác hại của ma tuyy và luật phòng chống
ma túy.
2. Kĩ năng:
- Biết cách tìm hiểu, thu thập thông tin tư liệu từ nhiều nguồn, xử lí thông tin
dưới dạng( số liệu, hình ảnh, video clip) để rút ra các kết luận về ma túy, tác hại
của tệ nạn ma túy, nguyên nhân dẫn đến nghiện ma túy và dấu hiệu nhận biết
học sinh nghiện ma túy.
3. Thái độ
- Học sinh có ý thức cảnh giác để tự phòng tránh, không sử dụng, không tham
gia vận chuyển, cất giấu hoặc mua bán ma tuý; có ý thức phát hiện tố giác
những người sử dụng hoặc buôn bán ma tuý.
- Biết thương yêu, thông cảm, chia sẻ với những người nghiện ma tuý, giúp họ
vượt qua trở ngại của cuộc sống, có ý chí phấn đấu trở thành người lương thiện
có ích cho xã hội.

11


- Lên án, đấu tranh với những ngời có hành vi mua bán, tổ chức, chứa chấp, dụ dỗ,
lôi kéo người khác vào việc mua bán, sử dụng trái phép chất ma tuý.
- Cẩn thận, trung thực, hợp tác trong các hoạt động.
4. Năng lực cần hướng tới
+ Năng lực chung:
- Năng lực tự học.
- Năng lực quản lí, năng lực giải quyết các vấn đề.
- Năng lực sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông.
+ Năng lực chuyên biệt

1. Ý nghĩa của dự án đối với thực tiễn dạy học
- Qua việc dạy học của dự án thì học sinh đã có tư duy, vận dụng được kiến thức
của nhiều môn học khác nhau để giải quyết một vấn đề gặp trong cuộc sống.
- Từ những kiến thức của dự án và cách vận dụng kiến thức của nhiều môn học
khác nhau để giải quyết vấn đề mà học sinh có thể vận dụng đối với các tình
huống khác.
- Nâng cao tinh thần tự hoc, phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học
sinh.
- Học sinh hứng thú nhiều hơn trong hoạt động học của mình.
2. Ý nghĩa của dự án đối với thực tiễn đời sống
- Tệ nạn ma tuý là hiểm hoạ lớn cho toàn xã hội, gây tác hại cho sức khoẻ, làm
suy thoái nòi giống, phẩm giá con người, phá hoại hạnh phúc gia đình, gây ảnh
hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội và an ninh quốc gia.
- Đấu tranh phòng chống tội nạn của ma túy là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn
quân, toàn quân. Trong đó, thanh niên, học sinh đang học tập tại các trường
Trung học phổ thông đóng vai trò hết sức quan trọng.
- Trong thời gian tới, các cơ sở giáo dục, nhà trường cần xác định đúng đắn nhận
thức về công tác phòng, chống ma túy trong nhà trường có tác dụng không chỉ
ngăn chặn tệ nạn ma túy mà đây chính là công tác giáo dục văn hóa, lối sống,
rèn luyện kỹ năng sống, góp phần giáo dục khả năng tự bảo vệ và xây dựng
phẩm chất, nhân cách của học sinh. Do vậy, công tác phòng, chống ma túy trong
trường học phải luôn được gắn kết chặt chẽ với công tác giáo dục toàn diện học
sinh.
V. Thiết bị dạy học
- Phiếu học tập, sách giáo khoa các môn học liên quan, tài liệu tham khảo
- Tư liệu hình ảnh, tài liệu phát tay.
- Máy chiếu projecter.
- Máy tính có kết nối Internet….
- Phòng học bộ môn.
- Sử dụng máy chiếu powerpoint để dạy nội dung tích hợp: Việc sử

Quốc phòng an ninh 10
học sinh trong phòng, chống ma túy.
Sinh học lớp 10
Sự nhân lên của virut trong tế bào chủ
Công dân 12
Bài 12: Thực hiện pháp luật
- Tiết 16: Thông điệp nhân ngày thế giới
Văn 12
phòng chống HIV/AIDS

Các tài liệu

- Bộ luật hình sự Việt Nam ngày
21/12/1999.
- Luật phòng chống ma túy 9/12/2000.
- Nghị định 82/2013/NĐ-CP danh mục
chất ma túy và tiền chất.
- Tài liệu tuyên truyền phòng, chống ma
túy…

14


15


GIÁO ÁN DỰ THI DẠY HỌC THEO CHỦ ĐỀ TÍCH HỢP
CHỦ ĐỀ
TÁC HẠI CỦA MA TÚY VÀ TRÁCH NHIỆM CỦA HỌC SINH
TRONG PHÒNG CHỐNG MA TÚY

16


Bổ xung sơ đồ cây nội dung chính trong chủ đề
1. Hoạt động 1: Xây dựng ý tưởng dự án - quyết định chủ đề
Bước 1: Chia nhóm : 4 nhóm
Bước 2: Giáo viên giới thiệu cho cả lớp biết về nội dung thực hiện dự án(thông
qua các phiếu học tập học tập mà giáo viên giao cho từng nhóm, học sinh tìm
hiểu các tài liêu liên quan về ma túy, tác hại của ma túy, nguyên nhân dẫn đến
nghiện ma túy, dấu hiệu nhận biết học sinh nghiện ma túy và trách nhiệm của
học sinh trong phòng chống ma túy)

17


PHIẾU HỌC TẬP
PHIẾU HỌC TẬP 1
1. Khái niệm về ma túy?
2. Thế nào là chất gâynghiện, chất hướng thần. Ví dụ.
3. Có những cách nào để phân loại chất ma túy ?
4. Kể tên một số loại ma túy thường gặp mà em biết thông qua tài liệu?

PHIẾU HỌC TẬP 2
1. Ma túy có ảnh hưởng như thế nào với bản thân người sử dụng?
2. Nêu tác hại của ma túy đối với nền kinh tế ?
3. Tác hại của ma túy đối với trật tự, an toàn xã hội như thế nào?

PHIẾU HỌC TẬP 3
1. Quá trình dẫn đến nghiện ma túy diễn ra như thế nào ?
2. Những nguyên nhân nào dẫn đến nghiện ma túy ?

Sau khi xây dựng được kế hoạch nghiên cứu, học sinh thảo luận xác định các
nhiệm vụ cần thực hiện để đặt mục tiêu, đồng thời phân công nhiệm vụ của từng
thành viên trong nhóm.
- Giáo viên yêu cầu các nhóm cử đại diện trình bày kế hoạch thực hiện
của nhóm, các nhóm khác và giáo viên bổ xung ý kiến, học sinh chỉnh sửa và
hoàn thiện kế hoạch.
Bước 1: Học sinh lập kế hoạch làm việc.
Công việc
Tuần 1
Tuần 2
Tuần 3
Tìm kiếm thông tin và thu thập tài liệu
X
Phân tích và xử lí thông tin
X
Viết báo cáo
X
Giới thiệu sản phẩm
X
Bước 2: Phân công công việc trong các nhóm
- Nhóm trưởng: Phụ trách chung
- Thư kí:
- Người báo cáo:

19


Công việc
Người phụ trách
Ghi chú

- Dữ liệu và bàn luận
- Kết luận
- Bài học kinh nghiệm sau khi thực hiện dự án

20


NỘI DUNG CƠ BẢN CỦA HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP
I. Hiểu biết cơ bản về ma túy.
Nhóm Hiếu biết: Đoàn Mai Phương Thảo lên trình bày sản phẩm, giáo viên
theo dõi, tiến hành thảo luận, bổ xung, rút ra kết luận chung.
1. Khái niệm về chất ma túy
Có nhiều quan điểm khác nhau về ma túy.
Theo từ điển tiếng Việt “Ma túy là tên gọi chung cho tất cả các chất có tác dụng
gây trạng thái ngây ngất, đẫn đờ, dùng quen thành nghiện.”
Theo quan điểm của Tổ chức Y thế thế giới (WHO): Ma túy là bất cứ chất nào
khi đưa vào cơ thể con người có tác dụng làm thay đổi một số chức năng của cơ
thể.
Theo quan điểm của Liên Hợp Quốc: Ma túy là những chất có nguồn gốc tự
nhiên hoặc tổng hợp, khi xâm nhập vào cơ thể con người có tác dụng làm thay
đổi ý thức và trí tuệ, làm con người lệ thuộc vào nó.
Bộ Luật Hình sự nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1999 đã xác
định rõ: Ma túy bao gồm nhựa thuốc phiện; nhựa cần sa; cao coca; lá, hoa, quả
cây cần sa; lá cây coca; quả thuốc phiện khô, quả thuốc phiện tươi, heroine,
cocaine; chất ma túy khác ở thể lỏng và rắn.
Chất ma túy khác nêu trong điều luật đó là những chất ma túy không nêu tên cụ
thể nhưng nó được quy định trong Danh mục chất ma túy và tiền chất, ban hành
kèm theo Nghị định số 67/2001/NĐ – CP ngày 1/10/2001 và Nghị định
133/2003/NĐ – CP ngày 6/11/2003 của Chính phủ, Nghị định 163/2007/NĐ –
CP ngày 12/11/2007.

với anhidric axetic (là chất hóa học được điều chế trong phòng thí
nghiệm) sẽ tạo thành heroine là ma túy bán tổng hợp.
- Chất ma túy tổng hợp: Là các chất ma túy mà nguyên liệu dùng để điều
chế và các sản phẩm đều được tổng hợp trong phòng thí nghiệm như
Amphetamine, Metamphetamine,...
b) Phân loại theo đặc điểm cấu trúc hóa học của chất ma túy
Đây là sự phân loại dựa theo đặc điểm cấu trúc hóa học của chất ma túy.
Cách phân loại này ít được sử dụng trong đời sống xã hội, nhưng lại được các
nhà khoa học rất quan tâm, nghiên cứu để chuyển hóa từ chất này thành chất
khác và đặc biệt tìm ra phương pháp giám định chúng hoặc nghiên cứu các
loại thuốc để cai nghiện. Ví dụ: heroine, morphine, codeine, methadone...
c) Phân loại dựa theo mức độ gây nghiện và khả năng bị lạm dụng
Theo phương pháp phân loại này, người ta chia chất ma túy làm hai nhóm cơ
bản:
- Nhóm chất ma túy có hiệu lực cao: Là những chất ma túy có độc tính cao,
hoạt tính sinh học mạnh, gây nhiều nguy hiểm cho người sử dụng như
heroine, cocaine, ecstasy,...
- Nhóm chất ma túy có hiệu lực thấp: Là những chất ma túy có độc tính
thấp hơn, mức độ hoạt tính sinh học của chúng cũng thấp, thường là
những chất an thần như: diazepam, clordiazepam,..
d) Phân loại theo pháp luật
Theo đó, ma túy được phân làm hai loại:
- Ma túy hợp pháp: là những loại ma túy thông dụng: bia, rượu, thuốc là (nicotin),

22


cafein, thuốc ngủ an thần, thuốc giảm đau thông thường.
- Ma túy bất hợp pháp: Theo luật pháp của nước Việt Nam, những chất ma túy bất
hợp pháp có thể kể đến là thuốc phiện, cần sa, heroine, cocaine, thuốc lắc, các chất

nhất hiện nay.

23


b) Nhóm chất ma túy gây kích thích
Các chất kích thích hệ thần kinh trung ương còn gọi là các chất “doping”. Đây là
những chất độc mạnh thuộc bảng A rất nguy hiểm và khả năng gây nghiện cao. Phổ
biến là các loại ma túy tổng hợp MDMA, estasy.
c) Nhóm chất ma túy gây ảo giác
* Cần sa và các sản phẩm của nó
Cây cần sa có tên khoa học là Cannabis – Sativa L, còn có các tên gọi khác như:
cây gai dầu, cây lanh mèo, cây gai mèo, cây đại ma, cây lanh mán, cây hỏa ma, cây
bồ đà,... Sản phẩm của cây cần sa bao gồm: thảo mộc cần sa, nhựa cần sa, tinh dầu
cần sa, tem lưỡi và ma túy đá,...
Hiện nay, cần sa là một trong những chất ma túy được sử dụng phổ biến. Tác dụng
nguy hiểm nhất của cần sa là gây ảo giác, làm cho người sử dụng nhận thức và sử
dụng sai lệch. Tùy thuộc vào thần kinh của từng người nghiện mà cần sa có những
tác động gây ảo giác khác nhau.
* Lysergide (LSD)
LSD tồn tại dưới dạng bột tinh thể màu trắng, là một trong các loại ma túy gây ảo
giác mạnh nhất mà loài người biết đến. LSD là một chất bán tổng hợp, gây ảo giác
rất mạnh và rất nguy hiểm. Chỉ cần dùng 1 liều từ 20 – 50 microgam là đủ gây ra
những hoang tưởng.

24


II. Tác hại của tệ nạn ma túy
Nhóm Tuyên truyền: Bạn Doãn Minh Phương lên báo cáo sản phẩm, giáo

yếu đào thải các chất độc. Khi nghiện ma túy, nhất là heroine, hai cơ quan này

25