ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO
DỤC

LÊ THỊ THU HẰNG

QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC TẠI CÁC
TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ QUẬN BẮC TỪ
LIÊM, HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI
GIÁO DỤC HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

HÀ NỘI - 2015


1


ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC GIÁO
DỤC

LÊ THỊ THU HẰNG

QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC TẠI CÁC
TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ QUẬN BẮC TỪ
LIÊM, HÀ NỘI ĐÁP ỨNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI
GIÁO DỤC HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Lê Thị Thu Hằng

i


DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
Viết đầy đủ

Viết tắt
CB

Cán bộ

CBQL

Cán bộ quản lý

CNTT

Công nghệ thông tin

CNXH

Chủ nghĩa xã hội

CSVC

Cơ sở vật chất

ĐMPPDH


NV

Nhân viên

PHBM

Phòng học bộ môn

PPDH

Phương pháp dạy học

QLGD

Quản lý giáo dục

TBDH

Thiết bị dạy học

THCS

Trung học cơ sở

THPT

Trung học phổ thông

ii

1.4. Quản lý thiết bị dạy học tại trƣờng Trung học cơ sở đáp ứng
yêu cầu đổi mới giáo dục ............................................................................. 22
1.4.1. Chức năng nhiệm vụ của hiệu trưởng trường Trung học cơ sở
trong quản lý thiết bị dạy học.......................................................................... 22
1.4.2. Nội dung quản lý TBDH tại trường THCS........................................... 25
1.4.3. Yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay đang đặt ra cho quản lý TBDH............ 30


1.4.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý TBDH trong trường phổ thông ............. 32
Kết luận chƣơng 1 ........................................................................................
33

iii


Chƣơng 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC
TẠI CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ QUẬN BẮC TỪ
LIÊM, HÀ NỘI..............................................................................................
34
2.1. Khái quát về kinh tế xã hội và giáo dục THCS của quận Bắc
Từ Liêm, Hà Nội............................................................................................ 34
2.1.1. Khái quát về kinh tế - xã hội ................................................................. 34
2.1.2. Vài nét về đặc điểm giáo dục quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội ................... 37
2.1.3. Giáo dục THCS quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội ........................................ 38
2.2. Thực trạng TBDH và quản lý sử dụng TBDH tại các trƣờng
THCS quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội............................................................... 43
2.2.1. Thực trạng TBDH tại các trường THCS quận Bắc Từ Liêm, Hà
Nội ............................................................................................................................... 43
2.2.2. Thực trạng quản lý TBDH tại các trường THCS ................................. 47
2.3. Đánh giá chung....................................................................................... 59

3.2.4. Biện pháp 4: Đầu tư thiết bị dạy học để triển khai dạy học theo
phòng học bộ môn ...........................................................................................
73
3.2.5. Biện pháp 5: Phát động phong trào tự làm thiết bị dạy học
truyền thống đơn giản và sưu tầm thiết bị dạy học trong nhà trường............. 76
3.2.6. Biện pháp 6: Tăng cường kiểm tra, đánh giá việc trang bị, bảo
quản và sử dụng thiết bị dạy học trong nhà trường.........................................
77
3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp và khảo sát tính cần thiết,
khả thi của các biện pháp ............................................................................. 82
3.3.1. Mối quan hệ giữa các biện pháp .......................................................... 82
3.3.2. Khảo sát tính cần thiết và khả thi của các biện pháp ..................................... 84
Kết luận chƣơng 3 .........................................................................................
92
KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ............................................................... 93
1. Kết luận .......................................................................................................
93
2. Khuyến nghị ................................................................................................ 95
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 98
PHỤ LỤC ....................................................................................................... 1
10


v


DANH MỤC CÁC BẢNG
Trang
Bảng 2.1. Tổng hợp các lớp học bậc THCS trên địa bàn................................
38


vi


DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ
Trang
Biểu đồ 2.1. Ý kiến của GV về thực trạng sử dụng TBDH ........................... 45
Biểu đồ 3.1. Đánh giá mức độ cần thiết của các biện pháp quản lý đã
đề xuất ............................................................................................................. 86
Biểu đồ 3.2. Đánh giá mức độ khả thi của các biện pháp quản lý đã
đề xuất ............................................................................................................. 88
Biểu đồ 3.3. Mối tương quan giữa tính cần thiết và tính khả thi của
các biện pháp................................................................................................... 91

vii


DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ
Trang
Sơ đồ 1.1. Cấu trúc của một hệ thống quản lý ................................................ 12
Sơ đồ 1.2. Chu trình quản lý ........................................................................... 13
Sơ đồ 2.1. Bộ máy quản lý TBDH tại các trường THCS quận Bắc Từ
Liêm................................................................................................................. 42
Sơ đồ 3.1. Quy trình bồi dưỡng nghiệp vụ bảo quản, sử dụng hiệu quả TBDH .......... 72
Sơ đồ 3.2. Mối quan hệ giữa các biện pháp ..................................................... 83

viii


MỞ ĐẦU


1. Đổi mới nội dung, chương trình, sách giáo khoa;
2. Đổi mới phương pháp dạy học; 3.
Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ GV; 4.
Nâng cấp CSVC, TBDH.
Trong đó việc ĐMPPDH, đổi mới nội dung chương trình, sách giáo
khoa và trang bị TBDH được đặc biệt quan tâm.
TBDH vừa là nguồn tri thức, vừa là phương tiện chứa đựng, truyền tải
thông tin nhằm tích cực hoá quá trình nhận thức, kích thích hứng thú học tập,
phát triển trí tuệ, kĩ năng thực hành của HS góp phần nâng cao chất lượng dạy và
học. TBDH còn góp phần đảm bảo tính trực quan trong quá trình dạy học, mở
rộng khả năng tiếp cận với các sự vật và hiện tượng, cho phép HS có điều
kiện tự chiếm lĩnh kiến thức, hình thành kĩ năng, kĩ xảo và khả năng tự học.
Thiết bi ḍ aỵ hoc̣ hỗ trơ ̣ tich cưcvà mang lại nhiều hiệu quả trong một tiết
dạy của người thầy . Nó giúp người thầy thuận lợi trong việc đổi mới phương
pháp dạy học , làm phong phú bài giảng , giúp học sinh hứng thú và sáng tạo
hơn trong viêc̣ tiếp thu kiến thức. Trong cac kỳ thi daỵ giỏi nhất thiết cac thầy
giáo đều sử dụng thiết bị dạy học.
Nghị quyết số 29-NQ/TW ngay 4/11/2013 Hôị nghi ̣Trung ương

8

khóa XI về đổi mới căn bản , toàn diện giáo dục và đào tạo đã nêu rõ q

uan

điểm "Chuyển maṇ h quá trinh giao duc̣ từ chủ yếu trang bi ḳ iến thức sang
phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất người học . Học đi đôi với hành ,
lý luận gắn với thực tiễn


trường Trung học cơ sở trên địa bàn quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.
2. Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về quản lý TBDH trong cơ sở giáo dục
phổ thông và thực trạng quản lý TBDH tại các trường THCS quận Bắc Từ
Liêm, Hà Nội. Luận văn đề xuất biện pháp quản lý thiết bị dạy học đáp ứng
yêu cầu đổi mới giáo dục hiện nay nhằm nâng cao chất lương daỵ hoc̣ tại các
trường THCS quâṇ Bắc Từ Liêmgóp phần nâng cao chất lương giao duc̣."
,
3. Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu
3.1. Khách thể nghiên cứu
Quản lý thiết bị dạy học tại các trường THCS.
3.2. Đối tượng nghiên cứu
Biện pháp quản lý thiết bị dạy học tại các trường THCS trên địa bàn quận
Bắc Từ Liêm, Hà Nội.

4


4. Giả thuyết khoa học
Hiện nay công tác quản lý TBDH tại các trường THCS trên địa bàn
quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội có những hiêụ quả nhất định , song trước yêu cầu
đổi mới giáo dục nói chung, đổi mới dạy học nói riêng còn có những bất cập
nên dẫn đến hiệu quả sử dụng TBDH chưa cao. Nếu xác định đúng nguyên
nhân của bất cập đó và áp dụng một số biện pháp quản lý TBDH như xac điṇ h
trong đề tài một cách đồng bộ, phù hợp sẽ nâng cao chất lượng hoạt động của
TBDH, từ đó sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tại các trường THCS
của quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.
5. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu
- Luận văn tập trung nghiên cứu: Tại các trường công lập của quận Bắc
Từ Liêm, Hà Nội.

Thiết kế và sử dụng mẫu phiếu hỏi dành cho giáo viên và học sinh
thuộc các trường THCS.
Phiếu hỏi cũng được sử dụng để khảo sát tính khả thi của các biện pháp
quản lý mà đề tài đưa ra sau khi nghiên cứu lý luận và thực trạng.
7.2.3. Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia
Lấy ý kiến một số chuyên gia về lĩnh vực của đề tài.
7.2.4. Phương pháp phỏng vấn
Để hiểu sâu thêm những thông tin thu thập được từ các phiếu điều tra,
tác giả tiến hành phỏng vấn giáo viên của các nhà trường, cán bộ quản lý có
kinh nghiệm trong sử dụng, bảo quản TBDH.
7.2.5. Phương pháp đánh giá, tổng kết rút kinh nghiệm
Bằng việc đưa ra kết quả nghiên cứu lý luận thực tiễn và lấy thực tiễn
để kiểm nghiệm lại kết quả nghiên cứu lý luận.

6


7.3. Các phương pháp sử dụng toán thống kê
Đề tài sử dụng phương pháp toán thống kê để xử lý kết quả nghiên cứu:
sử dụng các công thức tính số trung bình cộng,… để so sánh, đối chiếu các kết
quả nghiên cứu nhằm rút ra những kết luận.
9. Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo, phụ
lục, nội dung chính của luận văn được trình bày trong 3 chương:
Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý thiết bị dạy học tại các trường
Trung học cơ sở đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo duc̣ .
Chƣơng 2: Thực trạng quản lý thiết bị dạy học tại các trường Trung
học cơ sở quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội.
Chƣơng 3: Biện pháp quản lý sử dụng thiết bị dạy học tại các trường
Trung học cơ sở quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội đap ứng yêu cầu đổi mới giao

rất quan tâm, từ những năm 1960 Bộ giáo dục và Đào tạo đã chính thức ban
hành tiêu chí TBDH từ mẫu giáo đến phổ thông, đến năm 2000 đã chính thức
ban hành quy chế thiết bị giáo dục trong trường mầm non, trường phổ thông,
đến năm 2010 chính thức ban hành danh mục thiết bị dạy học tối thiểu cấp
THCS.


8