BỘYTẾ
ĐẠI HỌC Y DƯỢC
TP. HỒ CHÍ MINH
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Chương trình Y đức
cho
Các lớp Đại học
Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh
________________
1. Mục tiêu môn học
Mục tiêu cuối cùng của giáo dục y đức là đào tạo những thầy thuốc hành
nghề Y Dược một cách phù hợp về y đức và luật pháp. Để đạt được điều này, sinh
viên y khoa cần có khả năng:
1. Trình bày tư tưởng nhân văn và triết lý y đức trong lịch sử.
2. Trình bày thế giới quan, phương pháp luận của tư tưởng nhân văn và
triết lý y đức phương Đông, phương Tây.
3. Trình bày những đặc điểm chủ yếu của y đức.
4. Vận dụng thế giới quan, phương pháp luận của tư tưởng nhân văn và
triết lý y đức vào nghiên cứu môn Y đức.
5. Vận dụng những giá trị y đức vào các mối quan hệ thầy thuốc –
bệnh nhân, thầy thuốc - cộng đồng, thầy thuốc – cộng sự và nghiên
cứu sinh y học.
3. Chương trình Y đức
Học phần 1: Tư tưởng nhân văn và triết lý về đạo đức trong y học
Thời gian:
Năm học :
pháp
lượng giá
1
Những
đặc
điểm
chủ yếu
của tư
tưởng
nhân
văn và
triết lý y
đức
trong
lịch sử
Trình bày những đặc
điểm chủ yếu của tư
tưởng nhân văn và
triết lý y đức trong
lịch sử
3
Bài 01
. Khái niệm tư tưởng nhân
văn.
. Khái niệm triết lý y đức.
. Đặc điểm chủ yếu của tư
phương pháp luận của tư
tưởng nhân văn và triết lý y
đức phương Tây, cùng
phương pháp phòng và
chữa bệnh của nó.
. Quan niệm và ý nghĩa
phương pháp luận của tư
tưởng nhân văn, triết lý y
đức phương Đông, cùng
phương pháp phòng và
chữa bệnh của nó.
. So sánh, đánh giá quan
niệm nhân văn, triết lý y
đức của phương Đông và
phương Tây,
Trình bày
vắn tắt,
Thảo luận
nhóm.
Bài tập
Trình bày quan niệm
chủ yếu và ý nghĩa
phương pháp luận
của tư tưởng nhân
văn, triết lý y đức Việt
Nam và Hồ Chí Minh
3
Tư
tưởng
nhân
văn,
triết lý
y đức
Việt
Nam và
Hồ Chí
Minh
2
4
Các
công
ước
Quốc
tế, các
quy
định
của Việt
Nam về
quyền
con
người
và
người.
. Những lời thề, di huấn và
những tấm gương danh y
thế giới và Việt Nam.
. Luật pháp và đạo đức Việt
Nam trong lĩnh vực y học.
Giới thiệu
vắn tắt,
Thảo luận
nhóm
Bài tập
Trình bày phương
pháp luận và phương
pháp vận dụng trong
học tập và thực hành
môn Y đức
2
Bài 05
. Một số vấn đề phương
pháp luận về tư tưởng
nhân văn và triết lý y đức.
. Một số kỹ năng vận dụng
Giới thiệu
vắn tắt.
1 Trình bày những đặc điểm chủ yếu của y đức
2. Vận dụng những nguyên lý y đức vào các mối quan hệ thầy thuốc - bệnh nhân
3. Vận dụng những nguyên lý y đức vào các mối quan hệ thầy thuốc - cộng đồng
4. Vận dụng những nguyên lý y đức vào các mối quan hệ thầy thuốc – cộng sự
3
Nội dung:
Vấn
đề
Mục tiêu
học tập
TG
(tiết)
Những
đạc
điểm
chủ
yếu
của Y
đức
. Trình bày sự quan
trọng của y đức trong y
học
. Nhận ra những nguồn
thuận trong việc giúp
bệnh nhân chết nhẹ
nhàng/trợ tử .
3
. Trình bày những xung
đột giữa thầy thuốc bệnh nhân, thầy thuốc cộng đồng, phân tích
những lý do xung đột.
3
Nội dung
Phương
pháp
dạy-học
Phương
pháp
lượng giá
1
Bài 01:
. Y đức là gì?
· Tại sao phải học y đức?
· Y đức, y nghiệp, quyền
con người và luật pháp.
. Tính đặc thù của nghề y?
· Tính đặc thù của y đức?
nhân không tự mình quyết
định.
. Tính bảo mật trong y khoa
Trình bày
vắn tắt
(ppt), bài
phát tay,
Nhóm rì
rầm (buzz
group)
Nghiên cứu
trường hợp
Thảo luận
nhóm nhỏ
Câu hỏi
nhiều lựa
chọn
(MCQ)
Trình bày
vắn tắt
(ppt), bài
phát tay,
Nhóm rì
Câu hỏi
nhiều lựa
chọn
3
Bài 03
· Những vấn đề trong khởi
đầu sự sống
· Những vấn đề trong chấm
dứt sự sống
3
Y đức
trong
mối
quan
Bài 04
. Tính đặc thù trong mối
quan hệ thầy thuốc – cộng
đồng ?
4
hệ thầy
thuốc cộng
đồng
. Nhận biết và xử lý
những vấn đề y đức
trong việc phân phối
những tài nguyên y tế
hiếm
trường hợp
Đóng vai
Thảo luận
nhóm nhỏ
Nghiên cứu
trường hợp
(case
study)
4
Y đức
trong
mối
quan
hệ thầy
thuốc cộng
sự
. Trình bày những điều
người thầy thuốc nên
cư xử với những người
khác
. Nhận định các báo cáo
về hành vi không y đức
của cộng sự
. Trình bày những
nguyên lý chủ yếu về sự
hợp tác với người khác
trong khi chăm sóc bệnh
(case
study)
Y đức trong nghiên cứu sinh y học
Thời gian:
Năm học:
1 đơn vị học trình (15 tiết)
năm cuối hệ đại học
Mục tiêu học tập
Sau khi học xong học phần này, sinh viên có khả năng v ận dụng những
nguyên lý y đức vào nghiên cứu sinh y học
Nội dung:
Vấn
đề
Mục tiêu
Học tập
Y đức
trong
nghiên
cứu
sinh y
học
. Trình bày những
nguyên lý y đức chủ yếu
(buzz group),
Nghiên cứu
trường hợp
Câu hỏi
nhiều lựa
chọn
(MCQ)
. Sự chấp thuận của Hội
đồng Y đức trong xét
duyệt đề cương nghiên
cứu
Đóng vai
Thảo luận
nhóm nhỏ
(case
study)
1
. Thảo đề cương nghiên
cứu đạt các yêu cầu của
Ủy Ban Y Đức
3
Nghiên cứu
. Tính trung thực trong
nghiên cứu
. Thổi còi (whistle
blowing)
4. Phương pháp dạy- học
Đa số các trường phối hợp phương pháp dạy học cho lớp lớn và lớp nhỏ để
xây dựng kiến thức, kỹ năng và thái độ liên quan đến y đức. Thuyết trình có tương
tác (interactive lecture) là phương pháp được áp dụng để giới thiệu những quan
điểm cơ bản. Những khái niệm cần động não sẽ được chuyển tải qua nhóm rì rầm
(buzz group), thảo luận nhóm nhỏ. Kịch bản đóng vai (role play) và nghiên cứu
trường hợp (case study) được sử dụng khá phổ biến nhằm phát huy tối đa khả năng
tư duy và giải quyết vấn đề của sinh viên.
Nên cân đối giữa nhiều phương pháp dạy học: dạy lý thuyết đối với những
vần đề thuộc y đức chuẩn mực (normative medical ethics) và học chủ động (active
learning) trong các nhóm nhỏ cho những vấn đề thuộc y đức phê phán (critical
medical ethics).
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Branch W. - Teaching the Human Dimensions of care in clinical settings
JAMA, 286 : 1067- 1074, 2001.
2. British Medical Association Ethics Department – Medical Ethics Today –
The BMA ‘s handbook of Ethics and Law – Second Edition, BMJ books, 2004
3. Downie R.S., Jane M. - Bioethics and the Humanities - Attitudes and
Perceptions - Routledge-Cavendish 270 Madison Ave, New York, NY 10016,
2007
6
4. Hội đồng trung ương chỉ đạo biên soạn giáo trình quốc gia. Các bộ môn