VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

HOÀNG THỊ LAN HƢƠNG

THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH ĐÀO TẠO, BỒI DƢỠNG
CÔNG CHỨC CẤP XÃ Ở NƢỚC TA HIỆN NAY

Chuyên ngành: Chính sách công
Mã số: 60 34 04 02

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG

HÀ NỘI, 2017


Công trình được hoàn thành tại: Học viện Khoa học xã hội

Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: PGS.TS. Nguyễn Minh Phƣơng

Phản biện 1: PGS.TS. Văn Tất Thu
Phản biện 2: PGS.TS. Trần Đình Hảo

Luận văn sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ
họp tại: Học viện Khoa học xã hội........giờ..........ngày........tháng .......
năm......

Có thể tìm hiểu luận văn tại: Thư viện Học viện Khoa học xã hội



và QLNN đối với các hoạt động kinh tế xã hội ở cơ sở.
3


- Lê Chi Mai (2002), “Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức
cơ sở - vấn đề và giải pháp”, Tạp chí Cộng sản;
- Nguyễn Khắc Bộ, “Nâng cao năng lực quản lý Nhà nước của
chính quyền cơ sở”, Tạp chí Tổ chức Nhà nước, số tháng 3/2006;
- Đoàn Văn Tình “Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công
chức cấp xã, góp phần xây dựng chính quyền địa phương vững
mạnh”, Tạp chí Tổ chức nhà nước, số 12/2013. Bài viết đã phân tích
cụ thể việc thu hút nguồn nhân lực có trình độ, có đủ năng lực đảm
bảo hiệu quả làm việc của CB CCCX.
Một số đề tài nghiên cứu khoa học:
- TS. Thang Văn Phúc, Bộ Nội vụ, Xây dựng đội ngũ cán bộ,
công chức đáp ứng yêu cầu của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ
nghĩa do, Đề tài khoa học cấp Nhà nước KX.04.09. Đề tài đã luận
chứng tính tất yếu khách quan của việc xây dựng đội ngũ CBCC đáp
ứng yêu cầu của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và yêu cầu
về số lượng, chất lượng đối với đội ngũ CBCC trong điều kiện mới.
Trên cơ sở đó, đề tài đã đánh giá thực trạng và đề xuất quan điểm,
giải pháp xây dựng đội ngũ CBCC trong hệ thống chính trị nói chung
và CBCC trong các cơ quan Đảng, tổ chức chính trị - xã hội, cơ quan
nhà nước. Đề tài đã có chương riêng về thực trạng và giải pháp xây
dựng đội ngũ CBCC cấp cơ sở.
- TS. Trần Quang Minh (2001)“Cơ sở khoa học của việc đào
tạo, bồi dưỡng cán bộ chính quyền cơ sở cấp xã”, Đề tài cấp Bộ, Bộ
Nội vụ. Ở đây, nhấn mạnh thực trạng đội ngũ CBCC cấp cơ sở ở
nước ta hiện nay dựa trên nghiên cứu về số lượng, cơ cấu, chất lượng,
trình độ văn hóa, trình độ lý luận chính trị, trình độ QLNN, trình độ

công chức cấp xã trong giai đoạn hiện nay”, Luận văn Thạc sỹ, Học
viện Hành chính Quốc gia. Luận văn gồm 3 chương: Một số vấn đề
chung về CCCX và năng lực CCCX trong bộ máy chính quyền cơ sở;
5


Phân tích và đánh giá thực trạng năng lực của đội ngũ CCCX; Các
giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao năng lực của đội ngũ CCCX
trong giai đoạn hiện nay.
- Lê Phương Thảo (2014), “Chính sách đào tạo, bồi dưỡng
cán bộ, công chức cấp xã từ thực tiễn huyện Mỹ Đức, Thành phố Hà
Nội”. Luận văn thạc sỹ Chính sách công. Luận văn đề cập một cách
tổng thể quá trình ĐTBD CB CCCX, chỉ ra những ưu điểm, hạn chế
và nguyên nhân. Đồng thời, rút ra một số bài học kinh nghiệm trong
hoạch định và tổ chức thực hiện chính sách ĐTBD CB CCCX tại
huyện Mỹ Đức, Thành phố Hà Nội.
Nội dung những tài liệu trên đề cập tới những vấn đề chung
về lý luận; nâng cao năng lực và xây dựng đội ngũ CB CCCX; chính
sách ĐTBD CB CCCX ở một địa phương cụ thể, chưa có đề tài nào
đánh giá một cách toàn diện về thực hiện chính sách ĐTBD CCCX ở
nước ta hiện nay. Tuy nhiên đây là nguồn tài liệu có giá trị để luận
văn này kế thừa và phát triển hệ thống cơ sở lý luận của đề tài. Vì
vậy, đề tài nghiên cứu không trùng lắp với các công trình đã được
công bố.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích
Nghiên cứu những vấn đề lý luận về thực hiện chính sách và
đánh giá thực trạng thực hiện chính sách ĐTBD CCCX, từ đó đề xuất
các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách ĐTBD CCCX
ở nước ta hiện nay.

6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
- Về lý luận: Phân tích làm rõ một số vấn đề lý luận về thực
hiện chính sách ĐTBD CCCX và đề xuất một số giải pháp quan trọng,
có tính khả thi nhằm góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách
ĐTBD CCCX ở nước ta hiện nay.
7


- Về thực tiễn:
+ Luận văn cung cấp thêm các luận cứ khoa học giúp các cấp
lãnh đạo, quản lý trong công tác ĐTBD đội ngũ CCCX;
+ Luận văn có thể làm tư liệu tham khảo cho những người
quan tâm đến vấn đề phát triển CCCX.
7. Cơ cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và
phụ lục, nội dung luận văn gồm 3 chương:
Chƣơng 1. Những vấn đề lý luận về thực hiện chính sách
ĐTBD CCCX.
Chƣơng 2. Thực trạng thực hiện chính sách ĐTBD CCCX ở
nước ta hiện nay.
Chƣơng 3. Định hướng và các giải pháp nâng cao hiệu quả
thực hiện chính sách ĐTBD CCCX.
Chƣơng 1
NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH
ĐÀO TẠO, BỒI DƢỠNG CÔNG CHỨC CẤP XÃ Ở NƢỚC TA

1.1. Những vấn đề cơ bản về thực hiện chính sách đào tạo, bồi
dƣỡng công chức cấp xã
1.1.1. Các khái niệm liên quan
1.1.1.1 Khái niệm công chức

những quan điểm, thái độ, quyết định, quy định của Nhà nước với
mục tiêu các giải pháp, công cụ cụ thể ĐTBD nhằm xây dựng đội
ngũ CCCX có đủ trình độ, năng lực chuyên môn, phẩm chất đạo đức
đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ xây dựng và phát triển đất nước”.
1.1.1.4. Khái niệm thực hiện chính sách đào tạo, bồi dưỡng công
chức cấp xã
- Đào tạo, bồi dưỡng chính là việc tổ chức những cơ hội cho
9


người ta học tập, nhằm giúp tổ chức đạt được mục tiêu của mình
bằng việc tăng cường năng lực, làm gia tăng giá trị của nguồn lực cơ
bản quan trọng nhất là con người, là cán bộ, công chức làm việc
trong tổ chức.
- Thực hiện chính sách ĐTBD CCCX là toàn bộ quá trình đưa
chính sách ĐTBD đó vào thực tiễn cuộc sống xã hội.
1.1.2. Nội dung thực hiện chính sách đào tạo, bồi dưỡng công chức
cấp xã
1.1.2.1. Đào tạo, bồi dưỡng về trình độ lý luận chính trị
Thực hiện ĐTBD về lý luận chính trị là ĐTBD kiến thức chủ
nghĩa Mác - Lê nin và tư tưởng Hồ Chí Minh, quán triệt các chủ
trương chính sách của Đảng và Pháp luật của Nhà nước thông qua
các lớp Trung cấp lý luận chính trị, Cao cấp lý luận chính trị ….để
cập nhật đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng và pháp luật của
Nhà nước.
1.1.2.2. Đào tạo bồi dưỡng về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ
Đào tạo về chuyên môn nghiệp vụ, là ĐT kiến thức theo tiêu
chuẩn ngạch cho CC cơ sở, như: bồi dưỡng kiến thức về hội nhập
quốc tế, kỹ năng hành chính, đạo đức công vụ, đào tạo ngoại ngữ, tin
học,…Mục tiêu xây dựng đội ngũ CCCX có đủ trình độ và năng lực

- Thực hiện chính sách nhằm giúp cho chính sách ngày càng hoàn
chỉnh.
1.2. Mục tiêu, nguyên tắc thực hiện chính sách đào tạo công chức
cấp xã
1.2.1. Mục tiêu thực hiện chính sách đào tạo, bồi dưỡng công chức
cấp xã
Mục tiêu thực hiện chính sách ĐTBD CCCX là nhằm xây
dựng được đội ngũ CC có bản lĩnh chính trị, năng lực thực tiễn, có
phẩm chất và đạo đức cách mạng trong sáng, tác phong làm việc
11


khoa học, hiệu quả. Đảm bảo có trình độ chuyên môn, trình độ lý
luận chính trị và có kiến thức phù hợp với nhiệm vụ công tác. Đáp
ứng việc kiện toàn, nâng cao năng lực lãnh đạo của tổ chức Đảng,
đảm bảo hiệu lực, hiệu quả của bộ máy QLNN và chất lượng hoạt
động của các đoàn thể trong đơn vị hành chính cấp cơ sở.
Quyết định số 1374/QĐ-TTg ngày 12/8/2011 của Thủ tướng
Chính phủ về việc phê duyệt kế hoạch ĐTBD CBCC giai đoạn 2011 2015 đã chỉ rõ mục tiêu ĐTBD CCCX ở nước ta như sau:
- 95% công chức cấp xã vùng đô thị, vùng đồng bằng; 90%
công chức cấp xã vùng núi có trình độ trung cấp chuyên môn trở lên;
- 70 đến 80% công chức cấp xã thực hiện chế độ bồi dưỡng bắt
buộc tối thiểu hàng năm.
1.2.2. Các nguyên tắc thực hiện chính sách đào tạo, bồi dưỡng
công chức cấp xã
- Một là, phải dựa trên nguyên tắc vì cộng đồng người dân;
- Hai là, phải dựa trên nguyên tắc quản lý và bắt buộc;
- Ba là, phải dựa trên nguyên tắc hệ thống;
- Bốn là, phải dựa trên nguyên tắc tập hợp các quyết định;
- Năm là, phải dựa trên nguyên tắc liên đới;

công việc của đội ngũ CBCC thực hiện chính sách đối với vai trò của
đội ngũ CCCX, ... Tất cả những môi trường này đều có những tác
động tích cực và tiêu cực đến việc thực hiện chính sách.
1.4.3. Sự tham gia của các đối tượng thụ hưởng chính sách đào
tạo, bồi dưỡng công chức cấp xã
Đối tượng trực tiếp bao gồm tất cả các CCCX đang làm việc
trong các cơ quan Đảng, Nhà nước và đoàn thể ở cấp xã nằm trong quy
hoạch của cả nước. Ngoài những đối tượng trực tiếp thụ hưởng chính
sách còn có một phần không nhỏ các đối tượng gián tiếp thụ hưởng
chính sách này.
13


1.4.4. Năng lực thực thi chính sách đào tạo, bồi dưỡng công chức
cấp xã của các chủ thể
Chất lượng, hiệu quả thực hiện chính sách phụ thuộc nhiều vào
năng lực của các chủ thể trong thực thi chính sách. Với chính sách
ĐTBD CCCX, việc thực hiện chính sách phụ thuộc vào năng lực các
chủ thể chính sách như: các cơ quan QLNN về ĐTBD; các CC thực
thi chính sách và đối tượng hưởng lợi của chính sách là đội ngũ
CCCX.
1.4.5. Các điều kiện thực thi chính sách đào tạo, bồi dưỡng công
chức cấp xã
- Điều kiện vật chất:
- Điều kiện về thể chế.
1.5. Nội dung các bƣớc tổ chức thực hiện chính sách đào tạo, bồi
dƣỡng công chức cấp xã
- Xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện chính sách ĐTBD CCCX;
- Phổ biến, tuyên truyền thực hiện chính sách ĐTBD CCCX;
- Phân công phối hợp thực hiện chính sách ĐTBD CCCX;

quản lý nhà nước và trình độ ngoại ngữ.
Trong những năm qua, các địa phương đã có nhiều giải pháp
tích cực thực hiện Nghị quyết của Trung ương và các Nghị định của
Chính phủ để nâng cao trình độ, năng lực cho đội ngũ CCCX. Coi
trọng và đẩy mạnh công tác ĐTBD để không ngừng nâng cao trình
độ, kiến thức của đội ngũ CC cơ sở. Nhìn chung, đội ngũ CCCX từng
bước được phát triển cả số lượng và chất lượng. Chất lượng đội ngũ
được nâng lên cả về trình độ văn hóa, chuyên môn, lý luận chính trị
và kinh nghiệm thực tiễn. Hệ thống chính trị ở cơ sở đã có nhiều
chuyển biến tích cực góp phần to lớn trong quá trình xây dựng phát
triển kinh tế xã hội, xóa đói giảm nghèo, cải thiện và nâng cao đời
sống vật chất và tinh thần cho nhân dân, góp phần quan trọng đảm
15


bảo ổn định quốc phòng an ninh, trật tự an toàn xã hội.
Tuy nhiên, hiện nay vẫn còn có không ít CCCX trong hệ thống
chính trị chưa qua đào tạo chuyên môn nghiệp vụ, không được
thường xuyên bồi dưỡng bổ trợ kiến thức nghiệp vụ chuyên môn,
kiến thức pháp luật, kỹ năng hành chính, tin học và các kỹ năng cần
thiết khác cho công tác QLNN ở địa phương. Vì vậy, ở một số xã,
phường trên địa bàn một số tỉnh, CC xã chưa đáp ứng tốt yêu cầu,
nhiệm vụ đặt ra tại địa phương. Trên thực tế, họ đang phải tiếp nhận,
xử lý một khối lượng công việc ngày càng nhiều, trong khi nhiều
CCCX lại không được đào tạo cơ bản, ít được bồi dưỡng nghiệp vụ
và các chính sách mới của Đảng và nhà nước để vận dụng thích hợp
với từng nơi. Việc nắm bắt thông tin chậm và xử lý công việc thiếu
tính nhạy bén, linh hoạt, hiệu quả thấp là điều dễ nhận thấy, gây bức
xúc trong cho người dân, ảnh hưởng không nhỏ tới sự phát triển về
kinh tế, xã hội của địa phương.

xuyên và liên tục. Các địa phương đã chỉ đạo chặt chẽ việc chủ động
thực hiện các loại hình đào tạo về lý luận chính trị cho đội ngũ
CCCX.
2.2.3.2. Đào tạo bồi dưỡng về kiến thức quản lý nhà nước
Một số địa phương, đội ngũ CC cơ sở chưa chuẩn hoá ngạch,
bậc theo qui định công tác ĐTBD về QLNN để nâng cao trình độ,
năng lực kiến thức theo từng lĩnh vực cho CCCX theo các chức danh.
Những hạn chế này dẫn đến sự non kém về trình độ, làm việc, theo
kinh nghiệm sẵn có và nhiều lúc còn tùy tiện, dẫn đến sai sót trong
quá trình thực thi công vụ.
2.2.3.3. Đào tạo bồi dưỡng về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ
Trên thực tế, công tác ĐTBD chuyên môn, nghiệp vụ chưa thực
sự hiệu quả do nhiều nguyên nhân: nội dung, chương trình, hình thức
và phương pháp ĐTBD chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Một số
17


chương trình ĐTBD nặng về lý luận, dàn trải… Do vậy, mặc dù đã
được ĐTBD, một số CC cơ sở còn lúng túng trong việc thực hiện
nhiệm vụ, giải quyết những vấn đề thực tiễn đặt ra còn hạn chế, chưa
đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
2.2.3.4. Đào tạo bồi dưỡng về trình độ tin học, ngoại ngữ
Công tác ĐTBD ngoại ngữ, tin học được chú trọng thực hiện
theo yêu cầu công vụ ngày càng đi vào chiều sâu, tập trung cho đối
tượng mang tính chiến lược. Việc đào tạo tin học và công nghệ thông
tin đã chuyển hướng từ phổ cập sang trang bị kiến thức chiến lược
cho đội ngũ CCCX.
2.2.3.5. Bồi dưỡng về tiếng dân tộc
Nhìn chung, hầu hết số CCCX người Kinh công tác tại vùng
DTTS được học tiếng dân tộc đều phát huy tốt hiệu quả. Do biết đọc,

năm dành cho việc thực hiện chính sách ĐTBD còn hạn chế;
- Một số địa phương việc thực hiện chính sách ĐT để chuẩn hóa đội
ngũ CCCX còn gặp khó khăn.
2.3.3. Nguyên nhân của những hạn chế
- Ở một số địa phương, việc rà soát, đánh giá chất lượng và phân
loại các mặt trình độ của đội ngũ CC trên địa bàn còn chậm. Tỷ lệ
chưa qua đào tạo về nghề nghiệp, học vấn còn cao.
- Một số địa phương chưa gắn kết việc thực hiện chính sách
ĐTBD với công tác quy hoạch, bổ nhiệm cán bộ lãnh đạo, quản lý
nên chưa tạo động lực để CCCX phấn đấu học tập nâng cao trình độ
chuyên môn, nghiệp vụ.
- Nội dung và chất lượng ĐTBD chưa cao; chương trình, giáo
trình chưa phù hợp với từng đối tượng, thời gian đào tạo kéo dài.
- Một số địa phương chưa xác định được tiêu chuẩn, chức danh,
vị trí việc làm trong từng cơ quan, đơn vị để làm cơ sở cho việc xây

19


dựng các chế độ, chính sách ĐTBD cũng như biên soạn các chương
trình, tài liệu sát, hợp;
- Các cơ chế, chính sách về ĐTBD vẫn mang nặng tính bao cấp;
chưa khuyến khích và tạo động lực để CCCX học tập, nâng cao năng
lực, dẫn đến tình trạng học đối phó, học để lấy chứng chỉ, bằng cấp;
- Cá biệt, một số các cơ sở không chấp hành đầy đủ quy định về
thời gian giảng dạy của các chương trình.
- Đa số CCCX khi đến công tác ở vùng dân tộc, miền núi không biết
tiếng DTTS, chưa am hiểu phong tục tập quán, truyền thống văn hoá của
đồng bào DTTS nên ảnh hưởng không nhỏ đến công tác tuyên truyền, vận
động thuyết phục đồng bào DTTS trong việc thực hiện đường lối, chủ

của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án “Phát triển đội ngũ CB
CCVC người DTTS trong thời kỳ mới”, mục tiêu ĐTBD nâng cao
năng lực CB CC, viên chức (trong đó có CCCX) người DTTS đến
năm 2020 …
- Đối với đội ngũ Chỉ huy quân sự cấp xã, theo Quyết định
số 58/2010/NĐ-CP ngày 01/6/2010 của Thủ tướng Chính phủ quy
định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Dân quân tự
vệ đến năm 2020….
3.1.2. Định hướng nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách đào tạo
bồi dưỡng công chức cấp xã
- Đổi mới nhận thức về vai trò thực hiện chính sách;
- Điều chỉnh, bổ sung hoàn thiện chính sách;
- Định hướng phát triển cho CCCX sau khi tham gia ĐTBD.
3.2. Các giải pháp nâng cao hiệu quả thực hiện chính sách đào
tạo, bồi dƣỡng công chức cấp xã
3.2.1. Hoàn thiện thể chế thực hiện chính sách đào tạo, bồi dưỡng
công chức cấp xã
- Bổ sung, hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật phù hợp
với điều kiện của địa phương và yêu cầu hội nhập quốc tế; Hoàn
21


thiện, bổ sung hệ thống cơ chế, chính sách khuyến khích CCCX học
tập và tự học để không ngừng nâng trình độ và năng lực thực hiện
nhiệm vụ, công việc được giao:
- Xây dựng hệ thống thể chế đồng bộ, khoa học, đó là: Xây dựng
Nghị định về đào tạo, bồi dưỡng CCCX phù hợp với yêu cầu cải cách
hành chính, cải cách chế độ công vụ, CC và hội nhập quốc tế; ... để
đáp ứng yêu cầu trình độ theo quy định, không ngừng nâng cao trình
độ và năng lực làm việc;

nâng cao kiến thức, năng lực thực tiễn, điều hành và thực thi công vụ.
Thứ tư, thực hiện chính sách ĐTBD của mỗi địa phương cần gắn liền
với xem xét phân loại nhu cầu đào tạo.
Thứ năm, để thực hiện chính sách ĐTBD CCCX có hiệu quả cần chú
trọng đặc biệt vào chương trình và khâu biên soạn tài liệu.
Thứ sáu, thực hiện chính sách ĐTBD CCCX cần chú trọng vào xây
dựng cơ sở vật chất, đội ngũ giảng viên làm công tác giảng dạy.
Thứ bảy, thực hiện đa dạng hoá hình thức ĐTBD cả hình thức đào
tạo tập trung và đào tạo tại chức.
Thứ tám, tăng cường công tác quản lý ĐTBD.
Thứ chín, thực hiện chính sách ĐTBD cần chú trọng việc đánh giá
sau ĐTBD.
Thứ mười, tăng cường kinh phí cho tổ chức thực hiện chính sách
ĐTBDCCCX; đồng thời quan tâm chế độ trợ cấp cho CCCX được
cấp có thẩm quyền cử đi ĐTBD để đạt chuẩn.
KẾT LUẬN
Chính quyền cấp xã là đơn vị hành chính ở cơ sở, trực tiếp tổ
chức thực hiện đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của
Nhà nước vào cuộc sống. Đây cũng là cơ quan nhà nước ở gần dân
và nắm chắc tình hình dân cư nhất; trực tiếp lắng nghe và tiếp thu
những ý kiến của nhân dân để phản ánh lại cho Đảng, Nhà nước
23