Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ
MỘT SỐ KINH NGHIỆM TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC
KIỂM TRA, DỰ GIỜ ĐỂ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC

I. Phần mở đầu
1. Lý do chọn đề tài
Kiểm tra là một trong những chức năng cơ bản của quản lí, không có kiểm
tra thì quản lí không có hiệu quả. Kiểm tra là một hoạt động nghiệp vụ mà người
quản lí ở bất kì cấp nào, bất kì ngành nghề nào cũng phải thực hiện, để biết rõ
những kế hoạch, mục tiêu đề ra, trên thực tế đã đạt được đến đâu và như thế nào.
Kiểm tra giúp nhà quản lí thu thập thông tin về hoạt động của đối tượng quản lí,
nâng cao trách nhiệm cấp dưới, phát hiện sai sót, lệch lạc để điều chỉnh kịp thời,
phát hiện những gương tốt, kinh nghiệm tốt để nhân rộng, phát hiện những khả
năng tiềm lực của đơn vị chưa được tận dụng. Ngoài ra, kiểm tra còn giúp nhà
quản lí nhận rõ kế hoạch, việc chỉ đạo, việc điều hành của mình có khoa học hay
không, có khả thi hay không, từ đó có biện pháp điều chỉnh để nâng cao hiệu
quả quản lí. Vì thế, có thể khẳng định rằng: “Quản lí mà không có kiểm tra thì
coi như không quản lí”. Thực tế cho thấy, nếu kiểm tra kịp thời, chính xác sẽ
giúp lãnh đạo nhìn thấy được thực trạng dạy học của nhà trường, từ đó điều
chỉnh các biện pháp quản lí cho phù hợp, nâng cao chất lượng giáo dục cho toàn
trường. Hồ Chủ tịch đã nói: “Nếu tổ chức việc kiểm tra được chu đáo, thì công
việc của chúng ta nhất định tiến bộ gấp muời, gấp trăm lần”.
Kiểm tra trường học thật sự là công cụ sắc bén, góp phần nâng cao hiệu
quả quản lí nhà trường, là một trong các yếu tố quyết định đến chất lượng đào
tạo của nhà trường. Vì vậy công tác kiểm tra dự giờ trong trường Mầm non là
một vấn đề rất quan trọng, mỗi chúng ta ai ai cũng nhận thấy rằng sự phát triển
không ngừng của khoa học công nghệ trong giai đoạn hiện nay đòi hỏi mỗi con
người chúng ta phải nhanh nhẹn, linh hoạt, sáng tạo và có khả năng ứng xử nhạy
bén trong cuộc sống. Chính vì thế mà hệ thống giáo dục nói chung và giáo dục
mầm non nói riêng cần phải có những đổi mới trong công tác quản lý chất lượng


dạy; đối với giáo viên chưa hoàn thành nhiệm vụ giảng dạy.
Bản thân từ khi mới đảm nhận trọng trách là Hiệu trưởng, tôi nhận thấy
rằng muốn có chất lượng trong công tác quản lý trước hết chúng ta phải tăng
cường công tác kiểm tra dự giờ, vì vậy tôi mới có điều kiện nắm bắt được mọi
Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen

2


Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ
vấn đề, trong công tác chuyên môn và các hoạt động của giáo viên, học sinh,
nắm bắt kịp thời, mặt mạnh để phát huy có hiệu quả đồng thời khắc phục và bồi
dưỡng những phần còn thiếu sót cho giáo viên và học sinh, với biện pháp này tôi
đã thực hiện trong năm học vừa qua tại Trường Mầm non Hoa Sen và đạt kết
quả rất khả quan. Chính vì vậy mà tôi mạnh dạn chọn đề tài “Một số kinh
nghiệm về công tác kiểm tra dự giờ” nhằm giúp giáo viên có trách nhiệm hơn về
công tác chủ nhiệm cũng như nâng cao chất lượng dạy và học đạt hiệu quả cao
hơn, qua các đợt kiểm tra dự giờ chúng ta đánh giá đúng từng giáo viên, động
viên khen thưởng đối với giáo viên có thành tích, tìm cách khắc phục và hướng
dẩn một số biện pháp đối với giáo viên chưa hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
2. Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài
* Mục tiêu: Thực hiện công tác kiểm tra dự giờ tại trường học nhằm phát
huy những năng lực sư phạm của từng giáo viên và có biện pháp bồi dưỡng
chuyên môn nghiệp vụ cho giáo viên hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
* Nhiệm vụ: Để thực hiện tốt việc kiểm tra dự giờ đòi hỏi người quản lý
phải xây dựng kế hoạch cụ thể sát với tình hình thực tế của địa phương và nhất
là từng phân hiệu của đơn vị mình nhằm phát huy nâng cao chất lượng giáo dục
và ý thức trách nhiệm, đối với cán bộ giáo viên – nhân viên trong nhà trường
nhằm đẩy mạnh các hoạt động cũng như công tác chăm sóc và giáo dục trẻ ngày
một tốt hơn.

quan sát và so sánh xem lao động sư phạm thực tế có phù hợp với kế hoạch, tiêu
chuẩn quy tắc đã dự kiến trước hay không. Vạch rõ kết quả tác động của chủ thể
đến khách thể, những lệch lạc phạm phải. Kiểm tra có tầm quan trọng đối với
hoạt động dạy và học cũng như tất cả các mặt hoạt động của nhà trường. Qua
kiểm tra giáo viên sẽ có trách nhiệm hơn trong công việc được giao, đánh giá
đúng thực chất nhiệm vụ của từng giáo viên, khen giáo viên có thành tích, tìm
hiểu những nguyên nhân của sự tồn tại, hướng dẫn một số biện pháp giúp giáo
viên hoàn thành tốt công việc được giao.

Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen

4


Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ
2. Thực trạng
Công tác chăm sóc và giáo dục trẻ tại trường mầm non là khâu rất quan
trọng trong tác giáo dục toàn diện cho trẻ, hoạt động của trẻ trung tâm, là cơ sở
khoa học GD của các hoạt động giáo dục khác. Trong những năm qua việc kiểm
tra dự giờ còn mang nặng hình thức, đối phó. Kiểm tra nhằm đánh giá chất
lượng chuyên môn của từng giáo viên và các hoạt động khác của nhà trường. Từ
đó tìm ra nguyên nhân của những thiếu sót và lệch lạc trong toàn bộ các mặt hoạt
động giáo dục của mỗi cá nhân do nhà trường phân công, kịp thời khắc phục, sửa
chữa, uốn nắn để cá nhân được kiểm tra tiếp tục đổi mới trong công tác và nâng cao
chất lượng giáo dục, giúp nhà trường hoàn thành nhiệm vụ năm học một cách có kỷ
cương và nề nếp trong nhà trường nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy và công tác
quản lý chỉ đạo ngày càng chặt chẽ hơn
Kiểm tra đánh giá theo đúng ưu điểm, tồn tại, khuyết điểm của từng bộ
phận, từng cá nhân để kịp thời khắc phục, sửa chữa những thiếu sót nhằm giúp
cán bộ giáo viên nâng cao kiến thức của bản thân một cách thiết thực. Nhiệm vụ

dự giờ của giáo viên trong nhà trường dần dần từng bước đưa nhà trường cùng
đi lên với xu thế mới của giáo dục huyện nhà.
- Thành công
Sau một năm thực hiện công tác kiểm tra dự giờ tôi nhận thấy rằng hầu
hết các giáo viên được kiểm tra dự giờ nhất là đối với giáo viên mới ra trường và
giáo viên còn yếu về chuyên môn, đến nay trình độ giáo viên được nâng lên rõ
rệt, đội ngũ giáo viên khá, giỏi ngày một tăng, chất lượng của học sinh ngày
càng cao cũng từ đó sự phối hợp giữa các đoàn thể và thống nhất khối đoàn kết
nội bộ tốt hơn.
- Hạn chế
Khi mới thực hiện công tác kiểm tra dự giờ một số giáo viên không đồng
tình và nêu ra những lý do không hợp lý, nhưng sau khi thực hiện và được sự
trao đổi kỹ giữa các giáo viên qua một thời gian, số giáo viên nhận ra và đi đến
thống nhất cao trong Hội đồng.
*. Nguyên nhân
- Nguyên nhân chủ quan

Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen

6


Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ
Hầu hết giáo viên nhận thức rõ về vấn đề kiểm tra và dự giờ nhằm thúc
đẩy giáo viên nâng cao trình độ, có ý thức nâng cao trách nhiệm và ý chí tự học
tự rèn nhằm hoàn thiện mình hơn và xây dựng đưa phong trào nhà trường ngày
một đi lên.
- Nguyên nhân khách quan
Một số giáo viên lớn tuổi và giáo viên là người đồng bào DT nên việc
tiếp cận phương pháp và chương trình mầm non mới còn chậm, tiếp nhận công


2

3

Kiểm tra công tác chủ nhiệm

6

4

2

Công tác kiểm tra nề nếp, trang trí, VS, SK

7

3

4

Kiểm tra hồ sơ cá nhân

10

5

5

NỘI DUNG

sờ, nắm thực tế, vì vậy việc kiểm tra đồ dùng trước khi lên lớp là hết sức quan
trọng như môi trường học tập trong lớp, đồ dùng phải phong phú, phù hợp với
từng độ tuổi từng tiết dạy...
Để sử dụng có hiệu quả về đồ dùng dạy học biện pháp tối ưu nhất Ban
kiểm tra chọn nội dung kiểm tra thực tế như trên các hoạt động của từng chủ đề
chủ điểm, qua kiểm kê báo cáo của giáo viên chủ nhiệm như: bàn ghế hư hỏng,
trang thiết bị dạy học đã đủ chưa, tranh ảnh, đồ dùng đồ chơi của lớp mất hay hư
hỏng nêu rõ lý do, để nhà trường tìm cách khắc phục.
- Trước đây việc dạy học của giáo viên lên lớp thường dạy chay và sau
khi được kiểm tra nhắc nhở thường xuyên thì việc lên lớp của giáo viên có sử
dụng đồ dùng thường xuyên, đặc biệt là dùng máy tính soạn bài và dạy trực tiếp
trên máy kết hợp với đồ dùng dạy học có hiệu quả rất cao.
* Biện pháp 3: Kiểm tra việc thực hiện chương trình của giáo viên
Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen

8


Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ
- Kiểm tra việc thực hiện chương trình: Nội dung kiểm tra: Dự giờ một
tiết dạy, kiểm tra chương trình, kế hoạch bài dạy. Nhằm giúp giáo viên thực hiện
đúng, đủ Chương trình của từng môn học, ở từng khối. Đảm bảo truyền thụ đủ,
đúng nội dung kiến thức, kĩ năng cơ bản của từng hoạt động của từng dạng bài.
Có hình thức tổ chức dạy phù hợp cho từng môn học, giúp giáo viên nắm vững
chương trình của lớp mà mình phụ trách. Việc thực hiện kiểm tra chương trình
nhằm giúp giáo viên thực hiện đúng chương trình thời gian biểu và thời khóa
biểu của các hoạt động diển ra trong ngày, kiểm tra kế hoạch giảng dạy theo
định kỳ một tháng 2 lần theo chủ đề, chủ điểm của từng khối trước buổi sinh
hoạt chuyên môn sau đó mới triển khai đến từng giáo viên. Về giáo viên Ban
Giám hiệu trực tiếp kiểm tra việc thực hiện chương trình, thời gian biểu thời

tiến hành theo các quy trình như chuẩn bị.
Lập kế hoạch dự giờ, xác định hoạt động trong chương trình của ngày
hôm đó là gì?
Mục đích của hoạt động và dự kiến hoạt động của cô và trẻ dự kiến nội
dung cần quan sát và ước định những tiêu chuẩn đánh giá.
- Dự giờ đột xuất: Quan sát diễn biến thực tế của bài lên lớp, thu thập
thông tin phục vụ cho mục đích dự giờ. Quá trình quan sát này thực hiện theo
tiến trình các tình huống dạy và học, hoạt động của cô và trò, chuẩn bị của giáo
viên và trẻ, xử lý các tình huống sư phạm... Phân tích, trao đổi người được kiểm
tra, đồng thời khi kiểm tra tôi luôn luôn có thái độ giúp đỡ, chỉ ra những hạn
chế, có nhận xét đánh giá và giúp giáo viên khắc phục những hạn chế. Kết quả
tay nghề giáo viên năm 2016; trường không còn giáo viên tay nghề yếu. Ngoài
việc kiểm tra giờ lên lớp kiểm tra khảo sát theo định kỳ cũng rất quan trọng,
đánh giá chất lượng dạy của giáo viên qua kết quả học tập của trẻ.
Dự giờ quan sát diển biến của tiến trình các tình huống dạy và học theo
nội dung cô và trẻ, đồ dùng dạy học và cách tổ chức giờ học như nề nếp lớp, tính
thân thiện giữa cô và trẻ cách phân phối thời gian có hợp lý không, trong giờ
học trẻ có tự tin, có phát huy được tích tích cực, sáng tạo của
trẻ không? kết quả trẻ nắm bắt được những gì, trên cơ sở đó tùy
từng thành viên trong ban kiểm tra phân tích các hoạt động để nhận xét về giờ
dạy đảm bảo tính khoa học, tính giáo dục trọng tâm của bài dạy, trao đổi giữa
Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen

10


Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ
nội dung dạy học và phương pháp, việc phát huy tính tích cực độc lập sáng tạo ở
trẻ có đạt kết quả không. .
Việc đánh giá kết quả và chỉ ra những ưu điểm, nhược điểm của người

dùng đồ chơi của các lớp như thế nào? cần bổ sung đồ dùng gi, nhằm giúp cho
giáo viên và học sinh thực hiện tốt nhiệm vụ nuôi dưỡng chăm sóc và giáo dục
ngày một tốt hơn và cũng qua đó giúp giáo viên biết cách bố trí các góc chơi,
thỏa thuận chơi và quá trình tổ chức cho trẻ ở các góc có logic và sáng tạo
không? với trẻ nhập vào chơi có thành thạo không? kỹ năng chơi của trẻ đạt mức
độ nào? Từ đó đề nghị giáo viên bổ sung những phần còn thiếu sót, phát huy
những việc mình đạt được.
- Kiểm tra hoạt động ngoài trời:
Tổ chức hoạt động giáo dục ngoài trời là tạo điều kiện cho
trẻ được tiếp xúc và hoạt động trong điều kiện môi trường sống
thực tế, trẻ được thực hiện các hoạt động đa dạng, phong phú
trong tập thể, trong và ngoài nhà trường, nhằm gắn lý thuyết
với thực tiễn, nhằm củng cố những tri thức đã được học, phát
triển tư duy, phát triển nhận thức bồi dưỡng tình cảm, rèn luyện
ý thức năng lực làm chủ tập thể, làm chủ thiên nhiên, rèn luyện
các chuẩn mực hành vi và thói quen đạo đức, việc kiểm tra dự giờ
giáo viên tổ chức hoạt động ngoài trời phụ thuộc vào nhiều yếu tố như các hoạt
động học, hoạt động vui chơi, đi dạo đi thăm... được tổ chức bằng nhiều hình
thức khác nhau, hoạt động ngoài trời là một nghệ thuật dẩn dắt logich đòi hỏi
người giáo viên sử dụng linh hoạt và những tình huống khéo léo khi sử dụng đồ
dùng đồ chơi kết hợp với lời nói, phân bố thời gian phải cân nhắc sao cho mổi
nội dung phải gắn kết với nhau nhuần nhuyển, hoạt động càng phong phú càng
đa dạng thì sự phát triển ngày càng hài hòa hơn.
Việc kiểm tra dự giờ giáo viên tổ chức hoạt động ngoài trời nhằm tạo điều
kiện cho trẻ tiếp xúc trong điều kiện môi trường thực tế, trẻ hòa đồng vào tập
thể, ôn kiến thức đã được học gợi mở kiến thức mới, phát triển tư duy, phát triển
nhận thức, rèn luyện ý thức tổ chức kỹ luật, rèn luyện các chuẩn mực hành vi và

Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen


Tổng số
giáo viên

Đạt

Đạt

Đạt

Được KT

Loại
tốt

Loại
Khá

Loại
TB

19

9

8

1

Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen



16

3

0

Công tác kiểm tra nề nếp, trang trí,
VS, SK

19

14

5

0

Kiểm tra hồ sơ cá nhân

19

11

7

1

Kiểm tra các hoạt động khác




Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ
tiếp tục việc kiểm tra bằng nhiều hình thức, để nhà trường có điều kiện học tập
và lắng nghe sự đóng góp, góp ý của lãnh đạo nhằm thúc đẩy sự phát triển giáo
dục của huyện nhà ngày một đi lên.
Người viết

Nguyễn Thị Hiền
XÁC NHẬN CỦA HỘI ĐỒNG
....................................................................................................................
.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
.................................................................................................................................
................................................................................................................................
CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN

Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen

15


Một số kinh nghiệm tăng cường công tác kiểm tra dự giờ

TÀI LỆU THAM KHẢO
1. Điều lệ trường Mầm non.
2. Chỉ thị số; 3399/CT-BGD&ĐT ngày 16/8/2010 về nhiệm vụ trọng tâm
của bậc học MN

1. Cơ sở lý luận..........................................................................................4
2. Thực trạng.............................................................................................5
*. Nguyên nhân..........................................................................................6
3. Nội dung và hình thức của giải pháp...................................................7
a. Mục tiêu của giải pháp..........................................................................7
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp..........................................7
c. Mối quan hệ giữa các giải pháp và biện pháp....................................13
d. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu........13
2. Kiến nghị..............................................................................................14

Nguyễn Thị Hiền - Trường Mầm non Hoa Sen

17