Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
Giới thiệu ch ơng trình:
*****
- Giáo án lí 9, kì II là phần tiếp theo của kì I do đó nó cũng
đợc cấu trúc và mang đầy đủ tính năng, ứng dụng nh kì I
- Để sử dụng máy của bạn phải đợc cài đặt đủ font chữ:
.VnTime; VnTimeH .VnPresent; VnArabia
- Thời gian cha phân bố từ T43, từ T54 Bookmark và
hyperlin đã xong, T55 cần hình vẽ minh hoạ cho bài làm,
T58 cần bổ xung phiếu học tập Các tiết có tình huống học
tập có trong giáo án sẽ đợc minh hoạ trên máy chiếu hoặc
chiếu trên Violét (cần có đĩa CD cùng bộ giáo án chạy kèm)
- Mỗi tiết đều có phiếu học tập kèm theo giữ phím Ctrl và
kích chuột vào đó sẽ có thể chọn in phiếu học tập (cần có
đĩa CD cùng bộ giáo án chạy kèm)
- Bản quyền thuộc về tác giả, hoàn thành bản gốc năm 2006

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
Phân phối chơng trình vật lí 9
Học kì I
Tiết Bài Tên bài Tr
1 1 Sự phụ thuộc của cờng độ dòng điện vào hiệu điện thế giữa hai đầu vật dẫn
2 2 Điện trở của dây dẫn - định luật ôm
3 3 Thực hành: xác định điện trở của một dây dẫn bằng Ampe kế và Vôn kế
4 4 Đoạn mạch nối tiếp
5 5 Đoạn mạch song song

34 32 Điều kiện xuất hiện dòng điện cảm ứng
35 KTHKI

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
36 Ôn tập
Phân phối chơng trình vật lí 9
Học kì II
Tiết Bài Tên bài Tr
37 33 Dòng điện xoay chiều
38 34 Máy phát điện xoay chiều
39 35 Các tác dụng của dòng điện xoay chiều - đo CĐ và HĐT xoay chiều
40 36 Truyền tải điện năng đi xa
41 37 Máy biến thế
42 38 Thực hành: vận hành máy phát điện và máy biến thế
43 39 Tổng kết chơng II: Điện từ học
44 40 Hiện tợng khúc xạ ánh sáng
45 41 Quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ
46 42 Thấu kính hội tụ
47 43 ảnh của một vật tạo bởi thấu kính hội tụ
48 44 Thấu kính phân kì
49 45 ảnh của một vật tạo bởi thấu kính phân kì
50 46 Thực hành: đo tiêu cự của thấu kính hội tụ
51 47 Sự tạo ảnh trên phim trong máy ảnh
52 Ôn tập
53 Kiểm tra
54 48 Mắt

luân phiên thay đổi.
- Bố trí đợc TN tạo ra dòng điện xoay chiều trong cuộn dây dẫn kín theo hai cách, cho
nam châm quay hoặc cho cuộn dây quay. Dùng đèn LED để phát hiện sự đổi chiều của
dòng điện .
- Dựa vào quan sát TN để rút ra điều kiện chung làm xuất hiện dòng điện cảm ứng
xoay chiều.
II. Chuẩn bị:
1. Dành cho cả lớp:
- 1 bộ TN phát hiện dòng điện xoay chiều gồm một cuộn dây dẫn kín có mắc hai bóng
đèn LED song song, ngợc chiều có thể quay trong từ trờng của một nam châm .
2. Dành cho mỗi nhóm HS (chia lớp làm 6 nhóm học tập):
- 1 cuộn dây kín có hai đèn LED mắc song song, ngợc chiều vào mạch điện.
- 1 nam châm vĩnh cửu có thể quay quanh trục thẳng đứng.
- 1 mô hình cuộn dây quay trong từ trờng của nam châm .
- 1 phiếu học tập ghi kết quả thí nghiệm 1
III. Tổ chức hoạt động dạy học:
Hoạt động của Học sinh T/g Trợ giúp của Giáo viên
Hoạt động 1: Phát hiện vấn đề
mới cần nghiên cứu: Có một dòng
điện khác với dòng điện một chiều
không đổi do pin và acquy tạo ra.
Quan sát GV làm TN.
Trả lời câu hỏi của GV.
Trả lời câu hỏi của GV.
Phát hiện ra dòng điện trên lới
điện trong nhà không phải là dòng
điện một chiều.
Đa ra cho HS xem một bộ pin hay acquy 3V và
một nguồn điện 3V lấy từ lới điện trong phòng.
Lắp bóng đèn LED vào hai nguồn trên, đèn đều

ngợc lại).
Cử đại diện nhóm trình bày ở
lớp, lập luận để rút ra kết luận.
Các nhóm khác bổ sung.
Hớng dẫn HS làm TN, động tác đa nam châm
vào ống dây, rút nam châm ra nhanh và dứt khoát.
Nêu câu hỏi:
- Có phải cứ mắc đèn vào nguồn điện là nó sẽ
phát sáng hay không?
- Vì sao lại dùng hai đèn LED mắc song song
ngợc chiều?
Yêu cầu HS trình bày lập luận, kết hợp hai nhận
xét về sự tăng hay giảm của số đờng sức từ qua tiết
diện S của cuộn dây và sự luân phiên bật sáng của
hai đèn để rút ra kết luận.Có thể lập bảng đối
chiếu.
Hoạt động 3: Tìm hiểu khái niệm
mới: Dòng điện xoay chiều.
Cá nhân tự đọc mục 3 - SGK.
Trả lời câu hỏi của GV .
Nêu câu hỏi : Dòng điện xoay chiều có chiều
biến đổi nh thế nào?
Hoạt động 4: Tìm hiểu hai cách
tạo ra dòng điện xoay chiều.
a) Tiến hành TN nh hình 33.2
SGK.
- Nhóm HS thảo luận và nêu dự
đoán xem khi cho nam châm quay
thì dòng điện cảm ứng trong cuộn
dây có chiều biến đổi nh thế nào?


Yêu cầu HS phát biểu kết luận và giải thích một
lần nữa, vì sao khi nam châm (hay cuộn dây) quay
thì trong cuộn dây lại xuất hiện dòng điện cảm ứng
xoay chiều.
Hoạt động 5: Vận dụng kết luận
trong bài để tìm xem có trờng hợp

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
nào cho nam châm quay trớc một
cuộn dây dẫn kín mà trong cuộn
dây không xuất hiện dòng điện
cảm ứng xoay chiều.
Cá nhân chuẩn bị
Thảo luận chung ở lớp.
Hớng dẫn HS thao tác , cầm nam châm quay
quanh những trục khác nhau xem có trờng hợp nào
số đờng sức từ qua S không luân phiên tăng giảm
không.
Hoạt động 6: Củng cố, chuẩn bị
học ở nhà:
Cá nhân tự đọc phần ghi nhớ
trong SGK.
Trả lời các câu hỏi của GV.
Nêu một số câu hỏi củng cố:
-Trờng hợp nào thì trong cuộn dây dẫn kín xuất

Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
máy phát điện xoay chiều
- Suy nghĩ độc lập
- Nêu ra dự đoán
Đinamô xe đạp. Vậy trong nhà máy thuỷ điện,
nhà máy nhiệt điện, từ Đinamô xe đạp có cái gì
mày có thể tạo ra dòng điện xoay chiều?

Có một máy phát điện xoay chiều
Hoạt động 2: Tìm hiểu cấu tạo
và hoạt động của máy phát điện
xoay chiều
Làm việc theo nhóm:
- Quan sát hình 34.1 và 34.2
SGK và Mô hình máy phát
điện xoay chiều. Trả lời câu hỏi
C1 C2 SGK
- Thảo luận Nguyên tắc hoạt
động của máy phát điện xoay
chiều
- Rút ra kết luận về cấu tạo và
nguyên tắc hoạt động của máy
phát điện xoay chiềuYêu cầu HS quan sát hình 34.1 và 34.2 SGK
Sử dụng Mô hình máy phát điện xoay chiều cho

học ở nhà:
Cá nhân tự đọc phần ghi nhớ
trong SGK.
Trả lời các câu hỏi của GV.
Nêu một số câu hỏi củng cố:
? Trong mỗi loại máy phát điện xoay chiều rô to
là bộ phận nào, stato là bộ phận nào?
? Vì sao bắt buộc phải có bộ phận quay thì máy
mới phát ra điện ?
- BTVN: 34.1 34.4SBT
IV. Rút kinh nghiệm:
BAN GIáM HIệU Kí DUYệT:

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
Ngày soạn:................. Ngày lên lớp:................
Tiết 39: Bài 35:
các tác dụng của dòng điện xoay chiều - đo cờng độ và
hiệu điện thế xoay chiều
--------------
I. Mục tiêu:
- Nhận biết đợc các tác dụng nhiệt, quang từ của dòng điện xoay chiều
- Bố trí TN chứng tỏ lực từ đổi chiều khi dòng điện đổi chiều
- Nhận biết đợc kí hiệu của Ampe kế và Vôn kế xoay chiều, sử dụng đợc chúng để đo
cờng độ dòng điện và hiệu điện thế hiệu dụng của dòng điện xoay chiều
- Có thái độ hứng thú học tập, tìm hiểu khoa học
II. Chuẩn bị:

dòng điện xoay chiều
Hoạt động 2: Tìm hiểu các tác
dụng của dòng điện xoay chiều
Làm các TN ở hình 35.1 SGK. Yêu cầu HS quan
sát những thí nghiệm đó và nêu rõ mỗi TN chứng

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
Quan sát TN do GV làm
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
trả lời câu hỏi C1 và câu hỏi GV đa
ra SGK
tở dòng điện xoay chiều có tác dụng gì?
? Dòng điện xoay chiều luôn đổi chiều vậy các
tác dụng của phụ thuộc vào không?
Hoạt động 3: Tìm hiểu tác dụng
từ của dòng điện xoay chiều
Làm việc theo nhóm:
- Làm TN
- Báo cáo kết quả TN
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
của GV
Rút ra kết luận
Chia nhóm học tập. Tổ chức cho các nhóm làm
thí nghiệm
? Khi dòng điện đổi chiều thì lực từ tác dụng lên
nam châm có đổi chiều không?

thay đổi liên tục không? sự thay đổi rất nhanh này
ta có thể nhìn thấy không?)
Cần dùng dụng cụ đo khác để đo dòng điện
xoay chiều. Giới thiệu Vôn kế và Ampe kế xoay
chiều cho HS quan sát kí hiệu của các dụng cụ này
Làm TN về cách sử dụng Vôn kế và Ampe kế
xoay chiều
Thông báo cho HS: cờng độ và hiệu điện thế
xoay chiều đo đợc là các giá trị hiệu dụng nó thể
hiện tác dụng tơng đơng với dòng điện một chiều
có cùng giá trị
Hoạt động 5: Vận dụng:
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
C3, C4 SGK
Làm việc theo nhóm trả lời câu
hỏi mà GV đặt ra
? C3, C4 SGK
? Tại sao trong TN xác định lực từ tác dụng lên
dòng điện đặt trong từ trờng nếu dùng nguồn điện
xoay chiều thì không nhìn thấy dây điện bị dịch
chuyển
Hoạt động 6: Củng cố, chuẩn bị
học ở nhà:
Nêu một số câu hỏi củng cố:
- Dòng điện xoay chiều có những tác dụng nào?

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng

- Làm việc cá nhân đa ra dự
đoán về lí do phải xây dựng đờng
dây cao thế
? Nêu các tác dụng của dòng điện xoay chiều
? Truyền tải dòng điện xoay chiều có bị hao phí
gì không?
Yêu cầu HS đọc phần mở bài SGK
Hoạt động 2: Phát hiện sự hao
phí điện năng vì toả nhiệt trên đ-
ờng dây tải điện và lập công thức
tính đợc công suất hao phí này:
- Làm việc cá nhân kết hợp
với thảo luận nhóm để tìm công
thức liên hệ giữa công suất hao
phí P
hp
và P, u, i
? Dòng điện xoay chiều có bị hao phí khi truyền
tải không? Tại sao?
- Yêu cầu HS đọc mục I.1 trong SGK
- Cho HS làm việc theo nhóm

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
- Thảo luận chung ở lớp về
qúa trình biến đổi các công
thức

trong SGK.
Trả lời các câu hỏi của GV.
?36.1, 36.2 SBT
BTVN: 36.3, 36.4 SBT
IV. Rút kinh nghiệm:

BAN GIáM HIệU Kí DUYệT:
Ngày soạn:................. Ngày lên lớp:................
Tiết 41: Bài 37:
máy biến thế
--------------
I. Mục tiêu:
- Nêu đợc các bộ phận chính của máy biến thế gồm hai cuộn dây có số vòng dây khác
nhau đợc quấn quanh một lõi sắt chung
- Nêu đợc công dụng chính của máy biến thế là làm tâng hay giảm hiệu điện thế hiệu
dụng theo công thức U
1
/U
2
= n
1
/ n
2
- Giải thích đợc vì sao máy biến thế lại hoạt động đợc với dòng điện xoay chiều mà
không hoạt động đợc với dòng điện một chiều

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng

Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
của GV
Yêu cầu HS quan sát hình 37.1 SGK và máy
biến thế nhỏ để nhận biết các bộ phận chính của
máy biến thế
? Số vòng dây ở hai cuộn có bằng nhau không?
? Dòng điện có truyền từ cuộn này sang cuộn kia
đợc không? Tại sao?
Hoạt động 3: Tìm hiểu nguyên
tắc hoạt động của máy biến thế:
- Làm việc cá nhân trả lời câu
hỏi C1 SGK
- Làm việc theo nhóm làm TN
kiểm tra dự đoán
- Làm việc cá nhân trả lời câu
hỏi C2 SGK

- Thảo luận chung rút ra kết
luận về nguyên tắc hoạt động
của máy biến thế
? C1 SGK
Gợi ý: Dòng điện xoay chiều tạo ra từ trờng có
đặc điểm nh thế nào?
Có hiện tợng cảm ứng điện từ xẩy ra không?
? C2 SGK
Từ trờng do dòng điện xoay chiều ở cuộn sơ cấp
tạo ra có đặc điểm nh thế nào?
Dòng điện xoay chiều ở cuộn sơ cấp tạo ra từ tr-
ờng biến thiên đang tăng chuyển sang giảm và ng-
ợc lại. Vậy dòng điện cảm ứng sinh ra ở cuộn dây

1
Phát biểu công thức dới dạng
lời
Trả lời câu hỏi của GV -->
kết luận chốt lại dới dạng lời
Làm TN đo U
1
, U
2
trong hai trờng hợp :
U
1
= 3V U
1
= 2,5V
Dùng bảng phụ ghi lại kết quả đo đợc
- Tổ chức cho HS thảo luận ở lớp lập công thức
liên hệ giữa U
1
, U
2
và n
1
, n
2
? Nếu dùng cuộn 1500 làm cuộn sơ cấp và cuộn
750 vong làm cuộn thứ cấp thì công thức thu đợc
còn đúng không?
Làm TN kiểm chứng
Hoạt động 5: Tìm hiểu cách mắc

BAN GIáM HIệU Kí DUYệT:
Ngày soạn:................. Ngày lên lớp:................
Tiết 42: Bài 38:
thực hành: vận hành máy phát điện và máy biến thế
--------------
I. Mục tiêu:
1. Luyện tập vận hành máy phát điện xoay chiều:

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
- Nhận biết loại máy (nam châm quay hay cuộn dây quay), các bộ phận chính của máy
- Cho máy hoạt động, nhận biết hiệu quả tác dụng của dòng điện do máy phát ra
không phụ thuộc vào chiều quay
- Càng quay nhanh thì hiệu điện thế ở hai đầu cuộn dây càng cao.
2. Luyện tập vận hành máy biến thế:
- Nghiệm lại công thức của máy biến thế: U
1
/ U
2
= n
1
/n
2

- Tìm hiểu hiệu điện thế ở hai đầu cuộn thứ cấp khi mạch hở
- Tìm hiểu tác dụng của lõi sắt
3. Thái độ, ý thức: cẩn thận, tỉ mỉ, phối hợp tốt trong hoạt động nhóm

Phân phối máy phát điện xoay chiều và phụ kiện
cho các nhóm
Theo dõi hớng dẫn các nhóm gặp khó khăn trong
lắp đặt thiết bị
Hoạt động 3: Vận hành máy biến
thế:
- Tiến hành TN lần 1: cuộn dây
sơ cấp 500 vòng, cuộn dây thứ
cấp 1000 vòng. Mắc TN ghi kết
quả vào báo cáo
- Tiến hành TN lần 2: cuộn dây
sơ cấp 1000 vòng, cuộn dây thứ
cấp 500 vòng. Mắc TN ghi kết
quả vào báo cáo
Phân phối máy biến thế và phụ kiện cho các
nhóm
Hớng dẫn và kiểm tra việc lấy điện từ nguồn
xoay chiều của từng nhóm trớc khi HS sử dụng
thiết bị
Nhắc nhở HS chỉ đợc lấy điện từ máy biến thế ra
(nguồn điện xoay chiều 3V và 6V)
Theo dõi, uốn nắn kịp thời những sai sót của HS

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
- Tiến hành TN lần 3: cuộn dây
sơ cấp 1500 vòng, cuộn dây thứ

- HS chuẩn bị trả lời các câu hỏi mục Tự kiểm tra trong SGK
III. Tổ chức hoạt động dạy học:
Hoạt động của Học sinh T/g Trợ giúp của Giáo viên
Hoạt động 1: Báo cáo trớc lớp và
trao đổi kết quả tự kiểm tra
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
phần tự kiểm tra, nhận xét bổ xung
khi cần thiết
Gọi một số HS trả lời các câu hỏi phần tự kiểm tra.
Các HS khác nhận xét bổ xung khi cần thiết
Hoạt động 2: Hệ thống hoá một
số kiến thức, so sánh lực từ của
nam châm và lực từ của dòng điện
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
Yêu cầu HS trả lời các câu hỏi:
- Nêu cách xác định hớng của lực từ do một nam
châm lên một nam châm khác và lên một dòng

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
của GV điện đặt gần nó
- So sánh nam châm vĩnh cửu với nam châm điện
- Nêu quy tắc xác định chiều từ trờng của nam
châm vĩnh cửu và của nam châm điện
Hoạt động 3: Luyện tập vận dụng
củng cố một số kiến thức cơ bản:
- Cá nhân lần lợt trả lời các


.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
- 1 miếng gỗ phẳng để làm màn hứng tia sáng
- 1 tranh vẽ phóng to hình 40.2 SGK
- 1 nguồn sáng có thẻ tạo đợc chùm sáng hẹp
2. Dành cho các nhóm học sinh(chia lớp làm 6 nhóm học tập):
- 1 bình thuỷ tinh hoặc bình nhựa trong suốt hình hộp chữ nhật đựng nớc
- 1 bình chứa nớc sạch
- 1 miếng gỗ phẳng mềm có thể gắn đợc đinh ghim và 3 chiếc đinh ghim
- 1 Phiếu học tập ghi nội dung câu hỏi củng cố
III. Tổ chức hoạt động dạy học:
Hoạt động của Học sinh T/g Trợ giúp của Giáo viên
Hoạt động 1: Ôn lại những kiến
thức có liên quan đến bài mới. Tìm
hiểu hình 40.1 SGK
- Từng HS chuẩn bị trả lời câu
hỏi của GV đa ra
- Từng HS quan sát hình 40.1
SGK, trả lời câu hỏi mở bài
? Định luật truyền thẳng ánh sáng đợc phát biểu
nh thế nào?
? Có thể nhận biết đợc đờng truyền của Tại sao
bằng cách nào?
Yêu cầu HS đọc phần mở bài và đa ra dự
đoán
Hoạt động 2: Tìm hiểu sự khúc

Làm việc theo nhóm:
- Tìm hiểu TN kiểm tra dự
đoán
- Làm TN theo nhóm
Yêu cầu HS trả lời câu hỏi C4( đa ra dự đoán về
kết quả của trờng hợp ánh sáng đi từ nớc ra không
khí)
Hớng dẫn HS làm TN theo các bớc
- Bớc 1:
+ cắm hai đinh ghim A, B và bỏ vào trong bình
+ đổ nớc vào trong bình đầy tới vạch phân
cách
- Bớc 2:
+ tìm vị trí đặt mắt để nhìn thấy đinh ghim B

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
- Hoàn thành báo cáo kết quả
thí nghiệm.
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
C5, C6 SGK
Thảo luận nhóm trả lời câu hỏi
rút ra kết luận
che khuất đinh ghim A
+ đa đinh C tới vị trí nó che khuất cả A, B (lu ý
cho HS: cắm đinh C để đánh dấu đờng đi của
ánh sáng từ B đến mắt - do nó phải qua C)

BAN GIáM HIệU Kí DUYệT:
Ngày soạn:................. Ngày lên lớp:................
Tiết 45: Bài 41:
quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ
--------------
I. Mục tiêu:
- Mô tả đợc sự thay đổi của góc khúc xạ khi góc tới tăng hoặc giảm
- Mô tả đợc TN thể hiện mối quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ
II. Chuẩn bị:

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
1. Dành cho cả lớp:
- 1 bảng phụ ghi kết quả TN của các nhóm
2. Dành cho các nhóm học sinh(chia lớp làm 6 nhóm học tập):
- 1 miếng thuỷ tinh hoặc nhựa trong suốt hình bán nguyệt, mặt phẳng đi qua đờng
kính đợc dán giấy kín chỉ để một khe hở nhỏ tại tâm I của miếng thuỷ tinh ( hoặc
nhựa)
- 1 miếng gỗ phẳng và 3 chiếc đinh ghim
- 1 tờ giấy có vòng tròn chia độ hoặc thớc đo độ
- 1 Phiếu học tập ghi kết quả TN (có nội dung nh bảng 1 SGK và 2 kết luận rút ra từ
TN đợc bỏ cách để HS hoàn thành)
III. Tổ chức hoạt động dạy học:
Hoạt động của Học sinh T/g Trợ giúp của Giáo viên
Hoạt động 1: Nhận thức vấn đề
của bài học
- Từng HS chuẩn bị trả lời câu

tại vị trí che khuất đinh A
Tổng hợp kết quả TN của HS
Thông báo cho HS: Làm TN này với tất cả các
trờng hợp góc tới i khác nhau cũng cho kết quả t-
ơng tự. Do vậy có thể lấy NX vừa rút ra làm kết
luận cho hiện tợng khúc xạ ánh sáng khi ánh sáng
truyền từ không khí sang thuỷ tinh -> Yêu cầu
một vài HS đọc kết luận rút ra từ kết quả TN (phần
nhận xét)
Yêu cầu HS đọc phần mở rộng SGK -> có thể
lấy kết luận vừa rút làm kết luận chung cho các
hiện tợng khúc xạ ánh sáng trong trờng hợp ánh
sáng truyền từ không khí vào môi trờng trong suốt
khác
Hoạt động 3: Vận dụng và củng
cố:
Thảo luận nhóm trả lời câu hỏi
? C3, C4 SGK
Gợi ý C3: mắt ta nhìn thấy vật hay ảnh của vật
khi đó -> đờng đi của tia sáng từ mặt phân cách tới

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
của C3, C4 SGK
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
mà GV yêu cầu
Tìm hiểu phần : Có thể em cha

2. Dành cho các nhóm học sinh(chia lớp làm 6 nhóm học tập):
- 1 thấu kính hội tụ có tiêu cự khoảng 12cm
- 1 giá quang học
- 3 màn hứng để quan sát đờng truyền của chùm sáng
- 1 nguồn sáng phát ra chùm ba tia sáng song song
III. Tổ chức hoạt động dạy học:

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
Hoạt động của Học sinh T/g Trợ giúp của Giáo viên
Hoạt động 1: Ôn lại những kiến
thức có liên quan đến bài mới:
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
mà GV yêu cầu

? Khi truyền ánh sáng từ không khí qua một
miếng thuỷ tinh có hiện tợng gì? Mô tả chi tiết các
quá trình của hiện tợng đó ?
-> Câu chuyện - một ứng dụng của hiện tợng vừa
mô tả: dùng một miếng thuỷ tinh cho ánh sáng
mặt trời chiếu qua làm cháy vụn giấy. Vậy miếng
thuỷ tinh đó có đặc điểm gì mà có thể làm đợc
điều này?
Hoạt động 2: Nhận biết đặc điểm
của thấu kính hội tụ:
a, Các nhóm bố trí TN nh hình
42.1 SGK và tiến hành TN

tâm
c,Tìm hiểukhái niệm tiêu điểm
- Các nhóm thực hiện lại TN hình
42.2 SGK. Trả lời câu hỏi C5, C6
SGK
- Từng HS đọc phần thông báo về
khái niệm tiêu điểm và trả lời câu
hỏi của GV
d,Tìm hiểu khái niệm: tiêu cự
Làm việc cá nhân tìm hiểu SGK
* Yêu cầu HS trả lời câu hỏi C4
Hớng dẫn:
- Làm lại TN
- Quan sát kĩ các tia sáng
Thông báo cho HS khái niệm về trục chính của
thấu kính
Thông báo cho HS khái niệm về quang tâm của
thấu kính
* Yêu cầu HS trả lời câu hỏi C5, C6
Hớng dẫn: Làm lại TN
Đặc điểm của chùm tia ló ?
Thông báo cho HS khái niệm về tiêu điểm của
thấu kính
Thông báo cho HS khái niệm về tiêu cự của thấu

.
Giáo án môn vật lí 9

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên

I. Mục tiêu:
- Nêu đợc trong trờng hợp nào thấu kính hội tụ cho ảnh thật và cho ảnh ảo của một
vật và chỉ ra đợc đặc điểm của các ảnh này
- Dùng các tia sáng đặc biệt dựng đợc ảnh thật và ảnh ảo của một vật qua thấu kính
hội tụ
- Làm việc cẩn thận nghiêm túc
II. Chuẩn bị:
1. Dành cho cả lớp:
- 1 bảng phụ ghi kết quả TN của các nhóm
2. Dành cho các nhóm học sinh(chia lớp làm 6 nhóm học tập):
- 1 thấu kính hội tụ có tiêu cự khoảng 12cm
- 1 giá quang học và 1 màn hứng để quan sát đờng truyền của chùm sáng

.
Giáo án môn vật lí 9

B I
h
A F O F
/
A
/
d d
/
h
/
B
/

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng

- Bố trí TN theo hình vẽ 43.2 SGK. chu ý đánh
dấu các vị trí f, 2f
- Đặt vật ở xa thấu kính hội tụ. Dịch chuyển
màn chắn để thu đợc ảnh rõ nét trên màn
chắn(d>>f)
- Dịch chuyển vật vào gần thấu kính hội tụ hơn
(d > 2f). Dịch chuyển màn chắn và quan sát ảnh
thu đợc trên màn chắn
- Dịch chuyển vật vào gần thấu kính hội tụ hơn
nữa(f < d < 2f). Dịch chuyển màn chắn và quan
sát ảnh thu đợc trên màn chắn (nếu có)
- Dịch chuyển vật vào gần thấu kính hội tụ hơn
nữa vào trong tiêu cự của thấu kính (d < f). Dịch
chuyển màn chắn và quan sát xem có ảnh thu đ-
ợc trên màn chắn hay không? Nếu không hãy
quan sát ảnh của vật qua thấu kính
Chốt lại 2 nhận xét cho HS ghi vào vở
Hoạt động 3: Dựng ảnh của một
vật tạo bởi thấu kính hội tụ:
Từng HS trả lời câu hỏi C4
Từng HS trả lời câu hỏi C5
Yêu cầu HS trả lời câu hỏi C4; C5
Hớng dẫn HS cách vẽ ảnh, chọn 2 trong 3 tia tới
thấu kính mà ta đã biết tia ló
Thông báo cho HS cách vẽ ảnh của 1 vật đặt
vuông góc với trục chính của thấu kính hội tụ.
Hoạt động 4: Vận dụng và củng
cố:
Đọc phần ghi nhớ SGK
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi

d
/
d

Giáo án môn vật lí 9 Biên soạn:D ơng
Quang Hiên
Làm việc cá nhân trả lời câu hỏi
mà GV yêu cầu
? Nêu cách xác định ảnh của 1 điểm sáng nằm
trên trục chính của thấu kính hội tụ (gợi ý: vẽ ảnh
của vật sáng đặt vuông góc với trục chính tại vị trí
đó -> ảnh của điểm sáng tại vị trí chân của ảnh
vừa vẽ đợc)
Hoạt động 5: Chuẩn bị học ở
nhà:
Ghi BTVN và chuẩn bị cho bài
sau
Tìm hiểu phần : Có thể em cha
biết
- BTVN: 43.1 -> 43.4 SBT
- Yêu cầu HS tìm hiểu phần: Có thể em cha
biết
- Tìm hiểu xem ngoài thấu kính hội tụ ra còn có
loại thấu kính nào không?
IV. Rút kinh nghiệm:
BAN GIáM HIệU Kí DUYệT:
Ngày soạn:................. Ngày lên lớp:................
Tiết 48: Bài 44:
Thấu kính phân kì
--------------

của thấu kính phân kì :
a, Từng HS trả lời câu hỏi C1, C2
b, Các nhóm bố trí TN nh hình
44.1 SGK và tiến hành TN
Từng HS quan sát TN và thảo
luận nhóm dể trả lời câu hỏi C3
Phát dụng cụ cho HS làm TN
? C1, C2 SGK
Hớng dẫn HS làm TN theo các bớc:
- Bố trí TN theo hình vẽ 42.2 SGK .
- Điều chỉnh chùm sáng tới thấu kính
? C3 SGK
Theo dõi các nhóm làm TN
Hoạt động 3: Tìm hiểu các khái
niệm của thấu kính phân kì:
a, Tìm hiểu khái niệm trục chính
- Các nhóm thực hiện lại TN
- Từng HS đọc phần thông báo về
khái niệm trục chính
b, Tìm hiểu về khái niệm quang
tâm
c,Tìm hiểukhái niệm tiêu điểm
- Các nhóm thực hiện lại TN hình
42.2 SGK. Trả lời câu hỏi C5, C6
SGK
- Từng HS đọc phần thông báo về
khái niệm tiêu điểm và trả lời câu
hỏi của GV
d,Tìm hiểu khái niệm: tiêu cự
Làm việc cá nhân tìm hiểu SGK