TỔ CHỨC GIÁO DỤC DAYTOT.VN
/> />-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
KÌ THI TUYỂN SINH LỚP 10 TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI ĐÀ NẴNG NĂM
2013
Môn thi : VĂN
Thời gian: 120 phút (không tính thời gian giao đề)
ĐỀ CHÍNH THỨC
Câu 1: (1 điểm)
Xác định phép tu từ từ vựng được sử dụng trong câu thơ sau và cho biết từ ngữ thực
hiện phép tu từ đó.
Trong như tiếng hạc bay qua
Đục như tiếng suối mới sa nửa vời.
(Nguyễn Du, Truyện Kiều)
Câu 2: (2 điểm)
Từ phòng bên kia một cô bé rất xinh mặc chiếc áo may ô con trai và vẫn còn cầm
thu thu một đoạn dây sau lưng chạy sang. Cô bé bên nhà hàng xóm đã quen với công việc
này. Nó lễ phép hỏi Nhĩ: “Bác cần nằm xuống phải không ạ?”.
(Nguyễn Minh Châu, Bến quê, Ngữ văn 9, tập hai)
a) Hãy cho biết mỗi từ ngữ gạch chân trong đoạn văn trên thể hiện phép liên kết nào?
b) Tìm lời dẫn trong đoạn văn trên. Cho biết đó là lời dẫn trực tiếp hay lời dẫn gián tiếp?
Câu 3: (2 điểm)
Đừng xấu hổ khi không biết, chỉ xấu hổ khi không học.
(Tục ngữ Nga, dẫn theo Ngữ văn 7, tập hai)
Viết đoạn văn hoặc bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của em về ý kiến trên.
Câu 4: (5 điểm)
Cảm nhận của em về nhân vật Phương Định trong đoạn trích sau:
Vắng lặng đến phát sợ. Cây còn lại xơ xác. Đất nóng. Khói đen vật vờ từng cụm
trong không trung, che đi những gì từ xa. Các anh cao xạ có nhìn thấy chúng tôi không?
Chắc có, các anh ấy có những cái ống nhòm có thể thu cả trái đất vào tầm mắt. Tôi đến
gần quả bom. Cảm thấy có ánh mắt các chiến sĩ theo dõi mình, tôi không sợ nữa. Tôi sẽ
thêm: đứng cẩn thận, mảnh bom ghim vào cánh tay thì khá phiền. Và mồ hôi thấm vào
môi tôi, mằn mặn, cát lạo xạo trong miệng.
Nhưng quả bom nổ. Một thứ tiếng kì quái, đến váng óc. Ngực tôi nhói, mắt cay mãi
mới mở ra được. Mùi thuốc bom buồn nôn. Ba tiếg nổ nữa tiếp theo. Đất rơi lộp bộp, tan
đi âm thầm trong những bụi cây. Mảnh bom xé không khí, lao và rít vô hình trên đầu.
(Lê Minh Khuê, Những ngôi sao xa xôi, Ngữ văn 9, tập hai, trang 117-118)
-------------------------------------------------------------------------------------------------------Địa chỉ: Tầng 4 - TTTM Vân Hồ - Số 51 Lê Đại Hành - Hai Bà Trưng - Hà Nội
Hotline: 0966.065.365 - 043.9785.768
2
TỔ CHỨC GIÁO DỤC DAYTOT.VN
/> />-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Đáp án đề thi
Câu 1. (1 điểm)
Phép tu từ từ vựng được sử dụng trong câu thơ : so sánh.
Từ ngữ thực hiện phép tu từ đó : như.
Câu 2. (2 điểm)
a) Cô bé : phép lặp.
Nó : phép thế.
b) Lời dẫn trong đoạn văn trên : « Bác cần nằm xuống phải không ạ ?
Đây là lời dẫn trực tiếp.
Câu 3. (2 điểm)
Đây là một câu nghị luận xã hội. Câu hỏi yêu cầu thí sinh viết một đoạn văn hoặc
một bài văn ngắn trình bày suy nghĩ về câu tục ngữ Nga : “Đừng xấu hổ khi không biết,
chỉ xấu hổ khi không học”
Thí sinh có thể viết một đoạn văn hoặc một bài văn ngắn. Đề không giới hạn độ dài cụ
phải kết hợp với hành,…
+ Bài học rút ra: Không giấu dốt, không ngại thú nhận những điều mình chưa biết để từ
đó cố gắng học tập vươn lên. Khẳng định việc học là một nghĩa vụ thiêng liêng, không
chịu học là điều đáng xấu hổ. Không xấu hổ khi không biết nhưng không lấy đó làm điều
để tự đánh lừa mình, để biện hộ cho thái độ không chịu học tập, tìm hiểu thêm. Phải biết
xấu hổ nhưng xấu hổ đúng với điều cần xấu hổ và biết phấn đấu để không còn phải xấu
hổ nữa.
Kết bài: Khẳng định ý nghĩa xâu xa của câu tục ngữ và những bài học mà bản thân
cần ghi nhớ từ câu tục ngữ trên. Và phải luôn luôn nhắc nhở bản thân rằng “học, học nữa,
học mãi…”.
Câu 4: (5 điểm)
- Đây là dạng bài nghị luận văn học : phân tích nhân vật trong một đoạn trích của
một tác phẩm
- Thí sinh cần làm rõ cảm nhận của bản thân về nhân vật Phương Định trong đoạn
trích nói trên.
Thí sinh có thể triển khai suy nghĩ của mình theo những cách thức cụ thể khác nhau. Sau
đây là một số gợi ý để tham khảo:
Mở bài:
Giới thiệu nhà văn Lê Minh Khuê, nhà văn nữ trưởng thành trong giai đoạn chống Mĩ, đã
trực tiếp tham gia chiến đấu trên đường mòn Trường Sơn;
Giới thiệu nhân vật chính trong các sáng tác: người nữ thanh niên xung phong trên đường
mòn Trường Sơn trong giai đoạn chống Mĩ. Trong đó, có nhân vật Phương Định, một cô
gái Hà Nội để lại nhiều cảm nhận nơi người đọc.
Thân bài:
Giới thiệu đoạn trích : được trích từ truyện ngắn Những ngôi sao xa xôi của Lê
-------------------------------------------------------------------------------------------------------Địa chỉ: Tầng 4 - TTTM Vân Hồ - Số 51 Lê Đại Hành - Hai Bà Trưng - Hà Nội
Hotline: 0966.065.365 - 043.9785.768
4
Kết bài:
Phương Định, một hình tượng đẹp, có ý nghĩa tiêu biểu về người thanh niên Việt Nam
trong sự nghiệp chiến đấu bảo vệ tổ quốc. Cùng với những hình tượng nghệ thuật khác
như hình tượng anh thanh niên trong Lặng lẽ Sa Pa, người chiến sĩ lái xe trong Bài thơ về
tiểu đội xe không kính… thì nhân vật Phương Định đã góp phần phong phú hóa hình
-------------------------------------------------------------------------------------------------------Địa chỉ: Tầng 4 - TTTM Vân Hồ - Số 51 Lê Đại Hành - Hai Bà Trưng - Hà Nội
Hotline: 0966.065.365 - 043.9785.768
5
TỔ CHỨC GIÁO DỤC DAYTOT.VN
/> />-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
tượng cao đẹp của con người Việt Nam trong chiến đấu.
-------------------------------------------------------------------------------------------------------Địa chỉ: Tầng 4 - TTTM Vân Hồ - Số 51 Lê Đại Hành - Hai Bà Trưng - Hà Nội
Hotline: 0966.065.365 - 043.9785.768
6