MỤC LỤC
TT

Nội dung

Trang

Phần I.

MỞ ĐẦU

1

1

Lý do chọn đề tài

3

2

Mục đích nghiên cứu

3

3

Đối tượng nghiên cứu

3


a

Thuận lợi

4

b

Khó khăn

5

c

Số liệu điều khảo sát trẻ trước khi thực hiện

5

2.3

Các biện pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề

6

Biện pháp 1: Thay đổi hình thức gây hứng thú cho trẻ.

6

Biện pháp 2: Tổ chức tiết học nhẹ nhàng, linh hoạt


lung linh, huyền ảo, rực rỡ sắc màu của xã hội loài người.
Phát triển ngôn ngữ cho trẻ 24- 36 tháng tuổi lại càng quan trọng trong
chương trình giáo dục nhà trẻ. Việc phát triển ngôn ngữ cho trẻ nhà trẻ được thực
hiện thông qua hoạt động học như: hoạt động làm quen văn học, hoạt động nhận
biết, hoạt động ở mọi lúc mọi nơi...Trong đó, hoạt động làm quen với văn học mà
đặc biệt là giờ kể chuyện giúp trẻ phát triển ngôn ngữ một cách toàn diện nhất cả về
vốn từ và ngữ điệu, giọng điệu.
Ở lứa tuổi này, trẻ có nhu cầu giao tiếp với mọi người, được khám phá thế
giới xung quanh mình nhưng vốn từ nghèo nàn, kinh nghiệm sống ít. Trẻ cảm nhận,
tiếp thu ngôn ngữ theo lối tư duy trực quan cụ thể, tức là lời nói gắn liền với các
hình ảnh, đồ vật, hiện tượng cụ thể thì trẻ mới có thể hiểu được.
Thông qua hoạt động kể chuyện trẻ sẽ nhận thức được cái hay cái đẹp,
những hành vi đúng nên làm và những việc không nên làm. Từ đó, hình thành ở trẻ
thái độ: ngoan – hư, tốt – xấu. Mà cô là người trung gian đưa những khái niệm đó
đến với trẻ; không chỉ bồi đắp cảm xúc cho trẻ mà qua hoạt động kể chuyện vốn từ
của trẻ cũng được tăng lên, khả năng hiểu và biểu đạt lời nói tốt hơn. Nhờ đó, ngôn
ngữ trẻ phát triển.
Thực tế, trong giờ kể chuyện chưa thật sự có hiệu quả bởi trẻ nhà trẻ sự tập
trung chưa cao. Bên cạnh đó, cô giáo cũng chưa có sự chuẩn bị chu đáo. Đồ dùng
chưa bắt mắt lôi cuốn trẻ. Cô nói nhanh, hình thức tổ chức đơn điệu. Cô chưa chú
ý đến việc cung cấp vốn từ cũng như cách diễn đạt lời nói cho trẻ. Vì vậy, hiệu quả
phát triển ngôn ngữ thông qua giờ kể chuyện không cao.
Chính vì những lí do trên mà tôi đã mạnh dạn chọn để tài “Một số biện pháp
giúp trẻ 24- 36 tháng tuổi phát triển ngôn ngữ qua giờ kể chuyện”
2. Mục đích nghiên cứu
Để nâng cao khả năng phát triển ngôn ngữ qua kể chuyện cho trẻ từ 24 - 36
tháng tuổi. Cung cấp thêm vốn từ cho trẻ, khả năng nghe, hiểu và diễn đạt bằng lời
nói cho trẻ.
3. Đối tượng nghiên cứu
- Áp dụng đối với nhà trẻ B (24- 36 tháng tuổi) trường mầm non Định Tăng

thông qua giờ kể chuyện. Từ đó, đưa ra những phương pháp phù hợp, linh hoạt để
đạt được hiệu quả cao trong quá trình chăm sóc giáo dục trẻ. Đặc biệt là những trẻ
gặp khó khăn trong giao tiếp.
Trên đây là những cơ sở lý luận của đề tài và đã giúp tôi căn cứ vào đó để tìm ra
những biện pháp dạy trẻ sao cho thật phù hợp .
2. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu
Năm học 2016 -2017, tôi được phân công chủ nhiệm nhóm lớp nhà trẻ 24-36
tháng tuổi B với số trẻ là 30. Thời gian đầu năm học trẻ mới bắt đầu đến trường
chưa quen với môi trường mới và phải xa bố mẹ, người thân trong gia đình nên trẻ
đang còn hay khóc và chưa chịu học, chịu chơi. Vì thế, việc cho trẻ phát triển vốn từ
đang còn hạn chế. Mặc dù ở tuổi 24- 36 tháng tuổi nhưng một số cháu chưa biết nói chỉ ê,
a, baba.. ra hiệu cho cô như cháu Minh Trang, Tuấn Hùng, Bảo Nam
Từ tình hình thực tế của lớp, tôi thấy những thuận lợi và khó khăn như sau:
a. Thuận lợi
Trường mầm non Định Tăng là trường nhiều năm đạt tập thể lao động tiên tiến,
chất lượng giảng dạy ngày càng được nâng cao. Nhà trường luôn được phụ huynh
học sinh tin tưởng, số lượng học sinh ra lớp ngày một đông.
3


Nhà trường luôn tạo điều kiện tốt nhất về cở sở vật chất, trang thiết dạy bị phục
vụ hoạt động dạy và học.
Hàng năm, giáo viên được dạy và tiếp thu chuyên đề do nhà trường tổ chức để
rút kinh nghiệm
Tất cả chương trình giáo dục đều được thực hiện theo chương trình giáo dục
mầm non mới, lấy trẻ làm trung tâm với phương châm “Học mà chơi, chơi mà học”
Bản thân các cô luôn yêu nghề mến trẻ, không ngừng nâng cao trình độ chuyên
môn, ham học hỏi.
b. Khó khăn
- Hình thức tổ chức giờ kể chuyện chưa phong phú, đa dạng

Tỉ lệ
24
50%
20
67%
25
83%

Qua bảng khảo sát cho ta thấy số trẻ hiểu được nghĩa của từ và biết phát âm rõ
lời còn rất thấp, đặc biệt số trẻ có thể thể hiện được giọng điệu, ngữ điệu của ngôn
ngữ lại vô cùng ít. Đa số trẻ không thể hiện được. Tôi suy nghĩ làm thế nào để hoạt
động kể chuyện có thể lôi cuốn trẻ, giúp trẻ phát triển ngôn ngữ một cách tốt nhất
3. Các biện pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề
Với trẻ 24 đến 36 tháng tuổi rất thích nghe kể chuyện và rất hứng thú với
hoạt động này. Chính vì vậy mà tôi muốn thông qua giờ kể chuyện để phát triển
ngôn ngữ cho trẻ. Cụ thể các biện pháp thực hiện như sau:
Biện pháp 1: Đổi mới các hình thức tổ chức giờ kể chuyện

4


Có thể nói một hoạt động được tổ chức thành công hay không một phần lớn là
do hình thức tổ chức có phong phú, hấp dẫn hay không. Nếu một hoạt động tổ
chức một cách cứng nhắc, đơn điệu thì dễ gây cho trẻ cảm giác nhàm chán, mệt
mỏi dẫn đến hiệu quả giáo dục không cao. Đối với giờ kể chuyện mà lại là kể
chuyện cho trẻ nhà trẻ, lứa tuổi trẻ chưa có sự tập trung cao cho hoạt động học thì
đòi hỏi hình thức tổ chức lại càng phải phong phú, hấp dẫn.
Trong việc xác định hình thức tổ chức giờ kể chuyện, tôi vẫn phải đảm bảo
cấu trúc của tiết dạy theo quy định. Tuy nhiên, mỗi câu chuyện khác nhau, với từng
chủ đề, từng thời điểm tôi lại có hình thức tổ chức khác nhau cho phù hợp. Tôi

tốt hơn.
5


Có thể nói việc thay đổi hình thức giờ học đa dạng, phong phú, hấp dẫn đã lôi
cuốn trẻ vào giờ học một cách nhẹ nhàng. Trẻ sẽ tập trung chú ý nhiều hơn, học
được nhiều từ ngữ hơn, lắng nghe nhiều hơn đến cách phát âm của cô, chú ý đến sự
thể hiện giọng điệu của từng nhân vật. Từ đó giúp cô thực hiện được mục tiêu đặt
ra trong đó có mục tiêu về phát triển ngôn ngữ được thực hiện một cách dễ dàng.
Biện pháp 2: Làm tốt khâu chuẩn bị cho giờ học.
Để có một giờ kể chuyện đạt hiệu quả cao, trước hết khâu chuẩn bị phải thực
sự chu đáo. Thực tế, trong quá trình tổ chức hoạt động kể chuyện bản thân tôi cũng
như một số giáo viên khác không thể hiện được giọng điệu, ngữ điệu của nhân vật.
Nguyên nhân phần lớn do chưa có sự chuẩn bị kĩ càng. Do đó, để giúp cô tự tin khi
thể hiện câu chuyện thì bản thân đã chú ý đến việc chuẩn bị trước khi vào giờ kể
chuyện.
Để có một giờ kể chuyện đạt hiệu quả cao, tôi chọn những tác phẩm chuyện
ngắn gọn, dễ hiểu, gần gũi với đời sống hàng ngày. Nội dung truyện mang tính giáo
dục cao, hướng trẻ tới những hành vi đẹp, biết yêu quý những sự vật, đồ vật xung
quanh mình.
VD: Truyện “Vịt con lông vàng”. Một hôm, vịt mẹ dẫn các chú vịt con đi sưởi
ấm. Vì quá tinh nghịch các chú vịt con đã chui vào ống khói làm cho toàn bộ mình
chuyển thành màu đen. Vịt mẹ đã nhẹ nhàng nhắc nhở vịt con “lần sau các con nhớ
không được nghịch bẩn nhé”. Câu chuyện diễn ra rất nhẹ nhàng nhưng lại mang ý
nghĩa giáo dục: phải biết giữ vệ sinh sạch sẽ rất phù hợp với lứa tuổi nhà trẻ tò mò,
thích khám phá.
Những câu chuyện sẽ được tôi chọn lọc và đưa vào kế hoạch giáo dục cho phù
hợp với chủ đề và lên giáo án các bước thực hiện cụ thể, chuẩn bị đồ dùng phù hợp.
Khi đã lựa chọn được tác phẩm truyện, tôi nghiên cứu kĩ nội dung câu chuyện,
thậm chí đọc đi đọc lại nhiều lần để tìm ra giọng điệu phù hợp với nhân vật, diễn

ngắn gọn.
Để trẻ hiểu sâu hơn về nội dung câu chuyện, tôi đã đưa hệ thống câu hỏi ngắn
gọn, phù hợp để trẻ có thể trả lời được. Câu hỏi mang tính chất mở từ dễ đến khó,
sát với nội dung truyện. Câu hỏi phải đạt được những tiêu chí: Ai đây? Cái gì
đây?..Làm gì?... Thế nào?
VD: Truyện “Quả trứng”, tôi sẽ đưa ra những câu hỏi như sau:
- Câu chuyện nói về cái gì?
- Quả trứng như thế nào?
- Ai đã nhìn thấy quả trứng?
- Gà trống đã nói gì?
- Lợn con đã nói gì?
- Sau khi nghe các bạn nói thì quả trứng làm gì?
Sau mỗi câu trả lời của trẻ, cô khái quát và cho trẻ nhắc lại. Đặc biệt là những
câu có đoạn hội thoại “Ò ó oo..quả trứng gì to to?” hay “ụt ịt, ụt ịt.. trứng gà, trứng
vịt”.
Giải thích từ khó “to to” là rất to
Mỗi lần cho trẻ nhắc lại đoạn hội thoại, đọc và phát âm các từ khó. Nếu trẻ
phát âm chưa chuẩn, sử dụng câu chưa đúng tôi trực tiếp uốn nắn, sửa sai cho trẻ.
Tôi thường ưu tiên gọi những trẻ nhút nhát, những trẻ đang còn chậm về cách phát
âm và diễn đạt. Tôi động viên, khuyến khích, hướng lái trẻ trả lời diễn đạt bằng
ngôn ngữ lời nói.
Trong khi trả lời các câu hỏi của cô vốn từ của trẻ tăng lên rất nhiều, đồng thời
trẻ biết sử dụng các câu dài phong phú và đa dạng hơn. Trẻ hiểu được nghĩa của từ.
Cái mà trẻ đạt được hơn thế nữa đó là sự mạnh dạn, tự tin trong giao tiếp.
Khi trẻ đã hiểu được nội dung câu chuyện. Tôi khuyến khích trẻ làm động tác
và tập kể lại câu chuyện kết hợp với tranh chữ to bằng cách mớm lời cho trẻ.

7



sách và xem sách nhằm kích thích sự ham hiểu biết của trẻ.
Thuận lợi của trường tôi, đó là khu vườn cổ tích với con vật, nhân vật, hình
ảnh gắn liền với những câu chuyện cổ tích: Tấm Cám, Dê đen và dê trắng, thỏ và
rùa.... Vào những giờ hoạt động ngoài trời, tôi thường cho trẻ tham quan khu vườn
cổ tích. Và kết hợp trò chuyện với trẻ về những hình ảnh, con vật gắn liền với các
câu chuyện đó. Những hoạt động như thế rất sôi nổi lại mang tính giáo dục cao.Trẻ
vừa được nghe truyện, được tri giác, phát triển ghi nhớ có chủ đinh. Ngôn từ của trẻ
cũng phát triển
4. Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm
Sau khi áp dụng các biện pháp trên vào thực tế giảng dạy, tôi thấy các cháu
rất hứng thú, rất thích nghe kể chuyện. Qua đó mà việc phát triển ngôn ngữ đạt hiệu
quả cao.
Trong khi nghe kể chuyện, kể lại chuyện và trả lời các câu hỏi của cô. Vốn từ
của trẻ được tăng lên rất nhiều đồng thời trẻ biết sử dụng các loại câu phong phú và
đa dạng. Biết thể hiện ngữ điệu và thái độ khi nói.
Một số trẻ đầu năm đang còn chậm nói thì nay đã có thể nói được những câu
đơn giản.
Sau một năm áp dụng phương pháp mới này kết quả giảng dạy của tôi đã được
nâng lên rõ rệt, cụ thể như sau:

9


Đạt
Nội dung
Số Số trẻ
trẻ
Hiểu nghĩa của từ
30 25
Phát âm đúng, rõ lời

(tăng 26%). Số trẻ chưa biết thể hiện giọng điệu, ngữ điệu giảm từ 83% xuống còn
57% (giảm 26%).
Nhìn thấy nhìn kết quả trên tôi thấy rất vui mừng và cảm thấy tự tin hơn trong
quá trình giảng dạy và đúc kết ra nhiều bài học bổ ích. Học sinh lớp tôi cũng mạnh
dạn hơn trong giao tiếp, phụ huynh tin tưởng khi cho trẻ đến lớp.
III. KẾT LUẬN
Muốn giúp trẻ từ 24 tháng đến 36 tháng tuổi phát triển ngôn ngữ thông qua
giờ kể chuyện tôi rút ra một số bài học kinh nghiệm như sau:
1. Luôn luôn nắm vững đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi của trẻ để có biện pháp
giáo dục phù hợp. Vận dụng các biện pháp giáo dục mọi lúc, mọi nơi. Chú ý đến
các trẻ nhút nhát, rụt rè.
2. Dạy học luôn “lấy trẻ làm trung tâm” để phát huy tính tích cực của trẻ cô
cần gây hứng thú cho trẻ vào hoạt động kể chuyện bằng các thủ thuật đơn giản như
trò chơi, câu đố, thơ, hát, tình huống có vấn đề.
3. Trong quá trình tổ chức cô cần chú ý đến hệ thống câu hỏi ngắn gọn, có tính
mở giúp trẻ được tư duy và phát triển ngôn ngữ. Cô động viên, khích lệ trẻ diễn đạt
bằng lời nói, quan tâm đến từng cá nhân trẻ.
4. Đầu tư thời gian để nghiên cứu kĩ đề tài để có các phương pháp dạy học cụ
thể, phù hợp và đạt hiệu quả tốt nhất. Chuẩn bị chu đáo đồ dùng trực quan đẹp mắt,
mới lạ, phong phú hấp dẫn trẻ .
Trên đây là một số kinh nghiệm được rút ra trong quá trình học tập và công tác
của bản thân tôi nhằm phát triển ngôn ngữ cho trẻ 24- 36 tháng tuổi thông qua giờ
kể chuyện. Trong quá trình thực hiện đề tài này không tránh khỏi những
hạn chế. Tôi rất mong được sự quan tâm đóng góp ý kiến của các đồng nghiệp và
10


của các cấp lãnh đạo. Để từ đó bản thân tôi rút ra được các kinh nghiệm và bản
SKKN được hoàn thiện hơn.


GDMN cho trẻ 24- 36 tháng tuổi
Nam
Tuyển tập trò chơi, bài hát, thơ ca, NXB giáo dục Việt 2009
truyện, câu đố theo chủ đề cho trẻ Nam
nhà trẻ
Giáo trình học mầm non
NXB Đại học SP Hà 2006
Nội
Tạp chí giáo dục mầm non
Tâm lí học trẻ em lứa tuổi mầm non NXB Đại học quốc
gia Hà Nội
Tổ chức hoạt động phát triển ngôn NXB giáo dục
ngũ cho trẻ mầm non theo hướng
tích hợp

Các sáng kiến kinh nghiệm đạt giải cấp huyện:
- Một số biện pháp giúp trẻ 3-4 tuổi học tốt môn văn học qua giờ kể chuyện
(Năm học: 2013 – 2014, đạt giải c)
- Một số biện pháp giúp trẻ 4 - 5 tuổi phát triển vận động qua giờ thể dục
(Năm học: 2015 – 2016, đạt giải c)

12