SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO QUAN HOÁ

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ BIỆN PHÁP BỒI DƯỠNG KỸ NĂNG DẠY HỌC CHO
GIÁO VIÊN Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC THANH XUÂN, HUYỆN
QUAN HÓA, TỈNH THANH HÓA.

Người thực hiện: Hoàng Kiên Cường
Chức vụ: Hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Thanh Xuân
SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lý


THANH HOÁ, NĂM 2017

MỤC LỤC
1. MỞ ĐẦU..........................................................................................................
1
1.1. Lí do chọn đề tài............................................................................................ 1
1.2. Mục đích nghiên cứu..................................................................................... 1
1.3. Đối tượng nghiên cứu.....................................................................................1
1.4. Phương pháp nghiên cứu................................................................................1
2. Nội dung sáng kiến kinh nghiệm....................................................................1
2.1.

Cơ

sở


1. MỞ ĐẦU
1.1. Lí do chọn đề tài
Đảng và Nhà nước ta luôn chú trọng đến sự nghiệp giáo dục và đào tạo là
quốc sách hàng đầu. Nghị quyết hội nghị Ban chấp hành Trung ương 2 khóa
VIII đã khẳng định: “Giáo viên là nhân tố quyết định chất lượng giáo dục và
được xã hội tôn vinh" [1]. Nghị quyết đại hội X của Đảng cũng đã nêu: “Phát
triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Đổi mới toàn diện giáo dục đào tạo. Chấn
hưng nền giáo dục Việt Nam làm cho giáo dục cùng khoa học công nghệ thực sự
là quốc sách hàng đầu" [2].
Trong hệ thống giáo dục quốc dân Việt Nam, giáo dục Tiểu học có ý nghĩa
rất quan trọng đối với sự vận động và phát triển của toàn hệ thống. Thực tế chất
lượng giáo dục trong những năm gần đây đạt được những thành tựu nhất định,
song chất lượng và hiệu quả còn thấp ở các vùng miền có điều kiện kinh tế khó
khăn. Đặc biệt việc đào tạo, huấn luyện đội ngũ giáo viên đang còn bất cập, dẫn
đến trình độ của giáo viên tiểu học không đồng đều. Thanh Xuân là một xã khó
khăn của huyện Quan Hóa, dân cư sống thưa thớt, trình độ dân trí thấp, phát
triển kinh tế, văn hóa giáo dục của xã gặp nhiều trở ngại dẫn đến hiệu quả phát
triển kinh tế và giáo dục còn thấp. Đội ngũ giáo viên tiểu học không đồng đều về
trình độ chính trị, chênh lệch về trình độ chuyên môn. Quản lý hoạt động bồi
dưỡng nâng cao trình độ cho giáo viên của hiệu trưởng đang chỉ là hình thức
chưa phù hợp với giáo dục ở địa phương. Chính vì vậy làm công tác quản lý
trường tiểu học phải tìm ra những biện pháp quản lý nhằm bồi dưỡng, nâng cao
kỹ năng dạy cho đội ngũ giáo viên là một trong những vấn đề cấp bách có ý
nghĩa quyết định tạo sự chuyển biến chất lượng giáo dục hiện nay. Từ những lí
do phân tích ở trên tôi chọn đề tài nghiên cứu: “ Một số biện pháp bồi dưỡng kỹ
năng dạy học cho giáo viên ở trường Tiểu học Thanh Xuân, huyện Quan Hóa,
tỉnh Thanh Hóa”.
1.2. Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu đề tài này nhằm góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy của
đội ngũ giáo viên trong trường tiểu học Thanh Xuân, huyện Quan Hóa.


Tổng
số
lớp
21
20

Trình độ dào tạo
Trên
Đạt
Dưới
chuẩn chuẩn chuẩn
16
3
16
3

GV giỏi các cấp
Trườn
Tỉnh Huyện
g
0
3
6
0
0
9

2.2.2. Thực trạng về kỹ năng dạy học của giáo viên trong nhà trường
- Việc lập kế hoạch dạy học, soạn bài của giáo viên:

3
4

5
6
7
8
9

THỰC TẾ DIỄN RA
(%)

Tốt

T.bìn
h

78,9

21,1

89,4

10,6

89,4

10,6

73,68


Yếu

2


Như vậy việc lập kế hoach dạy học, soạn bài trên lớp của một số giáo viên
vẫn còn lúng túng, chưa nhận thức hết tấm quan trọng của việc đó.
- Việc thực hiện các giờ dạy trên lớp của giáo viên
THỰC TẾ DIỄN RA
STT

NỘI DUNG YÊU CẦU

1

Tốt

Trung
bình

Thực hiện nề nếp, quy chế chuyên môn và
phân phối chương trình

89,47

10,53

2


điều chỉnh hoạt động dạy học phù hợp với từng
đối tượng, rèn kỹ năng cho học sinh

57,89

31,58

10,53

6

Sử dụng phương tiện, đồ dùng dạy học

57,89

31,58

10,53

7

Khả năng diễn đạt, trình bày để thu hút sự chú
ý hứng thú học tập của học sinh

63,16

36,84

Yếu


- Công tác bồi dưỡng tin học, ngoại ngữ, tiếng dân tộc
Bồi dưỡng tin học cho giáo viên còn rất ít hiện nay cả trường có 4 đồng chí
được bồi dưỡng tin học chương trình 100 tiết của sở giáo dục tổ chức. Bồi
dưỡng tiếng dân tộc chưa có giáo viên nào được tham gia các chuyên đề bồi
dưỡng.
- Công tác quản lý việc tự bồi dưỡng kỹ năng dạy học
Nhà trường cũng đã xây dựng kế hoạch, tổ chức phong trào tự học, tự bồi
dưỡng, cố gắng tạo điều kiện tốt về thời gian và cung cấp một số tài liệu cần
thiết. Nhưng vẫn chưa có cơ chế, chế tài cụ thể trong nhà trường đối với giáo
viên, bởi tính tự giác của giáo viên chưa cao nên việc quản lý, chỉ đạo kiểm tra,
đánh giá kết quả tự học, tự bồi dưỡng của họ còn nhiều hạn chế, kém hiệu quả.
2.2.4. Thực trạng quản lý bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho GV
- Săp xếp đội ngũ:
Nhà trường cố gắng bố trí giáo viên dạy các lớp phù hợp với năng lực trình
độ của giáo viên. Do điều kiện nhà trường có nhiều điểm lẻ, khó khăn cho việc
sắp xếp, phân công nhiệm vụ nên việc bố trí đội ngũ giảng dạy chưa hợp lý, ảnh
hưởng phần nào đến chất lượng học sinh.
- Đánh giá của CBQL về trình độ năng lực giảng dạy của GV
Việc thực hiện quy chế chuyên môn như nề nếp lao động, giờ giấc lên lớp,
nội dung chương trình được giáo viên thực hiện nghiêm túc.
Việc lập kế hoạch dạy học, soạn bài chuẩn bị lên lớp chưa được chuẩn bị
chu đáo về thời gian, hoạt động của thầy và trò, chưa hoặc không chuẩn bị tốt đồ
dùng giảng dạy và còn lúng túng trong việc lựa chọn phương pháp phù hợp với
các môn học.
Đối với các giờ lên lớp giáo viên chưa phát huy được tính tích cực, chủ
động, sáng tạo của học sinh còn truyền thụ kiến thức một chiều, học sinh làm
4


việc theo nhóm kết quả chưa cao, chưa đánh giá được kết quả học tập của bản

đến nặng về hình thức, thiếu chất lượng.
+ Việc bồi dưỡng hàng ngày của tập thể sư phạm, việc tự học, tự bồi dưỡng
của giáo viên còn chưa được thường xuyên, liên tục, hiệu quả còn hạn chế. Chưa
tổ chức tổng kết, rút kinh nghiệm việc tự học, tự bồi dưỡng. GV ít có cơ hội để
thế hiện kết quả tự bồi dưỡng của bản thân.
+ Việc hưỡng dẫn kiểm tra công tác tự học, tự bồi dưỡng của giáo viên
chưa chú trọng.

5


+ Chưa thực sự quan tâm đến việc nhân điển hình tích cực, chưa có hình
thức phong phú đổi mới nội dung hoạt động của tổ chuyên môn cũng như tổ cốt
cán, nhóm tự học, tự bồi dưỡng.
+ Việc tổ chức kiểm tra uốn nắn, giúp đỡ giáo viên trong hoạt động tự học,
tự bồi dưỡng còn chưa được quan tâm đúng mức, đôi khi còn thả lỏng. Chất
lượng tự học, tự bồi dưỡng của giáo viên chưa cao, việc tự học tự bồi dưỡng của
họ còn mang tính: Cá nhân chủ nghĩa, vai trò của nhà quản lý, của tập thể còn
mờ nhạt.
Thứ ba, hạn chế trong việc tạo các điều kiện hoạt động:
+ Môi trường tự học, tự bồi dưỡng chưa thuận lợi, chưa được các cấp quản
lý chú ý. Phong trào tự học trong nhà trường chưa thực sự đều khắp, chưa thực
sự là cái không thể thiếu của giáo viên.
+ Kinh phí cho việc tổ chức các hoạt động bồi dưỡng còn hạn chế. Việc
tổng kết, động viên, khen thưởng cũng còn hạn chế chưa tạo động lực thúc đẩy
việc bồi dưỡng của giáo viên. Tài liệu phục vụ cho công tác bồi dưỡng và tự học
của giáo viên còn thiếu nhiều, chưa đủ các tài liệu tham khảo, thời gian nghiên
cứu nâng cao trình độ kiến thức cũng như tay nghề.
2.2.6 Nguyên nhân của những yếu kém
- Công tác xây dựng và thực hiện kế hoạch bồi dưỡng giáo viên trong nhà

năng sử dụng đồ dùng và phương tiện dạy học, kỹ năng kiểm tra đánh giá kết
quả dạy học.
+ Phân loại theo đối tượng bồi dưỡng: Bồi dưỡng giáo viên mới ra trường,
giáo viên lâu năm, giáo viên bồi dưỡng học sinh năng khiếu, luyện tập các
CLB…
+ Phân loại theo tính chất và quy mô: bồi dưỡng giáo viên cốt cán, theo
phân môn (Toán, Tiếng Việt…), bồi dưỡng tiếng dân tộc…
+ Phân loại theo kế hoạch thời gian: Bồi dưỡng ngắn hạn, bồi dưỡng dài
hạn, bồi dưỡng theo chu kỳ, bồi dưỡng theo chuyên đề.
- Giải pháp 2. Xác định mục tiêu của hoạt động bồi dưỡng:
Cần chỉ ra hoạt động bồi dưỡng nhằm vào đối tượng nào, bồi dưỡng để
những người tham dự bồi dưỡng thu nhận được kỹ năng và có thái độ như thế
nào. Nói cụ thể hơn là sau bồi dưỡng thì đạt mức độ như thế nào so với các
chuẩn kỹ năng dạy học của giáo viên.
- Giải pháp 3: Dự kiến nội dung, phương pháp và hình thức bồi dưỡng:
+ Nội dung bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo viên được phân định trên
cơ sở chuẩn nghề nghiệp giáo viên tiểu học.
Cần chú ý đến trình độ đào tạo, nhu cầu bồi dưỡng của từng cá nhân trên cơ
sở có nội dung và phương pháp phù hợp với nhu cầu, lợi ích hứng thú của từng
loại đối tượng giáo viên, có kế hoạch thu hút tất cả giáo viên vào các hình thức
bồi dưỡng và tự bồi dưỡng.
Phương pháp và hình thức bồi dưỡng là công cụ và phương tiện để đạt tới
mục tiêu bồi dưỡng. Vì vậy hiệu trưởng cần phải biết cải tiến phương pháp và
hình thức tổ chức bồi dưỡng nhằm đảm bảo sự kết hợp cân đối và hài hòa giữa
yêu cầu trước mắt với yêu cầu lâu dài đối với công tác bồi dưỡng giáo viên.
Người hiệu trưởng phải biết căn cứ vào tiêu chuẩn giáo viên trong trường, các
chuẩn giáo viên tiểu học do Bộ Giáo dục & Đào tạo đã ban hành để xác định và
luôn luôn cải tiến về nội dung, chương trình, phương pháp và hình thức bồi
dưỡng.
+ Chuẩn bị các điều kiện vật chất, chế độc chính sách đối với hoạt động

+ Công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động bồi dưỡng kỹ năng dạy học của
giáo viên.
Đánh giá kết quả bồi dưỡng là việc xây dựng các tiêu chí đánh giá tổng thể
như: Kế hoạch đã hợp lý và khả thi đến mức độ nào, tổ chức có gì tốt và có gì
còn khiếm khuyết, nội dung chương trình có đáp ứng được người đọc đến đâu,
phương pháp, hình thức, thời gian và địa điểm đã phù hợp với điều kiện của nhà
trường tổ chức và phù hợp với điều kiện của người học chưa…
Để hoạt động bồi dưỡng giáo viên ngày càng có hiệu quả, người hiệu
trưởng phải kiểm tra đánh giá kết quả bồi dưỡng sau mỗi đợt tổ chức. Hoạt động
này giúp hiệu trưởng biết được những mặt tốt để phát huy, những lệch lạc để
điều chỉnh và những sai phạm để có quyết định xử lý; mặt khác nó giúp cho
chính giáo viên biết được hạn chế để cố gắng hơn.
Từ các vấn đề đã nghiên cứu nêu trên, tôi mạnh dạn đưa ra một số biện
pháp để thực hiện ở trường tiểu học như sau:
2.3.2. Tổ chức thực hiện các giải pháp
8


Một là, nâng cao nhận thức của cán bộ quản lý và giáo viên về sự cần
thiết của việc bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo viên:
- Giúp cho cán bộ quản lý, giáo viên nhận thức sâu sắc về sự cần thiết của
nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo
viên đáp ứng yêu cầu đổi mới chương trình sách giáo khoa tiểu học...hiện nay.
Bên cạnh đó tránh được tư tưởng chủ quan của cán bộ quản lý và giáo viên nhất
là giáo viên lâu năm, giúp cán bộ quản lý, đội ngũ giáo viên thấy được sự cần
thiết của việc bồi dưỡng ý thức, thái độ tình cảm nghề nghiệp trong công cuộc
đổi mới giáo dục để từ đó phát huy tính chủ động, tích cực tự nguyện, thống
nhất khi thực hiện mục tiêu chung.
- Thường xuyên thực hiện việc tuyên truyền, bồi dưỡng nhận thức trong
các cuộc họp trong nhà trường, đưa những nội dung trên thành một trong những


- Hình thức bồi dưỡng cần đa dạng hóa bằng các hoạt động như: Thông qua
các hoạt động chuyên môn hàng ngày, thông qua các hội thi, thông qua các hoạt
động ngoại khóa…
Ba là, Tổ chức và chỉ đạo việc bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo viên:
- Tổ chức và chỉ đạo bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo viên là biện pháp
nhằm hiện thực hóa kế hoạch đã đặt ra. Trong quá trình chỉ đạo cần xem mức độ
và tính đúng đắn của biện pháp mà hiệu trưởng đề ra để điều chỉnh cho phù hợp.
- Nâng cao chất lượng giờ dạy trên lớp:
Giáo viên cần thực hiện nghiêm túc lên lớp theo quy định của thời khóa
biểu, phân phối thời gian hợp lý cho từng bài giảng, tiết học.
Bài giảng phải phát huy tính tích cực chủ động, sáng tạo của học sinh.
GV sử dụng khéo léo hệ thống các câu hỏi, bài tập tình huống phát triển trí
tưởng tượng, óc tò mò, sự say mê tìm tòi cái mới của học sinh. Vận dụng linh
hoạt hiệu quả các phương pháp dạy học nhằm tích cực hóa quá trình nhận thức,
quá trình tư duy của học sinh tiểu học.
Cán bộ quản lý cần quản lý chất lượng giờ dạy trên lớp của giáo viên thông
qua việc kiểm tra giáo án, sổ theo dõi đánh giá chất lượng, sổ kế hoạch chủ
nhiệm, phán ánh của học sinh, của phụ huynh, thông tin giáo viên cùng trực tiếp
giảng dạy, đồng thời với việc thường xuyên dự giờ, thăm lớp ở các điểm trường.
- Thăm lớp dự giờ
Bồi dưỡng cách dự giờ: có nghĩa là trong khi dự giờ họ cần quan sát những
gì. Đối với yêu cầu của giáo dục theo chương trình sách giáo khoa ngày nay
chúng ta dự giờ tập trung vào việc học tập của học sinh, xem học sinh học tập
thế nào, các em có học tập thật sự không, các em có thấy hứng thú khi tiến hành
hoạt động không, các em có được giáo viên tôn trọng và chấp nhận hay không,
… Người dự giờ cần tự tìm một vị trí thuận lợi cho việc quan sát được hết từng
em trong lớp.
- Tổ chức các hoạt động bồi dưỡng theo chuyên đề
+ Nội dung bồi dưỡng: Bồi dưỡng các vấn đề mà giáo viên gặp khó khăn

của giáo viên
- Xây dựng môi trường thuận lợi cho hoạt động bồi dưỡng giáo viên
Xây dựng môi trường pháp lý dưới sự tác động của công cụ chế định Giáo
dục và Đào tạo như luật Giáo dục, Luật viên chức, Điều lệ trường tiểu học,
nhiệm vụ, Chỉ thị năm học...
Xây dựng môi trường giáo dục (Môi trường sư phạm) bởi trường học là
một trong những nơi diễn ra các hoạt động giáo dục, các mối quan hệ đa dạng,
phong phú giữa thầy trò, đồng nghiệp,..
- Đảm bảo cơ sở vật chất, thiết bị dạy học và kinh phí cần thiết.
Tham mưu cho lãnh đạo các cấp tập ttrung đầu tư xây dựng cơ sở vật chất
cho nhà trường theo hướng hoàn thiện, hiện đại. Cung cấp đầy đủ các loại sách
báo, băng hình có liên quan đến việc nâng cao kỹ năng dạy học cho người dạy.
Sáu là, tiến hành kiểm tra đánh giá, tổng kết rút kinh nghiệm việc bồi
dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo viên
- Xây dựng chuẩn các tiêu chí kiểm ttra – đánh giá theo những quy định,
quy chế của ngành, của tổ chuyên môn, khu trường để đo lường hiệu quả hoạt
động bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo viên.
- Nắm các thông tin phản hồi, thông tin ngược trong suốt quá trình hoạt
động bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo viên.
- Thực hiện chế độ khen thưởng nhằm động viên khuyến khích giáo viên
thực hiện tốt công tác bồi dưỡng kỹ năng dạy học.
11


- Tổ chức, chỉ đạo cho phó hiệu trưởng, tổ trưởng chuyên môn, nhóm
trưởng, khu trưởng đưa ra các hoạt động kiểm tra và kế hoạch bồi dưỡng. Kiểm
tra – đánh giá là một quá trình.
- Hướng dẫn thu thập thông tin, kiểm tra đánh giá bằng tinh thần khách
quan, khoa học.
- Tổ chức và chỉ đạo kết hợp các hình thức và phương pháp kiểm tra đánh

Các biện pháp nhằm nâng cao chất lượng hoạt động bồi dưỡng kỹ năng dạy
học cho giáo viên trường Tiểu học Thanh Xuân, huyện Quan Hóa trong tình
12


hình đổi mới giáo dục tiểu học, đáp ứng yêu cầu chuẩn nghề nghiệp giáo viên
tiểu học, với các biện pháp quản lý việc bồi dưỡng kỹ năng dạy học cho giáo
viên vừa cụ thể, vừa thiết thực.
Đề tài góp phần giúp cán bộ quản lý trường Tiểu học Thanh Xuân, các
trường tiểu học huyện Quan Hóa nói chung và các huyện miền núi tỉnh Thanh
Hóa có thể vận dụng phù hợp với tình hình, điều kiện của trường, đối tượng học
sinh…
3.2. Kiến nghị, đề xuất
Đối với Ủy ban Nhân dân huyện và Phòng GD & ĐT Quan Hóa
Tiếp tục đẩy mạng thực hiện Chỉ thị số 40 CT/TW ngày 15/2/2004 của Ban
Bí thư Trung ương Đảng về xây dựng, nâng cao chất lượng nhà giáo và đội ngũ
cán bộ quản lý giáo dục.
Tiếp tục quy hoạch đào tạo bồi dưỡng đội ngũ giáo viên theo văn kiện Đại
hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ huyện Quan
Hóa lần thứ XXII. Hỗ trợ kinh phí học tập và có chính sách khen thưởng cán bộ
giáo viên đạt kết quả cao trong học tập và tự bồi dưỡng nâng cao trình độ, kỹ
năng sư phạm.
Tăng cường kinh phí đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị trường học cho các
trường tiểu học trên địa bàn huyện.
Tăng cường công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động dạy của giáo viên, tổ
chức các cuộc thi, giao lưu học hỏi giữa các trường trong và ngoài huyện.
Đối với các trường tiểu học
Quán triệt các văn bản chỉ đạo của cấp trên về bồi dưỡng cán bộ quản lý và
đội ngũ giáo viên. Thực hiện sự chỉ đạo của Phòng Giáo dục & Đào tạo, tổ chức
giáo viên tham gia các lớp bồi dưỡng, tự bồi dưỡng nâng cao năng lực cho giáo

CẤP CAO HƠN XẾP LOẠI TỪ C TRỞ LÊN

Họ và tên tác giả: Hoàng Kiên Cường
Chức vụ và đơn vị công tác: Hiệu trưởng trường TH Thanh Xuân,

TT

1.

Tên đề tài SKKN

Kết quả
Cấp đánh
đánh giá
giá xếp loại
xếp loại
(Phòng, Sở,
(A, B,
Tỉnh...)
hoặc C)

Đổi mới hình thức kiểm tra, đánh giá
chất lượng học sinh khu trường lẻ;
Sở GD& ĐT
công khai chất lượng giáo dục, tạo
động lực để giáo viên nêu cao tinh Thanh Hóa
thần trách nhiệm.

C