Khoa Xỏy Dổỷng Thuớy Lồỹi - Thuớy ióỷn
Bọỹ mọn: Cồ Sồớ Kyợ Thuỏỷt Thuyớ Lồỹi
CHặNG VII
DOèNG CHAY ỉN ậNH TRONG NG
COẽ AẽP
***
7-1 KHAẽI NIM C BAN Vệ ặèNG NG & NHặẻNG CNG THặẽC
TấNH TOAẽN C BAN
I. Khaùi nióỷm
II. Cồ sồớ õóứ tờnh toaùn thuớy lổỷc õổồỡng ọỳng
1. Cọng thổùc tờnh toaùn õọỳi vồùi ọỳng daỡi
2. Cọng thổùc tờnh toaùn õọỳi vồùi ọỳng ngừn
7.2 TấNH TOAẽN THUY LặC Vệ NG DAèI
I. Tờnh toaùn thuớy lổỷc ọỳng daỡi õồn giaớn
7.3. TấNH TOAẽN THUY LặC ặèNG NG NGếN
I. Tờnh toaùn thuớy lổỷc vóử õổồỡng ọỳng huùt
II.Tờnh toaùn thuớy lổỷc vóử õổồỡng ọỳng õỏứy
Baỡi giaớng Thuớy Lổỷc 1 Trang 122
Khoa Xáy Dỉûng Thy Låüi - Thy Âiãûn
Bäü män: Cå Såí K Thût Thu Låüi
CHỈÅNG VII
DNG CHY ÄØN ÂËNH TRONG ÄÚNG CỌ ẠP
⇓7-1 KHẠI NIÃÛM CÅ BN VÃƯ ÂỈÅÌNG ÄÚNG & NHỈỴNG CÄNG THỈÏC
TÊNH TOẠN CÅ BN.
I. Khại niãûm
- Äúng di l âỉåìng äúng trong âọ täøn tháút cäüt nỉåïc cäüt nỉåïc
dc âỉåìng l ch úu, täøn tháút củc bäü khạ nh, nh hån 5% täøn
tháút dc âỉåìng, trong tênh toạn cọ thãø b qua täøn tháút củc bäü.
- Äúng ngàõn l âỉåìng äúng trong âọ täøn tháút củc bäü cọ tạc dủng
quan trng nhỉ täøn tháút dc âỉåìng, låïn hån 5% täøn tháút dc âỉåìng.
II. Cå såí âãø tênh toạn thy lỉûc âỉåìng äúng

Thay trë säú âọ vo cäng thỉïc (7-1), ta cọ:
(7-5)
Cäng thỉïc (7-5) l cäng thỉïc cå bn dng tênh täøn tháút cäüt nỉåïc trong
äúng di. Nhỉỵng bng cho sàơn trë säú K thỉåìng tênh qua trë säú C ỉïng våïi
khu sỉïc cn bçnh phỉång. Våïi khu trỉåïc sỉïc cn bçnh phỉång, modun lỉu
lỉåüng K nh hån nãn ngỉåìi ta âỉa vo hãû säú âiãưu chènh θ
1
(θ
1
<1):
K = θ
1
K
bp
(7-6)
Trong âọ K
bp
l mäâun lỉu lỉåüng ỉïng våïi khu sỉïc cn bçnh phỉång.
Tỉì (7-6), ta suy ra:

Do âọ tỉì cäng thỉïc (7-5) ta viãút âỉåüc:

L
K
Q
L
K
Q
L
K

ca N.Z.Phårenken âãư ra (1951):
(7-8)
Trong âọ M l hàòng säú âäúi våïi mäùi loải äúng v mäùi hãû säú nhåït.
Theo thê nghiãûm ca F. A. Sãvãlẹp, trë säú M cọ thãø xạc âënh gáưn âụng
nhỉ sau (våïi v âån vë l mm/s)
M = 40 âäúi våïi äúng thẹp; M = 95 âäúi våïi äúng gang; M = 30 âäúi
våïi äúng thỉåìng.
Nhỉỵng trë säú θ
1
v θ
2
cọ thãø láûp bng tra ỉïng våïi tỉìng gêa trë váûn täúc
v. Khi tênh toạn så bäü ngỉåìi ta coi dng chy åí khu sỉïc cn bçnh phỉång,
tỉïc dng: θ
1
= θ
2
= 1
2. Cäng thỉïc tênh toạn âäúi våïi äúng ngàõn.
Âäúi våïi äúng ngàõn, täøn tháút cäüt nỉåïc bao gäưm c täøn tháút củc bäü
v dc âỉåìng.

cd
hhh
+=
ω
Bi ging Thy Lỉûc 1 Trang 124
Khoa Xỏy Dổỷng Thuớy Lồỹi - Thuớy ióỷn
Bọỹ mọn: Cồ Sồớ Kyợ Thuỏỷt Thuyớ Lồỹi
Vồùi ,

+

+
Boớ qua cọỹt nổồùc lổu tọỳc.
d
hH
=

L.
K
Q
H
2
2
=

- Coù hai cọng thổùc cồ baớn:
Hay:
L
K
Q
H
JKQ
.
.
2
2
=
=


l, d,
5m
A
B
1
1
2
2
l, d,
H
A
B
1
1
2
2
Khoa Xỏy Dổỷng Thuớy Lồỹi - Thuớy ióỷn
Bọỹ mọn: Cồ Sồớ Kyợ Thuỏỷt Thuyớ Lồỹi
- Theo baớng tra: vồùi d=200 mm, ọỳng gang trong õióửu kióỷn bỗnh
thổồỡng ta coù õổồỹc:
K=340,8 (l/s)
- Giaớ thióỳt doỡng chaớy trong ọỳng ồớ khu vổỷc sổùc caớn bỗnh phổồng, khi
õoù:
( )
sl,,,JKQ 12400508340
===
- Lổu tọỳc trung bỗnh trong ọỳng khờ õoù seợ laỡ:
( )
sm,
,

h
J
w
==
- Aùp duỷng cọng thổùc:
L
H
KJ.RCQ
==
L
K
Q
H
2
2
=
Baỡi toaùn 3: Xaùc õởnh õổồỡng kờnh ọỳng d khi õaợ bióỳt H, Q, n, L.
- Tổỡ cọng thổùc
JKJ.RCQ
==
ta coù õổồỹc:

LH
Q
K
=
- Vồùi
21
KKK <<
, n tra baớng ta õổồỹc hai giaù trở õổồỡng kờnh d

500
10
,
l
H
J
===
- Mọ õun lổu lổồỹng:
( )
sl
,J
Q
K 1428
020
200
===
- Tra baớng
( )
n,dfK
=
ta coù:
+ Vồùi d=300mm K=1144,10 (l/s)
Baỡi giaớng Thuớy Lổỷc 1 Trang 126
Khoa Xỏy Dổỷng Thuớy Lồỹi - Thuớy ióỷn
Bọỹ mọn: Cồ Sồớ Kyợ Thuỏỷt Thuyớ Lồỹi
+ Vồùi d=350mm K=1726,10 (l/s)
- óứ õaớm baớo dỏựn õổồỹc lổu lổồỹng nổồùc ta choỹn õổồỡng kờnh ọỳng
lồùn hồn d
choỹn
=350mm.

n
h
d1
h
d2
... h
dn
n
1
n
2
... n
n
Ta coù:

===
didw
hHhh
2
i
2
di
i
K
l
.Qh
=

=
=

sm,
,,.
,
K
3
32
2
1
7763
4
50
4
50
0130
1
=






ì















ì=
Tọứng tọứn thỏỳt cọỹt nổồùc:
Baỡi giaớng Thuớy Lổỷc 1 Trang 127
H
l
1
, d
1
, n
1
l
2
, d
2
, n
2
l
3
, d
3
, n
3
A