Câu hỏi: Hãy phân tích về thực trạng về một trong các hoạt động sau tại
tổ chức mà các anh/chị đang làm việc:
- Tuyển dụng.
- Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực.
- Đánh giá thực hiện công việc.
- Thù lao lao động.
Trên cơ sở đó hãy nêu những hạn chế và đề xuất một số giải pháp để khắc
phục.
Hiện tại tôi đang công tác tại cơ quan quản lý nhà nướcđó là : Thanh tra
Bộ Tài chính; do đó với đề bài như trên tôi xin được chọn việc phân tích thực
trang về hoạt động Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực tại cơ quan Thanh tra
Bộ Tài chính.
BÀI LÀM
A. MỘT SỐ NÉT CHUNG VỀ CHỨC NĂNG NHIỆM VỤ, CƠ CẤU TỔ
CHỨC BỘ MÁY.
- Vị trí chức năng:
+ Thanh tra Bộ tài chính là đơn vị thuộc Bộ Tài chính, có chức năng tham
mưu giúp Bộ trưởng Bộ Tài chính thông nhất quản lý Nhà nước về thanh tra,
giải quyết khiếu nại, phòng, chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm chống lãng
phí; thực hiện thanh tra hành chính đối với tổ chức cá nhân thuộc quyền quản lý
trực tiếp của Bộ trưởng Bộ tài chính, Tài chính và thanh tra chuyên ngành
trong phạm vi quản lý nhà nước của Bộ Tài chính.
+ Thanh tra Bộ tài chính chịu sự chỉ đạo trực tiếp trực tiếp của Bộ trưởng
Bộ tài chính, đồng thời chịu sự chỉ đạo, hướng dẫn về công tác, tổ chức và
nghiệp vụ của Thanh tra Chính phủ.
- Nhiệm vụ:
1
+ Chủ trì hoặc phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng các văn bản
quy phạm pháp luật về thanh tra và các lĩnh vực quản lý nhà nước khác theo sự
- Việc đào tạo tại cơ quan Thanh tra Bộ Tài chính
+ Đào tạo bên trong: với cán bộ mới tuyển dụng, với các thanh rta viên,
với các cán bộ thanh tra nói chung.
+ Đào tạo bên ngoài
- Việc phát triển tại cơ quan Thanh tra Bộ Tài chính:
+ Đào tạo tin học, ngoại ngữ
+ Đào tạo sau đại học và nghiên cứu sinh:
+ Hợp tác quốc tế
- Các hạn chế và giải pháp khắc phục
I. Khái niệm:
- Đào tạo và phát triển: Cốt lõi của một nổ lực liên tục nhằm nâng cao
năng lực của nhân viên và hiệu quả hoạt động của tổ chức.
- Đào tạo: Cung cấp cho người học những kiến thức và những kỹ năng
cần thiết cho công việc hiện tại của họ
- Phát triển: Việc học những kỹ năng mà vượt lên trên giới hạn của công
việc hiện tại và có mục tiêu lâu dài hơn.
II. Việc đào tạo tại cơ quan Thanh tra Bộ Tài chính
1. Đào tạo bên trong:
a. Đối với các cán bộ mới tuyển dụng:
Sau khi trúng tuyển kỳ thi công chức thì người lao động trở thành công
chức dự bị, thời gian để chuyển từ công chức dự bị thành công chức là 01 năm
(Trừ trường hợp công chức từ các cơ quan Nhà nước khác chuyển đến thì không
phải thi và không phải là công chức dự bị nhưng vẫn tuân thủ quy trình đào tạo
như nêu dưới đây). Trong thời gian đầu công chức chưa được phân công về các
phòng chức năng của cơ quan thanh tra mà tập trung sinh hoạt chung tại phòng
3
họp lớn của cơ quan dưới sự quản lý của Phòng Tổng hợp, thời gian này kéo dài
hợp vấn đề của các công chức.
- Học dưới sự hướng dẫn của các trưởng, phó phòng thanh tra.
Sau khi đã nghiên cứu và viết bản thu hoạch lần thứ nhất, các công chức
được học tập trung với sự hướng dẫn của các trưởng, phó phòng thanh tra về các
chuyên đề quy trình thanh tra, chuẩn mức xử lý của các lĩnh vực. Trong các bài
giảng như vậy sẽ đi sâu phân tích mục đích và phương pháp thanh tra, các công
chức sẽ được chỉ định đặt các câu hỏi tình huống và giảng viên sẽ trả lời thông
qua lý luận chung cũng như thực tiễn đã diễn ra.
Qua việc học tập này sẽ giúp cho học viên nắm được kiến thức của tất cả
các lĩnh vực thanh tra, trang bị bước đầu hành trang cơ bản
Sau đó các học viên lại phải viết bản thu hoạch lần thứ 2 về những kiến
thức đã được giảng về các lĩnh vực thanh tra. Qua các báo cáo thu hoạch này
giúp cho lãnh đạo thanh tra định hướng được về thời gian, cách thức nghiên cứu
tài liệu, phương pháp giảng dạy, nội dung giảng dạy đã phù hợp chưa đồng thời
cũng đáng giá được chất lượng của từng công chức.
Sau khi hoàn thành 2 bản thu hoạch trên, các công chức dự bị được Chánh
thanh tra phân công về công tác tại các phòng chức năng của Thanh tra Bộ Tài
chính
- Đạo tạo hướng dẫn tại các phòng chức năng và qua các các cuộc thanh
tra.
Khi các công chức trên được điều về các phòng thì lãnh đạo các phòng có
trách nhiệm phân công người hướng dẫn, theo dõi, kèm cặp: cung cấp các văn
bản liên quan đến lĩnh vực hoạt động thanh tra của phòng như các văn bản quy
phạm pháp luật, hồ sơ thanh tra (được lưu tại ổ P); nếu người được giúp đỡ được
phân công tiến hành thanh tra tại một đơn vị nào đó thì người được giao giúp đỡ
kèm cặp cũng được phân công làm cùng để thuận lợi cho việc hướng dẫn cụ thể
5
trong việc thực hiện nghiên cứu các tài liệu của đối tượng thanh tra, các phương
đó là tinh thần trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp; để làm được việc đó Thanh
tra Bộ Tài chính luôn luôn tăng cường các biện pháp giáo dục cán bộ thanh tra
về tinh thần trách nhiệm, ý thức tận tâm, tận tuỵ với công tác thanh tra tài chính;
nâng cao tính chiến đấu và khả năng chống tham nhũng, chống tiêu cực, chống
thất thoát, lãng phí cho cán bộ toàn hệ thống. Xây dựng tiêu chuẩn đạo đức nghề
nghiệp, tôn vinh danh dự nghề nghiệp của cán bộ thanh tra tài chính.
- Tổ chức tập huấn nâng cao nghiệp vụ:
Hàng năm, Thanh tra Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên
quan tổ chức các đợt tổng kết, tập huấn nhằm kịp thời cập nhật thêm thông tin
mới, bồi dưỡng nâng cao kỹ năng thanh tra tài chính cho cán bộ toàn hệ thống.
- Đào tạo tính nhạy cảm nghề nghiệp:
Theo quy định của Luật thanh tra thì thời gian thanh tra không quá 45
ngày; nhưng tài liệu của đối tượng thanh tra không những nhiều mà còn được
chuẩn bị (che giấu) trước hàng năm, khi cung cấp cho đoàn thanh tra thì luôn
chậm trễ, do đó ngoài việc truyền đạt phổ biến kinh nghiệm cần phải rèn luyện
các kỹ năng cần thiết để nâng cao tính nhạy cảm của nghề nghiệp của cán bộ
thanh tra thì mới đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ: Biết đọc qua để bao quát công
việc lại phải biết lựa chọn nội dung nào cần đi sâu phân tích, xác minh tính
đúng đắn, hợp pháp trong rất nhiều tài liệu...
- Luân chuyển công việc:
Hàng năm, những người có thời gian công tác trên 3 năm ở các phòng đều
được xem xét để luân chuyển sang các phòng chuyên môn nghiệp vụ khác; qua
việc luân chuyển này giúp cho các cán bộ thanh tra học và có thời gian thực
hành công việc trên nhiều lĩnh vực khác nhau, từ đó tạo ra một đội ngũ cán bộ
thanh tra khi cần có thể tham gia thanh tra trên tất cả các mặt: kinh tế, xã hội, y
tế, giáo dục, khiếu nại tố cáo, phòng chống tham nhũng. Tuy nhiên một số cán
7
bộ, lãnh đạo chủ chốt có thời gian luân chuyển dài hơn để làm nòng cốt cho các
như sau: Thanh tra Bộ cơ cấu 10% ngạch Thanh tra viên cao cấp, 45% ngạch
Thanh tra viên chính, 40% ngạch Thanh tra viên và 5% ngạch khác).
Việc đào tạo bên ngoài này giúp cho các cán bộ thanh tra (bao gồm công
chức, thanh tra viên, thanh tra viên chính, thanh tra viên cao cấp) vừa nắm vững
được các kiến thức quản lý nhà nước, vừa được mở rộng, học hỏi một cách bài
bản thông qua các giáo trình giảng dạy các kiến thức nghiệp vụ thanh tra của
ngành mình và của các ngành, các đơn vị khác.
III. Việc phát triển tại cơ quan Thanh tra Bộ Tài chính:
Để định hướng lâu dài cho nhiệm vụ của Thanh tra Bộ Tài chính trong
điều kiện hoà nhập với thế giới bên ngoài; Thanh tra Bộ tổ chức thực hiện chủ
trương:
1. Đào tạo tin học, ngoại ngữ:
a. Về tin học:
- Phối hợp với Cục Tin học Thống kê của Bộ để mở các lớp đào tạo và
cập nhật các kiến thức tin học mới.
Mặc dù hiện tại việc sử dụng tin học trong hoạt động thanh tra chủ yếu là tin
học văn phòng để soạn thảo các văn bản thanh tra, thu thập thông tin qua các trang
điện tử, sử dụng Excel phục vụ cho lập bảng biểu, tính toán; nhưng về lâu dài không
thể chỉ có như vậy, vì các cán bộ thanh tra phải sẵn sàng đáp ứng các nhiệm vụ liên
quan đến công nghệ thông tin với trình độ cao như thanh tra việc mua sắm phần mềm
thì phải hiểu sâu về nó...
- Khuyến khích, tạo điều kiện thuận lợi cho các cán bộ thanh tra tự học thông
qua việc cung cấp sách về công nghệ thông tin, trang bị đầy đủ máy tính thế hệ mới,
hỗ trợ kinh phí và thời gian cho việc tự học tại các trung tâm đào tạo bên ngoài
b. Về ngoại ngữ:
9
Hiện nay vấn đề kém ngoại ngữ là tình trạng chung của công chức các cơ
quan nhà nước trong đó có cơ quan Thanh tra; để khắc phục tình trạng này
- Khi đã đạt kết quả thi đầu vào thì cán bộ thanh tra được nhà nước trả
kinh phí đào tạo, thanh tra Bộ tào điều kiện về thời gian.
3. Hợp tác quốc tế
Khảo sát, học tập kinh nghiệm thanh tra, giám sát tài chính của nước
ngoài.
Để công tác thanh tra tài chính sớm bắt kịp với tiến trình hội nhập quốc tế
và khu vực, Thanh tra Bộ đẫ tổ chức nhiều chuyến đi nghiên cứu, học tập kinh
nghiệm của các nước như Pháp, Hàn Quốc; tổ chức cho các đoàn cán bộ đi
nghiên cứu, học tập ngắn hạn tại một số nước về: tổ chức bộ máy, chức năng,
nhiệm vụ của cơ quan thanh tra, kiểm tra tài chính; quy trình thanh tra, kiểm tra;
giải quyết khiếu nại, tố cáo; phòng ngừa, đấu tranh chống tham nhũng...
4. Đào tạo phát triển cán bộ quản lý
- Đối với chức danh phó trưởng phòng:
Qua giải quyết công việc thường ngày cũng như xử lý các công việc trong
các đoàn thanh tra và qua tổng kết đánh giá công tác cuối năm của các phòng từ
đó lãnh đạo thanh tra sẽ xác định được những cá nhân tiêu biểu, hội đủ điều
kiện, tố chất lãnh đạo để tạo điều kiện phát triển, thực hiện công tác quy hoạch
cán bộ; khi đạt được đầy đủ các điều kiện theo quy định thì sẽ đề nghị Bộ bổ
nhiệm vào vị trí lãnh đạo và được cử đi học lớp quản lý do Trường Quản lý cán
bộ của Bộ Tài chính tổ chức.
- Đối với phó trưởng phòng bổ nhiệm lên trưởng phòng hoặc từ trưởng
phòng lên phó chánh thanh tra và phó chánh thanh tra lên chánh thanh tra.
11
Các chức danh đó sẽ được quy hoạch và bổ nhiệm từ các chức danh thấp
hơn tương ứng và sẽ được đào tạo các lớp quản lý sau khi được Bộ bổ nhiệm
(quy trình giống như bổ nhiệm cấp phó trưởng phòng).
Bổ nhiệm các chức danh lãnh đạo như trên tuân thủ theo nguyên tắc là bổ
+ Thanh tra Bộ tài chính có quân số lớn hơn rất nhiều so với các Bộ
ngành khác (150 người so với Bộ ngành khác chỉ có 30 đến 40 người) nhưng chỉ
tiêu được giao về thi nâng ngạch lên thanh tra viên chính lại bằng các bộ ngành
khác, do đó phải kiến nghị với các cơ quan chức năng như Thanh tra Chính phủ,
Bộ Nội vụ có sự phân bổ chỉ tiêu hợp lý.
+ Khi chỉ tiêu được phân bổ (ít hơn, bằng so với nhu cầu) thì nên cho tổ
chức thi tuyển như thi đại học và lấy điểm từ cao xuống thấp và có mức sàn
khống chế.
- Về tổ chức đào tạo ngoại ngữ tập trung trong cơ quan:
Để khắc phục điều kiện phải thường xuyên đi công tác, nên tổ chức các
lớp học ngoại ngữ có thời gian học 3 tháng sau khi họp tổng kêt cuối năm đến
cuối tháng 3 năm sau là thời gian chuẩn bị cho thực hiện kế hoạch năm.
Trên đây là thực tế đào tạo và phát triển tại cơ quan Thanh tra Bộ Tài
chính, mỗi cơ quan, tổ chức đều có đặc thù riêng nên hình thức tổ chức, biện
pháp thực hiện có sự khác nhau nhưng mục đích cuối cùng của việc đào tạo và
phát triển là làm cho hoạt động của đơn vị, tổ chức đạt hiệu quả ngày càng tốt
hơn mà cụ thể của Thanh tra Bộ tài chính là tạo ra được được tập thể đoàn kết
nhất trí, có một đội ngũ cán bộ thanh tra và các cán bộ lãnh đạo nắm vững
chuyên môn nghiệp vụ, có tinh thần trách nhiệm cao, có đạo đức nghề nghiệp
nhằm thực hiện tốt là một khâu quan trọng trong chu trình quản lý của Bộ (Ngăn
ngừa, phát hiện và xử lý các sai phạm trong công tác quản lý tài chính ngân
sách; phát hiện, kiến nghị sửa đổi kịp thời các chế độ, chính sách bất cập).
13
14