Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3

Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh
chân dung cho học sinh lớp 3
Phần I: phần mở đầu
I.1. Lý do chọn đề tài
Giáo dục phổ thông là nền tảng văn hoá cho một quốc gia,
là sức mạnh tơng lai của dân tộc. Nó là cơ sở vững chắc cho sự
phát triển toàn diện con ngời Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Muốn
phát triển toàn diện con ngời thì không thể thiếu giáo dục thẩm
mỹ cho học sinh.
Giáo dục thẩm mỹ là đào tạo phát triển con ngời toàn diện
đồng thời thông qua các phơng tiện thẩm mỹ đặc biệt là phơng tiện nghệ thuật để tác động đến sự phát triển toàn diện
và hài hoà nhân cách của học sinh tiểu học. Do đó giáo dục
thẩm mỹ cho học sinh trong trờng tiểu học là một nhiệm vụ tác
động một cách có mục đích, có tổ chức, có kế hoạch đến sự
phát triển tình cảm thẩm mỹ, thị hiếu thẩm mỹ và năng lực
thẩm mỹ chủa học sinh thông qua quá trình cảm thụ và lĩnh hội
cái đẹp trong nghệ thuật, trong tự nhiên, trong các quan hệ xã
hội, giúp họ cảm nhận và hiểu biết đợc cái đẹp trong thực tế
trong những biểu hiện đa dạng của cuộc sống. Hình thành cho
học sinh những năng lực nghệ thuật, lòng mong muốn và khả
năng mang cái đẹp vào đời sống, học tập ,lao động, ứng xử.
Giáo dục thẩm mỹ luôn xây dựng cho học sinh thái độ
không khoan nhợng với cái xấu xa, phản thẩm mý trong tâm hồn,
trong hành động, hành vi, cử chỉ, hình dáng trang phục trong

Giáo viên mĩ thuật:


nên giáo dục thẩm mỹ làm cho học sinh hiểu biết và ham thích
cái đẹp của các mối quan hệ trong xã hội. Cái đẹp trong hành vi
ứng xử, góp phần hình thành ở học sinh là lý tởng thẩm mỹ, đạo
đức con ngời xã hội thẩm mỹ.
Ngoài sự gắn bó chặt chẽ, tác động qua lại giữa giáo dục
thẩm mỹ với giáo dục t tởng chính trị - đạo đức -trí tuệ - thể
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

2


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3

chất - lao động. Môn mĩ thuật trong trờng tiểu học không những
tìm tòi và khám phá ra những học sinh có năng khiếu mà con
giúp học sinh làm quen nhận biết cái đẹp trong màu sắc, đờng
nét, hình khối, đờng nét ánh sáng ở những đồ vật bình thờng
gần gũi trong cuộc sống hàng ngày, ở những hiện tợng tự nhiên
và xã hội, giúp học sinh có khả năng diễn đạt những điều nhìn
thấy hay những cảm xúc thể nghiệm sâu trong tiềm thức thành
những đờng nét, màu sắc, hình khối. Qua đó giáo dục học sinh
lòng yêu quý ông, bà, cha, mẹ, mọi ngời xung quanh. Đồng thời
yêu thiên nhiên, biết bảo vệ môi trờng, trân trọng những sản
phẩm do con ngời làm ra và do thiên nhiên ban tặng. Bởi vậy nhà
trờng có nhiệm vụ cung cấp cho học sinh những kiến thức cơ
bản vê nghệ thuật, mĩ thuật, rèn luyện cho các em có kỹ năng về

động mĩ thuật giúp cho việc phát triển hài hoà, toàn diện cân
bằng, phát hiện những học sinh có năng khiếu mỹ thuật, động
viên các em và giúp các em phát triển năng khiếu của mình. Tạo
điều kiện cho các em tiếp xúc với cái đẹp và hiểu cách vẽ và vẽ
đợc nhiều bức tranh đẹp về đề tài khác nhau.

I.3. Thời gian và địa điểm
I.3.1.Thời gian nghiên cứu
Qua quá trình giảng dạy cùng với các năm đổi mới theo chơng
trình thay sách giáo khoa và trọng tâm là từ tháng 9 năm 2011
đến tháng 5 năm 2012 là thời gian tôi nghiên cứu và áp dụng các
nội dung trong phạm vi của đề tài này.

I.3.2.Địa điểm nghiên cứu.
Phạm vi đề tài tôi nghiên cứu và áp dụng với học sinh tiều học
lớp 3 trong trờng tiểu học Nguyễn Văn Cừ.

I.4.Đóng góp về mặt lý luận, thực tiễn.
Môn mĩ thuật là môn nghệ thuật cao , giáo viên mĩ thuật
phải hiểu sâu rộng , nắm bắt đợc tâm lý học sinh , để sử dụng
phơng pháp dạy và truyền đạt cho thích hợp với các em giữa các
khối lớp để gây đợc sự chú ý , hứng thú học hỏi của các em . Say
mê tìm tòi khám phá trong xã hội , thiên nhiên , con ngời, và môi
trờng
xung quanh cuộc sống của các em . Biết vận dụng tổ chức cho
các em hoạt động thẩm mỹ bằng nhiều hình thức đa dạng
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen


môn do phòng Sở tổ chức. Giáo viên đợc cung cấp đầy đủ các
thiết bị phục vụ cho tiết học, đồ dùng trực quan, sách giáo khoa,
sách giáo viên.

b) Hạn chế:
- Học sinh còn coi môn mĩ thuật là môn phụ.
- Những tác phẩm hội hoạ, điêu khắc còn thiếu.

Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

5


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3

- Cha có phòng học chức năng riêng cho môn mĩ thuật trong
mọi tiết dạy còn hạn chế vẫn còn bị gò bó về kỷ luật.
- Phụ huynh học sinh cha thấy rõ đợc vai trò của bộ môn mĩ
thuật trong việc hỗ trợ, bổ trợ cho những môn học khác.
- Phụ huynh học sinh cha đầu t cho các em phát triển năng
khiếu bằng cách cho các em tham gia vào các lớp năng khiếu.
Từ những khó khăn trên giáo viên phải khắc phục tìm tòi, áp
dụng phơng pháp để dạy kiểu bài vẽ tranh đạt hiệu quả và vận
dụng đổi mới phơng pháp dạy học.

Phần II: Nội dung

hiểu sâu rộng, nắm bắt đợc tâm lý học sinh, để sử dụng
những phơng pháp dạy và truyền đạt cho thích hợp với các em
giữa các khối lớp, để gây đợc sự chú ý hứng thú học hỏi của các
em, say mê tìm tòi khám phá trong xã hội, thiên nhiên, con ngời
và môi trờng xung quanh cuộc sống của các em. Biết vận dụng
tổ chức cho các em các hoạt động thẩm mỹ bằng nhiều hình
thức đa dạng phong phú. Giáo dục các em yêu thiên nhiên yêu bạn
bè, kính trọng thầy cô, biết yêu quý cái đẹp, cái thẩm mỹ của
môn mỹ thuật.
Môn mĩ thuật có tác dụng phát triển giáo dục thẩm mỹ cho học
sinh, môn mỹ thuật góp phần tích cực làm đẹp cho xã hội, con
ngời. Giáo viên mĩ thuật cần nắm sâu lý thuyết bộ môn để vận
dụng phơng pháp giảng dạy cho thích hợp. Đồng thời có phơng
pháp s phạm, có sự phối hợp giữa môn nọ môn kia để tìm ra sự
tơng quan hỗ chợ lẫn nhau.

II.2 Chơng 2: Nội dung nghiên cứu
Để hớng dẫn học sinh học tốt phần môn vẽ tranh: vẽ
chân dung tôi thực hiện các bớc sau:
Đầu năm tôi nhận công tác giảng dạy ở các khối lớp 1-2-3-4-5.
Đứng trớc tình hình khó khăn khi học sinh còn bỡ ngỡ với môn
học, tôi đã tiến hành thẩm định kiểm tra tình hình học tập
của học sinh. Từ đó có biện pháp hớng dẫn các em học tập đạt
kết quả cao hơn..

II.2.1: Kiểm tra đầu năm lớp 3A
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen


CL
57%

SL
3

CL
10%

Trớc kết quả còn hạn chế hầu hết các em cha biết sắp xếp
bố cục hình ảnh, màu sắc, làm thế nào để vẽ đợc một bức
tranh đẹp. Trớc tình hình đố tôi không hề chán nản vội vã mà
đấy chính là điều kiện để mình nghiên cứu tìm tòi ra những
biện pháp hớng dẫn các em tiếp thu bài nhanh, và thực hành bài
vẽ kết quả cao nhất.

II.2.2:Tiến hành bài dạy cụ thể cho học sinh lớp 3a

Bài 8: Vẽ tranh

Vẽ chân dung
I. Mục tiêu
- Học sinh tập quan sát, nhận xét về đặc điểm khuôn mặt
ngời.
- Biết cách vẽ và tập vẽ đợc tranh chân dung đơn giản về ngời
thân trong gia đình hoặc bạn bè.
- Yêu quý ngời thân và bạn bè.
II. Chuẩn bị
1.Giáo viên:
-Máy tính,máy chiếu,phông chiếu ...


1. Tìm hiểu về tranh chân

- Cho học sinh quan sát 3 bức dung
tranh

- Quan sát tranh

- Đâu là chân dung
- Tranh 1; 2 là tranh chân dung.

1
SHAPE

2
\*

3

MERGEFORMAT

- Tranh vẽ nửa ngời diễn tả
khuôn mặt là chủ yếu
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

9



dụ ?
- Bạn trai và bạn gái khác nhau ở
điểm nào ?
- Khi vui, buồn, suy nghĩ tình - Học sinh
cảm đợc thể hiện ở đâu ?
- Vẽ tranh chân dung thì có 2. Cách vẽ
thể vẽ chân dung ông, bà, bố,
mẹ, anh, chị, bạn bè
- Em định vẽ chân dung ai, tả
lại chân dung ngời em định - Học sinh quan sát tranh các bớc
vẽ ?

tiến hành

*) Hoạt động 2
- Học sinh có thể quan sát các
bạn trong lớp hoặc vẽ theo trí
nhớ
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

10


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3
b1) Vẽ hình khuôn mặt (chính
diện hoặc nghiêng)

HS: - 4 bớc
+) b1. Vẽ hình khuôn mặt.
+) b2. Vẽ cổ và vai.
+) b3. Vẽ chi tiết.
+) b4. Vẽ màu.
-Nhận xét
- Tranh 1 màu sắc hài hoà, bố
- Bài vẽ gồm mấy bớc đó là cục chặt chẽ. Tranh 2 vẽ nhỏ, bố
những bớc nào

cục cha cân
đối. Tranh 3 vẽ to, bố cục chật.
3) Thực hành.
- Vẽ một bức tranh chân dung

- Theo một số tranh vẽ chân theo ý thích và vẽ màu cho
dung đẹp và cha đẹp, cho học đẹp.
sinh nhận xét.
- Những bài vẽ trên bài nào
đẹp, bài nào cha đẹp, vì 4) Nhận xét, đánh giá.
sao ?

- Học sinh nhận xét.
- Bố cục.

*) Hoạt động 3

- Hình vẽ.

- Bao quát lớp.

nhau cha vẽ màu treo lên bảng ở ba vị trí bên phải, bên trái, ở
giữa.
+ Màu vẽ.
*) Cách chơi:
Chia lớp làm 3 nhóm, mỗi nhóm 3 em ngồi ở vị trí thuận lợi
cho việc lên bảng dễ dàng.
- Mỗi bức tranh chia làm ba phần để vẽ màu.
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

13


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3

+ Phần khuôn mặt (tóc, mắt, mũi, miệng).
+ Phần cổ, vai
+ Phần nền.
- Giáo viên hô khẩu lệnh, học sinh dới lớp hát bài hát: một con
vịt (3 lần, lần 2 và 3 vỗ tay).
- Các nhóm trên bảng lần lợt từ em thứ nhất đến em thứ 3
lên bảng vẽ màu vào phần của mình. Sau khi các bạn ở dới lớp hát
xong bài hát, đội nào xong trớc dành phần thắng.
*) Phần trò chơi này cũng cố thêm về kiến thức, kỹ năng cho
học sinh qua từng bài học, đồng thời tạo thêm hứng thú cho học
sinh không chỉ học tốt môn này mà còn học tốt môn học tiếp
theo.

CL
0

Qua thực tế giảng dạy bộ môn mỹ thuật nói chung và phân
môn mĩ thuật vẽ chân dung do đặc thù của bộ môn nên việc
chuẩn bị đồ dùng trực quan không thể thiếu trong từng tiết dạy..
Thầy phải biết cách tổ chức lớp học, phải thực hiện thuần thục
các thao tác cũng nh minh hoạ lên bảng phải đúng, phải đẹp,
phải linh hoạt, bởi vì thông qua thị giác mà học sinh cảm nhận
đợc cái đẹp của bức tranh để hình thành nên tác phẩm của
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

14


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3

mình. Kết quả cho thấy các em tiến bộ rõ rệt trong học tập,
trong cách thể hiện. Từ chỗ lúng túng cha biết thế nào là bố cục,
hình dáng, đờng nét đến nay 100% số em đã biết vận dụng
các bớc tiến hành một bài vẽ mà giáo viên hớng dẫn trớc khi làm
bài. Các em đã làm tốt bài kiểm tra mà tôi đa ra để kiểm tra
đánh giá.
Cụ thể qua lần khảo sát gần đây nhất kết quả đợc nâng
lên rõ rệt mà tôi đánh giá xếp loại nh trên.


Khi dạy môn mĩ thuật nói chung và phân môn về tranh nói
riêng đa số giáo viên còn đang lúng túng trong việc chuẩn bị bài
cũng nh tiến trình lên lớp. Do đó trong khi hớng dẫn học sinh
phân môn vẽ tranh tôi rút ra đợc những kinh nghiệm sau:
- Đồ dùng trực quan phải đầy đủ, đẹp, rõ ràng.
- Khai thác nội dung bài kết hợp với đồ dùng đúng chỗ, đúng
lúc.
- Đa nội dung câu hỏi phù hợp với đối tợng học sinh vấn đáp
rõ ràng, dễ hiểu.
- Vận dụng phơng pháp mới nh dạy học theo nhóm.
- Phát huy tính tích cực của học sinh, học sinh phải là ngời
chủ động tìm ra kiến thức.
- Trò chơi kiến thức (vẽ tranh tiếp sức phù hợp với nội dung
để cũng cố đợc kiến thức cho vẽ tranh.

Phần III: Kết luận-kiến nghị
III.1: Kết luận
Giáo dục thẩm mỹ có ý nghĩa quan trọng trong quá trình
giáo dục toàn diện cho học sinh tiểu học. Nó hình thành cho học
sinh có ý thức tình cảm đạo đức trong

sáng, lành mạnh, hớng con ngời cảm nhận đợc cái đẹp thể
giới quan, nhân sinh quan.
Qua tiết mĩ thuật, trẻ hoạt bát, tự tin, cởi mở với giáo viên,với
bạn bè do việc giáo dục tốt hơn.
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

16

*Tài liệu nghiên cứu mĩ thuật
*Tài liệu bồi dỡng thờng xuyên chu kỳ III ( quyển 2)
* Các loại sách t liệu tham khảo.
Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

17


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3
* Đồ dùng dạy học

* Thiết kế bài giảng mỹ thuật lớp 3
Tôi xin chân thành cảm ơn!

Đông Triều, ngày 15
tháng 04

năm 2012
Ngời viết

Nguyễn Thị Sen

PhầnV.Nhận xét của hội đồng cấp trờng-Phòng
giáo dục và dào tạo huyện Đông Triều
* Nhận xét của HĐKH cấp Trờng
.

.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.
.

Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen

19


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3

Phụ lục
PHầN I- Phần mở đầu:
I.1- Lý do chọn đề tài
I.2- Mục đích nghiên cứu

3
3
3
3-4

5
5
6
6
6-7-8-910
10-11
11
11-12
12
12
12
13
13-14-15

20


Sáng kiến kinh nghiệm:Kinh nghiệm dạy kiểu bài vẽ tranh

chân dung cho học sinh lớp 3

Giáo viên mĩ thuật:

Nguyễn Thị Sen