VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

THÁI VÂN ANH

CÔNG TÁC BỒI THƢỜNG GIÁI PHÓNG MẶT BẰNG
ĐẤT NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN NAM TỪ
LIÊM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
M s

: 6034010

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

Hà Nội, 2017


Công trình được hoàn thành tại: Học viện Khoa học
xã hội, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam

Người hướng dẫn khoa học:
PGS.TS. NGUYỄN TRỌNG XUÂN

Phản biện 1: Hoàng Văn Tú
Phản biện 2: Vũ Thư

Luận văn sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận
thạc sĩ họp tại: Học viện Khoa học xã hội 10 giờ 50 phút

ngăn chặn những người có tư tưởng cơ hội, lợi dụng nhu cầu bức thiết của
Nhà nước để đưa ra những đòi hỏi bất hợp lý.
Trong nhiều năm qua, Nhà nước đ xây dựng, ban hành và triển
khai nhiều văn bản chính sách, pháp luật về bồi thường cho người có đất bị
thu hồi. Những bất cập đ được chỉnh sửa, bổ sung thường xuyên nhằm đáp
ứng được những đòi hỏi của thực tế. Tuy nhiên, công tác thu hồi đất, bồi
thường cho người có đất bị thu hồi vẫn là những vấn đề phức tạp, gây ra
tình trạng khiếu kiện đông người, ảnh hưởng đến tình hình an ninh chính trị,
1


trật tự an toàn xã hội.
Quận Nam Từ Liêm là một quận mới được thành lập sau khi tách từ
huyện Từ Liêm trước đây, là quận có t c độ đô thị hóa nhanh thì vấn đề này
cũng vô cùng phức tạp. Mặc dù công tác hỗ trợ thu hồi đất trong những năm
gần đây được cải thiện hơn rất nhiều nhưng trong quá trình tổ chức thực
hiện vẫn còn nhiều vướng mắc, làm chậm tiến độ giải phóng mặt bằng,
chậm tiến độ thực hiện dự án đầu tư, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng v n,
hiệu quả đầu tư của nền kinh tế.
Nhằm phân tích và đánh giá thực trạng công tác bồi thường GPMB
đất nông nghiệp trên địa bàn quận Nam Từ Liêm. Qua đó chỉ ra những vấn
đề bất cập làm ảnh hưởng đến tiến độ GPMB trong thời gian vừa qua và đề
xuất một s giải pháp nhằm hoàn thiện công tác giải phóng mặt bằng, góp
phần đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án trên địa bàn quận Nam Từ Liêm,
Thành ph Hà Nội. Vì vậy, tôi đ chọn đề tài:“Công tác bồi thường giải
phóng mặt bằng đất nông ng p tr n địa bàn quận Nam Từ Liêm, thành phố
Hà Nội” để nghiên cứu luận văn Thạc sỹ kinh tế.
2. Tình hình nghiên cứu đề tài
Đ có nhiều công trình nghiên cứu về vấn đề GPMB, bồi thường,
hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất như bài viết của PGS.TS Nguyễn Thị Nga

3. Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục tiêu nghiên cứu
Làm rõ thực trạng công tác giải phóng mặt bằng đất nông nghiệp
trên địa bàn quận Nam Từ Liêm Thành ph Hà Nội, để thấy rõ những khó
khăn, vướng mắc và đưa ra một s kiến nghị cũng như giải pháp nhằm đẩy
nhanh tiến độ GPMB trên địa bàn quận Nam Từ Liêm, thành ph Hà Nội.
3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được mục đích nêu trên thì luận văn cần giải quyết những
nhiệm vụ sau:
- Hệ th ng hóa cơ sở khoa học về bồi thường GPMB đất nông
nghiệp
- Phân tích, đánh giá thực trạng công tác GPMB, thu hồi đất nông
nghiệp trên địa bàn quận Nam Từ Liêm hiện nay.
- Đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện công tác GPMB đất nông
nghiệp trên địa bàn quận Nam Từ Liêm, thành ph Hà Nội.
4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu
4.1. Đối tượng nghiên cứu
Đ i tượng nghiên cứu của đề tài là thực trạng công tác GPMB, thu
hồi đất nông nghiệp trên địa bàn quận Nam Từ Liêm, thành ph Hà Nội.
4.2. Phạm vi nghiên cứu
3


- Phạm vi về không gian: quận Nam Từ Liêm, thành ph Hà Nội.
- Phạm vi thời gian: giai đoạn 2014- 2016
5. Phƣơng pháp luận và phƣơng pháp nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Các tài liệu, s liệu cho luận văn được thu thập qua các tài liệu, giáo
trình được nghiên cứu trong quá trình học tập; các tài liệu liên quan phân
tích về chế độ chính sách, pháp luật ...

Hà nội.
Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể là tài liệu tham khảo hữu
ích cho những người quan tâm đến vấn đề này cũng có thể là tài liệu tham
khảo thiết thực cho cơ quan quản lý và những người trực tiếp làm việc trong
lĩnh vực hoạt động giải phóng mặt bằng phục vụ cho công cuộc đô thị hóa,
công nghiệp hóa.
7. Cơ cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu và kết luận, luận văn được kết cấu thành 3
chương:
Chƣơng 1: Cơ sở khoa học và thực tiễn về công tác bồi thường giải
phóng mặt bằng đất nông nghiệp phục vụ cho quá trình công nghiệp hóa, đô
thị hóa.
Chƣơng 2: Thực trạng công tác giải phóng mặt bằng đất nông
nghiệp trên địa bàn quận Nam Từ Liêm, thành ph Hà Nội
Chƣơng 3: Giải pháp hoàn thiện công tác giải phóng mặt bằng đất
nông nghiệp trên địa bàn quận Nam Từ Liêm.
CHƢƠNG 1
CƠ SỞ KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN VỀ CÔNG TÁC BỒI
THƢỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG ĐẤT NÔNG NGHIỆP PHỤC
VỤ CHO QUÁ TRÌNH CÔNG NGHIỆP HÓA, ĐÔ THỊ HÓA
1.1. Cơ sở k oa ọc về bồ t ƣờng g ả p óng mặt bằng đất nông
ng p
1.1.1 Một số khái niệm liên quan đến bồi thường giải phóng mặt bằng
- Thu hồi đất, giải phóng mặt bằng:
Nhà nước thu hồi đất là việc Nhà nước quyết định thu lại quyền sử
dụng đất của người được Nhà nước trao quyền sử dụng đất hoặc thu lại đất
của người sử dụng đất vi phạm pháp luật về đất đai (khoản 11 Điều 3)[ 19].
- Bồi thường, hỗ trợ đ i với diện tích đất bị thu hồi:
Bồi thường là đền bù những tổn hại đ gây ra. Đền bù là trả lại
tương xứng với giá trị hoặc công lao [27]. Như vậy, bồi thường là trả lại

* Một s yếu t cơ bản trong quản lý nhà nước về đất đai
- Việc ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử
dụng đất đai và tổ chức thực hiện các văn bản đó
Đất đai là đ i tượng quản lý phức tạp, luôn biến động theo sự phát
triển của nền kinh tế - x hội. Để thực hiện t t chức năng quản lý Nhà
nước về đất đai đòi hỏi các văn bản pháp luật liên quan đến lĩnh vực này
phải mang tính ổn định cao và phù hợp với tình hình thực tế.
- Quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất
6


Đất đai nằm trong nhóm tài nguyên hạn chế của Việt Nam, nhưng
lại là điều kiện không thể thiếu được trong mọi quá trình phát triển. Vì vậy,
việc sử dụng thật t t nguồn tài nguyên đất không chỉ quyết định tương lai
của nền kinh tế đất nước mà còn là sự đảm bảo cho mục tiêu ổn định chính
trị và phát triển xã hội. Quy hoạch sử dụng đất được xem là một giải pháp
tổng thể định hướng cho quá trình phát triển và quyết định tương lai của
nền kinh tế.
- Đăng ký đất đai và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
Theo quy định của các nước, đất đai là một trong các tài sản
phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng. Ở nước ta, theo quy định
của Luật Đất đai, người sử dụng đất phải đăng ký quyền sử dụng đất với
cơ quan nhà nước có thẩm quyền và được cấp giấy chứng nhận quyền sử
dụng đất.
1.1.3. Đặc điểm bồi thường khi thu hồi đất nông nghiệp
* Thứ nhất về bồi thường về đất khi thu hồi đất nông nghiệp:
Luật Đất đai 2013 quy định về nguyên tắc bồi thường khi nhà nước
thu hồi đất:
“Việc bồi thường được thực hiện bằng việc giao đất có cùng mục
đích sử dụng với loại đất thu hồi, nếu không có đất để bồi thường thì được

các Điểm a, b, c và d Khoản 1 Điều 19 của Nghị định này (trừ trường hợp
hộ gia đình, cá nhân là cán bộ, công nhân viên của nông trường qu c doanh,
lâm trường qu c doanh đ nghỉ hưu, nghỉ mất sức lao động, thôi việc được
hưởng trợ cấp) khi Nhà nước thu hồi đất nông nghiệp mà được bồi thường
bằng tiền thì ngoài việc được bồi thường bằng tiền đ i với diện tích đất
nông nghiệp thu hồi còn được hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tìm kiếm
việc làm theo quy định sau đây:
- Hỗ trợ bằng tiền không quá 05 lần giá đất nông nghiệp cùng loại
trong bảng giá đất của địa phương đ i với toàn bộ diện tích đất nông nghiệp
thu hồi; diện tích được hỗ trợ không vượt quá hạn mức giao đất nông
nghiệp tại địa phương;
- Mức hỗ trợ cụ thể do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định căn cứ
điều kiện thực tế của địa phương...”.
Như vậy, khi người dân bị mất đất là người trực tiếp sản xuất nông
nghiệp quy định tại các Điểm a, b, c và d Khoản 1 Điều 19 của Nghị định
47/2014 nêu trên khi nhà nước thu hồi đất mà không có đất để đền bù thì
người mất đất sẽ được bồi thường bằng tiền đồng thời được hỗ trợ chi phí
liên quan, chuyển đổi nghề, tìm kiếm việc làm khi thu hồi toàn bộ đất ở và
đất nông nghiệp.
8


1.2. Các chính sách bồi thƣờng, hỗ trợ khi thu hồi đất ở Việt
Nam
1.2.1.Thời kỳ 1993 đến 2003
Luật đất đai 1993 quy định “đất có giá” đ tạo sự đổi mới có ý
nghĩa rất quan trọng đ i với công tác bồi thường GPMB của Luật đất đai
1993 đ thu được những thành tựu quan trọng trong quy định về bồi thường
giải phóng mặt bằng được đưa vào từ luật sửa đổi, bổ sung một s điều của
Luật Đất đai đ được thông qua ngày 19 tháng 6 năm 2001.

Từ năm 2008 toàn Thành ph đ hoàn thành xong việc GPMB, thu
hồi đất tại 1303 dự án, với diện tích đất đ bàn giao cho các chủ đầu tư để
thực hiện dự án là 8579 ha; b trí tái định cư cho 8570 hộ gia đình, cá nhân
phải di chuyển chỗ ở [7].Đến nay hàng loạt dự án phát huy hiệu quả đầu tư
như: Đại lộ Thăng Long, công viên tượng đài Hòa Bình; Cầu Vĩnh Tuy,
đường Lê Văn Lương kéo dài, dự án đường sắt Hà Nội, dự án cầu Nhật
Tân... Các dự án dân sinh bức xúc, hạ tầng đô thị, kè bờ các sông trong nội
thành, 48 hồ trong nội thành, hệ th ng đường giao thông nông thôn và các
dự án khác đ và đang được làm mới và cải tạo góp phần tạo bộ mặt đô thị
văn minh, xanh, sạch đ p.
CHƢƠNG 2
THỰC TRẠNG CÔNG TÁC GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG ĐẤT NÔNG
NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN NAM TỪ LIÊM
2.1. Đặc điểm kinh tế, xã hội của quận Nam Từ Liêm, thành
phố Hà Nội
2.1.1. Đặc điểm tự nhiên của quận Nam Từ Liêm
Vị trí địa lý kinh tế:
Nam Từ Liêm là một quận mới của thành ph Hà Nội, được thành
lập theo Nghị Quyết 132/NQ-CP ngày 27/12/2013 của Chính Phủ về điều
chỉnh địa giới hành chính. Trên cơ sở toàn bộ diện tích và dân s của quận
được thành lập từ xã Mễ Trì, Mỹ Đình, Trung Văn, Tây Mỗ, Đại Mỗ, một
phần diện tích của Xuân Phương và Cầu Diễn, Quận được đi vào hoạt động
từ 01/4/2014. Đến nay quận có quy mô diện tích đất 3.219,27 ha và 10
phường. Địa giới hành chính quận được xác định như sau:
- Phía Bắc giáp quận Bắc Từ Liêm; - Phía Nam giáp quận Hà Đông;
- Phía Đông giáp quận Cầu Giấy và quận Thanh Xuân; - Phía Tây
giáp huyện Hoài Đức.
Quận có ví trí thuận lợi, nằm ở vị trí mang tính chiến lược, quan
trọng trong phát triển kinh tế, xã hội, đô thị của thành ph Hà Nội.
2.1.2. Các đặc điểm inh tế x hội của quận Nam Từ Liêm

2.1.3. Đánh giá những thuận lợi, hó hăn của điều kiện tự
nhiên – kinh tế - xã hội ảnh hưởng đến công tác bồi thường, hỗ trợ
GPMB
2.1.3.1.Thuận lợi
Quận Nam Từ Liêm là một quận có tiềm năng, lợi thế để trở thành
trung tâm mới của Thủ đô; có vị trí rất quan trọng về chính trị, kinh tế, văn
hóa – xã hội, là nơi diễn ra nhiều sự kiện trọng đại của Thủ đô và đất nước,
11


nhiều dự án lớn được triển khai trên địa bàn như Trung tâm hội nghị qu c
gia, Khu liên hợp thể thao qu c gia Mỹ Đình, trụ sở Bộ Ngoại giao, Bộ Nội
vụ, Bộ Tài nguyên và Môi trường.
2.1.3.2. Khó khăn:
Là một quận mới thành lập từ việc chia tách huyện Từ Liêm trước
đây với kết cấu hạ tầng làng xã. Quận đang trong quá trình chuyển đổi nên
hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội còn thiếu, chắp vá chưa đồng bộ, có sự đan
xen giữa các yếu t mới- cũ; hiện đại - lạc hậu, sẽ phải đầu tư xây dựng
nhiều. Dân trí chưa đồng đều, mặt bằng thu nhập của người dân chưa cao.
Giai đoạn 2014-2016, kinh tế của quận tăng trưởng khá nhưng chưa
xứng với tiềm năng phát triển. Một s ngành nghề, nhiều doanh nghiệp gặp
khó khăn, s doanh nghiệp ngừng, giãn sản xuất còn cao.
2.2. T ực trạng công tác g ả p óng mặt bằng đất nông ng p
tr n địa bàn quận Nam Từ L m.

2.2.1. Căn cứ thực hi n thu hồi, bồ t ƣờng, hỗ trợ k
thu hồ đất

N à nƣớc


theo Quyết định s 23/2014/QĐ-UBND ngày 20/6/2014 của UBND thành ph ;
Quyết định s 07/2013/QĐ-UBND ngày 05/02/2013 của UBND
Thành ph Hà Nội về việc Bãi bỏ, bổ sung một s khoản của Quy định ban
hành kèm theo Quyết định s 02/2010/QĐ-UBND ngày 18/01/2010 và
Quyết định s 48/2011/QĐ-UBND ngày 26/11/2011 của Ủy ban nhân dân
Thành ph về thu hồi đất, giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng
đất để thực hiện dự án đầu tư và làm nhà ở nông thôn tại điểm dân cư nông
thôn trên địa bàn Thành ph Hà Nội.
- Quyết định s : 96/2014/QĐ-UBND ngày 29/12/2014 của UBND
Thành ph Hà Nội về việc ban hành quy định về giá các loại đất trên địa
bàn Thành ph Hà Nội áp dụng từ ngày 01/01/2015 đến 31/12/2019;
- Quyết định s : 02/2016/QĐ-UBND ngày 21/01/2016 của UBND thành
ph Hà Nội về việc ban hành giá xây dựng mới nhà ở, nhà tạm, vật kiến trúc làm
cơ sở xác định giá trị bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn thành
ph Hà Nội;
- Thông báo s 14/TB-STC-QLCS ngày 02/01/2009 của Sở Tài
chính thành ph Hà Nội thông báo đơn giá làm cơ sở tính bồi thường hỗ trợ
cây trồng, hoa màu, vật nuôi trên đất có mặt nước phục vụ công tác GPMB
trên địa bàn thành ph Hà Nội.
- Thông báo s : 7218/STC-BG ngày 30/12/2015 của Sở Tài chính Hà
Nội về việc ban hành Thông báo về đơn giá bồi thường, hỗ trợ các loại cây,
hoa màu, sản lượng cá phục vụ công tác GPMB trên địa bàn Thành ph Hà
Nội năm 2016;
13


Các Quyết định của UBND quận Nam Từ Liêm về việc xác định giá
đất nông nghiệp cụ thể khi Nhà nước thu hồi đất để thực hiện dự án.
2.2.2. Những căn cứ pháp lý và thực tiễn triển hai các chính
sách bồi thường GPMB trên địa bàn quận Nam Từ Liêm

14


quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo
quy định của Luật này mà chưa được cấp.
(5). Tổ chức nước ngoài có chức năng ngoại giao được Nhà nước
cho thuê đất trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê và có Giấy
chứng nhận hoặc có đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất,
quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của Luật
này mà chưa được cấp.
(6). Tổ chức kinh tế, người Việt Nam định cư ở nước ngoài, doanh
nghiệp có v n đầu tư nước ngoài được Nhà nước giao đất có thu tiền sử
dụng đất để thực hiện dự án đầu tư xây dựng nhà ở để bán hoặc bán kết hợp
cho thuê; cho thuê đất trả tiền thuê đất một lần cho cả thời gian thuê, có
Giấy chứng nhận hoặc có đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng
đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của
Luật này mà chưa được cấp.
b) Điều kiện để được bồi thường về đất
Theo quy định tại điều 77 Luật đất đai 2013:
"Điều 77. Bồi thường về đất, chi phí đầu tư vào đất còn lại khi Nhà
nước thu hồi đất nông nghiệp của hộ gia đình, cá nhân
c) Nguyên tắc bồi thường, hỗ trợ về đất
Theo quy định tại Điều 74[19] thì việc bồi thường về đất được thực
hiện theo nguyên tắc sau:
Thứ nhất, người sử dụng đất khi Nhà nước thu hồi đất nếu có đủ
điều kiện được bồi thường quy định tại Điều 75 của Luật đất đai thì được
bồi thường
- Thứ hai, việc bồi thường được thực hiện bằng việc giao đất có
cùng mục đích sử dụng với loại đất thu hồi, nếu không có đất để bồi thường
thì được bồi thường bằng tiền theo giá đất cụ thể của loại đất thu hồi do Ủy

- Hỗ trợ công trình xây dựng:
Theo Điều 14 Quyết định s 23/2014/QĐ-UBND ngày 20/6/2014
của UBND thành ph Hà Nội về việc hỗ trợ nhà, công trình xây dựng
không hợp pháp theo quy định tại Điều 31, Điều 32 Nghị định 43/2014/NĐCP (Thực hiện khoản 1 và khoản 2 Điều 92 Luật Đất đai và Điều 25 Nghị
định số 47/2014/NĐ-CP) theo đó Nhà nước sẽ hỗ trợ theo các mức như sau:
(1). Hỗ trợ bằng 80% mức bồi thường theo quy định tại Điều 11,
12, 13 Quy định này đ i với các nhà, công trình xây dựng trước 15/10/1993
vi phạm quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, vi phạm hành lang bảo vệ công
trình đ được cấp có thẩm quyền phê duyệt, công b công khai và cắm m c
giới nhưng được Ủy ban nhân dân cấp x xác nhận không có văn bản xử lý,
ngăn chặn của cấp có thẩm quyền.
16


(2). Hỗ trợ bằng 50% mức bồi thường theo quy định tại Điều 11,
12, 13 Quy định này đ i với nhà, công trình xây dựng từ 15/10/1993 đến
trước 01/7/2004 mà vi phạm quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, vi phạm
hành lang bảo vệ công trình đ được cấp có thẩm quyền phê duyệt, công b
công khai và cắm m c giới nhưng được Ủy ban nhân dân cấp x xác nhận
không có văn bản xử lý, ngăn chặn của cấp có thẩm quyền.
(3). Hỗ trợ bằng 10% mức bồi thường theo quy định tại Điều 11,
12, 13 Quy định này đ i với nhà, công trình xây dựng không thuộc quy
định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, được tạo lập trước ngày 01/7/2014.
- (4).Nhà, công trình không hợp pháp được tạo lập kể từ ngày
01/7/2014 không được hỗ trợ.
2.2.2.4. Công tác hỗ trợ khi bị thu hồi đất
* Chính sách hỗ trợ được thực hiện theo quy định của Nghị định s
43/2014/NĐ-CP; 47/2014/NĐ-CP;điểm a, điểm b khoản 1 Điều 27 và
khoản 3 Điều 62 của Bộ Luật lao động).
a. Hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề nghiệp và tìm kiếm việc làm

vào sản xuất hoặc các hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp.

* Tác động tớ lao động và vi c làm
Về mặt chính sách của Nhà nước đ i với người dân bị thu hồi đất là
hỗ trợ làm sao để người dân có cuộc s ng ổn định, việc làm ổn định. Chính
vì thế, m i quan tâm hàng đầu của người có đất bị thu hồi là đào tạo nghề
cho lao động nông nghiệp bị mất đất, tuyển vào làm tại các khu công
nghiệp...
* Ảnh hưởng của việc thu hồi đất đến thu nhập:
Khi đất đai bị thu hồi người dân do quen với tác phong nông nghiệp
nông thôn, hơn nữa họ bị giới hạn về trình độ nên khó tìm được một công
việc thích hợp trong các khu đô thị. Vì vậy thu nhập các hộ bị thu hồi đất
phần lớn là bị sụt giảm rất nhiều so với trước kia. Điều này cho thấy mất
mát của những nông hộ bị thu hồi đất là rất lớn.
Do vậy mà đời s ng của những hộ này cũng gặp nhiều khó khăn hơn.
2.2.4. Đánh giá chung về công tác thu hồi, bồi thường, hỗ trợ
*Kết quả thực hiện từ năm 2014 đến năm 2016:
Đ tiến hành giải phóng mặt bằng và thu hồi đất cho khoảng 248 dự án.
Trong đó:
- S dự án thiết chế công là 92 dự án.
- S dự án do các đơn vị, doanh nghiệp ngoài thực hiện: 156 dự án.
Tổng diện tích thu hồi GPMB tại các dự án là 18.734.716 m2.
18


Việc thu hồi đất thực hiện dự án trên địa bàn quận Nam Từ Liêm chủ
yếu tập trung vào đất nông nghiệp. Điều này dẫn tới một s lượng khá lớn lao
động dôi dư do không còn đất để canh tác.
* Ƣu điểm:
- Thứ nhất, công tác bồi thường, hỗ trợ khi Nhà nước thu hồi đất



văn bản của các Bộ, ngành hướng dẫn tổ chức thực hiện. Do vậy, trên cùng
địa bàn việc triển khai thực hiện các dự án theo hình thức bồi thường, hỗ trợ
khi Nhà nước thu hồi đất và dự án do Doanh nghiệp tự thực hiện bồi
thường, hỗ trợ theo phương thức thỏa thuận có nhiều bất cập.
Về tổ chức thực hiện công tác GPMB:
Một s cán bộ, công chức, UBND một s phường và một s phòng
ban năng lực và phương pháp làm việc còn hạn chế, chưa khoa học trong xử
lý công việc được giao; chưa quyết liệt giải quyết tồn tại các dự án chuyển
tiếp, kéo dài nhiều năm chưa thực hiện xong.
Cán bộ chuyên môn thuộc các phòng, ban và UBND các phường
ngoài nhiệm vụ chuyên môn phải thực hiện kiêm nhiệm công tác GPMB do
vậy còn hạn chế, hiệu quả chưa cao; tiến độ thực hiện dự án còn chậm chưa
đạt kết quả cao như mong mu n.
+ Việc ph i hợp trong công tác GPMB của các Chủ đầu tư: trong
thời gian vừa qua trên địa bàn quận có một s dự án hiện nay đang dừng
triển khai do:
Chủ đầu tư và các đơn vị có liên quan chưa ph i hợp chặt chẽ trong
thực hiện công tác GPMB như dự án: Trường Emico, dự án B i đỗ xe
Phùng Khoang -Trung Văn...
Chủ đầu tư không b trí nguồn v n kịp thời để chi trả tiền bồi
thường, hỗ trợ đ i với các hộ gia đình dẫn đến các hộ dân bức xúc và kiến nghị.
* Nguyên nhân hạn chế:
- Về chính sách GPMB còn nhiều văn bản quy định chưa rõ ràng,
cụ thể. Trong chỉ đạo thực hiện GPMB, UBND quận Nam Từ Liêm còn
chưa chủ động do trong quá trình thực hiện GPMB còn gặp vướng mắc đ i
với những dự án có yếu t phức tạp và phải xin ý kiến từ các cơ quan có
thẩm quyền.
- Do tách quận nên s lượng cán bộ công chức, nhân viên hợp đồng

phóng mặt bằng là nhiệm vụ rất quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển
kinh tế xã hội, xây dựng của quận.
Trong kế hoạch giải phóng mặt bằng của UBND quận đ xác định
rõ danh mục các dự án quan trọng cần thực hiện và xây dựng rõ tiến độ,
thời gian giải phóng mặt bằng đ i với từng dự án cụ thể, trên cơ sở đó để
các ngành, các cấp, các tổ chức thực hiện. Ban chỉ đạo giải phóng mặt bằng
quận và UBND quận thường xuyên họp giao ban định kỳ và đột xuất để
kiểm điểm tiến độ các dự án và tháo gỡ khó khăn vướng mắc trong công tác
giải phóng mặt bằng đáp ứng kịp thời yêu cầu về tiến độ đề ra.
3.3. Giải pháp hoàn thiện công tác thu hồi đất nông nghiệp của
quận Nam Từ Liêm.

3.3.1. Giải pháp áp dụng linh hoạt các c ín sác và các quy định của
21


n à nƣớc phù hợp vớ đ ều ki n thực tiến của địa p ƣơng
Qua thực tiễn nghiên cứu, chính sách của Trung ương và quy định
của địa phương đ i với quá trình thu hồi, bồi thường, hỗ trợ cho các hộ dân
có đất bị thu hồi chưa bắt kịp với thực tiễn. Vì thế giải pháp hoàn thiện
chính sách và quy định cần nhận được chú ý đặc biêt. Cụ thể là:
- Chính sách về giá đất
+ Hoàn thiện phương thức tính giá đất nông nghiệp theo hướng xác
định giá đất nông nghiệp theo hạng đất chứ không theo phương thức tính theo
khu vực như hiện nay.
- Chính sách hỗ trợ:
Việc tham mưu chính sách bồi thường, hỗ trợ tại các dự án: UBND
quận chỉ đạo Ban bồi thường GPMB quận, Hội đồng bồi thường hỗ trợ và
tái định cư các dự án tham mưu chính sách hỗ trợ cụ thể đ i với các trường
hợp hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất để thực hiện dự án phải đảm bảo

chỉ đạo nâng cao chất lượng hiệu quả của công tác tuyên truyền. Bởi, tuyên
truyền sẽ làm cho người dân hiểu. Khi người dân hiểu và thông sẽ đồng tình
ủng hộ các chủ trương của Đảng, chính quyền các cấp.
Tăng cường công tác tuyên truyền, vận động nhân dân; th ng nhất
quy trình, các bước thực hiện giải phóng mặt bằng (GPMB), công khai,
minh bạch các cơ chế, chính sách; nâng cao chất lượng đội ngũ, tinh thần,
thái độ, trách nhiệm trong thực thi công vụ, giải quyết công việc với công
dân và phát huy vai trò của các tổ chức chính trị - x hội trong việc đại diện
quyền, lợi ích hợp pháp của nhân dân, đề xuất thực hiện các cơ chế, chính
sách và tham gia giải quyết khiếu nại, t cáo.

3.3.4. Xây dựng, triển k a các c ƣơng trìn , dự án giải quyết các tác
động tiêu cực của vi c thu hồ đất đối vớ ngƣờ có đất bị thu hồi:
* Xây dựng, triển khai các dự án phát triển tiểu thủ công nghiệp, các
làng nghề để thu hút lao động tại chỗ, đặc biệt là lao động không có hoặc có
ít khả năng chuyển đổi nghề nghiệp
* Tăng cường xây dựng cơ sở hạ tầng nông thôn
Trong các dự án phát triển, thiệt hại do thu hồi đất không chỉ tác
động trực tiếp lên người có đất bị thu hồi mà còn tác động lên những người
khác. Hạ tầng bị hư hại, giảm công năng; ô nhiễm môi trường, đặc biệt là
môi trường trong khu dân cư. Vì vậy cần tăng cường xây dựng cơ sở hạ
tầng nông thôn như đường đi, kênh mương, hệ th ng cấp thoát nước sinh
hoạt, hệ th ng chuyển tải điện, thông tin liên lạc; hệ th ng hạ tầng xã hội
như trường học, trạm xá, chợ, sân chơi...

3.3.5. Hoàn thi n các thủ tục trong thu hồi, bồ t ƣờng, hỗ trợ
Một trong những vấn đề người dân quan tâm là các thủ tục cần
23