BÀI GiẢNG MÔN HỌC
BÀI GiẢNG MÔN HỌC
“XỬ LÝ TÍN HIỆU SỐ”
“XỬ LÝ TÍN HIỆU SỐ”
TS. Vũ Văn Sơn
TS. Vũ Văn Sơn
Khoa VTĐT – Học Viện KTQS
Khoa VTĐT – Học Viện KTQS
HÀ NỘI 09-09-09

TÀI LiỆU THAM KHẢO
TÀI LiỆU THAM KHẢO
1. “Xử lý tín hiệu & Lọc số”, Nguyễn Quốc Trung
1. “Xử lý tín hiệu & Lọc số”, Nguyễn Quốc Trung
2. “Xử lý tín hiệu số”, Nguyễn Lâm Đông
2. “Xử lý tín hiệu số”, Nguyễn Lâm Đông
3. “Xử lý tín hiệu số”, Quách Tuấn Ngọc
3. “Xử lý tín hiệu số”, Quách Tuấn Ngọc
4. “Xử lý tín hiệu số”, Dương Tử Cuờng.
4. “Xử lý tín hiệu số”, Dương Tử Cuờng.
5. Bài giảng “Xử lý tín hiệu số”, HVCNBC-VT
5. Bài giảng “Xử lý tín hiệu số”, HVCNBC-VT
6. Digital Signal Processing,
6. Digital Signal Processing,

trong miền tần số rời rạc
trong miền tần số rời rạc
Chương 5: Tổng hợp bộ lọc số FIR
Chương 5: Tổng hợp bộ lọc số FIR
Chương 6: Tổng hợp bộ lọc số IIR
Chương 6: Tổng hợp bộ lọc số IIRCh
Ch
ương 1
ương 1
:
:
TÍN HIỆU & HỆ THỐNG RỜI RẠC
TÍN HIỆU & HỆ THỐNG RỜI RẠC
Bài 1 KHÁI NIỆM TÍN HIỆU VÀ HỆ THỐNG
Bài 1 KHÁI NIỆM TÍN HIỆU VÀ HỆ THỐNG
Bài 2 TÍN HIỆU RỜI RẠC
Bài 2 TÍN HIỆU RỜI RẠC
Bài 3 HỆ THỐNG TUYẾN TÍNH BẤT BIẾN
Bài 3 HỆ THỐNG TUYẾN TÍNH BẤT BIẾN
Bài 4 PHƯƠNG TRÌNH SAI PHÂN TUYẾN TÍNH HSH
Bài 4 PHƯƠNG TRÌNH SAI PHÂN TUYẾN TÍNH HSH
Bài 5 SƠ ĐỒ THỰC HIỆN HỆ THỐNG
Bài 5 SƠ ĐỒ THỰC HIỆN HỆ THỐNG
Bài 6 TƯƠNG QUAN CÁC TÍN HIỆU
Bài 6 TƯƠNG QUAN CÁC TÍN HIỆU
là sự thay đổi áp suất không
là sự thay đổi áp suất không
khí theo thời gian
khí theo thời gian

Tín hiệu hình ảnh
Tín hiệu hình ảnh
là hàm độ sáng theo 2 biến không gian
là hàm độ sáng theo 2 biến không gian
và thời gian
và thời gian

Tín hiệu điện
Tín hiệu điện
là sự thay đổi điện áp, dòng điện theo thời
là sự thay đổi điện áp, dòng điện theo thời
gian
gianb.
b.
Phân loại tín hiệu
Phân loại tín hiệu

Theo các tính chất đặc trưng:
Theo các tính chất đặc trưng:

Tín hiệu xác định & tín hiệu ngẫu nhiên
Tín hiệu xác định & tín hiệu ngẫu nhiên

Tín hiệu nhân quả & không nhân quả
Tín hiệu nhân quả & không nhân quả
Tín hiệu nhân quả
Tín hiệu nhân quả
:
:
x(t)=0 : t<0
x(t)=0 : t<0

Tín hiệu không nhân quả
Tín hiệu không nhân quả
: không thoả tính chất trên
: không thoả tính chất trên 
Tín hiệu thực & tín hiệu phức
Tín hiệu thực & tín hiệu phức
Tín hiệu thực
Tín hiệu thực
: hàm theo biến số thực
: hàm theo biến số thực

Tín hiệu phức

Tín hiệu đối xứng (chẵn) & tín hiệu phản đối xứng (lẽ)
Tín hiệu đối xứng
Tín hiệu đối xứng
:
:
x(-n)=x(n)
x(-n)=x(n)

Tín hiệu phản đối xứng
Tín hiệu phản đối xứng
:
:
-x(-n)=x(n)
-x(-n)=x(n)
Theo biến thời gian:
Theo biến thời gian:

Tín hiệu liên tục
Tín hiệu liên tục
: có biến thời gian liên tục
: có biến thời gian liên tục

Tín hiệu rời rạc
Tín hiệu rời rạc

Biên độ
Liên tục
Liên tục
Liên tục
Liên tục
Rời rạc
Rời rạc
Rời rạc
Rời rạc
Thời
Thời
gian
gian
Liên tục
Liên tục
Rời rạc
Rời rạc
Liên tục
Liên tục
Rời rạc
Rời rạcTín hiệu tương tự
Tín hiệu tương tự
x
a
(nT
s
)

d
(n)
n
0 T
s
2T
s
…
9q
8q
7q
6q
5q
4q
3q
2q
q
Tín hiệu số
Tín hiệu số2.
2.
KHÁI NIỆM VÀ PHÂN LOẠI HỆ THỐNG
KHÁI NIỆM VÀ PHÂN LOẠI HỆ THỐNG
a.
a.
Khái niệm hệ thống
Khái niệm hệ thống


:
Tín hiệu vào và ra là tương tự
Tín hiệu vào và ra là tương tự

Hệ thống rời rạc
Hệ thống rời rạc
:
:
Tín hiệu vào và ra là rời rạc
Tín hiệu vào và ra là rời rạc

Hệ thống số
Hệ thống số
:
:
Tín hiệu vào và ra là tín hiệu số
Tín hiệu vào và ra là tín hiệu sốb.
b.
Phân loại các hệ thống xử lý tín hiệu rời rạc
Phân loại các hệ thống xử lý tín hiệu rời rạc

Hệ thống tuyến tính & phi tuyến
Hệ thống tuyến tính & phi tuyến
T
x(n)
x(n)
Hệ thống

T[x
T[x
1
1
(n)]+a
(n)]+a
2
2
T[x
T[x
2
2
(n)]
(n)]

Hệ phi tuyến
Hệ phi tuyến
: không thoả tính chất trên
: không thoả tính chất trên

Hệ thống bất biến & thay đổi theo thời gian
Hệ thống bất biến & thay đổi theo thời gian

Hệ bất biến theo thời guan
Hệ bất biến theo thời guan
:
:
nếu tín hiệu vào dịch đi
nếu tín hiệu vào dịch đi
k

:
:
Tín hiệu ra chỉ phụ thuộc tín hiệu vào ở
Tín hiệu ra chỉ phụ thuộc tín hiệu vào ở
thời điểm quá khứ và hiện tại
thời điểm quá khứ và hiện tại

Hệ không nhân quả
Hệ không nhân quả
: không thoả tính chất trên
: không thoả tính chất trên

Hệ thống ổn định & không ổn định
Hệ thống ổn định & không ổn định

Hệ thống ổn định
Hệ thống ổn định
:
:
nếu tín hiệu vào bị chặn
nếu tín hiệu vào bị chặn
/x(n)/ <
/x(n)/ <∞
∞
thì tín
thì tín
hiệu ra cũng bị chặn

.
Với
Với
T
T
s
s– chu kỳ lấy mẫu và
– chu kỳ lấy mẫu và
n
n
– số nguyên
– số nguyên
Tín hiệu rời rạc
x
s
(nT
s
) ≡ x(n)
Lấy mẫu
Tín hiệu liên tục
x
a
(t)
T
s
=1
t = nT

↑
↑- Gốc thời gian n=0
- Gốc thời gian n=0

Đồ thị
Đồ thị
:
:

Hàm số
Hàm số
:
:



≤≤
=
:
n :).(
)n(x
n
0
3050
n còn lại
n
n

=
=
n
n
δ
n còn lại
-2 -1 0 1 2
1
n
δ(n)

Dãy nhảy bậc đơn vị
Dãy nhảy bậc đơn vị
:
:

0 :0
0 :1
)(



<
≥
=
n
n
nu
-2 -1 0 1 2 3
1



Dãy dốc đơn vị
Dãy dốc đơn vị
:
:

Dãy hàm mũ thực
Dãy hàm mũ thực
:
:

0 :0
0 :
)(



<
≥
=
n
na
ne
n

Dãy sin
Dãy sin
:
:

0
=2π/83.
3.
CÁC PHÉP TOÁN TRÊN TÍN HIỆU
CÁC PHÉP TOÁN TRÊN TÍN HIỆU
a.
a.
Cộng 2 dãy
Cộng 2 dãy
:
:
Cộng các mẫu 2 dãy với nhau
tương ứng với chỉ số n
b.
b.
Nhân 2 dãy
Nhân 2 dãy
:
:
Nhân các mẫu 2 dãy với nhau
tương ứng với chỉ số n
Cho 2 dãy: