BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI

TÔN THANH PHƯƠNG

TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN
NHÁNH SÔNG KA LONG, THÀNH PHỐ MÓNG CÁI,
TỈNH QUẢNG NINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ QUY HOẠCH

Hà Nội - 2015


BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BỘ XÂY DỰNG

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KIẾN TRÚC HÀ NỘI
-------------------------

TÔN THANH PHƯƠNG
KHÓA: 2011 - 2013

TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN
NHÁNH SÔNG KA LONG, THÀNH PHỐ MÓNG CÁI,
TỈNH QUẢNG NINH


lập của tôi. Các số liệu khoa học, kết quả nghiên cứu của Luận văn là trung thực
và có nguồn gốc rõ ràng.

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Tôn Thanh Phương


MỤC LỤC
Lời cảm ơn
Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các ký hiệu, chữ viết tắt
Danh mục các bảng, biểu
Danh mục các hình vẽ, đồ thị
MỞ ĐẦU ....................................................................................................... 1
Lý do chọn đề tài ............................................................................................ 1
Mục đích nghiên cứu ...................................................................................... 2
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .................................................................. 2
Phương pháp nghiên cứu ................................................................................ 2
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài ........................................................ 2
Cấu trúc luận văn ........................................................................................... 3
NỘI DUNG ................................................................................................... 4
CHƯƠNG I: THỰC TRẠNG KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH
QUAN NHÁNH SÔNG KA LONG THÀNH PHỐ MÓNG CÁI - TỈNH
QUẢNG NINH ............................................................................................. 4
1.1. Khái quát về thành phố Móng Cái và sông Ka long ................................. 4
1.1.1. Khái quát về thành phố Móng Cái ........................................................ 4
1.1.2.Khái quát về lịch sử và đặc điểm của sông Ka Long ............................ 12
1.1.3. Vị trí ranh giới khu vực nghiên cứu .................................................... 13

2.4.1. Yếu tố địa hình, địa chất ..................................................................... 57
2.4.2. Yếu tố thuỷ văn .................................................................................. 58
2.4.3. Yếu tố môi trường .............................................................................. 60
2.4.4 Yếu tố khí hậu ..................................................................................... 61
2.4.5. Yếu tố kinh tế - xã hội ........................................................................ 62


5

CHƯƠNG III: TỔ CHỨC KHÔNG GIAN KIẾN TRÚC CẢNH QUAN
NHÁNH SÔNG KA LONG, THÀNH PHỐ MÓNG CÁI, TỈNH QUẢNG
NINH ........................................................................................................... 67
3.1. Quan điểm, mục tiêu của việc tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan
nhánh sông Ka Long .................................................................................... 67
3.2. Nguyên tắc tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan nhánh sông ........... 68
3.3. Tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan nhánh sông Ka Long .............. 69
3.3.1. Tổ chức không gian theo vùng chức năng........................................... 69
3.3.2. Tổ chức không gian theo vùng tác động ............................................. 72
3.3.3. Tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan tổng thể ............................... 74
3.3.4. Tổ chức mạng lưới giao thông ............................................................ 76
3.4. Tổ chức kiến trúc cảnh quan các khu vực cụ thể .................................... 77
3.4.1. Khu vực quảng trường ........................................................................ 77
3.4.2. Khu vực không gian công viên, bến thuyền ........................................ 79
3.4.3. Tuyến đi bộ ven sông.......................................................................... 82
3.5. Giải pháp ánh sáng, vật liệu, màu sắc .................................................... 85
3.6. Giải pháp bảo tồn .................................................................................. 90
3.7. Giải pháp trang thiết bị kỹ thuật Đô thị ................................................. 90
3.8. Giải pháp xử lý môi trường ................................................................... 95
KẾT LUẬN - KIẾN NGHỊ ........................................................................ 96
1. Kết luận .................................................................................................... 96


TNMT

Tài nguyên môi trường

TP

Thành phố

UBND

Ủy ban nhân dân

VĐ

Vành đai

KT - XH

Kinh tế - xã hội

VH - XH

Văn hóa - xã hội


7

DANH MỤC BẢNG BIỂU
Tên bảng

Bản đồ vị trí thành phố Móng Cái trong tỉnh Quảng Ninh

Hình 1.2

Bản đồ thành phố Móng Cái

Hình 1.3

Toàn cảnh thành phố Móng Cái

Hình 1.4

Hoạt động văn hóa, lễ hội- du lịch tại bãi bãi biển Trà Cổ

Hình 1.5

Giao lưu văn hóa Việt - Trung trên sông Ka Long

Hình 1.6

Hoạt động giao thương buôn bán vùng biên

Hình 1.7

Toàn cảnh nhánh sông Ka Long (Bắc Luân hà)

Hình 1.8

Sông Ka Long, nhánh chảy trên biên giới Việt-Trung và nhánh
chảy trong thành phố Móng Cái


Bản đồ điều chỉnh quy hoạch chung thành phố Móng Cái đến
năm 2015 tầm nhìn 2025

Hình 2.2

Cảnh quan ven sông Hàn - Đà Nẵng

Hình 2.3

Cảnh quan ven sông Hương - TP.Huế

Hình 2.4

Tổ chức cây xanh, công trình trang trí, đường dạo ven sông
Seine-Pháp

Hình 2.5

Cảnh quan ven sông Cheonggyecheon tại thủ đô Seoul

Hình 3.1

Bản đồ phân vùng không gian

Hình 3.2

Bản đồ phân vùng tác động

Hình 3.3

Hình 3.12 Mặt cắt ngang sông hướng Nam


10

Hình 3.13 Hình thức cầu đi bộ qua sông
Hình 3.14 Giải pháp trồng cây cho tuyến đi bộ ven sông
Hình 3.15 Mô tả tuyến đường Hữu Nghị
Hình 3.16 Chiếu sáng với các hoạt động khác nhau
Hình 3.17 Chiếu sáng trang trí
Hình 3.18 Đèn chiếu sáng cho tác phẩm điêu khắc
Hình 3.19 Gợi ý một số dạng gạch lát vĩa hè và đường dạo
Hình 3.20 Mô tả hệ thống trang thiết bị trên đường phố
Hình 3.21 Ghế công viên
Hình 3.22 Các loại đèn công viên
Hình 3.23 Một số loại đèn chiếu sáng thấp
Hình 3.24 Trang thiết bị vui chơi của trẻ em
Hình 3.25 Trang thiết bị hạ tầng đô thị


MỞ ĐẦU
Lý do chọn đề tài
Không gian kiến trúc cảnh quan đô thị ven sông không những góp phần
tạo cảnh quan chung mà còn thúc đẩy sự phát triển cho đô thị đó, tạo ra hình
ảnh, bộ mặt mới cho đô thị, xây dựng bản sắc văn hoá riêng cho đô thị đó.
Nhánh sông Ka Long chảy qua khu vực thành phố Móng Cái là một
trong những lưu vực sông có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển của
thành phố Móng Cái nói chung và tỉnh Quảng Ninh nói riêng. Ngoài chức
năng giao thương, kinh doanh, trao đổi hàng hóa... thì trong định hướng quy
hoạch phát triển chung của Thành Phố đây cũng là một trong những trục cảnh

bên tuyến đường Hữu Nghị và Tuệ Tĩnh.
Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp thu thập số liệu:
- Khảo sát điều tra số liệu hiện trạng (chụp ảnh, phỏng vấn, lấy số liệu,
thu thập các văn bản pháp lý, định hướng phát triển, tài liệu các dự án, quy
hoạch đã, đang và sẽ triển khai tại khu vực nghiên cứu).
- Tìm hiểu các tài liệu có liên quan như các đồ án, các bài báo khoa
học, các dự án đã và đang triển khai về nghiên cứu thiết kế đô thị ven sông.
Phương pháp Phân tích:
- Phân tích, tổng hợp số liệu hiện trạng, đánh giá tổng hợp hiện trạng
khu vực nghiên cứu
- Phân tích, học hỏi và rút kinh nghiệm trên cơ sở lý thuyết chuyên môn
các tài liệu thu thập để đưa ra các giải pháp phù hợp với điều kiện của khu vực.
Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
- Đánh giá thực trạng về không gian kiến trúc cảnh quan khu vực hai bờ
nhánh sông Ka Long tại thành phố Móng Cái


- Xây dựng cơ sở lý luận và thực tiễn ứng dụng cụ thể cho việc nghiên
cứu không gian kiến trúc cảnh quan ven sông
- Đề xuất một số giải pháp tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan
nhánh sông Ka Long tại thành phố Móng Cái nhằm phát huy các giá trị
KTCQ, giá trị mặt nước, công năng sử dụng, lịch sử văn hóa của sông Ka
Long gắn với du lịch, dịch vụ - thương mại.
- Góp phần cải tạo đô thị, cải tạo môi trường, nâng cao chất lượng cuộc
sống của nhân dân trong khu vực.
Cấu trúc luận văn
Ngoài phần MỞ ĐẦU và KẾT LUẬN, luận văn có phần NỘI DUNG
bao gồm 3 chương:
Chương I: Thực trạng về tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan

- Tổ chức không gian kiến trúc cảnh ven sông Ka Long là một yếu tố
quan trọng nhằm mang lại chất lượng sống của người dân trong đô thị cũng
như diện mạo của thành phố Móng Cái. Đề tài đã đề xuất một số giải pháp cụ
thể để giải quyết các vấn đề còn tồn tại. Các giải pháp đưa ra đã bổ xung một
cách tích cực và hoàn thiện thêm việc tổ chức không gian kiến trúc cảnh ven
sông Ka Long thúc đẩy sự phát triển chung của đô thị, tạo ra bộ mặt mới, xây
dựng bản sắc văn hoá riêng cho thành phố Móng Cái
- Vì vậy, đề tài " Tổ chức không gian kiến trúc cảnh quan nhánh sông
Ka Long, thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh " là một đề tài thiết thực và
cần thiết cho các bước tiếp theo trong định hướng phát triển của thành phố
Móng Cái
2. Kiến nghị
Trong quá trình triển khai đồ án quy hoạch chi tiết tiếp theo, thành phố
Móng Cái cũng như tỉnh Quảng Ninh cần đặc biệt quan tâm, chú ý đến việc tổ
chức không gian kiến trúc cảnh quan và TKĐT, đầu tư cho các thiết bị đô thị
như biển báo, chỉ dẫn, đèn đường, các tượng đài, bồn hoa…tạo các không


gian xanh, các công trình điểm nhấn, các công trình công cộng cần thể hiện
được các nét kiến trúc hiện đại nhưng vẫn thuận tiện cho sử dụng, vui chơi,
giải trí, thể dục thể thao.... và phù hợp với tính đặc thù của địa phương.
Vấn đề môi trường sống đô thị luôn là vấn đề nóng bỏng, cần đặt ra
trong mỗi thiết kế và đề xuất về kiến trúc cảnh quan khu đô thị đó cũng như
kiến trúc cảnh quan sông Ka Long tại thành phố Móng Cái
Kiến nghị các cấp chính quyền, ban lãnh đạo và chủ đầu tư xây dựng sử
dụng các giải pháp đã đề cập trong luận văn để làm cơ sở cho việc đảm bảo
cho môi trường sống được bền vững.


TÀI LIỆU THAM KHẢO

Đặng Thái Hoàng (1992), Lịch sử nghệ thuật quy hoạch đô thị, Nhà xuất
bản KHKT.

7.

Hàn Tất Ngạn (1999), Kiến trúc cảnh quan, Nhà xuất bản xây dựng.

8.

Hàn Tất Ngạn (1990), Kiến trúc cảnh quan đô thị, Nhà xuất bản xây
dựng.

9.

Hàn Tất Ngạn (1995), Nghệ thuật vườn - Công viên, Nhà xuất bản xây
dựng.

10. Đàm Trung Phường (1995), Đô thị Việt nam, Nhà xuất bản xây dựng
11. Kim Quảng Quân (2000), Thiết kế đô thị có minh họa (Đặng Thái Hoàng
dịch), Nhà xuất bản xây dựng - 2000.
12. Viện quy hoạch đô thị và nông thôn - Bộ xây dựng, Tiêu chuẩn xây dựng
thiết kế quy hoạch cây xanh đô thị, Nhà xuất bản xây dựng.
13. Thủ tướng Chính phủ (2009), Quyết định số 99/2009/QĐ-TTg ngày
19/7/2009 “V/v phê duyệt Đề án phát triển thành phố cửa khẩu quốc tế
Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh đến năm 2020”;


14. Hà Nhật Tân (2006), Từ ý đến hình trong thiết kế cảnh quan, Nhà xuất
bản Văn hóa thông tin.
15. Ngô Thế Thi (1997), Giải pháp thẩm mỹ trong kiến trúc cảnh quan, Tạp