THUC TRANG, GIÀI PHÀP BÀO TON VA PHÀT HUY
GIÀ TR! CÙA LE HÒI TRUYÉN THONG
ò TiNH B A C NINH T R O N G HOAT D O N G DU U C H
THS. BÙI THI HAI YÈN
Gidng vién Khoa Du lich hoc
Truàng DHKHXH&NV- DHQG Ha Nói

Dàt vàn de
Le bòi truyén thdng là mot loai hình sinh boat vàn hoà tdng hgp hé't
sue phong phù, là mot kièu sinh boat rat dàc trung eùa cu dàn sau mot
thdi gian lao dòng mét nhgc. Le bòi thudng duge td ebùc vào nhflng
ngày dàu xuàn, lue tièt trdi màt me va nhàn lue ngudi dàn ndng nbàn.
Tra ve vdi le bòi là trd ve vdi bàn sae vàn hoà ed truyén, vdi tàm linh
eùa con ngudi Viét Nam. Day là dip khdng chi de bay td Idng tdn kinh
vdi càc bàc thành hién, thàn linh, de càu phùe, càu may, de hudng tdi
cài thién, cài dep, ma con dén vdi mot khóng gian rat nbòn nhip, rat
thón dà vdi dù mgi tàng Idp, dia vi, lùa tudi, duge boa mình vào khdng
khi nào nhiét nhu de giài toà bao nói Io toan eùa cudc song thudng nbàt.
Vdi 38 le bài ehinh dàn trai chù yèn trong nhflng tbàng dàu xuàn
dà làm Bàc Ninh sòi dòng han lén bdi bang tram bang ngàn khàch
thàp phuong dén day trày bài. Tièng trdng tièng ehudng nào nùc cùng
vdi càc trd ehoi dàn gian lai càng làm cho khi chat du khàch duge
thàng boa.
Ta ed thè càm nhàn mot so le bòi eùa Bàc Ninh qua nhflng càu
ca xua:
Mong 4 là hói kéo co
Mong 5 hói 0 chang cho nhau ve
631


Móììg 6 di ligi Bó De

Hdng Àn dàng buong cùng phàt, cùng bà Mu à.
Sau phàn le là phàn hdi, day là pbàn ehinh eùa Hdi Lim. Hàng
ngàn ngudi khàp noi kéo ve trày hdi. Hdi dién ra tbàt sdì dòng va nào
632


ntiiet, cac tró etioi truyén thdng thi nhau dién ra, dà'u vài, du, rdi dàu
ed, dét vài... tùng cum, tùng nhdm ho hét, reo vang cùng tièng nhac,
tièng trdng càng làm cho ngày hdi tbém tung bùng.
Song dàc biét Idi cudn du khàch nbàt vàn là tièng bàt quan hg. Càc
lién anh vdi ào the khan xép, d lue soan, gap gd trao duyèn theo Idi ho
ben ude cùng càc lién chi then thùng trong ào md ba md bay, non thùng
quai thao. Cudc bàt dién ra trong nhà, ven ddi, trén thuyén, tièng bàt
nhe nbàng, tram bdng eùa làn diéu dàn ca quan hg cài lén làm say dàm
Idng ngudi va nd càng Idi cudn ngudi nghe hon bdi cài tình, cài nghla
trong càu bàt, nhflng Idi ben ude trao duyén tbàt dàm thàm lai càng làm
cho ddi ben quan hg dùng dàng chang mudn ehia tay.
Dén vdi Hdi Lim, du khàch sé tbue su càm nhàn duge cài hdn eùa
vùng qué quan hg này, tùng gigng bàt nggt ngào, dàm say dén ddi màt
lùng lié'ng, nu cudi hién ngoan. Hg tiép nhau bang tàm long ndng bau,
ndi vdi nhau nhùng Idi vàn nho nhà, lich làm. Vi thè ma ngudi quan
hg noi day duge khen nggi ddng vién:
"Em di khap bón phuong trdi
Khóng dàu lich sU bang ngudi a day "
Là mdt trong 44 làng quan hg gde eùa Bàc Ninh nhung hdi Lim là
noi kèt tinh nhflng dàc sae eùa nhflng làn diéu dàn ca dà tao cho làn
diéu dàn ca này nhflng net ddc dào va dàc sàc riéng. Vi vày, dàn ca
quan hg ngày nay dà trd thành tài san vàn hoà chung eùa dàn tde,
xflng dàng là loai hình vàn hoà tién tién cho thè loai dàn ca trfl tình
Bàc Bd.

639


phu nhu: sàm sua lai càc dd té lé nhu kiéu, Igng, bài vi, khi gioì,
chiéng trdng, trang phue; chuàn bi eàe san vàt tè lé ngon cò hình thùc
dep, chgn ngudi rude va tè lé, tbue hién càc bude trong phàn lé theo
nhflng già tri truyén thd'ng.
Càc trd cboi dàn gian nhu dành vàt, chgi gà dành ed, dành du, kéo
co, thi nàu com, làm ed cflng duge khdi phue, td ebùc trong càc lé bòi.
Dòc dào va bàp dàn du khàch nhàt trong eàe lé bòi d vùng qué này
là sinh boat vàn hda Quan hg. Nhflng làn diéu dàn ca quan hg mugt
ma, da dièt, dàm thàm, sàu làng, phong càcb bièu dién duyèn dàng
tình tfl, thanh nhà vàn duge càc nghé nhàn hàt quan hg bièu dién trong
càc lé bài. Nhflng cuòc thi hàt quan hg dà duge td chùe trong càc lé
bòi bang nàm, dàc biét trong bòi Lim va bòi eùa càc làng Quan hg vdi
su tham già ddng dào eùa càc "bgn hàt Quan hg" tu eàe làng Quan hg.
Vdi nhflng già tri vàn hàa dàc sàc này dà tao cho lé bòi eùa Bàc Ninh
sòi ndi, vui tuoi, bàp dàn du khàch.
Tai mot sd lé bòi, nhiéu ngudi dàn dà tham già bàn hàng luu niém,
tham già kinh doanh dich vu àn ud'ng, vàn chuyèn, vùa gdp pbàn tàng
tbém thu nhàp, tao viéc làm quàng bà, phàt trièn càc làng nghé, vfla
dàp ùng nhu càu mua sàm va nhu càu ve dich vu du lich cho du khàch.
Ben canh nhùng uu diém, tbue trang bào tdn va phàt huy già tri
càc lé bòi eùa Bàc Ninh trong phàt trièn du lich vàn cdn mot sd han
che sau.
* Mot so han che
Càc boat dòng bào tdn va td chùe quàn ly càc lé bòi cdn thiéu
kièm soàt va han che, thiéu lién thdng gifla càc ban ngành va càc càp
ehinh quyén.
Hiéu qua ve kinh tè eùa viéc td chùe càc lé bài chua duge ngành

phàp sau:
Nàng cao nàng lue trinh dò chuyèn món nghiép vu eùa bò mày td
chùe quàn ly ve du lich va vàn bòa. Càn cò su phdi hgp lién thóng chat
che ddng bò, thó'ng nhàt gifla càc càp ehinh quyén, càc ban ngành, càc
td chùe kinh té - xa bòi dàn cu dia phuong trong viéc bào tdn, td chùe
càc lé hòi.
Xày dung càc dinh huóng, càc chié'n luge, càc quy dinh ve vi
viec
V V i A ì «-«1tii.n i-A _l_-
dung di tich lich su vàn hòa Bàc Ninh (de àn, T5/1998).
3. Sd Vàn hda & Thdng tin Bàc Ninh - Dia chi Bàc Ninh 1997.
4- UBND Tinh Bac Ninh - Sd Thuong mai & Du lich Bàc Ninh.
Quy hogch tdng thè phàt trién du lich Bàc Ninh din nàm 2010,
TI 11998.
5. Tran Qude Vugng- Xit Bac ngày xua. Ha Bac ngàn nàm vàn
hién, tgp IH, Ty Vàn hòa Ha Bàc xuàt bàn, 1974.

643