đổi mới phơng pháp dạy học môn ngữ văn
và những yêu cầu đối với giáo viên
Để đáp ứng ngày càng cao với yêu cầu của ngành giáo dục tập trung
mọi điều kiện để thực hiện thật tốt việc dạy và học chơng trình sách giáo
khoa mới, nâng cao chất lợng giáo dục toàn diện. Môn Ngữ văn - một môn
học hớng con ngời vơn tới chân thiện mỹ, để giảng dạy môn ngữ văn đợc
tốt, gắn với đổi mới nội dung sách giáo khoa mới hiện nay đòi hỏi phải đổi
mới phơng pháp dạy học.
Dạy môn Ngữ văn theo quan điểm tích hợp song ngời giáo viên đứng
lớp phải biết thực hiện mọi yêu cầu một cách linh hoạt, sáng tạo, đó là luôn
suy nghĩ về mục tiêu của bộ môn Ngữ văn nói chung để tìm ra những yếu tố
đồng quy giữa ba phân môn tích hợp trong từng thời điểm theo từng vấn đề.
Phải phát huy tính tích cực chủ động của học sinh, giáo viên là ngời hớng
dẫn tổ chức cho học sinh chủ động phát hiện và giải quyết vấn đề giúp học
sinh đợc suy nghĩ nhiều hơn, các em có thể tự đánh giá kết quả học tập của
mình, của bạn.
Khi tiến hành đổi mới phơng pháp dạy học văn ở trờng theo định hớng
trên, mỗi giáo viên cần chú ý tới hai khía cạnh sau:
+ Đổi mới phơng pháp dạy học văn không có nghĩa là phải từ bỏ tất cả
phơng pháp dạy học truyền thống và thay thế bằng phơng pháp dạy học
mới.
+ Cũng không phải là chỉ cải tiến các phơng pháp dạy học hiện có mà
không vận dụng các phơng pháp dạy học mới vào giờ văn, vấn đề là vận
dụng các phơng pháp sao cho linh hoạt phát huy đợc sự chủ động tích cực
học tập môn Ngữ văn của tất cả các đối tợng (giỏi, khá, trung bình, yếu)
nhằm nâng cao hiệu quả giờ học.
Vậy cần hiểu rõ đợc phơng pháp dạy học là gì ? Phơng pháp dạy học là
cách tổ chức hớng dẫn thởng thức khám phá tác phẩm văn học nhằm đạt
hiệu quả chất lợng cao.
Ví dụ: Phơng pháp đọc sáng tạo: Là trực cảm, cảm thụ tác phẩm qua
trực giác cha phân tích, thể hiện năng lực thẩm mỹ. Đọc diễn cảm một

giác học tập ngữ văn. Tất nhiên sự tự giác này có thể bắt đầu từ sự ép buộc
của giáo viên nh bắt các em phải nghe, đọc, làm bài tập rồi chính từ sự ép
buộc này, giáo viên bằng tri thức và nghệ thuật s phạm tạo ra sự hứng thú
say mê của các em tới văn học. Một giọng đọc nhẹ nhàng, âm hởng vừa
phải giàu tình cảm thể hiện đúng vai (phù hợp với t tởng, tình cảm trong tác
phẩm) của giáo viên văn, có thể tác động đến việc hình thành những cảm
xúc, tình cảm, những ấn tợng tích cực ở học sinh. Có những nội dung văn
- 2 -
học đợc truyền đến học sinh qua lối thuyết giảng đầy cảm hứng của giáo
viên và thức dậy trong các em những xúc cảm tích cực.
Dạy văn có nghĩa là phải biến tác phẩm của tác giả thành tác phẩm của
mỗi ngời học, kết quả của việc dạy văn là tạo ra ở mỗi học sinh những rung
động, cảm thông, hiểu biết về t tởng, tình cảm của nhà văn thể hiện trong
tác phẩm, phải phân tích lí giải đánh giá đợc những t tởng, tình cảm đó. Do
vậy trong dạy học văn phải rất tôn trọng tính cá nhân, tránh o ép, đặt sự
cảm, hiểu văn của ngời này tới ngời khác. Cách dạy học văn trớc đây cha
thực chú trọng tới năng lực cảm thụ văn học cũng nh khả năng tái tạo hình
tợng văn học cũng nh khả năng tái tạo hình tợng văn học ở mỗi cá nhân học
sinh và do đó cha tạo ra đợc ở các em niềm say mê tìm hiểu, khám phá th-
ởng thức các giá trị văn học. Cách dạy nh thế cha đúng với bản chất của
việc dạy học văn. Phơng pháp dạy học văn mới yêu cầu mỗi giờ văn thực sự
trở thành những giờ các em trực tiếp hứng thú tích cực tìm hiểu các giá trị
văn học đồng cảm, thấu hiểu nó bằng chính tâm hồn, tình cảm của mình.
Hơn thế nữa, các em phải chủ động tìm đến sách vở, tài liệu có liên quan
đến các nội dung văn học chính khoá để làm giàu hơn với tri thức văn học
của mình.
- Một điểm khác khi tiến hành giờ văn phải tạo cho học sinh lớp mình
thói quen có nhu cầu bộc lộ những suy nghĩ, hiểu biết của mình qua các
hoạt động thảo luận, trao đổi với thầy, với bạn những hoạt động nghe, ghi
chép nghĩ phải đ ợc bộc lộc bằng ngôn ngữ nói hoặc viết. Đây là một hoạt