PHÒNG GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO ĐAM RƠNG
TRƯỜNG TIỂU HỌC LƯƠNG THẾ VINH

ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP
RÈN KĨ NĂNG TÍNH NHẨM
CHO
HỌC SINH LỚP 2

Người viết: Lưu Thị Mai
Đơn vị : Trường Tiểu học Lương Thế Vinh

ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP RÈN KĨ NĂNG TÍNH NHẨM
CHO
Đạ Rsal,
thángLỚP
5 năm 2011
HỌC
SINH
2

1


I / Đặt vấn đề:

Để đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của ngành
GD – ĐT nói chung, bậc Tiểu học nói riêng, thì việc nâng
cao chất lượng Dạy – Học đảm bảo thực chất, toàn diện
chính là mục tiêu giáo dục của bậc Tiểu học. Bậc Tiểu
học là nền tảng của hệ thống giáo dục Quốc dân để
đạt được yêu cầu trên trước hết phải Dạy – Học tốt, trong

Xt ph¸t tõ thùc tiƠn triĨn khai thùc hiƯn ch¬ng tr×nh vµ c¸c
bé m«n häc líp 2 để vËn dơng luyện tập thực hành tốt thì
cần phải “ Lun tÝnh nhÈm cho häc sinh líp 2 ” trong gi¶ng d¹y
m«n to¸n 2 phÇn céng , trõ cã nhí trong ph¹m vi 100, nh»m trang
bÞ cho häc sinh mét t duy míi, mét ph¬ng ph¸p míi khoa häc vµ vËn
dơng kiÕn thøc ®· häc trong ®ßi sèng.

2


1- T×nh tr¹ng thùc tÕ khi cha thùc hiƯn GP :
Gi¸o viªn thùc hiƯn ®Çy ®đ c¸c yªu cÇu cđa tiÕt d¹y, t¨ng cêng
lun tËp thùc hµnh , h×nh thµnh kÜ n¨ng to¸n häc cho häc sinh ,
song viƯc khun khÝch häc sinh
tÝnh b»ng nhiỊu c¸ch, lùa chän c¸ch tÝnh cßn h¹n chÕ. Häc sinh
thc b¶ng céng trõ , n¨m ®ỵc tht tÝnh , cha thÊy ®ỵc sù ®a
d¹ng phong phó cđa c¸c bµi tËp , kh¶ n¨ng vËn dơng céng trõ nhÈm
trong ®ßi sèng chËm .
III / Những giải pháp thực hiện
§¬n vÞ c¬ b¶n cđa qu¸ tr×nh d¹y häc lµ c¸c tiÕt d¹y v× vËy trong
qu¸ tr×nh d¹y häc gi¸o viªn ph¶i nghÜ ®Õn tõng tiÕt häc . BÊt cø
tiÕt häc nµo còng cã mét sè bµi tËp ®Ĩ cđng cè , thùc hµnh trùc
tiÕp c¸c kiÕn thøc míi, gi¸o viªn võa gióp häc sinh n¾m ch¾c kiÕn
thøc kÜ n¨ng c¬ b¶n nhÊt võa h×nh thµnh ®ỵc ph¬ng ph¸p häc tËp
cho c¸c em .
Cïng víi viƯc ®ỉi míi vỊ cÊu tróc, néi dung s¸ch gi¸o khoa, trong
mçi tiÕt häc gi¸o viªn tỉ chøc híng dÉn häc sinh ho¹t ®éng häc tËp
gióp c¸c em n¾m ®ỵc kiÐn thøc c¬ b¶n vỊ phÐp céng trõ cã nhí
trong ph¹m vi 100, khun khÝch häc sinh t×m ra kÕt qu¶ b»ng
nhiỊu c¸ch .§ång thêi h×nh thµnh vµ rÌn cho häc sinh c¸c kÜ n¨ng

và chuẩn bị cơ sở cho việc laọp bảng cộng có nhớ.
- Lập bảng cộng dạng 9 cộng với một số và học thuộc chẳng hạn
9+2=
...
9+3=
9+9=
9+4=
+ Cách 1:
Học sinh tự tìm ra kết quả bằng các thao tác trên que tính .

+Cách 2:
Cho học sinh nhận xét về các phép tính ? ( Số hạng thứ nhất của
các phép tính đều là 9 ) khi cộng 9 với một số tách 1 ở số sau để
có 9 +1 = 10 cộng với số còn lại của số sau rồi tính nhẩm . Với cách
này học sinh khắc sâu kiến thức, tránh lạm dụng đồ dùng trực
quan.
Học thuộc công thức cũng chỉ là bớc đầu chiếm lĩnh kiến thức,
giáo viên giúp học sinh nhận ra: Học không phải chỉ để biết mà
học còn để maứ làm , để vận maứ dụng. Thông qua hệ thống bài
tập học sinh biết cách vận dụng những kiến thức cơ bản đẫ học
để làm bài, giáo viên khuyến khích học sinh tìm kết quả bằng
nhiều cách , nhận xét đa ra cách giải nhanh nhất .
Chẳng hạn:
Bài tập 1: Tính nhẩm trang 15
9+3=
3+9=
9+6=
6+9=
9+8=
8+9=

Cách 2 : Vận dụng cách tính nhẩm của bài 9 + 5 các em có thể
tính nh sau:
29 +5 =29 + 1 + 4 = 30 + 4 = 34
* Bài 49 +25
Cách 1 (SGK) 49 +25 =

49
* 9 cộng 5 bằng 14, viết 4 nhớ 1.
+25
*4 cộng 2 bằng 6, thêm 1 bằng 7, viết 7.
74
Cách 2 Tính nhẩm:49 + 25 = 49 + 1 + 24 = 50 + 24 = 74
*Các bài dạng 8 + 5 ; 7 + 5 ; 6 + 5 ; 28 + 5 ; 47 + 5 ; 26 + 5 ; 38
+ 25 ; 47 + 25 ;
36 + 15
Thực hiện tơng tự dạng nh trên :
Học sinh ghi nhớ: muốn cộng nhẩm hai số ta làm tròn chục một số.
Khi thêm vào số có hàng đơn vị lớn hơn bao nhiêu đơn vị để số
đó tròn chục thì phải bớt đi ở số hạng kia bấy nhiêu đơn vị.
2.Phép trừ
Các bài dạng 11-5 ; 31- 5 ;51-15
* Bài 11trừ đi một số 11-5
-Học sinh thực hiện tính 11-5 bằng các thao tác trên que tính, có
thể trả lời bằng nhiều cách để tìm ra kết uqả 11-5
đặt tính rồi tính
11
(Học sinh nắm đợc thuật tính)
-5

5

Các cột còn lại thực hiện tơng tự.
Dựa vào cách tính nhẩm bài 11- 5, học sinh vận dụng tính nhẩm
trong các bài tiếp theo.
* Bài 31-5
Cách 1: Đặt tính 31-5 =?
31
*1 không trừ đợc 5 lấy 11 trừ 5 bằng 6 viết 6 nhớ 1
- 5
26
*3 trừ 1 bằng 2 viết 2

Cách 2 tính nhẩm
31-5 =(31+5) -(5+5)=
36 - 10 = 26
* Bài 51-15
Cách 1 (SGK) 51 -15 = ?
52
*1 không trừ đợc 5 lấy 11-5 bằng 6 viết 6 nhớ 1.
-15
*1 thêm 1 bằng 2, 5 trừ 2 bằng 3, viết 3
36
Cách 2 : Tính nhẩm:
51 - 15 = 51 + 5 ) - ( 15 + 5) = 56 - 20 = 36

6


* C¸c bµi d¹ng 12 – 8 ; 32 – 8 ; 52 – 28 ; 13 – 5 ; 33 - 5 ; 53
– 15 ; 14 – 8 ; 34 – 8 ; 54 - 18
Thùc hiƯn t¬ng tù nh trªn.

8