I H C THÁI NGUYÊN
TR

NG

I H C NÔNG LÂM

V TH MINH

TH

NGHI M GIEO

M VÀ ÁNH GIÁ NH H

THÀNH PH N RU T B U

N SINH TR

NG C A

NG C A

CÂY LÁT HOA (CHUKARASIA TABULARIS A.JUSS)
GIAI O N V

N

M

KHÓA LU N T T NGHI P


THÀNH PH N RU T B U

N SINH TR

NG C A

NG C A

CÂY LÁT HOA (CHUKARASIA TABULARIS A.JUSS)
GIAI O N V

N

M

KHÓA LU N T T NGHI P

H ào t o
Chuyên ngành
L p
Khoa
Khóa h c
Gi ng viên h ng d n

IH C

: Chính quy
: Lâm nghi p
: Lâm nghi p k43 N02

ng ý cho b o v k t qu
tr

ch i

GS.TS

ng khoa h c

ng Kim Vui

V th Minh

Xác nh n c a giáo viên ch m ph n bi n
(Kí và ghi rõ h tên)


ii

L IC M

N

Th c t p t t nghi p có ý ngh a vô cùng quan tr ng
ó là d p

i v i m i sinh viên,

giúp m i sinh viên c ng c l i nh ng ki n th c ã h c và b



ng c a cây Lát

m”.

tài m t cách thu n l i b ng ni m say mê, nhi t

tình và s c g ng c a b n thân v i s giúp

c a th y giáo GS.TS

ng

Kim Vui, các th y cô trong khoa. Tôi xin bày t lòng bi t n chân thành t i
Ban giám hi u nhà tr

ng, Ban ch nhi m khoa Lâm nghi p ã quan tâm t o

m i i u ki n cho tôi trong quá trình th c hi n chuyên

.

Do th i gian và v n ki n th c có h n, nên ch c ch n
kh i nh ng sai sót. Tôi r t mong nh n
th y cô và các b n

b n

tài c a tôi


B ng 4.5: B ng sai d t ng c p xi xj

i v i h t n y m m các công th c..... 26

B ng 4.6: K t qu theo dõi quá trình sinh tr ng chi u cao c a cây Lát hoa
các công th c thí nghi m............................................................... 27
B ng 4.7: T ng h p k t qu sinh tr ng chi u cao c a các công th c cu i t
thí nghi m ..................................................................................... 29
B ng 4.8. Phân tích ph ng sai m t nhân t
i h n h p ru t b u tác ng
n sinh tr ng chi u cao c a cây Lát hoa .................................... 30
B ng 4.9: B ng sai d t ng c p xi xj cho sinh tr

ng v chi u cao vút ng n

c a cây Lát hoa ............................................................................. 31
B ng 4.10. ng thái ra lá c a cây Lát hoa các công th c thí nghi m ....... 32
B ng 4.11: T ng h p k t qu
ng thái ra lá c a cây Lát hoa l n o cu i ....... 34
B ng 4.12. Phân tích ph ng sai 1 nhân t nh h ng c a h n h p ru t b u
t i ng thái ra lá c a cây Lát hoa. ................................................ 35
B ng 4.13: B ng sai d t ng c p xi xj
B ng 4.14: K t qu

ánh giá ch t l

ng thái ra lá c a cây Lát hoa ....... 36

ng cây con


các CTTN... 38


v

DANH M C CÁC T

HNL

:

VI T T T

i h c nông lâm

CTNN

: Công th c thí nghi m

LSD

: Ch tiêu sai d

CT

: Công th c

H

: Chi u cao

1.3. M c tiêu nghiên c u ................................................................................ 2
1.4. Ý ngh a c a

tài .................................................................................... 2

Ph n 2: T NG QUAN V N

NGHIÊN C U ....................................... 4

2.1. C s khoa h c ........................................................................................ 4
2.2. Nh ng nghiên c u trên Th gi i .............................................................. 6
2.3. Nh ng nghiên c u trong n

c ................................................................. 7

2.4. T ng quan khu v c nghiên c u................................................................ 9
2.4.1. V trí

a lý,

a hình............................................................................. 9

2.4.2.

c i m

2.4.3.

c i m khí h u, th i ti t.................................................................... 9



3.4.1.1. V t t ............................................................................................... 12
3.4.1.2. B trí thí nghi m.............................................................................. 12
3.4.2. Ph

ng pháp n i nghi p ..................................................................... 15

Ph n 4: K T QU VÀ PHÂN TÍCH K T QU ..................................... 21
4.1. X lý kích thích h t gi ng cây Lát hoa .................................................. 21
4.2. K t qu nghiên c u nh h

ng c a h n h p ru t b u

n chi u cao và s

lá c a cây Lát hoa......................................................................................... 26
4.2.1. Thành ph n ru t b u nh h

ng

n s sinh tr

ng chi u cao c a cây

Lát hoa ......................................................................................................... 26
4.2.2. Thành ph n ru t b u nh h
4.3. ánh giá ch t l

ng



1

Ph n 1

M
1.1

U

tv n
Trong giai o n hi n nay, ng

i ta quan tâm nhi u h n t i v n

t , ít quan tâm t i các ch c n ng khác c a r ng. Di n tích r ng

kinh
c tr ng

hi n nay ch y u là r ng s n xu t v i m c ích kinh t , nh ng cây tr ng
chính có th i gian sinh tr
r ng ch a k p n
th i gian sinh tr

ng ng n nh : keo, m , qu ... Trong khi c u trúc

nh, ch a phát huy

c h t ch c n ng r ng.Nh ng cây có


n th và vân g nên r t

trang trí n i th t,

c a chu ng. G Lát hoa

gia d ng và

m c m ngh . Nh a

cây màu vàng trong su t có th dùng pha tr n v i nhi u lo i cây khác
d ng. Hoa ch a ch t nhu m màu vàng và màu

s

có th nghiên c u làm ch t

nhu m màu th c ph m. Lá non ch a kho ng 15-22% ta-nanh có th t n d ng
cho y h c ho c nhu m s i v i. Trong y h c ng
ch t gây se m nh và th

ng dùng

i ta dùng v cây nh m t

h s t.

Lát hoa l n nhanh, thân th ng, g t t, t tr ng 0,6, th m n màu h ng
nh t, vân m n, ít b n t, cong vênh, m i m t.Cây 7-8 tu i có th x ván làm


th i

gian, nhân l c, v t l c, v n… công tác s n xu t gi ng c ng là m t vi c quan
tr ng. Ch t l

ng cây gi ng có vai trò quy t

tr ng r ng. Có nhi u ph
ph

nh t i hi u qu c a công tác

ng pháp nhân t o gi ng cung c p cho r ng tr ng,

ng pháp nhân gi ng b ng h t ã

c áp d ng r ng rãi và lâu

i

Vi t

Nam và có hi u qu khá cao.
Thái Nguyên là m t t nh thu c khu v c ông b c b v i

a hình nhi u

i núi khá thích h p cho vi c tr ng cây Lát hoa. Xu t phát t nh ng v n
nói trên tôi ti n hành th c hi n

tài

+ Ý ngh a trong h c t p, nghiên c u khoa h c
- C ng c l i ki n th c lý thuy t ã h c.
- Trong quá trình th c hi n

tài, vi c thu th p s li u giúp tôi h c h i

th c t và làm quen v i th c ti n s n xu t, th c hi n
cây con t h t cho loài cây Lát hoa.

c k thu t gieo

m


3

- Vi c tìm hi u
ph

tài là c s cho vi c

xu t ph

ng pháp t o b u, theo dõi t l n y m m, ph

tình hình sinh tr

ng pháp x lý h t,


c t m quan tr ng và nh

ng to l n c a công tác gi ng trong lâm nghi p. S quan tâm lúc ó ch

y u là v m t s l

ng sao cho

quan tâm nhi u v m t ch t l
h

l

ng cây gi ng

tr ng r ng mà ch a

ng c a cây gi ng. Tuy nhiên c ng ã có nh ng

ng c b n trong s n xu t kinh doanh, s d ng gi ng t t.
C n nh n m nh r ng h t gi ng t t bao g m c s ch b nh, kh e m nh,

s c s ng cao, có ch t l
Ch t l

ng di truy n.

ng h t gi ng b


u. Và c n k t h p phòng

tr , tiêu di t b nh h i, n m trong lô h t, gi m thi t h i trong quá trình gieo
m v sau.
Ngày nay có khá nhi u ph
nhi t

ng pháp x lý h t gi ng nh x lý b ng

, thu c hóa h c, tia phóng x , c gi i…
H t Lát hoa có cánh dài 1 - 1.5cm, r ng 5mm, x lý b ng cách ngâm

v in

c m.
Theo b Lâm nghi p, (1994), cây con s n xu t trong v

n

m b o ph m ch t t t, phù h p v i i u ki n t nhiên, khí h u,

m ph i
t ai


5

gi m b t s c nh tranh c a loài v i cây khác. Vi c ch m sóc cây con trong
v



n sinh tr

m. H n h p ru t b u t t ph i

lý tính và hóa tính giúp cây sinh tr

ng c a cây con

m b o nh ng i u ki n

ng nhanh và kh e m nh. M t h n h p

ru t b u nh , thoáng khí, kh n ng gi n

c cao nh ng nghèo ch t khoáng

c ng không giúp cây phát tri n t t. Ng

c l i m t h n h p ru t b u ch a

nhi u ch t khoáng nh ng c u trúc
c ng làm nh h

t n ng, khó th m n

và ch t ph gia

t cát pha


tri n t t vi c b sung ch t khoáng b ng cách bón phân là r t c n thi t. Trong
giai o n v

n

m các y u t c n

m (N) m c dù có hàm l

c quan tâm là

m, lân, kali.

ng không cao nh ng l i có vai trò quan

tr ng b c nh t. Thi u Nito cây không th t n t i. Nito là thành ph n chính c u
t o nên các axit amin t
Vai trò c a protein
c. Nito thúc

ó t ng h p nên các protein trong c th th c v t.

i v i s s ng c a c th th c v t là không th thay th

y cây t ng tr

quang h p m nh. N u thi u

ng chi u cao, âm ch i nhi u, lá to và xanh,



m.

Kali (K) có vai trò trong vi c chuy n hóa n ng l
hóa c a cây, i u khi n quá trình s d ng n
m

ng và quá trình

c, thúc

d ng NH4+, giúp cây t ng kh n ng ch ng

ng

y quá trình s d ng

, ch ng sâu b nh, ch u

h n và rét. Do v y n u thi u kali cây có các bi u hi n v hình thái nh lá h i
ng n, phi n lá h p, màu l c t i sau chuy n sang màu vàng, xu t hi n nh ng
ch m

, lá b khô cháy r i r xu ng.
Các ch t ph gia th

có tác d ng làm cho

ng



7

Nghiên c u v s l
(Tectona grandis L.)

ng và kích th

c h t cây g T ch n y m m

c t ch c t i t nh Lampang và phòng thí nghi m h t

gi ng, C c lâm Nghi p Hoàng Gia, Bangkok.
Nghiên c u v

nh h

ng c a presowing, ph

ng pháp i u tra h t

gi ng n y m m c a 10 lo i cây lâm nghi p, sau khi l u tr m t n m,

c

th c hi n nh m t ng t l n y m m c a nh ng h t gi ng b ng cách xem xét
giá tr n y m m. Nhi u ph

ng pháp i u tra khác nhau



t ng n ng su t cho cây tr ng nh vào kh n ng
ng ch t cho cây, bên c nh ó còn thân thi n v i

ng.

2.3. Nh ng nghiên c u trong n

c

Vi t Nam c ng ã có nhi u nh ng công trình nghiên c u v gieo
m. Nhìn chung, khi nghiên c u gieo
th

ng h

ng vào xác

tr

ng c a cây con. Nh ng nhân t

m cây g các nhà nghiên c u

nh các nhân t sinh thái có nh h

ng l n

n sinh



ng 0 -25% so v i b u. M t s nghiên c u c ng

ng vào xem xét ph n ng c a cây g non v i n

v n

ng s d ng phân

c, tuy v y ây là m t

khá khó kh n do còn thi u nh ng i u ki n nghiên c u c n thi t.
Nh ng nghiên c u nh h

cây con c ng

c nhi u tác gi

(2000) 6 , kích th
20 30cm,

ng c a kích th

cb u

n sinh tr

ng c a

quan tâm. Theo Nguy n Tu n Bình


phân chu ng + 1%N + 3%P + 1%K
bariaensis Pierre) sinh tr

m b o cho cây C m lai (Dalbergia

ng t t nh t trong giai o n v

Nguy n Tu n Bình (2002) c ng nh n

t feralit

sét trên granit có tác d ng nâng cao s c sinh tr
lân supe photphat thích h p cho sinh tr

n

ng l n

vàng trên phi n th ch

ng cho cây con. Hàm l

ng

ng c a cây con là2 -3%, phân NPK

ng b u.

Theo Hoàng Công


ng b u. T

ng t , phân supe

photphat là 1%, phân h u c hoai là 15- 20%.
2.4. T ng quan khu v c nghiên c u
2.4.1. V trí

a lý,

a hình

- Phía B c giáp ph

ng Quán tri u

- Phía Nam giáp ph

ng Th nh án

- Phía Tây giáp xã Phúc hà
- Phía ông giáp khu dân c tr
15o,

a hình ch y u là

ng DHNL Thái nguyên.

i bát úp không có núi cao.


t

N

P2O5

K2O

t

Ch tiêu trên 100g

t

N

P2O5

K2O

pH

1-10

1,776 0,024 0,241 0,035

3,64

456

c i m khí h u, th i ti t
V

n

m c a tr

ng

i h c Nông Lâm Thái Nguyên n m trong khu

v c xã Quy t Th ng thành ph Thái Nguyên nên có
h u c a thành ph Thái Nguyên. Khí h u nhi t
là nóng m và khô l nh.
L

ng m a trung bình n m: 1500-2000mm

y

các

c i m khí

i gió mùa, có hai mùa rõ r t


10

Nhi t


ng và ph m vi nghiên c u

*

it

ng nghiên c u

Cây Lát hoa giai o n v

n

m

* Ph m vi nghiên c u
Ph

ng pháp kích thích h t gi ng n y m m và nh h

ru t b u
3.2.

n sinh tr

ng c a h n h p

ng chi u cao, s lá c a cây trong giai o n v

n


ng c a h n h p ru t b u

- ánh giá ch t l
3.4. Ph

n sinh tr

ng cây con và d tính t l xu t v

ng c a cây Lát hoa
n

ng pháp nghiên c u

- K th a ch n l c nh ng k t qu , tài li u tham kh o
- Th c hi n k thu t: x lý kích thích h t gi ng n y m m, t o b u, gieo
h t, ch m sóc cây con (làm c , bón phân, t

in

c…)

- Ph

ng pháp b trí thí nghi m, thu th p s li u

- Ph

ng pháp t ng h p và b trí thí nghi m i u tra


c o, các lo i b ng bi u…

- V t t : Phân bón vi sinh h u c NTT,

u trâu, thu c tr sâu…

3.4.1.2. B trí thí nghi m
* Thí nghi m 1: Kích thích h t gi ng n y m m
- Thí nghi m ti n hành theo 3 công th c, m i công th c l p l i 3 l n,
m i l n l p l i là 30h t. V y m i công th c là 90h t. T ng s h t trong thí
nghi m là 271h t.
+ Công th c 1: 1 sôi 4 l nh (20oC)
+ Công th c 2: 2 sôi 3 l nh (40oC)
+ Công th c 3: 3 sôi 2 l nh (60oC)
B

c 1:V sinh s ch s d ng c dùng

B

c 2: Ki m tra h t, lo i b h t lép, m c, t p ch t l n trong h t.

B

c 3: Ngâm h t trong thu c tím n ng

phút, v t ra
B


kho ng 25oC),

c lã s ch.

c 6: Theo dõi quá trình n y m m c a h t.

Khi h t n y m m thì ta

nh kì theo dõi 2 ngày 1 l n vào bu i sáng, ghi

chép s h t n y m m vào b ng 3.1


13

B ng 3.1. Theo dõi s h t n y m m
Ngày theo

Công

S h tn y

S h t s ng

S h t

Ghi

dõi



t.
+ K thu t t o túi b u: Lo i v b u PE m u en, b o

óng b u ho c quá trình ch m sóc cây trong v
cây không b h h ng. Kích th
t và phân

c tr n

m

c b u: 5x8cm.
u tr

c khi óng b u. Ru t b u ph i

và ngón tr c ng mi ng túi ra. Tay thu n b c

m.

ng th i dùng ngón tay cái

t, ót bàn tay l i

t vào b u

ng th i n áy b u ch t, còn 2/3 phía trên b u l ng h n.

Lu ng x p b u ph i có n n ph ng, b trí lu ng theo m t v

t vun xung quanh

c

nh lu n b u c ng


14

+ Tra h t vào b u:
B

c 1: T

B

c 2: T o m t l gi a b u,

sâu g p ôi

i m cho lu ng b u tr

c khi gieo

mb o

sâu khi gieo h t (h t nh

ng kính h t, h t to ph kín)


- Sinh tr

m

ng v chi u cao và s lá

- K t qu ghi vào m u b ng 3.2
B ng 3.2: Theo dõi sinh tr

TT

Công th c 1

Công th c 2

Chi u

Chi u

S

cao(cm) lá

ng c a cây Lát hoa
Công th c 3

S lá Chi u

cao(cm)


+ Công th c 1: 3% phân vi sinh h u c NTT + 97%

t t ng A

+ Công th c 2: 5% phân vi sinh h u c NTT + 95%

t t ng A

+ Công th c 3: 7% phân vi sinh h u c NTT + 93%

t t ng A

+ Công th c 4:

i ch ng (không phân + 100%
B ng 3.3: S

S l n nh c l i

3.4.2. Ph

t t ng A)

b trí thí nghi m
Công th c thí nghi m

1

CT1


ng sai m t nhân t

B

c 1: Nh p s li u vào máy tính

B

c 2: Phân tích và x lý s li u

T l n y m m và th n y m m tính theo t l ph n tr m
+ T l n y m m là t l ph n tr m gi a s h t n y m m bình th
so v i h t em ki m tra,

ng

c bi u th b ng công th c:
T ng s h t n y m m

T (%) =

T ng s h t ki m nghi m

x 100

+ Th n y m m là t l ph n tr m h t n y m m bình th
th i gian

ng trong 1/3



ng sai m t nhân t

ng c a cây Lát hoa ta dùng ph

ng

ki m tra k t qu thí nghi m.

Trong ó:
- Nhân t A là công th c thí nghi m (CTTN)
- Gi s nhân t A chia làm a CTTN c p khác nhau, m i c p có tr s
quan sát l p l i bj l n, k t qu

c s p x p theo b ng sau:

B ng 3.4: S p x p các tr s quan sát phân tích ph
A

ng sai m t nhân t

Các tr s quan sát
K t qu trung bình c a các l n nh c l i

SiA

1

X11X12………..……...... X1b1


….

……. ……………………………

….

A

SaA

Xa1Xa2…………………..Xaba

jA
1
2
3

....
….
iA

….
….
aA

S
- C t 1: Các c p nhân t A
- C t 2: Các tr s quan sát (s l n nh c l i cho m i công th c c a nhân
t A)
- C t 3: T ng giá tr quan sát trong m i c p