Header Page 1 of 128.

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------

NGUYỄN THANH TÙNG

QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG
ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI
NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI
THƢƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH THÁI BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ TÀI CHÍNH - NGÂN HÀNG

Hà Nội – 2015

luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 1 of 128.


Header Page 2 of 128.

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
---------------------

NGUYỄN THANH TÙNG

QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG
ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI
NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI CỔ PHẦN NGOẠI

tháng

năm 2015

Tác giả

Nguyễn Thanh Tùng

luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 3 of 128.


Header Page 4 of 128.

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan: Luận văn với đề tài “Quản lý rủi ro tín dụng đối
với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng thương mại cổ phần
Ngoại thương Việt Nam - Chi nhánh Thái Bình” là công trình nghiên
cứu riêng của tôi.
Các số liệu trong luận văn đƣợc sử dụng trung thực. Kết quả nghiên cứu
đƣợc trình bày trong luận văn này chƣa từng đƣợc công bố tại bất kỳ công
trình nào khác. Nếu sai tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm.
Hà Nội, ngày tháng

năm 2015

Tác giả luận văn

Nguyễn Thanh Tùng

luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 4 of 128.


defined.
2.2.3.Cách thức luận văn sử dụng phƣơng phápError!

Bookmark

not

defined.
2.3. Phƣơng pháp so sánh. .............................. Error! Bookmark not defined.

luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 5 of 128.


Header Page 6 of 128.

2.3.1. Nội dung phƣơng pháp .................... Error! Bookmark not defined.
2.3.2. Mục đích luận văn sử dụng phƣơng phápError!

Bookmark

not

Bookmark

not

defined.
2.3.3.Cách thức luận văn sử dụng phƣơng phápError!
defined.

defined.
3.1.3 Tỷ lệ nợ xấu ...................................... Error! Bookmark not defined.
3.1.4. Hiệu quả sử dụng vốn...................... Error! Bookmark not defined.
3.1.5. Vòng quy vốn tín dụng .................... Error! Bookmark not defined.
3.1.6. Tình hình sử dụng vốn tín dụng ...... Error! Bookmark not defined.
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 6 of 128.


Header Page 7 of 128.

3.1.7.Tỷ lệ tài sản đảm bảo........................ Error! Bookmark not defined.
3.2 Thực trạng công tác quản lý rủi ro tín dụng các doanh nghiệp vừa và nhỏ
tại ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam - Chi nhánh Thái Bình . Error!
Bookmark not defined.
3.2.1. Các nội dung cơ bản về quản lý rủi ro tín dụngError!

Bookmark

not defined.
3.2.2. Thƣc trạng về công tác quản lý rủi ro tín dụng đối với các doanh
nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam - Chi
nhánh Thái Bình ........................................ Error! Bookmark not defined.
3.3. Đánh giá công tác quản lý rủi ro tín dụng các doanh nghiệp vừa và nhỏ
tại Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam - Chi nhánh Thái Bình Error!
Bookmark not defined.
3.3.1. Những kết quả đạt đƣợc. ................. Error! Bookmark not defined.
3.3.2 Hạn chế của công tác quản lý rủi ro tín dụng các doanh nghiệp vừa
và nhỏ ........................................................ Error! Bookmark not defined.
3.3.3 Nguyên nhân tồn tại hạn chế trong công tác quản lý rủi ro tín dụng
................................................................... Error! Bookmark not defined.


not

defined.
4.2.7 Nâng cao chất lƣợng nguồn nhân lực, năng lực của cán bộ tín dụng Error!
Bookmark not defined.
4.2.8. Ngăn ngừa, khắc phục và xử lý nợ quá hạnError! Bookmark not
defined.
4.2.9. Quản lý giám sát chặt chẽ, có hiệu quả công tác trƣớc, trong và sau
giai đoạn giải ngân, nhất là hoạt động kiểm tra sử dụng vốn vay ...... Error!
Bookmark not defined.
4.2.10. Nâng cao chất lƣợng tài sản đảm bảoError!

Bookmark

not

defined.
4.3 Một số kiến nghị ..................................... Error! Bookmark not defined.
4.3.1. Đối với ngân hàng Nhà nƣớc .......... Error! Bookmark not defined.
4.3.2. Đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏError!

Bookmark

not

defined.
KẾT LUẬN ...........................................................................................98
TÀI LIỆU THAM KHẢO ............................................................................ 99


Ngoại thƣơng Việt Nam
Ngân hàng Thƣơng mại cổ phần
Ngoại thƣơng Việt Nam - Chi nhánh
Thái Bình
Doanh nghiệp vừa và nhỏ

4.

DNVVN

5.

RRTD

Rủi ro tín dụng

6.

DPRR

Dự phòng rủi ro

7.

NHNN

Ngân hàng Nhà nƣớc

8.


GHTD

Giới hạn tín dụng

14.

CBTD

Cán bộ tín dụng

i
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 9 of 128.


Header Page 10 of 128.

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU
STT

Bảng

1

Bảng 3.1

2

Bảng 3.2

Nội dung

Bảng 3.6

7

Bảng 3.7

8

Bảng 3.8

9

Bảng 3.9

10

Bảng 3.10

Hiệu quả sử dụng vốn của ngân hàng
Vietcombank Thái Bình
Hiệu quả hoạt động sử dụng vốn vay tại
Vietcombank Thái Bình
Hiệu quả sử dụng vốn vay các DNVVN
tạiVietcombank Thái Bình
Vòng quay vốn tín dụng tại ngân hàng
Vietcombank Thái Bình
Tình hình nợ xấu của Vietcombank Thái Bình
Tình hình nợ xấu của các DNVVN
Vietcombank Thái Bình
Tỷ lệ nợ xấu trên địa bàn tỉnh Thái Bình


Tỷ lệ cho vay các lĩnh vực trong nền kinh tế

57

của Vietcombank Thái Bình
2

Hình 3.2

Cơ cấu cho vay theo thời hạn của
Vietcombank Thái Bình

iii
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 11 of 128.

58


Header Page 12 of 128.

LỜI MỞ ĐẦU
1. Tính cấp thiết của đề tài
Ngân hàng là một trong những nhân tố quan trọng cấu thành nên nền
kinh tế. Đặc biệt trong xu hƣớng toàn cầu hóa hiện nay, ngân hàng càng thể
hiện rõ vai trò của mình. Cùng với các ngành kinh tế khác, ngân hàng có
nhiệm vụ bình ổn thị trƣờng tiền tệ, kiềm chế đẩy lùi lạm phát, là kênh dẫn
vốn chủ yếu cho nền kinh tế, tài trợ cho các nhà đầu tƣ, phát triền thị trƣờng
ngoại hối…
Trong các nghiệp vụ của ngân hàng thì tín dụng ngân hàng là hoạt động

hiện trong một thời gian ngắn. Nó phải đƣợc tiếp diễn không ngừng, luôn đòi
hỏi những giải pháp mới để đáp ứng đƣợc sự phát triển của nền kinh tế trong
nƣớc và bắt kịp sự tiến bộ với ngành ngân hàng trên thế giới. Xuất phát từ
thực tiễn đó, em đã chọn đề tài “Quản lý rủi ro tín dụng đối với các doanh
nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng thương mại cổ phần Ngoại thương Việt Nam
– Chi nhánh Thái Bình” nhằm đóng góp vào, có ý nghĩa thiết thực trong hoạt
động quản lý rủi ro tín dụng của Ngân hàng.
2. Mục đích
2.1. Mục đích nghiên cứu
Trình bày những cơ sở lý luận về tín dụng và rủi ro tín dụng.
Phân tích đánh giá thực trạng chất lƣợng tín dụng tại ngân hàng
Vietcombank – Chi nhánh Thái Bình.
Đƣa ra các giải pháp nhằm hạn chế rủi ro tín dụng tại ngân hàng
Vietcombank – Chi nhánh Thái Bình.
2.2. Câu hỏi nghiên cứu
Để nghiên cứu đề tài : “Quản lý rủi ro tín dụng đối với các doanh
nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Ngoại thƣơng Việt Nam
– Chi nhánh Thái Bình”, luận văn lần lƣợt đi vào giải quyết các câu hỏi sau:
+ Những chỉ tiêu nào đƣợc sử dụng để đo lƣờng và kiểm soát rủi ro tín
dụng của ngân hàng thƣơng ma ̣i đố i với các DNVVN?

2
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 13 of 128.


Header Page 14 of 128.

+ Vietcombank chi nhánh Thái Bình đang phải đối mặt với những rủi ro
nào trong hoạt động tín dụng đối với khách hàng là các DNVVN?
+ Làm thế nào có thể quản lý rủi ro tín dụng trong hoạt động tín dụng

+ Đề xuất các giải pháp nhằm hạn chế rủi ro tín dụng tại Vietcombank
Thái Bình.
6. Cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, luân văn
gồm 4 chƣơng :
Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về quản lý
rủi ro tín dụng của các ngân hàng thƣơng mại
Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu
Chƣơng 3: Thực trạng quản lý rủi ro tín dụng các doanh nghiệp vừa và
nhỏ tại ngân hàng thƣơng mại cổ phần Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh
Thái Bình.
Chƣơng 4: Giải pháp tăng cƣờng quản lý rủi ro tín dụng các doanh nghiệp
vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam – Chi nhánh Thái
Bình nói riêng và tại ngân hàng TMCP Ngoại thƣơng Việt Nam nói chung.

4
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 15 of 128.


Header Page 16 of 128.

Chƣơng 1
TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ
QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI
1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu
Quản lý rủi ro tín dụng các DNVVN là một trong những vấn đề nhận
đƣợc sự quan tâm rất lớn từ các ngân hàng thƣơng mại cũng nhƣ các nhà
nghiên cứu. Đã có nhiều bài viết, công trình nghiên cứu về đề tài này.
- Nghiên cứu về khái niệm rủi ro tín dụng
Nghiên cứu về khái niệm rủi ro tín dụng tác giả Lê Thị Hồng Điều

Trong bài nghiên cứu của tác giả Lê Nguyên Phƣơng Ngọc " Quản lý
rủi ro tín dụng trong hoạt động cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân
hàng thƣơng mại cổ phần kỹ thƣơng Việt Nam chi nhánh thành phố Hồ Chí
Minh" năm 2007 thì tác giả cũng nêu ra vai trò và nhiệm vụ quản lý rủi ro tín
dụng nhƣ sau:
+ Ngân hàng có các chính sách cho vay và các phƣơng thức kiểm tra sử
dụng vốn vay hiệu quả, đảm bảo quá trình thu hồi vốn vay có kết quả tốt nhất.
+ Các cơ quan chức năng có thẩm quyền nhƣ Ngân hàng Nhà nƣớc dễ
dàng kiểm soát hoạt động cho vay của các ngân hàng, cũng nhƣ kiểm soát
đƣợc thì trƣờng tài chính một cách tốt nhất.
+ Luồng vốn trong dân cƣ đƣợc luân chuyển một cách có hiệu quả từ
ngƣời dân đến ngân hàng và từ ngân hàng đến ngƣời dân có nhu cầu vay vốn.
+ Ngƣời đi vay có kế hoạch sử dụng vốn vay một cách có hiệu quả và
kịp thời điều chỉnh kế hoạch kinh doanh cho phù hợp với từng thời kỳ.
- Nghiên cứu về mô hình quản lý rủi ro tín dụng
Nghiên cứu về mô hình quản lý rủi ro tín dụng hiện nay, tác giải Nguyễn
Đào Tố trong bài viết đăng trên trang điện tử luattaichinh.wordpress.com ngày
25/11/2008 đã chỉ ra những tín hiệu mới trong mô hình quản trị rủi ro tín dụng
của các Ngân hàng Việt Nam. Giờ đây khi đến một số ngân hàng nhƣ
Vietinbank, ACB,BIDV... chúng ta không con thấy các Phòng tín dụng, là bộ
phận trƣớc đây tiếp xúc khách hàng và tiến hành thẩm định hồ sơ vay vốn để
xem xét quyết định cho vay. Chúng ta đƣợc làm quen với một khái niệm là
Phòng Quan hệ khách hàng, là đầu mối tiếp xúc và tiếp nhận đầy đủ các yêu

7
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 18 of 128.


Header Page 19 of 128.


với bộ phận xử lý nợ để xử lý tài sản đảm bảo.

9
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 20 of 128.


Header Page 21 of 128.

Tại phòng quản trị rủi ro tín dụng : định kỳ hàng tháng hoặc hàng quý
sẽ thực hiện công tác kiểm tra đánh giá diễn biến dƣ nợ của toàn bộ hệ thống
ngân hàng.
Thƣ́ hai, đố i với mô hình quản trị tín dụng của ngân hàng Vietinbank
Từ năm 2011 trở về trƣớc, Vietinbank thực hiện mô hình quản lý tín
dụng phân tán. Theo đó, các phòng khách hàng, phòng giao dịch tại chi nhánh
thực hiện tất cả các bƣớc của quy trình đối với khách hàng đủ điều kiện theo
mức ủy quyền phán quyết ( chi nhánh tìm kiếm, thẩm định, phê duyệt cấp tín
dụng, giải ngân, giám sát, thu nợ). Phòng quản lý rủi ro tại chi nhánh chỉ có
vai trò thẩm định rủi ro độc lập trong một số trƣờng hợp, chủ yếu ý kiến chỉ
để cảnh báo và có tính chất tham khảo. Trƣờng hợp vƣợt mức ủy quyền phán
quyết hoặc khách hàng không có đủ điều kiện, chi nhánh sẽ trình Hội sở tái
thẩm định. Phòng quản lý rủi ro tại Hội sở có vai trò nhƣ chi nhánh.
Năm 2012 Vietinbank có sự chuyển đổi mô hình quản lý rủi ro tín
dụng. Theo đó phòng khách hàng tại chi nhánh và trụ sở chính có chức năng
kinh doanh, thực hiện tìm kiếm khách hàng, lập báo cáo đề xuất tín dụng mà
không còn chức năng thẩm định nhƣ trƣớc. Trên cơ sơ thu thập thông tin do
phòng khách hàng cung cấp và các thông tin cần thiết khác, phòng Quản lý rủi
ro tại chi nhánh đóng vai trò chủ yếu trong việc thẩm định để trình Ban lãnh
đạo Chi nhánh/Hội đồng tín dụng cơ sở/ trình Hội sở chính quyết định. Đối
với trƣờng hợp vƣợt ủy quyền phán quyết hoặc khách hàng không đủ điều
kiện, chi nhánh trình Trụ sở chính, phòng đầu mối thực hiện tái thẩm định là

và nhỏ. Hà Nội: NXB Đại học Kinh Tế Quốc Dân.
9.

Lƣu Thị Hƣơng, 2004. Thẩm định tài chính dự án. Hà Nội: NXB Tài Chính.

10. Nguyễn Minh Kiều, 2008. Tín dụng và thẩm định tín dụng ngân hàng. Hà
Nội: NXB Tài chính.
11. Nguyễn Văn Lê, 2014. Tăng trưởng tín dụng ngân hàng đối với doanh
nghiệp vừa và nhỏ ở Việt Nam trong điều kiện kinh tế vĩ mô bất ổn. Luận
án Tiến sỹ kinh tế. Học viện Ngân hàng.
12. Ngân hàng Nhà nƣớc Việt Nam, 2005. Quyết định số 493/2005/QĐNHNN ngày 22/4/2005 Quy định về phân loại nợ, trích lập và sử dụng
11
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 22 of 128.


Header Page 23 of 128.

dự phòng để xử lý rủi ro tín dụng trong hoạt động ngân hàng của tổ
chức tín dụng. Hà Nội.
13. Ngân hàng Nhà nƣớc Việt Nam, 2007. Quyết định số18/2007/QĐ-NHNN
về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy định về phân loại nợ, trích
lập và sử dụng dự phòng để xử lý rủi ro tín dụng trong hoạt động ngân
hàng theo QĐ 493/2005/QĐ-NHNNngày 22/4/2005 của Thống đốc
NHNN. Hà Nội.
14. Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Ngoại thƣơng Việt Nam - Chi nhánh Thái
Bình. Báo cáo thường niên năm 2010-2014.
15. Lê Nguyên Phƣơng Ngọc, 2007. Quản lý rủi ro tín dụng trong hoạt động
cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng thương mại cổ phần kỹ
thương Việt Nam chi nhánh thành phố Hồ Chí Minh. Luận văn Thạc sỹ
Kinh tế. Trƣờng Đại học Thành phố Hồ Chí Minh.

24. Peter S.Rose and Sylvia C.Hudgins (2007). “Bank Management and
Financial Services”. Mc Graw Hill International Edition.
25. Sirpal R, 2009. Manage internatinal payments and minimise risk, Journal
of Financial Management USA, 33 (9), pp. 36-45

13
luan van thac si - luan van kinh te - khoa luan - tai lieu -Footer Page 24 of 128.