MỞ ĐẦU
Kinh tế chính trị là một môn khoa học xã hội. Tên gọi kinh tế chính trị
xuất hiện do kết hợp các từ có nguồn gốc Hy Lạp với nghĩa là "Thiết chế xã
hội". Danh từ khoa học "kinh tế chính trị" được đưa ra vào năm 1615. Từ
khi ra đời đến nay môn khoa học kinh tế chính trị đã trải qua nhiều giai đoạn
phát triển. Qua từng giai đoạn các nhà kinh tế học nổi tiếng trên khắp thế
giới đã đề cập đến rất nhiều vấn đề thuộc phạm trù kinh tế. Đi sâu tìm hiểu,
phân tích, giải thích để nhằm tìm ra được lời giải thích đúng đắn nhất về các
vấn đề thuộc phạm trù kinh tế. Trong quá trình phát triển đã có những nhận
thức khác nhau về đối tượng nghiên cứu chủ nghĩa trọng thương cho rằng,
đối tượng nghiên cứu là lĩnh vực lưu thông mà chủ yếu là ngoại thương. Chủ
nghĩa trọng riêng thì cho rằng đối tượng là lĩnh vực sản xuất nhưng lại chỉ
giới hạn ở sản xuất nông nghiệp. Còn chủ nghĩa Mác thì quan niệm: kinh tế
chính trị thực chất là môn khoa học có tính lịch sử. Nó nghiên cứu tư liệu có
tính chất lịch sử, nghĩa là một tư liệu luôn luôn thay đổi, nó nghiên cứu
những quy luật đặc thù của từng giai đoạn phát triển của sản xuất và trao
đổi. C. Mác đã xác định đối tượng nghiên cứu là phương thức sản xuất từ
bản chủ nghĩa và những quan hệ sản xuất và trao đổi. V.I.Lênin cũng xác
định: kinh tế chính trị tuyệt nhiên không nghiên cứu "sự sản xuất " mà
nghiên cứu như quan hệ xã hội giữa người với người trong sản xuất, nghiên
cứu chế độ xã hội của sản xuất. Trong tất cả các vấn đề thuộc phạm trù kinh
tế chính trị đã được các nhà kinh tế học đưa ra có một vấn đề rất quan trọng
mà các nhà kinh tế học đưa ra là vấn đề hàng hoá, giá trị của hàng hoá, năng
suất lao động cường độ lao động. Vậy, mối quan hệ giữa lượng giá trị của
hàng hoá với năng suất lao động và cường độ lao động như thế nào? Ý nghĩa
của mối quan hệ này ra sao? Việc nghiên cứu này đã vận dụng vào thực tiễn
đến đâu và như thế nào? Vậy, chúng ta sẽ cùng xem xét, tìm hiểu để trả lời
1
cho những câu hỏi trên một cách đúng đắn nhất theo quan điểm của các nhà
kinh tế học đã đưa ra.
2

động cụ thể tạo ra một loại giá trị sử dụng nhất định lao động cụ thể càng
nhiều loại giá trị sử dụng khác nhau. Các lao động cụ thể hợp thành hệ thống
phân công lao động xã hội. Còn lao động trừu tượng là lao động có người
sản xuất hàng hoá, nếu coi là sự hao phí sức lực nói chung của con người,
không kể đến hình thức cụ thể của nó như thế nào, thì gọi là lao động trừu
tượng. Lao động trừu tượng chính là lao động hao phí đồng chất của con
người.
Giữa lượng giá trị của hàng hoá và năng suất lao động, cường độ lao
động có một mối quan hệ mật thiết ràng buộc lẫn nhau. Lượng giá trị là do
lượng lao động hao phí để sản xuất ra hàng hoá đó quyết định. Đo lượng lao
động bằng thước đo thời gian như: một giờ lao động, một ngày lao động,
một tháng lao động .... Do đó lượng giá trị của hàng hoá cũng do thời gian
quyết định. Trong thực tế, một loại hàng hoá đưa ra thị trường là do rất
nhiều người sản xuất ra, nhưng mỗi người sản xuất do điều kiện sản xuất,
trình độ tay nghề là không giống nhau, nên thời gian lao động cá biệt để sản
xuất ra hàng hoá khác nhau. Thời gian lao động cá biệt quyết định lượng giá
trị cá biệt hàng hoá của từng người sản xuất. Nhưng lương giá trị xã hội của
hàng hoá không phải được tính bằng lượng thời gian lao động cá biệt mà
bằng thời gian lao động xã hội cần thiết. Thời gian lao động xã hội cần thiết
là thời gian cần thiết để sản xuất ra một hàng hoá trong điều kiện bình
thường của xã hội, tức là với trình độ kỹ thuật trung bình và cường độ lao
động trung bình so với hoàn cảnh xã hội nhất định. Thông thường thời gian
lao động xã hội cần thiết trùng hợp với thời gian lao động cá biệt của những
người cung cấp đại bộ phận loại hàng hoá nào đó trên thị trường.
4
Thời gian lao động xã hội cần thiết để sản xuất ra từng loại hàng hoá
khác nhau là khác nhau. Ví dụ: Thời gian lao động xã hội cần thiết sản xuất
một cái thước kẻ ít hơn thời gian lao động xã hội cần thiết để sản xuất ra
một cái áo... Do thời gian lao động xã hội cần thiết luôn thay đổi, nên lượng
giá trị của hàng hoá cũng là một đại lượng luôn thay đổi, không cố định. Sự