UBND HUYỆN KRÔNG ANA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

Tên đề tài: Một số biện pháp giáo dục truyền thống
“Tương thân tương ái” tại Liên đội tiểu học lê lợi.
Lĩnh vực: Hoạt động Đội
Họ và tên tác giả: Hòa Quang Hải
Đơn vị: Trường Tiểu học Lê lợi

Krông Ana, tháng 3 năm 2018

0


I. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh là tổ chức tập hợp giáo dục thiếu
nhi trở thành con ngoan, trò giỏi, cháu ngoan Bác Hồ, công dân có ích trong
tương lai và lấy 5 điều Bác Hồ dạy làm mục tiêu phấn đấu và rèn luyện. Đội
Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh được khẳng định là lực lượng giáo dục
trong và ngoài nhà trường, nó thể hiện sự lớn mạnh của Đội trong quá trình hoạt
động, tạo cho Đội viên được giáo dục và tự giáo dục thông qua các hoạt động
tập thể mà Đội tổ chức.
Chủ tịch Hồ chí Minh đã từng nói "Có tài mà không có đức là người vô
dụng, có đức mà không có tài làm việc gì cũng khó". Bởi vậy, việc giáo dục
trong nhà trường là rất quan trọng, đặc biệt với đặc điểm tâm lí của học sinh tiểu
học thì việc giáo dục đạo đức trong nhà trường tiểu học càng quan trọng hơn
nhiều. Trong nội dung giáo dục cho học sinh, bên cạnh việc giáo dục đạo đức
thông qua các môn học còn phương pháp giáo dục đạo đức thông qua các hoạt
động xã hội. Đó là công tác hoạt động Đội, xuất phát từ đặc điểm nhận thức của
học sinh “Từ trực quan sinh học đến tư duy trừu tượng" và "Từ tư duy trựu

truyền thống đặc trưng riêng của mình. Hệ thống giá trị đó chính là sự kết tinh
tất cả những gì tốt đẹp nhất được chắt lọc qua nhiều thời đại lịch sử để tạo nên
bản sắc riêng của một dân tộc. Giá trị văn hóa truyền thống đó được truyền lại
cho thế hệ sau và trở thành một động lực nội sinh để phát triển đất nước.
Ở Việt Nam đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, truyền thống “Lá lành đùm
lá rách”, “Tương thân tương ái” trở thành những giá trị ổn định. Nó là những
thước đo, khuôn mẫu đánh giá nhân cách con người, hành vi của mỗi cá nhân và
cả cộng đồng xã hội. Dân tộc Việt Nam có truyền thống yêu nước, thương nòi,
là một đất nước với 4000 năm xây dựng và giữ nước. Đã trải qua bao nhiêu cuộc
chiến tranh, đặc biệt từ khi có Đảng lãnh đạo, bao lớp thanh niên đã lên đường
3


làm nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc. Họ đã không tiếc xương máu, tuổi thanh xuân
cống hiến cho Tổ quốc. Bao nhiêu người đã ra đi và không trở về và có người
trở về thì đã hết tuổi trẻ của mình, hoặc mang trong mình nhiều thương tích và
còn có những người không đựơc làm bố, làm mẹ, làm vợ…Chiến tranh đã làm
cho bao người mẹ mất con, bao người vợ mất chồng và chiến tranh cũng khẳng
định tinh thần yêu nước, ý chí quật cường của dân tộc ta. Dân tộc Việt Nam vốn
có tinh thần “Tương thân tương ái” truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”.
Chiến tranh đã để lại trên đất nước Việt Nam bao bà mẹ Việt Nam anh hùng,
bao thương binh liệt sĩ, bao người neo đơn không nơi nương tựa và xã hội ngày
nay còn rất nhiều những em học sinh gia đình nghèo khó, khuyết tật và mồ côi,
cơ nhỡ. Với truyền thống của dân tộc, sự quan tâm tới các gia đình chính sách,
gia đình neo đơn, trẻ em nghèo, khuyết tật, không chỉ của Đảng, chính phủ mà
của tất cả mọi người trong xã hội.
Với thế hệ măng non chủ nhân tương lai của đất nước, làm tốt công tác
giáo dục truyền thống “Tương thân tương ái” chúng ta giáo dục được lòng yêu
nước, yêu con người, yêu lao động, ghét những điều xấu xa và biết tiết kiệm.
Để các em làm tốt công tác giáo dục truyền thống “Tương thân tương ái”

nhưng được sự quan tâm sâu sắc của Phòng Giáo dục và Đào tạo, Hội đồng đội
huyện và nhà trường đã hướng dẫn, chỉ đạo, cũng như sự quan tâm của các bậc
phụ huynh học sinh, tạo điều kiện về vật chất, ủng hộ tinh thần giúp cho Liên
đội hoạt động thông suốt và tăng thêm tinh thần trong việc học tập và hoạt động
phong trào.
Tổng phụ trách Đội, anh chị phụ trách Chi đội, lớp Nhi đồng ý thức trách
nhiệm luôn cố gắng hoàn thành nhiệm vụ, luôn chú trọng việc giáo dục truyền
thống ”Tương thân tương ái”, ”Lá lành đùm lá rách” tình yêu thương giúp đỡ
con người cho Đội viên, nhi đồng.
Các em Đội viên, nhi đồng ngoan hiền, lễ phép, vâng lời, chịu khó tích
cực tham gia các hoạt động của đội.

5


Trong những năm học vừa qua nhà trường đã tổ chức nhiều hoạt động
phong trào nhằm mục đích giáo dục truyền thống “Tương thân tương ái” như
phong trào “Mỗi tổ chức, cá nhân gắn với một địa chỉ nhân đạo”; các hoạt động
như “Áo trắng tặng bạn”, “Đôi bạn cùng tiến”, “Vòng tay bè bạn”…. ngoài việc
tạo cho các em có sân chơi bổ ích còn thu hút 100% các em học sinh tham gia và
tham gia khá tốt.
Đã giáo dục cho các em đội viên nhi đồng nhận thức cao hơn về truyền
thống tương thân tương ái, yêu thương giúp đỡ bạn bè, gia đình neo đơn, người
có công với cách mạng. Bên cạnh đó, các em học sinh nghèo trong liên đội đã
được liên đội giúp đỡ về cả tinh thần và vật chất. Tuy những món quà, sự hỗ trợ
của liên đội chưa cao nhưng đã phần nào động viên, khuyến khích các em vươn
lên trong học tập cũng như trong cuộc sống.
Từ đó công tác hỗ trợ, giúp đỡ bạn nghèo, gia đình khó khăn, giúp đỡ gia
đình thương binh, những người có công với cách mạng đã trở thành truyền
thống của Liên đội từ nhiều năm trước.

a. Mục tiêu của giải pháp
Nhìn rõ được thực trạng về công tác giáo dục truyền thống ”Tương thân
tương ái” tại Liên đội nhằm phát huy những điểm mạnh, khắc phục và hạn chế
những điểm yếu. Đồng thời đưa ra được những biện pháp, giải pháp phù hợp để
nâng cao giáo dục truyền thống ”Tương thân tương ái” cho đội viên, nhi đồng
giúp các em có lòng nhân ái, tình yêu thương giúp đỡ con người, giúp cho việc
tổ chức các hoạt động nhân đạo có hiệu quả cao hơn.
Biện pháp áp dụng công nghệ thông tin: Các em sẽ tự ý thức và hiểu sâu
hơn về lòng nhân ái và tình yêu thương con người thông qua các câu truyện, bài
báo, video về gương người tốt việc tốt trên mạng internet.

7


Biện pháp tổ chức các buổi ngoại khóa: Thực hiện đúng quy định của
chuyên môn, của ngành, của trường đề ra. Ngoài ra thông qua các buổi ngoại
khóa đó đã giáo dục các em tình yêu quê hương đất nước, con người, tinh thấn
đoàn kết. Khơi dậy trong thiếu nhi niềm tự hào về truyền thống vẻ vang của dân
tộc. Và từ đó các em đã có những hành động thiết thực, sống có ích cho gia đình
và xã hội. Luôn xứng đáng là con ngoan trò giỏi, cháu ngoan Bác Hồ.
Giúp các em tìm hiểu và ôn lại lịch sử và các sự kiên quan trọng của đất
nước.
Biện pháp tổ chức văn hóa – văn nghệ: Tổ chức cho các em có sân chơi
lành mạnh, vui vẻ. Giúp các em mạnh dạn, tự tin trước đám đông và thể hiện
được năng khiếu của bản thân.
Liên đội phát hiện, bồi dưỡng các hạt nhân có năng khiếu, khuyến khích
các em tham gia vào các hoạt động của nhà trường
Thông qua các buổi diễn văn nghệ quyên góp và xây dựng quỹ “Vì bạn
nghèo” – giúp đỡ các em học sinh nghèo trong liên đội, trao tặng quà, học bổng
cho học sinh nghèo.

giúp đỡ người nghèo, giúp đỡ bạn bè…
Sử dụng máy chiếu, máy tính để trình chiếu cho các em xem trong quá
trình các em xem TPT phân tích nội dung để các em hiểu sâu hơn qua đó giáo
dục truyền thống “Tương thân tương ái” cho các em.
Ngoài ra tôi còn lưu vào các máy tính trong phòng máy những nội dung
đã tìm kiếm được để các em tự mở lên xem vào những giờ giải lao sau những
tiết học căng thẳng.
* Biện pháp tổ chức các buổi ngoại khóa
Tổ chức vào tuần thứ hai của tháng, nội dung tổ chức theo chủ đề, chủ
điểm của tháng. Ví dụ như: tháng 9 – Chào mừng ngày Quốc khánh 2/9, mừng
năm học mới; tháng 10 – Chào mừng ngày thành lập Hội Liên hiệp Phụ Nữ Việt
Nam 20/10; tháng 11 – Chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11; tháng 12 –

9


chào mừng ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam 22/12; tháng 1+2 Mừng Đảng mừng xuân...
Tổng phụ trách chọn lọc những câu hỏi có liên quan đến những sự kiện
lịch sử trong tháng tổ chức để giúp các em tìm hiểu bằng nhiều hình thức đan
xen nhau giữa các tháng như: tổ chức sinh hoạt ngoài trời, viết bài tìm hiểu có
đánh giá nhận xét, khen thưởng gương “Người tốt việc tốt”, trao quà cho học
sinh nghèo…
*Biện pháp tổ chức văn hóa – văn nghệ
TPT lên kế hoạch ngay từ đầu năm học, vì đây là hoạt động lớn nên cần
có thời gian để các lớp nhi đồng – chi đội chuẩn bị. Có thể tổ chức trong tháng
có các ngày lễ lớn vừa giúp các em vui chơi vừa giúp các em có thể ghi nhớ các
ngày lễ lớn của đất nước.
TPT có thể linh động tổ chức các buổi văn nghệ bằng nhiều hình thức
khác nhau để thu hút học sinh. Tại trường tiểu học Lê Lợi năm học 2014-2015
tổ chức hội thi “Búp măng xinh”, đến năm học 2015-2016 tổ chức thi văn nghệ “

Chương trình phải thể hiện được đặc trưng của phương pháp giáo dục và
tự giáo dục. Khai thác động viên và phát huy được sự tham quan của học sinh
một cách tự giác, sáng tạo từ khi mở đầu cho đến khi kết thúc, phải tạo được
không khí thoải mái vui tươi hấp dẫn.
Chương trình buổi tham quan phải được sắp xếp phù hợp với đặc điểm
tâm sinh lý, với quy trình phát triển tình cảm, nhận thức và năng lực của đội
viên. Chuẩn bị tốt và tổ chức thực hiện cụ thể, thống nhất và chu đáo.

11


Tổ chức cho học sinh tiêu biểu đi tham quan bảo tàng tỉnh Đắc Lắc nơi
ghi lại dấu tích ông cha hào hùng một thuở, nơi ghi lại những giá trị truyền
thống muôn đời không lay chuyển của con người Việt Nam: trung dũng, kiên
cường, anh hùng, bất khuất. Các em đã được nghe hướng dẫn viên hướng dẫn
tham quan và thuyết minh về truyền thống oanh liệt một thời của cha anh ta với
những trận đánh ác liệt, những chiến trường đẫm máu của các anh, với những
chiến tích thật lẫy lừng của anh bộ đội Cụ Hồ được lưu giữ lại dấu ấn cho muôn
đời qua hình ảnh, hiện vật và tư liệu. Từ những cái chén, cái bình uống nước của
các anh bộ đội đến những sợi xiềng xích, gông cùm mà quân giặc đã hành hạ bộ
đội ta. Từ đó các em học sinh mới hiểu, thấm thía cuộc sống hoà bình ngày hôm
nay.
Cùng trong lần tham quan này các em đã được đến “ Bảo tàng dân tộc”
nơi đây lưu giữ đầy đủ hình ảnh đồng bào dân tộc Êđê, Bana….., nhìn thấy được
những nét văn hóa đặc trưng, những nét chạm trổ hoa văn tinh tế của người dân
tộc trên quần áo, những bộ cồng chiêng, dụng cụ để thuần phục voi rừng, chiếc
thuyền độc mộc do người đồng bào tự đẻo v.v,… từ đó giúp các em hiểu thêm
về nét văn hóa của dân tộc Êđê, Bana..
Các em hiểu thêm về văn hoá dân tộc các anh em sinh sống trên mảng đất quê
hương Đắc Lắc. Hình ảnh chiếc xe tăng minh chứng lịch sử trong những ngày đấu

Trong những năm học qua Liên đội Lê Lợi đã làm tròn trách nhiệm mà xã
hội, các cấp, các ngành đã giao cho.
100% các em học sinh tham gia tìm hiểu tranh ảnh video về tấm gương
người tốt việc tốt, những việc làm đầy lòng nhân ái giúp đỡ nhau trong cuộc
sống qua máy tính, mạng internet…

13


Hàng năm Liên đội tổ chức thường xuyên các cuộc thi tìm hiểu về quê
hương, đất nước con người Việt Nam, viết bài tìm hiểu về lịch sử nước Việt
Nam thông qua các ngày lễ lớn như ngày thành lập Đội thiếu niên tiền phong Hồ
Chí Minh, Ngày thành lập đoàn TNCS Hồ Chí Minh….thu hút 100% các em
học sinh tham gia và có đánh giá khen thưởng cụ thể. Tổ chức nói chuyện truyền
thống về anh bộ đội cụ Hồ nhân ngày 22-12. Hàng năm vào những ngày 22-12
nhà trường đều tổ chức cho các em đi viếng, quyét dọn Đài tưởng niệm xã nhà.
Qua đó giúp các em luôn nhớ ơn những người đã ngã xuống cho cuộc sống yên
bình hôm nay.

Hình ảnh tổ chức các hoạt động ngoại khóa
Từ đó có thể nói rằng làm tốt mục này chúng ta đã giáo dục cho các em
truyền thống dân tộc ta. Đặc biệt với những nhân chứng lịch sử kể lại những
trang sử hào hùng của dân tộc càng tạo niềm tin cho các em.
Tổ chức các buổi văn hóa – văn nghệ ngoài việc giúp tạo cho các em sân
chơi giải trí lành mạnh, bổ ích bên cạnh đó liên đội vận động quyên góp xây
dựng quỹ “ Vì bạn nghèo” cho liên đội. Quyên góp tặng quà có kế hoạch và đưa
vào chương trình hoạt động của liên đội. Cụ thể liên đội đã phát động tới từng
Đội viên, nhi đồng các cuộc quyên góp gạo, quần áo, sách vở, đồ dùng học tập
giúp đỡ cho các bạn nghèo trong chi đội mình, Liên đội mình cũng như giúp đỡ
các bạn ở liên đội khác ngay từ đầu năm học, tỉ lệ học sinh tham gia các phong

cụ thể: Năm 2014 - 2015 vận động được 200 xuất trị giá 40 triệu đồng, Năm
2015 - 2016 vận động được 300 xuất trị giá 36 triệu đồng trong đó trao tại Liên
đội 200 xuất 100 xuất trao tại Liên đội kết nghĩa Nguyễn Viết Xuân, Năm 2016
- 2017 vận động được 500 xuất quà trung thu trị giá 20 triệu đồng, Năm 2017 2018 vận động được 2 đợt tổng 650 xuất trị giá 85 triệu đồng trong đó trao tại
Liên đội 450 xuất, 100 xuất trao cho các em học sinh nghèo vượt khó tại buôn
EaNa xã EaNa và 100 xuất trao tại Liên đội Nguyễn Thị Minh Khai. Ngoài ra
Liên đội còn nhận được sự hỗ trợ từ tập đoàn tôn Hoa Sen năm 2016 được 30
xuất năm 2017 cũng được 30 xuất học bổng cho học sinh nghèo trị giá hơn 12
triệu đồng. Tổ chức 1 đợt tham quan khu di tích cho các em học sinh tiêu biểu
và có 100% em tham gia và có nộp bài thu hoạch sau buổi tham quan.

Hình ảnh các em nhận học bổng từ tập đoàn tôn Hoa Sen

16


Nhận quà từ đoàn từ thiện xã hội
Qua đó từ những việc làm, những hoạt động, phong trào nêu trên đã giáo
dục các em tình yêu thương giúp đỡ những người xung quang ta, những người
có hoàn cảnh khó khăn với tinh thần “Lá lành đùm lá rách”. “Tương thân tương
ái”. Phần nào gìn giữ và phát huy truyền thống tốt đẹp của đất nước, con người
Việt Nam.
III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
1. Kết luận
Với sự chỉ đạo sát sao của Ban giám hiệu, các đoàn thể, TPT Đội, cùng
với sự phối hợp giữa nhà trường và địa phương, sự nổ lực phấn đấu của đội viên,
nhi đồng. Cơ bản công tác giáo dục truyền thống “Tương thân tương ái” ở Liên
đội Lê Lợi làm khá tốt có sự tiến bộ rõ rệt từ lớp nhỏ đến lớp lớn cũng như sự
tiến bộ theo từng năm học. Các hoạt động và phong trào đó được tổ chức xuyên
suốt trong cả năm học và với nhiều hình thức khác nhau nên không gây ra sự

Thường xuyên tổ chức các cuộc thi tìm hiểu lịch sử dân tộc Việt Nam.
18


Đối với BGH, các đoàn thể trong nhà trường, giáo viên chủ nhiệm, TPT
đội cần có sự phối hợp chặt chẽ, có sự chỉ đạo của BGH đôn đốc giáo viên chủ
nhiệm nhắc nhở học sinh làm tốt công tác giáo dục truyền thống “ Tương thân
tương ái”.
Tổ chức cho các em được đi tham quan nhiều địa danh lịch sử hơn nữa.
Nhưng hoạt động này cần sự ủng hộ, giúp đỡ về công sức và kinh phí của các
lực lượng trong và ngoài nhà trường. Để có một thế hệ mới với đầy đủ những
phẩm chất tốt đẹp, theo tôi sự đầu tư là vô cùng thích đáng.
Trên đây chỉ là 01 phần ý kiến nhỏ của bản thân tôi trên một số đối tượng
học sinh nhất định, chắc chắn còn gặp nhiều thiếu sót, cần bổ sung và góp ý. Rất
mong sự góp ý chân thành của quý thầy cô, các bạn đồng nghiệp để tôi có thể
hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, góp một phần nào đó trong công tác giáo
dục văn hóa truyền thống “Tương thân tương ái” cho học sinh. Xin chân thành
cảm ơn.
Người viết

Hòa Quang Hải

19


XÁC NHẬN CỦA HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN CẤP TRƯỜNG

CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN
(Ký tên, đóng dấu)


2. Thực trạng vấn đề nghiên cứu ....................................................................... 5
3. Nội dung và hình thức của giải pháp: ............................................................ 7
III. PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ ............................................................. 17
1. Kết luận: ....................................................................................................... 17
2. Kiến nghị:..................................................................................................... 18

23