Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

I. Phần mở đầu
1. Lý do chọn đề tài:
Các nhà khoa học đa nghiên cứu, trẻ được nghe nhạc cổ điển từ trong
bào thai sẽ kích thích sóng điện nao phát triển tăng trí thông minh sau này.
Như chúng ta đa biết âm nhạc tác động vào con người ngay từ khi còn nằm
trong nôi khi được nghe tiếng ru à ơi của mẹ. Âm nhạc đối với trẻ là một thế
giới kỳ diệu đầy cảm xúc. Tâm hồn trẻ ngây thơ trong sáng, luôn luôn vui vẻ
cho nên tiếp xúc với âm nhạc là nhu cầu không thể thiếu với trẻ. Thông qua
âm nhạc trẻ linh hoạt, mạnh dạn, thông minh qua việc sáng tạo các động tác
minh họa kết hợp khi hát và rèn luyện cho trẻ, khi vận động theo nhạc sẽ thúc
đẩy sự vận động cơ thể, sự nhanh nhẹn khéo léo, bền bỉ và dẻo dai các động
tác. Ở lứa tuổi mầm non âm nhạc là môn học giúp trẻ phát triển toàn diện
nhất.
Hoạt động giáo dục âm nhạc là hoạt động nghệ thuật có tác dụng giáo
dục thẩm mỹ ngoài ra nó còn giúp trẻ mầm non có khả năng trải nghiệm
những cảm xúc trong quá trình cảm thụ và thể hiện âm nhạc: Khi nghe nhạc,
trẻ cảm nhận được tính chất, tình cảm của âm nhạc, ảnh hưởng những trạng
thái cảm xúc có trong tác phẩm. Đồng thời âm nhạc cũng dẫn dắt trẻ đến với
những hiện tượng sống động của đời sống, giúp trẻ hình thành sự liên tưởng.
Nhịp điệu rắn rỏi với những âm sắc réo rắt, tiết tấu sôi nổi của bản hành khúc
gợi cho trẻ niềm vui, hào hứng phấn khởi... Bài hát êm dịu, trầm lắng sẽ đưa
trẻ đến tình cảm nhẹ nhàng, sâu lắng có khi cảm giác lại buồn... Với tôi khi
dạy giờ âm nhạc giống như một bí quyết riêng giúp tôi thu hút trẻ, tạo ấn
tượng đẹp khi tới trường lớp.
Ý thức rõ vai trò giáo dục âm nhạc cho nên hoạt động có chủ đích “Giáo
dục Âm nhạc” đa trở thành một hoạt động không thể thiếu được trong trường
lớp mầm non và hơn nữa. Cùng với sự quan tâm chỉ đạo của các cấp, trong
những năm qua, bản thân tôi đa và đang cố gắng đi sâu tìm những biện pháp
tích hợp nhằm nâng cao chất lượng dạy học cho hoạt động làm quen giáo dục

được hát được vận động với những động tác uyển chuyển và tự nhiên, kích
thích sự hứng thú và ham học của trẻ. Từ đó nâng cao chất lượng giáo dục âm
nhạc trong trường mầm non.
* Nhiệm vụ: Trang bị cho trẻ một số kỹ năng ca hát, nghe nhạc, vận
động theo nhạc, vỗ tay theo nhịp, vỗ theo tiết tấu lời ca… Hình thành cho trẻ
những hiểu biết sơ đẳng về cái hay, cái đẹp trong nghệ thuật âm nhạc ở
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

2


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

trường mầm non. Trẻ có cơ hội được cảm thụ, được thể hiện mình, được biểu
diễn theo sự sáng tạo của trẻ.
3. Đối tượng nghiên cứu:
Một số biện pháp sư phạm giúp trẻ mầm non 5 - 6 tuổi trường Mầm
non Sơn Ca tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc.
4. Giới hạn phạm vi nghiên cứu:
Hoạt động có chủ đích và hoạt động ở mọi lúc mọi nơi trẻ mầm non lớp
lá 5 - 6 tuổi tại trường Mầm non Sơn Ca, xa Dray Sáp, huyện Krông ANa,
tỉnh Đăk Lăk.
5. Phương pháp nghiên cứu:
Muốn đề tài này được thành công tôi đa sử dụng những phương pháp
sau:
a) Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
- Phương pháp đọc sách, nghiên cứu tài liệu
b) Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
- Phương pháp trực quan thính giác
- Phương pháp dùng từ (giảng giải, chỉ dẫn)

động tác cho riêng mình. Cô giáo cần tạo mọi điều kiện cho trẻ được vận
động theo nhạc để thỏa mản nhu cầu vận động của trẻ góp phần nâng cao kỹ
năng vận động cho trẻ.
Tất cả những nội dung trên cần được tiến hành thường xuyên đối với trẻ.
Đặc biệt để nâng cao chất lượng, sự yêu thích âm nhạc đối với trẻ, giáo viên
phải tự tạo nhiều đồ chơi, đồ dùng dạy học phù hợp, tích hợp giáo dục âm
nhạc với các hoạt động trong cuộc sống hằng ngày ở trường Mầm non một
cách lôgich, có hiệu quả.
2. Thực trạng
+ Ưu điểm
- Nhờ sự quan tâm của ban giám hiệu trường cùng với sự nhiệt tình của
phụ huynh, sự nổ lực học hỏi của giáo viên đứng lớp.
- Đa số trẻ của lớp nhanh nhẹn, có sức khỏe tốt để tham gia vào các hoạt
động của lứa tuổi.
- Trẻ được tham gia nhiều hoạt động văn nghệ của nhà trường, giúp trẻ
được thể hiện và nâng cao tính tự tin.
- Trẻ có cơ hội được cảm thụ, được thể hiện mình, được biểu diễn theo
sự sáng tạo của trẻ.
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

4


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

- Lớp được trang bị đầy đủ các trang thiết bị, đồ dùng thuận tiện như:
Máy vi tính, ti vi, đầu đĩa… phù hợp với trẻ.
- Các giáo viên của lớp nhiệt tình, có đủ trình độ chuyên môn, có tố chất
tốt về âm nhạc.
- Giáo viên yêu thích, say mê âm nhạc, có khả năng tổ chức hoạt động


yếu của con em họ.
- Cơ sở vật chất nhà trường còn hạn chế chưa có phòng học âm nhạc cho
trẻ, chưa có giáo viên chuyên dạy âm nhạc.
+ Nguyên nhân chủ quan
- Xuất phát từ sự ham muốn là phải làm sao để cho lớp mình được mạnh
dạn, tự tin khi biểu diễn và thu hút trẻ tích cự tham gia vào hoạt động.
+ Nguyên nhân khách quan
- Đa số trẻ là con em nông dân điều kiện kinh tế còn khó khăn, nên việc
cho trẻ tiếp xúc với công nghệ thông tin còn ít.
- Trình độ tiếp thu và kỹ năng vận động của trẻ còn hạn chế, một số cháu
còn thụ động, nhút nhát.
- Thời gian làm đồ dùng và tham khảo sưu tầm các tài liệu còn hạn hẹp.
- Cụ thể thực trạng khi chưa vận dụng biện pháp mới tôi đa thống kê
bằng bảng khảo sát sau:
Stt

Những kỹ năng hình thành trên tre

Số tre

Đạt

Khảo sát

1
2
3
4
5

83%
87%

đệm
Đứng trước thực trạng đó tôi đa suy nghĩ, xây dựng và áp dụng. Một số
biện pháp giúp trẻ tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc ở trường
mầm non Sơn Ca, để góp phần nhỏ bé vào sự phát triển toàn diện nhân cách
của trẻ và phát triển thêm khả năng ca hát của trẻ.
3. Nội dung và hình thức của giải pháp
a. Mục tiêu của giải pháp
- Giúp trẻ có khả năng cảm nhận, có biểu hiện tích cực khi tiếp xúc với
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

6


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

âm nhạc. Có khả năng thể hiện cảm xúc, sáng tạo trong các hoạt động âm
nhạc.
- Trẻ hát đúng giai điệu, lời ca, biết hát và vận động minh họa theo bài
hát. Biết cảm nhận và hưởng ứng cùng cô trong bài nghe hát.
- Trẻ yêu thích, hào hứng tham gia cùng cô vào các hoạt động âm nhạc.
- Hiểu được sự đổi mới trong các hình thức tổ chức tiết dạy.
- Nắm được các biện pháp trong khi tiến hành tiết dạy.
b. Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
Âm nhạc có ảnh hưởng đến quá trình hoàn thiện cơ thể trẻ. Trước hết,
âm nhạc được coi là phương tiện tốt nhất để phát triển tai nghe. Tính chất đa
dạng của âm nhạc gợi ra những phản ứng gắn với sự thay đổi nhịp tim mạch,
sự trao đổi máu. Vì vậy, giáo dục âm nhạc đối với trẻ mầm non là vô cùng

vào sách, vở bài soạn thì sẽ không thể giao tiếp trực tiếp phát hiện phản ứng
của trẻ. Nếu giáo viên thiếu tự tin khi nhớ thiếu lời bài hát thì làm sao giáo
viên có thể lôi kéo trẻ tập trung được? Giảng dạy hiệu quả đòi hỏi mỗi cô giáo
phải “làm bài tập ở nhà”. Và chính điều đó sẽ mang lại cho cô giáo sự tự tin
qua luyện tập như các trẻ nhỏ vậy thôi.
* Biện pháp 1: Xác định trọng tâm của tiết giáo dục âm nhạc
Do đặc điểm của lứa tuổi mầm non nên giáo dục các cháu cần tiến hành
theo phương châm "Học mà chơi - chơi mà học" theo chương trình giáo dục
Mầm non mới. Một giờ học giáo dục âm nhạc cô xây dựng theo các cách khác
nhau, mỗi giờ học chọn một phần trọng tâm chủ yếu trong một hoạt động:
Trọng tâm là ca hát thì nội dung chính là tập cho các cháu hát thuộc bài hát,
hát rõ lời, đúng nhạc, hát đúng nhịp, đúng tiết tấu, đúng lời.
Nếu trọng tâm là nghe hát thì phần nghe hát phải kéo dài hơn, chủ yếu là
trẻ được nghe cô hát. Đây là một món quà âm nhạc đối với trẻ vì thế trong giờ
cô hát cháu nghe cô phải trang bị thật đặc sắc từ trang phục biểu diễn, màu
sắc trạng thái, giọng hát hay, phong cách biểu diễn cho mỗi tiết nghe hát. Ví
dụ: Khi cô hát cháu nghe bài “Cô giáo miền xuôi” cô xuất hiện từ phía sau
tấm bảng đa được che phủ bằng khăn để làm cánh gà với trang phục đa được
cô trang trí như cô kết vòng hoa đa được cắt từ các miếng xốp để đội lên đầu
và từ chiếc váy che nắng cô sẽ dùng để làm váy trang phục của người dân tộc
miền xuôi và thể hiện bài hát vui tươi, nhí nhảnh cùng các điệu múa uyển
chuyển, vui nhộn, từ đó trẻ cảm nhận được tính chất, tình cảm của âm nhạc
nên trẻ sẽ tích cực tham gia hưởng ứng cảm xúc với những trạng thái cảm xúc
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

8


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc



9


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

vận động theo nhạc, biết phối hợp âm nhạc nhịp điệu. Trẻ vừa hát vừa vận
động theo nhạc giúp trẻ biết cảm nhận về âm nhạc, trông trẻ thật hồn nhiên dễ
thương. Hầu hết các bài hát có thể cho trẻ vận động múa. Vì múa là hoạt động
nghệ thuật, dùng hình thể, tư thế để biểu hiện lên tư tưởng, tình cảm của một
tác phẩm. Múa và âm nhạc quan hệ mật thiết và không tách rời nhau. Một bài
hát cho trẻ làm quen 2, 3 cách vận động khác nhau để thay đổi hình thức, giúp
trẻ làm quen với nhiều loại hình tiết tấu và không làm trẻ bị nhàm chán. Có
thể cho trẻ mặc trang phục theo bài hát, giúp trẻ biết trang phục của một số
vùng miền theo nội dung bài hát. Khi chọn bài hát nghe tôi chọn bài hát có
nội dung phù hợp toát lên nội dung chính của bài dạy hát.
Ví dụ: Dạy hát bài "Cháu yêu cô chú công nhân" thì tôi chọn bài nghe
hát: "Ước mơ xanh" nhằm hướng trẻ vào nội dung bài học một cách dễ dàng
và dễ giáo dục cho trẻ. Trẻ được nghe những bản nhạc phù hợp, trẻ sẽ cảm
nhận giai điệu, ý nghĩa đời sống văn hoá vùng miền qua bài hát. Khi múa có
thể mặc trang phục theo yêu cầu theo bài hát để bài học thêm sinh động và
hứng thú hơn.
Để tăng phần hấp dẫn của giờ học cho trẻ chơi trò chơi âm nhạc nhằm
phát triển năng khiếu, ôn luyện kiến thức kỹ năng cho trẻ về âm nhạc. Sự
phản ứng âm thanh khác nhau để phát triển khả năng nghe nhạc của trẻ. Cô
hướng dẫn cách chơi rõ ràng, cụ thể, dần dần nâng cao yêu cầu của trò chơi.
Tôi cho số đông trẻ được tham gia chơi, tôi nhận thấy một giờ hoạt động âm
nhạc cần đảm bảo các nội dung: Ca hát, vận động theo lời ca, trẻ được nghe
hát và được chơi trò chơi âm nhạc. Trong một tiết học được tổ chức thực hiện
như trẻ được chơi với cô, được gần gũi trò chuyện với cô, không gò bó trẻ. Về

trong giờ học cũng góp phần giúp trẻ nhận biết thêm như: ôn nhóm chữ cái a,
e, u, ư, ô, ơ qua bài hát “Múa cho mẹ xem” sáng tác của nhạc sĩ Xuân Giao.
Mặc dù phần nội dung này không đi sâu vào cấu trúc giờ dạy nhưng khi
trẻ thuộc bài hát thì trẻ nhớ được chữ và phân biệt được sự giống và khác
nhau giữa các chữ cái đó từ đó thu hút trẻ tích cực tham gia vào hoạt động hơn.
+ Kích thích trẻ yêu âm nhạc hơn qua môn làm quen văn học:
Trong giờ làm quen văn học giáo viên dạy trẻ cảm thụ bài thơ, câu
chuyện thông qua việc đọc diễn cảm, hiểu nội dung... để truyền đạt tới trẻ
những vẻ đẹp của tiếng nói dân tộc, sản phẩm trí tuệ và tình cảm của bao thế
hệ người Việt Nam nối tiếp nhau.
Thông qua việc dạy bài thơ “Hoa kết trái” của Thu Hà, sau khi trẻ đọc
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

11


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

thơ xong cô kết hợp cho trẻ nghe bài hát “Màu hoa” do nhạc sĩ Hồng Đăng
sáng tác. Và chính giai điệu trữ tình của bài hát giúp cho ý thơ trong bài thơ
được nâng cao, tiết học thêm sinh động, phong phú và trẻ rất chú ý.
Có nhiều bài thơ có cùng chủ đề với bài hát, tuy là lời thơ không hoàn
toàn trùng với lời bài hát nhưng mang ý nghĩa mở rộng nhận thức cho trẻ
trong tiết học đó như:
Trẻ đọc bài thơ “Chú bộ đội hải quân”
Đứng canh ngày canh đêm
Ngoài xa vời hải đảo
…
Giữ lấy biển lấy trời
Tác giả – Vân Đài

nhau...biết công dụng, lợi ích, yêu quí, bảo vệ...Sau đó ta cho trẻ nghe bài
“Em yêu cây xanh” hoặc có thể cho cháu nghe bài “Lý cây xanh” dân ca Nam
bộ.
- Trong chủ đề thế giới động vật như “Động vật nuôi trong gia đình”
giáo viên yêu cầu trẻ nắm được tên gọi, đặc điểm, yêu quí bảo vệ các con
vật...kết hợp cho trẻ nghe bài “Gà trống, mèo con và cún con” ...
- Khi dạy đề tài “Chú bộ đội” nghe bài “Cháu thương chú bộ đội”,
“Làm chú bộ đội”, “Gác trăng” của Nguyễn Trí Tân...Nhằm giúp trẻ hiểu
được trong đêm trung thu đó các chú bộ đội phải đứng gác giữ cho Tổ quốc
được thanh bình để các em thiếu nhi được “Rước đèn trong đêm trăng”.
- Và còn nhiều chủ đề khác cũng vậy, ở đây chúng ta không nên dừng
lại ở phần nghe để chuyển tiếp mà nghe hát để nắm thêm nội dung thông qua
đề tài dạy đó để thu hút trẻ tham gia vào hoạt động một cách tích cực hơn.
+ Kích thích trẻ yêu âm nhạc hơn qua môn tạo hình:
Giáo dục âm nhạc trong giờ tạo hình ngoài việc trẻ thực hành, cô mở
máy cho trẻ nghe nhiều bài hát có nội dung tương đối phù hợp với đề tài đó,
thì ở đây ngoài nội dung trên tôi đa tổ chức nhiều tiết ở trên lớp với nội dung
là cho trẻ nghe bài hát có nội dung phù hợp với đề tài và dạy vào phần hướng
dẫn, đàm thoại trước khi trẻ thực hành. Sau đó từ nội dung bài hát giáo viên
kết hợp đàm thoại như: Vẽ quả, nghe hát bài “Đố quả” rồi cô cùng trẻ trò
chuyện về các loại quả trong bài hát.
+ Trong bài hát các con vừa nghe những loại quả đó có mùi vị gì?
+ Ngoài những loại quả đủ cấu tạo, hình dáng đó thì bài hát còn có gì
nữa ( có lá, có cây...)
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

13


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

14


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

hình vòng tròn để múa hát bài “Thật là hay”; khi cho trẻ quan sát vườn rau, cô
cho trẻ hát bài “Bé thích ăn rau”.
- Giờ ăn trưa và trước giờ ngủ trưa của trẻ
Trước giờ ăn trưa, cô cũng có thể cho trẻ hát theo nhạc bài hát “Mời bạn
ăn” có nội dung giáo dục dinh dưỡng để có cơ thể khỏe mạnh thì cần phải ăn
uống đầy đủ chất. Trước giờ ngủ cô mở nhạc các thể loại nhạc nhẹ như dân
ca, hát ru cho trẻ nghe hoặc cô hát cho trẻ nghe một số bài hát như bài hát “Ru
con” dân ca Nam Bộ; “Ru em” dân ca Xơ Đăng; “Lời ru mùa đông” của Đặng
Hữu Phúc; “Mẹ yêu con” của Nguyễn Văn Tý… để trẻ cảm nhận được giai
điệu nhẹ nhàng của những làn điệu dân ca, lời ru, từ đó giúp trẻ đi vào giấc
ngủ nhẹ nhàng, êm ái và thoải mái hơn.
- Giờ hoạt động chiều
Trong giờ hoạt động chiều cô có thể tổ chức cho trẻ hoạt động âm nhạc
theo ý thích (hát, múa, gõ đệm theo bài hát). Cô khuyến khích cả lớp cùng
tham gia. Đây là cơ hội để trẻ học hỏi lẫn nhau, chia sẻ cảm xúc và cùng hợp
tác biểu diễn.
Đây là phương pháp giáo dục mầm non đạt hiệu quả cao. Qua thực tế,
trong các giờ dạy trẻ về thơ, truyện, làm quen chữ cái khám phá khoa
học,...có sự tham gia các đoạn nhạc dùng để chuyển tiếp sẽ làm cho tiết học
không bị nhàm chán thu hút trẻ tích cực tham gia vào tiết học và tiết học trở
nên phong phú hơn.
* Biện pháp 4: Nâng cao chất lượng âm nhạc thông qua hoạt động chơi
+ Giáo dục âm nhạc thông qua giờ hoạt động ngoài trời:

- Hát kết hợp nhún nhảy, lắc lư, giậm chân...
- Hát kết hợp một số động tác đơn giản như vẫy cánh tay, cuộn cổ tay,
nhún, đi, chạy...
- Hát kết hợp minh hoạ theo lời ca.
Để thực hiện có hiệu quả các hình thức trên, tôi hướng dẫn thực hiện
bằng cách:
+ Bắt nhịp cho trẻ hát và cho trẻ vỗ tay cùng cô (Cô vỗ tay chậm, nhịp
nhàng để trẻ vỗ theo)
+ Bắt nhịp cho trẻ hát hoặc bật băng casset, cô và trẻ cùng nhún nhảy
hoặc lắc lư theo bài hát.
+ Những bài hát nào có thể múa minh hoạ, cô cho trẻ vừa hát theo băng
nhạc vừa làm động tác minh hoạ cùng cô.
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

16


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

Việc cho trẻ vận động theo nhạc ở hoạt động góc chủ yếu giúp trẻ biết
hưởng ứng cảm xúc bằng chính những phản ứng của cơ thể sao cho phù hợp
với nhịp điệu âm nhạc, không nhất thiết yêu cầu trẻ phải vận động giống như
cô, có thể cho trẻ tự sáng tạo theo ý thích của mình để từ đó thu hút trẻ tham
gia một cách tích cực hơn.
* Biện pháp 5: Một số trò chơi phục vụ âm nhạc
Đối với trẻ thơ, được hoạt động với âm nhạc thông qua các trò chơi là
một biện pháp hữu hiệu nhất. Trò chơi đa trở thành phương tịên để đem đến
cho trẻ các yếu tố diễn tả của nghệ thuật sinh động, nó có tác dụng mạnh mẽ
nhưng lại đến với trẻ một cách nhẹ nhàng, thoải mái.
Hiện nay, trò chơi âm nhạc được coi là một trong các hình thức vận động

- Cách chơi: Một trẻ đứng giữa lớp, đội mũ che kín mắt hoặc dùng băng
vải bịt mắt. Một hoặc hai trẻ được chỉ định hát. Trẻ đứng ở giữa lớp bị bịt mắt
không nhìn thấy bạn hát nhưng nghe và chỉ về hướng có tiếng hát và nói tên
người hát. Khi chơi đa thành thạo, cô cho trẻ chơi nâng cao yêu cầu bằng cách
trẻ chỉ tay về hướng có tiếng hát và nói tên người hát, nếu nói đúng thì cả lớp
vỗ tay, nếu nói sai thì phải nhảy lò cò hoặc hát một bài.
+ Trò chơi: “Nhặt sỏi gõ ba nhịp phách”
Trò chơi này giúp trẻ phát triển cảm giác nhịp điệu, tập gõ nhịp ba phách.
- Chuẩn bị: Các hòn sỏi và bài hát có trong chương trình mà trẻ đa được
học.
- Cách chơi: Cô chọn bài hát có nhịp lấy đà ở phách thứ ba. Trẻ ngồi
thành hàng ngang hoặc vòng tròn. Mỗi trẻ có một đống sỏi có số lượng bằng
số lượng nhịp trong bài hát. Các cháu hát và nhặt sỏi vào phách thứ ba trong
nhịp lấy đà, sau đó gõ hòn sỏi xuống nền nhà vào các phách theo nhịp bài hát:
Phách thứ nhất gõ, phách thứ hai bỏ hòn sỏi xuống bên cạnh. Tiếp theo trẻ
nhặt hòn sỏi ở phách thứ ba của ô nhịp kế tiếp và thực hiện lại chu kỳ ban
đầu. Cứ như vậy trẻ sẽ nhặt hết sỏi để sang một bên. Kết thúc bài hát, trẻ nào
vừa nhặt hết sỏi là thực hiện đúng nhịp phách của bài hát, được cô giáo khen.
Trẻ nào nhặt thừa hoặc thiếu sỏi là chưa thực hiện đúng phách của bài hát, sẽ
phải nhảy lò cò một vòng.
+ Trò chơi “Ô cửa bí mật”
Trò chơi giúp trẻ được ôn luyện các bài hát, tạo cho trẻ mạnh dạn lên
biểu diễn và mong muốn được khám phá những bí mật bên trong những ô
cửa.
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

18


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

19


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

* Biện pháp 6: Nâng cao chất lượng âm nhạc thông qua hoạt động
biểu diển văn nghệ vào lúc nêu gương cuối tuần
Ở Hoạt động biểu diễn văn nghệ nêu gương cuối tuần, mỗi tuần chỉ có
một giờ hoạt động, vì vậy việc hướng dẫn trẻ hoạt động biểu diễn thông qua
giờ hoạt động nêu gương cũng là biện pháp rất cần thiết. Phương pháp này
nhằm phát triển ở trẻ tính tự lập mạnh dạn biểu diễn trước đám đông, giáo
viên lập kế hoạch và tập duyệt nghiêm túc như sẽ biểu diễn thực sự trước
khán giả. Qua đó giúp trẻ thể hiện nhịp điệu âm nhạc bằng chính hoạt động
của mình. Trẻ có thể cảm nhận và tự vận động theo ý thích của mình. Trẻ
hứng thú khi tham gia hoạt động vì được biểu diễn ca hát như là một ca sĩ
biểu diễn, trẻ thích thể hiện mình cho mọi người xem.
Tôi hướng dẫn khuyến khích trẻ vận động dưới nhiều hình thức:
Ví dụ: Cho trẻ biểu diễn theo nhóm, theo từng cá nhân trẻ, giúp trẻ
mạnh dạn hơn, tự tin hơn. Trẻ làm MC người dẫn dắt giới thiệu chương trình
biểu diễn văn nghệ cuối tuần. Để thực hiện tốt cho buổi biểu diễn tôi cũng
mời phụ huynh cùng tham gia trong chương trình biểu diễn như để hóa trang
giúp trẻ, sắp xếp cuối giờ…
* Biện pháp 7: Giáo dục âm nhạc thông qua các hội thi, ngày hội:
Một năm trường mầm non Sơn Ca nơi tôi đang công tác, có tổ chức rất
nhiều ngày hội ngày lễ và các cuộc thi cho các bé. Điển hình như học kỳ I của
năm học 2016 - 2017 vừa qua trường tôi đa tổ chức ngày “Ngày hội đến
trường của bé”, “Bé vui Tết Trung Thu”, “Ngày nhà giáo Việt Nam”…Ở mỗi
một ngày hội, ngày thi trường tôi đa dàn dựng để tổ chức các tiết mục văn

và nếu biểu diễn thành công sẽ có giá trị giáo dục sâu sắc hơn. Vì sự giáo dục
thẩm mỹ bằng nghệ thuật của âm nhạc chỉ được coi là hoàn thiện khi một tác
phẩm âm nhạc truyền thụ cho trẻ và sau này chính những trẻ em đó tham gia
tái hiện đầy đủ tác phẩm âm nhạc đó.
Qua việc áp dụng một số biện pháp trong và ngoài giờ học, tôi tự nhận
thấy chất lượng về môn giáo dục âm nhạc ở lớp tôi nói riêng, khối Lá và toàn
trường nói chung tăng lên khá rõ, các cháu rất thích học môn này. Rất mạnh
dạn tham gia vào các hoạt động không chỉ có giáo dục âm nhạc.
Chính vì vậy mà để nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc thông qua
tình hình thực tế ở trường, lớp, tôi nhận thấy giáo viên mầm non nói chung và
giáo viên dạy khối 5 - 6 tuổi nói riêng cần chú ý những điều như sau: là cô
giáo Mầm non, khi bắt đầu tiến hành hoạt động nào đó với trẻ, cô giáo nên
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

21


Một số biện pháp giúp trẻ 5 - 6 tuổi tích cực tham gia vào hoạt động giáo dục âm nhạc

khởi đầu bằng các trò chơi, hát bài hát dân ca, nghe các giai điệu nhẹ nhàng
và cho trẻ hát các bài hát ngắn, dễ nhớ. Cô giáo có thể ghi âm các bản nhạc
hay để phục vụ tốt cho các hoạt động này.
Một thủ thuật thông dụng là cho chơi các trò chơi hay hát đồng ca để
tập trung sự chú ý của trẻ, rồi sau đó chuyển nhanh sang nghe câu chuyện.
Tuỳ theo độ tuổi và số trẻ trong nhóm, giáo viên thường lựa chọn một hoạt
động nào đó để duy trì cân đối giữa vận động “Động và tĩnh”. Khi kết thúc
một hoạt động nên làm cho nhóm trẻ lắng dịu xuống bằng giai điệu hay bài
tập thư gian. Giáo viên sẽ đạt kết quả cao nhất khi họ tạo sự chuyển tiếp ngọt
ngào, uyển chuyển giữa các hoạt động. Nếu giáo viên dừng lại đột ngột, đứt
quang khi chuyển sang hoạt động kế tiếp sẽ làm cho trẻ mất tập trung, dễ xảy

d. Kết quả khảo nghiệm, giá trị khoa học của vấn đề nghiên cứu
Sau một thời gian thực hiện, là một giáo viên trực tiếp đứng lớp tôi rất phấn
khởi khi kết quả đạt được rất cao
Stt
1
2
3
4
5
6

Trước khi áp Sau khi thực
Những kỹ năng hình thành trên tre
dụng biện
hiện các biện
pháp
pháp
Trẻ hứng thú tham gia khi học
23%
100%
Trẻ tham gia nhưng còn thờ ơ
60%
7%
Trẻ mạnh dạn tự tin
17%
97%
Trẻ hát rõ ràng tự nhiên
20%
93%
Khả năng thể hiện bài múa

rất thích được tham gia biểu diễn trong những ngày hội, ngày thi. Trẻ rất thích
được nghe nhạc, bởi âm nhạc giúp trẻ từng bước cảm nhận và biết đánh giá
âm nhạc cũng như số lượng tác phẩm mà trẻ được nghe, được học thuộc sẽ
đặt những cơ sở đầu tiên của thị hiếu âm nhạc trong tâm hồn của từng trẻ.
Trước kết quả ấy tôi vô cùng phấn khởi.
* Đối với phụ huynh:
Phụ huynh càng tin tưởng, chăm lo hơn đến phương pháp giáo dục trẻ,
có sự nhìn nhận đúng đắn về tầm quan trọng trong việc cho trẻ hoạt động âm
nhạc. Phụ huynh sẵn sàng sưu tầm vật liệu đóng góp cho lớp…Giữa phụ
huynh và giáo viên có sự hợp tác tích cực.
III. Phần kết luận, kiến nghi
1. Kết luận
Âm nhạc cũng là một món ăn tinh thần cho trẻ. Vì thế khả năng cảm thụ
âm nhạc của trẻ tốt hơn. Âm nhạc cũng là phương tiện giáo dục hiệu quả nhất
góp phần phát triển năng lực thẩm mĩ, trau dồi đạo đức, phát triển tuệ, thể
chất, tạo cơ sở cho việc hình thành và phát triển toàn diện nhân cách của trẻ.
Nếu mỗi giáo viên mầm non đều áp những biện pháp trên một cách phù hợp,
linh hoạt, sáng tạo thì năng lực cảm thụ nghệ thuật âm nhạc, cụ thể là khả
năng ca hát và vận động theo nhạc của trẻ sẽ ngày càng được cao hơn. Mặt
khác, những kiến thức về thế giới xung quanh thông qua các hình tượng âm
nhạc, xúc cảm thẩm mĩ của trẻ cũng càng trở nên phong phú. Trẻ biết rung
động trước cái đẹp, yêu cái đẹp để rồi từ đó biết tạo ra cái đẹp.
Bản thân qua quá trình tổ chức cho trẻ hoạt động âm nhạc cũng đa tích
lũy thêm nhiều kinh nghiệm cho mình trong công tác giảng dạy lanh lợi hơn,
hát hay hơn, múa dẻo hơn nhưng bên cạnh đó tôi cũng không ngừng học hỏi
để phát triển khả năng âm nhạc cho mình.
Từ những vốn kinh nghiệm tích lũy ấy, tôi đa áp dụng và có hiệu quả ở
Người thực hiện: H’Dinh Byă – Trường Mầm Non Sơn Ca

24