D. TÀI LIỆU THAM KHẢO
[1] Bộ Giáo dục và Đào tạo: Giáo trình Tư tưởng Hồ Chí Minh, Nxb.
Chính trị quốc gia Hà Nội, 2009
[2] Hồ Chí Minh toàn tập, tập 8, Nxb. Chính trị quốc gia Hà Nội 2000
[3] Hồ Chí Minh toàn tập, tập 5, Nxb. Chính trị quốc gia Hà Nội 2000
[4] Hồ Chí Minh toàn tập, tập 4, Nxb. Chính trị quốc gia Hà Nội 2000
[5] Hồ Chí Minh toàn tập, tập 12, Nxb. Chính trị quốc gia Hà Nội 2000
[6] Hồ Chí Minh toàn tập, tập 9, Nxb. Chính trị quốc gia Hà Nội 2000
[7] Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng CSVN, NXB
CTQG Sự thật, Hà Nội – 2011
[8]
Ban Tư tưởng văn hóa Trung ương (2003), Tư tưởng Hồ Chí Minh
về văn hóa, Hà Nội.
[9] Chuyên đề “ Tăng cường công tác giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo
đức lối sống cho Thanh niên nhiệm kì 2002-2007” trong Nghị quyết đại hội đại
biểu toàn quốc Đoàn TNCS Hồ Chí Minh lần thứ X.
[10] />List=f73cebc3-9669-400e-b5fd-9e63a89949f0&ID=2263
[11] Nghị quyết hội nghị trung ương 9 khóa XI của Đảng
/>[12] http://123.30.190.43:8080/tiengviet/tulieuvankien/4lanhtu/details.asp?
topic=3&subtopic=91&leader_topic=&id=BT150327828

A.PHẦN MỞ ĐẦU
1.Lý do chọn đề tài


Hồ Chí Minh là con người đa tài, vĩ đại nhưng lại có lối sống giản dị, gần
gũi với nhân dân. Cuộc đời Người là tấm gương sáng cho thế hệ trẻ muôn đời
sau noi theo. Tư tưởng của Người có vai trò, ý nghĩa và tác dụng to lớn đối với
cách mạng Việt Nam. Với cách nhìn khách quan khoa học, Chủ tịch Hồ Chí
Minh luôn đánh giá cao vai trò, vị trí, khả năng của thanh niên đối với sự
nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc. Người cho rằng: “thanh niên là người

a. Mục đích:

2


Nghiên cứu những nội dung cơ bản trong tư tưởng Hồ Chí Minh về lối
sống mới, tìm hiểu thực trạng của thanh niên đặc biệt là sinh viên hiện nay, trên
cơ sở đó đưa ra một số giải pháp chủ yếu nhằm góp phần nâng cao hiệu quả
công tác giáo dục lối sống cho đối tượng này theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
b. Yêu cầu:
- Làm rõ những nội dung cơ bản trong tư tưởng Hồ Chí Minh về lối sống
mới, vai trò của sinh viên.
- Phân tích thực trạng lối sống của SV hiện nay
- Đề xuất các giải pháp chủ yếu để tiếp tục tiến hành công việc giáo dục lối
sống theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
3.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
a. Đối tượng nghiên cứu:
Lối sống mới của thanh niên theo quan điểm của HỒ Chí MInh
b. Phạm vi nghiên cứu:
Nghiên cứu những nội dung cơ bản trong tư tưởng Hồ Chí Minh về lối
sống của thanh niên; đặc biệt là lối sống của SV trường Đại học Quảng Nam
hiện nay.
4.Những đóng góp chính của đề tài:
- Góp phần nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về lối sống mới cho TN
-Nhận định đúng đắn, khách quan về lối sống của SV và các giải pháp có
tính khả thi góp phần cải thiện lối sống của SV.
5.Phương pháp nghiên cứu:
Sử dụng các phương pháp di vật biện chứng và di vật lịch sử , các phương
pháp lô-gic, các phương pháp phân tích, so sánh, tổng hợp, khảo sát thực tế
trong phạm vi trường Đại học Quảng Nam.

niệm của Hồ Chí Minh còn là tiêu chí, thước đo trình độ văn minh, tiến bộ của
mỗi dân tộc. Người cho rằng: “Một dân tộc biết cần, kiệm, biết liêm sĩ, là một
dân tộc giàu về vật chất, mạnh về tinh thần, là một dân tộc văn minh tiến bộ”
([3], tr. 642].
Phấn đấu thực hành lối sống mới giúp mỗi cá nhân và cả xã hội từng bước
vượt qua được những cái nhỏ bé, thấp hèn để vươn tới những cái lớn lao. “Con
người sống thì phải có ước mơ, hoài bão. Nếu như, con người không còn những
hoài bão để theo đuổi, không có những vấn đề cần giải quyết thì sự tê liệt của
đầu óc sẽ biến con người thành cái xác không hồn chỉ biết có hưởng thụ “([8],
tr.199). Hoài bão là mục tiêu cao đẹp nhất mà con người hướng tới và ra sức
thực hiện. Mỗi cá nhân đều có những hoài bão riêng để theo đuổi.
Phong cách làm việc, theo Hồ Chí Minh, là phải sửa đổi sao cho có tác
phong quần chúng, tác phong tập thể - dân chủ, tác phong khoa học. Ba loại tác
phong này có quan hệ mật thiết với nhau. Sửa đổi phong cách làm việc có ý
nghĩa đặc biệt quan trọng đối với cán bộ làm công tác quản lý, lãnh đạo. Bởi vì,

4


theo Hồ Chí Minh, đã là cán bộ cách mạng phải có phong cách sống và phong
cách làm việc tốt, để làm gương mẫu cho dân.
1.1.2 Quan điểm của Hồ Chí Minh về công tác giáo dục lối sống cho
TN.
Ngay từ tháng 01/1946, trong thư gửi thanh niên toàn quốc, Chủ tịch Hồ
Chí Minh đã viết: "Một năm khởi đầu từ mùa xuân. Một đời khởi đầu từ tuổi
trẻ. Tuổi trẻ là mùa xuân của xã hội" ([4], tr.167). Là một lãnh tụ vĩ đại, có tầm
nhìn xa trông rộng, hơn ai hết, Người thấu hiểu vai trò vô cùng to lớn của lực
lượng thanh niên trong sự nghiệp cách mạng, trong công cuộc bảo vệ, xây
dựng, kiến thiết nước nhà, Người ân cần căn dặn “Đảng cần phải chăm lo giáo
dục đạo đức cách mạng cho họ, đào tạo họ thành những người thừa kế xây đựng



Trong xây dựng văn hóa, trọng tâm là chăm lo xây dựng con người có nhân
cách, lối sống tốt đẹp, với các đặc tính cơ bản: yêu nước, nhân ái, nghĩa tình,
trung thực, đoàn kết, cần cù, sáng tạo”, tức là cần phải tiếp tục xây dựng môi
trường văn hóa lành mạnh, tạo điều kiện cho việc xây dựng nhân cách, lối sống
con người; chăm lo xây dựng văn hóa trong chính trị, văn hóa trong kinh tế và
văn hóa gia đình; phát triển và đổi mới giáo dục và đào tạo, khoa học và công
nghệ. Xây dựng và phát huy lối sống "Mỗi người vì mọi người, mọi người vì
mỗi người"; hình thành lối sống có ý thức tự trọng, tự chủ, sống và làm việc
theo Hiến pháp và pháp luật, bảo vệ môi trường; kết hợp hài hòa tính tích cực
cá nhân và tính tích cực xã hội; đề cao trách nhiệm cá nhân đối với bản thân, gia
đình và xã hội. Khẳng định, tôn vinh cái đúng, cái tốt đẹp, tích cực, cao thượng;
nhân rộng các giá trị cao đẹp, nhân văn.
Đại hội XI của Đảng cũng nhấn mạnh phải: “Khuyến khích, cổ vũ thanh
niên nuôi dưỡng ước mơ, hoài bão lớn, xung kích, sáng tạo, làm chủ khoa học,
công nghệ hiện đại. Hình thành lớp thanh niên ưu tú trên mọi lĩnh vực, kế tục
trung thành và xuất sắc sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc, góp phần
quan trọng vào sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng và
bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN” ([7], tr. 243).
Như vậy, vấn đề xây dựng đời sống văn hóa, lối sống có văn hóa là một bộ
phận hợp thành trong xây dựng nền văn hóa dân tộc đã được Đảng ta quan tâm
từ rất sớm, ngay cả khi chúng ta chưa giành được độc lập dân tộc. Trong việc
xây dựng nền văn hóa mới dưới chế độ xã hội mới, Đảng ta luôn quan tâm và
đặt trọng tâm vào việc xây dựng đời sống mới – một đời sống văn hóa tinh thần
lành mạnh, một lối sống có văn hóa của con người, cộng đồng người trong xã
hội Việt Nam mới trong mối quan hệ đa chiều.
1.3 Văn kiện của Đoàn :
Quán triệt tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nghị quyết của Đảng, Nghị
quyết Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn TNCS Hồ Chí Minh lần thứ X đã xác

trách nhiệm trước Tổ quốc và nhân dân, sống có lý tưởng, có hoài bão, khát
khao vươn tới cái mới, cái tiến bộ .
2. Cơ sở thực tiễn
2.1. Lối sống của Hồ Chí Minh
Là lãnh tụ cách mạng nhưng Hồ Chí Minh luôn coi khinh mọi sự xoa hoa,
không ưa chuộng những nghi thức trang trọng cầu kỳ, suốt đời giữ một nếp
sống thanh bạch, tao nhã, giản dị, yêu thương con người, khiêm tốn, khắc khổ,
cần lao và tranh đấu để mưu cầu hạnh phúc cho dân. Toàn thể nhân dân Việt
Nam và thế giới đều biết bộ ka ki bạc màu, đôi dép lốp mòn của Chủ tịch Hồ
Chí Minh. Ở cương vị Chủ tịch nước, Người khước từ ở ngôi nhà sang trọng
thuộc thời toàn quyền Đông Dương, mà chỉ ở ngôi nhà nhỏ của người thợ điện
phục vụ cho Toàn quyền thời đó để làm việc, sống hòa mình với thiên nhiên, cỏ
cây hoa lá, gần gũi với quần chúng nhân dân, trong ngôi nhà sàn Bác đã sống và
làm việc những năm cuối đời, chỉ có những vật dụng rất đơn sơ: một chiếc bàn,
giá sách, tủ quần áo, giường gỗ cá nhân, tấm chăn đơn, chiếc chiếu cói, cây quạt
cọ, chai nước lọc... biểu trưng sinh động cho phong cách sống của một con
người vĩ đại: khiêm tốn, yêu lao động, không ham danh lợi, đạt đến độ mẫu
mực, cảm hoá được tình cảm của con người Việt Nam.
Hồ Chí Minh là tấm gương về ý chí và nghị lực tinh thần to lớn, quyết tâm
vượt qua mọi thử thách, gian nguy để đạt được mục đích sống. Cuộc đời của
Người là chuỗi những năm tháng vô cùng gian khổ, nhưng nhờ ý chí và nghị
lực tinh thần to lớn, Hồ Chí Minh đã bình tĩnh, kiên cường, chủ động vượt qua
mọi thử thách, gian nguy, kiên trì mục đích sống, bảo vệ chân lý, giữ vựng quan
điểm cách mạng của mình. Ngay từ thuở thiếu thời, Hồ Chí Minh đã lựa chọn
7


một cách rõ rang, dứt khoát mục tiêu hiến dâng cả cuộc đời mình cho cách
mạng. Người đã chấp nhận mọi sự hi sinh, luôn kiên định, dung cam và sang
suốt để vượt qua mọi khó khan, gian khổ “ thăng không kiêu, bại không nản”,

đi xuống cơ sở để tìm hiểu, “lắng nghe ý kiến của đảng viên, của nhân dân, của
những người không quan trọng:. Người thấu hiểu nỗi khổ của nhân loại. Chính
vì vậy mà khi Cách mạng tháng Tám thành công, cũng là lúc Việt Nam trải qua
nạn đói khủng khiếp, Hồ Chí Minh chủ trương tang gia sản xuất, mỗi tháng mỗi
người nhịn ba bữa ăn để góp gạo cứu đói và Người cũng đóng góp lon gạo của
mình như dân. Người còn thăm trại tù binh trong chiến dịch Biên giới về, người
cho áo khoác ngoài cho tên quan ba thầy thuốc người Pháp bị rét cóng.
8


II. Thực trạng và giải pháp
1.Thực trạng lối sống của Sinh viên trường Đại Học Quảng Nam hiên
nay
1.1. Mặt tích cực
Sinh viên nói chung và sinh viên trường Đại học Quảng Nam nói riêng có
lòng yêu nước, yêu thương con người, giúp đỡ những người khó khăn, sống
nghĩa tình trọn vẹn, có lối sống giản dị, khiêm tốn, cần cù, kính trọng người lớn,
nhường nhịn em nhỏ, đúng với chuẩn mực lý tưởng Hồ Chí Minh, có lối sống
lành mạnh, năng động, lạc quan, phần lớn không sa vào các tệ nạn xã hội, chấp
hành nghiêm chỉnh pháp luật.
Mục đích, lý tưởng sống của họ hiện nay là học tập, rèn luyện không chỉ vì
tương lai của bản thân mà còn xuất phát từ mong muốn được góp một phần
công sức vào việc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa, nhanh chóng
đưa đất nước thoát khỏi tình trạng nghèo nàn, lạc hậu, tiến kịp các nước trong
khu vực và trên thế giới. Sinh viên luôn có ước mơ, hoài bão, có ý chí lập thân
lập nghiệp, có nghị lực khát vọng to lớn.
Đặc biệt, sinh viên đã nhận rõ vai trò của học vấn, của kiến thức chuyên
môn nên ngày càng có ý thức chủ động, tích cực trong học tập, trong nghiên
cứu khoa học vì ngày mai lập nghiệp.Ngày nay, khoa học công nghệ đang thực
sự trở thành một lực lượng sản xuất trực tiếp và nòng cốt, là động lực cơ bản

2. Những nhân tố ảnh hưởng đến lối sống mới của sinh viên hiện nay:
Nhân cách của con người phụ thuộc vào lối sống của mỗi cá nhân. Lối
sống có tiên tiến lành mạnh hay không chủ yếu phụ thuộc vào nhận thức của
mỗi con người. Nhưng bên cạnh đó, nó còn bị ảnh hưởng bởi rất nhiều tác nhân
bên ngoài khác như gia đình, xã hội….
2.1 Gia đình:
Gia đình và giáo dục gia đình có vai trò quan trọng đối với quá trình phát
triển nhân cách và định hướng lối sống của thanh niên. Gia đình chính là cái nôi
nuôi dưỡng đầu tiên, là môi trường xã hội gần gũi, quan trọng nhất của mỗi
người.. Có thể nói, gia đình vừa là cái màng lọc mà thông qua đó thanh niên
tiếp nhận một cách có chọn lọc những tác động văn hóa từ bên ngoài, vừa như
cái lá chắn bảo vệ họ khỏi những tác động tiêu cực của xã hội. Vì vậy việc hình
thành lối sống của thanh niên phụ thuộc không ít vào việc kiểm soát, quản lí,
nuôi dưỡng của gia đình.
2.2. Nhà trường và giáo dục học đường:
Nhà trường và giáo dục học đường là một trong những yếu tố tác động
quan trọng nhất đối với quá trình phát triển nhân cách và định hướng lối sống
của thanh niên. Chính tại nhà trường và nhờ giáo dục học đường, thanh niên
tiếp thu được nhiều tri thức về tự nhiên và xã hội, các kỹ năng nghề nghiệp và
kỹ năng sống, những bài học về đạo đức, pháp luật, tôn giáo, chính trị và văn
hóa… Đây là những hành trang giúp cho họ vững bước vào đời. Những nội
dung giáo dục trong nhà trường cũng có tác động quan trọng và trực tiếp đối với
sự định hướng lối sống của thanh niên, đồng thời để lại dấu ấn trong suốt cuộc
đời họ.Mặt khác, những khuyết tật hay những bất cập của nền giáo dục Việt
Nam cũng là một trong những nguyên nhân chủ yếu của xu hướng lối sống tiêu
cực, không lành mạnh của giới trẻ hiện nay.
2.3 Xã hội:
Trong quá trình hội nhập và phát triển hiện nay, cùng với sự phát triển như
vũ bão của khoa học công nghệ đã làm cho những giá trị đạo đức của con người
đang đứng trước nguy cơ suy thoái trầm trọng. Việc giao lưu văn hóa ngoại ảnh

-ngoại trú, …Nhà trường cần phải đặt ra những qui định, phép tắc kĩ cương, kết
hợp với công an Tam kì để tăng cường hơn nữa việc kiểm tra, giám sát sinh
viên đặc biệt sinh viên ngoại trú. Có hình thức thưởng phạt hợp lí đối với các cá
nhân.
+ Tuy nhiên môi trường đại học là một môi trường rộng lớn, vì vậy việc
kiểm soát hàng nghìn sinh viên là điều không dễ dàng. Vậy mỗi khoa, mỗi tập
thể lớp nên tự giác xây dựng nguyên tắc, có qui định để quản lí được tốt hơn,
Nhà trường cần phát động xuống các khoa, lớp để mỗi tập thể tự xây dựng và
phát triển, Trong lớp phải thường xuyên quan tâm đến học tập cũng như đời
sống của mọi ngươi, hay mỗi khoa nên thành lập một câu lạc bộ cũng như tạo ra
nhiều hoạt động lành mành hơn để sinh viên có thể học học và nâng cao hiểu
biết.

11


+ Xây dựng website của trường, cập nhật các thông tin về những hoạt động
của trường cũng như kết quả học tập rèn luyện của SV để phụ huynh kịp thời
nắm rõ tình hình học tập, sinh hoạt của con em. Cần mở hộp thư điện tử để thu
nhận những đóng góp ý kiến của SV, phụ huynh về công tác giáo dục của
trường, từ đó có những điều chỉnh cho phù hợp.
+Em nghĩ Nhà trường nên tạo cơ hội cho sinh viên gặp gỡ và giao lưu với
những người thành danh có kinh nghiệm, những tấm gương tiêu biểu để nói về
vấn đề cuộc sống cũng như những bài học, trải nghiệm của họ để thức tĩnh sinh
viên, giúp sinh viên tự suy nghĩ, nhận thức và tìm ra được mục tiêu phấn đấu
cho mình. Cũng như cho sinh viên tham gia các hoạt động thực tế, ví dụ thăm
các gia đình nghèo khỗ, khó khan,… để sinh viên có thể thay đổi lối sống,
không lãng phí, đua đòi, biết cố gắng phấn đấu, thương yêu con người hơn.
-Thứ ba là công tác Đoàn , Hội SV : Ngoài việc tổng kết, nhận xét cụ thể
các hoạt động từng đơn vị lớp thì theo em cần phải tổ chức nhiều hơn các hoạt

mở mang sự hiểu biết của mình, ở phạm vi bài viết em đã khái quát một số vấn
đề trong quan điểm của Hồ Chí Minh về lối sống mới và xây dựng lối sống mới
cho sinh viên. Do trình độ còn nhiều hạn chế cũng như kiến thức còn hạn hẹp
nên trong quá trình làm bài và bài tiểu luận không tránh khỏi những thiếu sót
nhất định. Em rất mong sự góp ý phê bình của thầy giáo để giúp em tiến bộ hơn
trong học tập .
Em xin chân thành cảm ơn!

13


14


15