BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP

ĐÁNH GIÁ TIỀM NĂNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN
DU LỊCH SINH THÁI BỀN VỮNG HỒ ĐÁ BÀN,
TỈNH KHÁNH HÒA

Họ tên sinh viên: NGUYỄN THỊ LAN
Ngành: QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG VÀ DU LỊCH SINH THÁI
Niên khóa: 2008-2012

Tháng 06/2012



ĐÁNH GIÁ TIỀM NĂNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN DU LỊCH
SINH THÁI BỀN VỮNG HỒ ĐÁ BÀN, TỈNH KHÁNH HÒA

Tác giả

NGUYỄN THỊ LAN

Khóa luận được đệ trình để đáp ứng yêu cầu
cấp bằng kỹ sư ngành
Quản lý môi trường và du lịch sinh thái

Giáo viên hướng dẫn:
ThS. NGUYỄN ANH TUẤN


- Hiện trạng tài nguyên, cơ sở vật chất hạ tầng và hoạt động du lịch ở Đá Bàn.
- Các điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của Đá Bàn.
- Định hướng phát triển du lịch sinh thái bền vững tại hồ Đá Bàn.
3. Thời gian thực hiện: Bắt đầu: tháng 01/2012. Kết thúc: tháng 05/2012
4. Họ tên GVHD : ThS. NGUYỄN ANH TUẤN
Nội dung và yêu cầu của KLTN đã được thông qua Khoa và Bộ môn
Ngày…..tháng…..năm 2012
Ban Chủ nhiệm Khoa

Ngày…..tháng…..năm 2012
Giáo viên hướng dẫn

ThS. NGUYỄN ANH TUẤN



LỜI CẢM ƠN
Chân thành cám ơn Khoa Môi Trường và Tài Nguyên, Trường Đại Học Nông
Lâm Thành Phố Hồ Chí Minh đã tạo điều kiện cho tôi thực hiện khóa luận tốt nghiệp
này.
Cảm ơn thầy Nguyễn Anh Tuấn – người đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn cho tôi
trong suốt quá trình thực hiện đề tài này.
Tri ân công lao giảng dạy và hướng dẫn của quý thầy, cô giáo Khoa Môi Trường
và Tài Nguyên, Trường Đại Học Nông Lâm Thành Phố Hồ Chí Minh.
Xin gởi lời cám ơn đến quý cơ quan: Hạt Kiểm Lâm huyện Ninh Hòa, Trạm
Kiểm Lâm xã Ninh Sơn, Công ty thủy lợi Bắc Khánh Hòa, Trạm thủy nông Ninh sơn,
UBND xã Ninh Sơn, Sở Tài Nguyên Môi Trường tỉnh Khánh Hòa đã cung cấp tài liệu,
tạo điều kiện thuận lợi giúp tôi khảo sát và thực hiện đề tài.
Tôi gởi đến Ba Mẹ lòng biết ơn sâu sắc, xin cảm ơn anh chị và bạn bè đã luôn ở
bên tôi, giúp đỡ và động viên tôi học tập, nghiên cứu, hoàn thành luận văn.

Tóm tắt .......................................................................................................................... iii
Mục lục ........................................................................................................................... iv
Danh mục các từ viết tắt ................................................................................................vii
Danh sách các bảng ..................................................................................................... viii
Danh sách hình ảnh ........................................................................................................ ix
CHƯƠNG 1. MỞ ĐẦU ................................................................................................. 1
1.1. Lý do chọn đề tài .................................................................................................. 1
1.2. Mục tiêu và ý nghĩa nghiên cứu đề tài ................................................................. 2
1.3. Nội dung nghiên cứu ............................................................................................ 2
1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ........................................................................ 3
1.5. Thời gian nghiên cứu ............................................................................................ 3
CHƯƠNG 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU ...................................................................... 4
2.1. Cơ sở lý luận ......................................................................................................... 4
2.1.1. Các khái niệm về du lịch và du lịch sinh thái ................................................ 4
2.1.1.1. Du lịch ..................................................................................................... 4
2.1.1.2. Du lich sinh thái ...................................................................................... 4
2.1.2. Các nguyên tắc cơ bản của du lịch sinh thái .............................................. 5
2.1.3. Những yêu cầu của du lịch sinh thái .............................................................. 5
2.1.4. Những tiền đề quan trọng để DLST phát triển bền vững .............................. 7
2.1.5. Tài nguyên du lịch ......................................................................................... 8
2.1.5.1. Tài nguyên tự nhiên ................................................................................ 8
2.1.5.2. Tài nguyên nhân văn ............................................................................... 9
2.1.6. Lợi ích do hoạt động du lịch sinh thái mang lại ............................................ 9
2.1.6.1. Lợi ích về mặt xã hội............................................................................... 9
2.1.6.2. Lợi ích về mặt kinh tế ........................................................................... 10
2.1.6.3. Lợi ích về mặt sinh thái ......................................................................... 10
iv


2.2. Cơ sở thực tiễn ....................................................................................................11



4.2.1.2. Giao thông khu vực Đá Bàn .................................................................. 33
4.2.2. Bến thuyền ................................................................................................... 34
4.2.3. Điện và nước sinh hoạt ................................................................................ 34
4.2.3.1. Điện ....................................................................................................... 35
4.2.3.2. Nước ...................................................................................................... 35
4.2.4. Thông tin liên lạc ......................................................................................... 35
4.3. Hiện trạng hoạt động du lịch trong khu vực hồ .................................................. 36
4.4. Cộng đồng dân cư ............................................................................................... 44
4.5. Công tác giáo dục môi trường ............................................................................ 47
4.5.1. Các hoạt động ảnh hưởng đến môi trường .................................................. 47
4.5.2. Công tác bảo vệ, giáo dục môi trường ......................................................... 48
4.6. Định hướng phát triển du lịch sinh thái bình vững hồ Đá Bàn .......................... 49
4.6.1. Phân tích SWOT .............................................................................................. 49
4.6.2. Kết quả phân tích SWOT ................................................................................ 51
4.6.3. Định hướng phát triển du lịch sinh thái cụ thể ................................................ 54
4.6.3.1. Định hướng về phát triển các loại hình du lịch sinh thái ...................... 54
4.6.3.2. Định hướng cơ sở vật chất hạ tầng phục vụ phát triển DLST............... 55
4.6.3.3. Định hướng nhân lực............................................................................. 55
4.6.3.4. Định hướng về tổ chức quản lý ............................................................. 56
4.6.3.5. Định hướng công tác phòng cháy chữa cháy ........................................ 56
4.6.3.6. Định hướng công tác xúc tiến và quảng bá ........................................... 57
4.6.3.7. Định hướng vốn đầu tư ......................................................................... 57
CHƯƠNG 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ ............................................................. 58
5.1. Kết luận............................................................................................................... 58
5.2. Kiến nghị ............................................................................................................ 59
TÀI LIỆU THAM KHẢO .......................................................................................... 61
PHỤ LỤC ..................................................................................................................... 63



Ủy ban nhân dân

vii


DANH SÁCH CÁC BẢNG
Bảng 3.1: Mô tả phương pháp điều tra xã hội học ....................................................... 26 
Bảng 4.1: Kết quả lựa chọn của du khách thông qua các câu hỏi điều tra ................... 37 
Bảng 4.2: Thống kê độ tuổi của du khách .................................................................... 39 
Bảng 4.3: Ma trận SWOT về khả năng phát triển du lịch sinh thái Hồ Đá Bàn........... 49 
Bảng 4.4: Kết quả phân tích SWOT ............................................................................. 51 

viii


DANH SÁCH HÌNH ẢNH
Hình 2.1: Bản đồ tự nhiên xã Ninh Sơn........................................................................13 
Hình 2.2: Bản đồ hồ Đá Bàn .........................................................................................19 
Hình 2.3: Cơ cấu tổ chức trạm kiểm lâm ......................................................................20 
Hình 4.1: Biểu đồ thể hiện thành phần du khách ..........................................................36 
Hình 4.2: Biểu đồ thể hiện thông tin đến du khách ......................................................38 
Hình 4.3: Khoảng thời gian đi du lịch ..........................................................................39 
Hình 4.4: Biểu đồ thể hiện các yếu tố thu hút du khách ...............................................40 
Hình 4.5: Mục đích thể hiện du khách chọn hồ Đá Bàn làm điểm đến ........................41 
Hình 4.6: Biểu đồ thể hiện những vấn đề làm du khách không hài lòng......................42 
Hình 4.7: Biểu đồ thể hiện mong muốn của khách khi đến với hồ đá bàn ...................43 
Hình 4.8: Biểu đồ thể hiện ngành nghề của người dân khu vực hồ Đá Bàn ................44 
Hình 4.9: Biểu đồ thể hiện mục đích người dân khai thác tài nguyên..........................45 



Nhắc đến Khánh Hòa mọi người ai cũng quen với vùng đất du lịch với các tour
du lịch biển đảo như Hòn Chồng, Hòn Yến, Hòn Mun, Hòn Tằm, Hồ cá Trí
Nguyên, Bãi Trũ-Đầm Già, Vinpearl land, ... mà ít đề cập đến các tour du lịch sinh
thái trong khi đó Khánh Hòa có đầy đủ điều kiện để phát triển du lịch sinh thái đúng
nghĩa. Khánh Hòa là tỉnh có tài nguyên thiên nhiên và văn hóa lịch sử khá nhiều vì thế
có nhiều lợi thế và tiềm năng đầy hứa hẹn về phát triển du lịch nói chung và du lịch
sinh thái nói riêng.
Nằm trong hệ thống tiềm năng du lịch sinh thái của Việt Nam nói chung và
huyện Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa nói riêng, hồ Đá Bàn là một trong những tiềm năng
lớn để phát triển DLST. Nhằm đánh giá tiềm năng và định hướng phát triển DLST tại
hồ Đá Bàn tôi quyết định chọn đề tài: “Đánh giá tiềm năng và định hướng phát triển
du lịch sinh thái bền vững hồ Đá Bàn tỉnh Khánh Hòa” để thực hiện làm luận văn
tốt nghiệp.
1.2.

MỤC TIÊU VÀ Ý NGHĨA NGHIÊN CỨU ĐỀ TÀI
Đề tài được thực hiện nhằm tìm hiểu và đánh giá tiềm năng đồng thời định hướng

phát triển du lịch sinh thái cho hồ Đá Bàn.
- Chỉ ra những tiềm năng chưa được khai thác và những hạn chế nơi đây.
- Góp phần bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và di tích lịch sử cho hồ Đá Bàn.
- Đề xuất giải pháp phát triển DLST hồ Đá Bàn.
1.3.

NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
Nhằm đạt được các mục tiêu đề ra, cần tìm hiểu những nội dung sau:
- Hiện trạng tài nguyên, cơ sở vật chất hạ tầng và hoạt động du lịch ở Đá Bàn.
- Các điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của Đá Bàn.
- Định hướng phát triển du lịch sinh thái bền vững tại hồ Đá Bàn.

Theo tổ chức Du lịch thế giới: “Du lịch là hoạt động của con người đến và ở tại
những nơi ngoài môi trường hàng ngày của họ trong một thời gian nhất định với mục
đích giải trí, công vụ hay những mục đích khác”.
Theo luật Du lịch Việt Nam: Du lịch là hoạt động của con người ngoài nơi cư trú
thường xuyên của mình nhằm thoả mãn nhu cầu tham quan, giải trí, nghỉ dưỡng trong
một khoảng thời gian nhất định.
2.1.1.2.

Du lich sinh thái

DLST là một loại hình du lịch mới và đang có xu hướng phát triển nhanhchóng ở
nhiều quốc gia trên thế giới.


Theo Tổ chức bảo tồn thiên nhiên quốc tế (IUCN):

DLST là loại hình du lịch và tham quan có trách nhiệm với môi trường tại những
vùng còn tương đối nguyên sơ để thưởng thức và hiểu biết thiên nhiên (có kèm theo
các đặc trưng văn hoá - quá khứ cũng như hiện tại) có hỗ trợ đối với bảo tồn, giảm
thiểu tác động từ du khách, đóng góp tích cực cho sự phát triển kinh tế - xã hội của
nhân dân địa phương.
4




Theo Hiệp Hội Du lịch Sinh Thái (Ecotourism Society):

DLST là du lịch có trách nhiệm đối với các khu thiên nhiên, nơi môi trường
được bảo tồn và lợi ích của nhân dân địa phương được bảo đảm.

điểm sinh thái tự nhiên và văn hóa cộng đồng địa phương.
- Hoạt động du lịch đòi hỏi phải theo những nguyên tắc chỉ đạo nhằm bảo vệ một
cách lâu dài các giá trị tự nhiên và văn hóa khu vực, cải thiện cuộc sống, nâng cao sự
hiểu biết chung giữa người dân địa phương với khách du lịch.
Cần được tuân thủ chặt chẽ các quy định về “sức chứa”.
- Đứng trên góc độ vật lý: sức chứa được hiểu là số lượng tối đa du khách mà
khu vực có thể tiếp nhận.
- Đứng ở góc độ sinh học: sức chứa được hiểu là lượng khách tối đa mà nếu lớn
hơn sẽ vượt quá khả năng tiếp nhận của môi trường, làm xuất hiện các tác động sinh
thái do hoạt động của du khách và tiện nghi mà họ sử dụng gây ra.
- Đứng ở góc độ tâm lý: sức chứa được hiểu là giới hạn lượng khách mà nếu vượt
quá thì bản thân du khách sẽ bắt đầu cảm thấy khó chịu vì sự “đông đúc” và hoạt động
của họ bị ảnh hưởng bởi sự có mặt của các du khách khác.
- Đứng ở góc độ xã hội: sức chứa là giới hạn về lượng du khách mà tại đó bắt đầu
xuất hiện những tác động tiêu cực của hoạt động du lịch đến đời sống văn hóa – xã
hội, kinh tế - xã hội của khu vực.
- Đứng ở góc độ quản lý: sức chứa được hiểu là lượng khách tối đa mà khu du
lịch có khả năng phục vụ.
- Do khái niệm sức chứa bao gồm cả định tính và định lượng, vì vậy khó có thể
xác định một con số chính xác về sức chứa cho một khu vực.
6


- Các chỉ số sức chứa chỉ có thể xác định một cách tương đối bằng phương pháp
thực nghiệm.
Thỏa mãn nhu cầu nâng cao hiểu biết của khách du lịch về tự nhiên, văn hóa bản
địa. Vị trí quan trọng chỉ đứng sau công tác bảo tồn những gì họ tham quan.
2.1.4. Những tiền đề quan trọng để DLST phát triển bền vững
Hấp dẫn về tài nguyên du lịch tự nhiên và nhân văn.
Nhu cầu của khách du lịch hướng về thiên nhiên.


Tài nguyên tự nhiên

Tài nguyên du lịch tự nhiên gồm các yếu tố địa chất, địa hình, địa mạo, khí hậu,
thủy văn, hệ sinh thái, cảnh quan thiên nhiên có thể được sử dụng phục vụ mục đích du
lịch.
Tài nguyên DLST cơ bản
 Hệ sinh thái rừng nhiệt đới:
- HST rừng ẩm nhiệt đới.
- HST rừng rậm gió mùa ẩm thường xanh trên núi đá vôi.
- HST rừng savan.
- HST rừng khô hạn.
- HST rừng núi cao.
 Hệ sinh thái đất ngập nước:
- HST rừng ngập mặn ven biển.
8


- HST đầm lầy nội địa.
- HST sông, hồ.
- HST đầm phá.
- Hệ sinh thái san hô cỏ biển.
- Hệ sinh thái vùng cát ven biển.
- Hệ sinh thái biển – đảo.
- Hệ sinh thái nông nghiệp.
Tài nguyên DLST đặc thù
 Miệt vườn.
 Sân chim.
 Cảnh quan tự nhiên.
2.1.5.2.

Lợi ích về mặt kinh tế

Các lợi ích trực tiếp:
- Doanh thu nhận được trực tiếp từ khách du lịch sinh thái.
- Tạo ra các cơ hội việc làm trực tiếp.
- Tiềm năng mạnh cho các mối liên kết với các khu vực khác của nền kinh tế địa
phương.
- Thúc đẩy các nền kinh tế nông thôn ngoại vi.
Các lợi ích gián tiếp:
- Doanh thu gián tiếp từ khách du lịch sinh thái.
- Khuynh hướng của khách du lịch sinh thái chú ý đến những điểm hấp dẫn về
văn hóa và di sản.
- Các lợi ích kinh tế từ việc sử dụng bền vững các khu vực được bảo vệ (dược
phẩm, dược liệu, nghiên cứu).
2.1.6.3.

Lợi ích về mặt sinh thái

Các lợi ích trực tiếp:
- Cung cấp động cơ khuyến khích bảo vệ môi trường, cả chính thức (các khu vực
được bảo vệ) và không chính thức.
- Cung cấp các động cơ khuyến khích cho việc phục hồi và bảo tồn nơi sinh sống
cải biến.
- Khách du lịch sinh thái tích cực trợ giúp trong việc cải thiện nơi sinh sống
(những khoản tặng biếu, việc giám sát, bảo dưỡng…).
10


Các lợi ích gián tiếp:
- Việc mở cửa tiếp cận với du lịch sinh thái thúc đẩy sự cam kết rộng hơn đối với