SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THƯỜNG XUÂN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ KINH NGHIỆM HƯỚNG DẪN GIÁO VIÊN THIẾT
KẾ VÀ SOẠN GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ
BẰNG PHẦN MỀM MICROSOFT POWERPOINT TẠI
TRƯỜNG MẦM NON LUẬN THÀNH, THƯỜNG XUÂN
Họ và tên: Lê Thị Hoan
Chức vụ: Phó hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Luận Thành
SKKN thuộc lĩnh vực: Quản lý
THANH HÓA, NĂM 2018
MỤC LỤC
1. Mở đầu:
1.1. Lí do chọn đề tài:
TT
1
2
3
4
5
6
4
2.3. Biện pháp hướng dẫn giáo viên thiết kế và sử dụng
12
5
giáo án điện tử:
13 2.4. Kết quả
13
14 3. Kết luận, kiến nghị:
14
15 3.1. Kết luận
14
16 3.2. Kiến Nghị
14
17 Tài liệu tham khảo
15
Như chúng ta đã biết, giáo dục mầm non được coi là bậc học đầu tiên đặt
nền móng trong hệ thống giáo dục quốc dân và có vai trò quan trọng trong việc
hình thành và phát triển nhân cách của trẻ. Để hình thành được nền móng vững
chắc, một đứa trẻ phát triển toàn diện, nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục
trẻ phụ thuộc rất nhiều vào các nhà quản lý giáo dục mà đặc biệt là những giáo
viên đứng lớp trực tiếp chăm sóc và giáo dục trẻ trong suốt thời gian trẻ ở
trường. Có thể nói, giáo viên là nhân tố quan trọng quyết định đến chất lượng
chăm sóc và giáo dục trẻ trong nhà trường.
Trong những năm qua ngành học mầm non nói chung và trường mầm non
Luận Thành nói riêng đang thực hiện chương trình CSGD trẻ theo chương trình
giáo dục mầm non. Đây là một trong những phương pháp giáo dục được coi là
hiệu quả nhất, nó phù hợp với từng điều kiện thực tế của các địa phương, của
các trường và phù hợp với đặc điểm phát triển của cá nhân đứa trẻ nhằm nâng
cao chất lượng giáo dục góp phần phát triển toàn diện trẻ mầm non. Ngày nay
việc tổ chức dạy học theo hướng tích cực đòi hỏi rất nhiều thời gian, công sức và
quả công tác quản lý.
1.2. Mục đích nghiên cứu:
Đưa ra một số kinh nghiệm hướng dẫn giáo viên sử dụng phần mềm
microsoft powerpoint thiết kế và soạn giáo án điện tử phục vụ công tác giảng
dạy mang lại hiệu quả cao hơn.
1.3. Đối tượng nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu trong đề tài là “Một số kinh nghiệm hướng dẫn giáo
viên thiết kế và soạn giáo án điện tử bằng phần mềm microsoft powerpoint tại
Trường Mầm non Luận Thành, Thường Xuân”
1.4. Phương pháp nghiên cứu:
Những phương pháp bản thân lựa chọn để thực hiện đó là:
Phương pháp nghiên cứu lý thuyết: Đọc và nghiên cứu các tài liệu văn bản
để hiểu được cơ sở lý luận của việc sử dụng giáo án điện tử của giáo viên mầm
non.
Phương pháp thực tiễn: Thông qua các giờ dạy có ứng dụng giáo án điện tử
của giáo viên trên lớp để đúc rút những tồn tại, hạn chế làm mục tiêu nghiên cứu
Phương pháp đàm thoại: Trao đổi giữa cán bộ quản lý, tổ trưởng, tổ phó
chuyên môn và giáo viên để thu thập thông tin phục vụ cho mục đích nghiên cứu.
2
2. Nội dung
2.1. Cơ sở lý luận.
Trong xu thế hội nhập nền kinh tế tri thức, giáo dục giữ vai trò vô cùng to
lớn và có vị trí quan trọng đối với sự phát triển của mỗi quốc gia trên thế giới
nói chung và của Việt Nam nói riêng. Khi con người bước vào kỷ nguyên của
công nghệ thông tin, cuộc cách mạng về ứng dụng công nghệ thông tin và truyền
thông nhằm nâng cao chất lượng của việc dạy và học đã, đang phát triển mạnh.
Những năm gần đây, Đảng và Nhà nước ta đặc biệt quan tâm đến việc ứng
dụng công nghệ thông tin trong dạy học cũng như trang bị các thiết bị trợ giảng
mối quan hệ sư phạm tương tác giữa giáo viên với trẻ. Mặt khác, quá trình dạy
học lại quá trừu tượng, các loại hình dạy học truyền thống (tranh ảnh, mô hình,
3
sa bàn…) khó thể hiện, vì vậy những những ứng dụng công nghệ thông tin và
truyền thông sẽ dễ dàng mở ra khả năng tiếp cận kiến thức cho trẻ.
2.2. Thực trạng của việc thiết kế và sử dụng giáo án điện tử bằng phần
mềm microsoft powerpoint.
2.2.1. Thực trạng:
Luận Thành là một xã miền núi của Huyện Thường Xuân, có diện tích rộng,
dân số đông. Trong xã có tới 4 trường học đóng trên địa bàn. Trước đây xã Luận
Thành vẫn còn là một vùng đất nghèo . Nhưng với sự quan tâm của Đảng và
Nhà nước giờ đây các công trình Đường, Trường, Trạm dường như đã được
khắc phục hoàn thiện. Cùng với đó, trường Mầm non Luận Thành đã và đang
được sự quan tâm giúp đỡ của các cấp nên ngôi trường đã được xây dựng khang
trang với đội giáo viên 100% đạt chuẩn và trên chuẩn có năng lực, trẻ, khỏe
nhiệt tình với công việc. Ngoài ra trường còn được sự quan tâm chỉ đạo và giúp
đỡ của phòng giáo dục, của ủy ban nhân dân xã và các ban ngành cùng với sự
ủng hộ nhiệt tình của phụ huynh học sinh đã tạo điều kiện cho nhà trường để nhà
trường hoàn thành tốt nhiệm vụ.
Trong những năm gần đây, việc ứng dụng công nghệ thông tin và sử dụng
giáo án điện tử bằng phần mềm microsoft powerpoint của giáo viên trong trường
mầm non Luận Thành đã có nhiều chuyển biến và những bước phát triển mạnh.
Trong đó, việc thiết kế và sử dụng giáo án điện tử vào các tiết dạy, các hoạt động
được nhà trường hết sức quan tâm, ủng hộ. Thực tế cho thấy, ứng dụng công
nghệ thông tin đặc biệt là việc sử dụng giáo án điện tử, gắn với việc đổi mới
phương pháp giảng dạy theo hướng tích cực đã không ngừng góp phần nâng cao
chất lượng dạy và học tại trường mầm non Luận Thành trong năm vừa qua. Tuy
nhiên, việc thiết kế và sử dụng giáo án điện tử của giáo viên trong nhà trường
Các lớp khu lẻ đa số cách xa, địa bàn rộng, đồi núi cao nên viêc lấp đặt mạng
và các thiết bị hiện đại như ti vi, đầu chưa được thuận tiện nên phần nào cũng ảnh
hưởng đến việc sử dụng trong quá trình giảng dạy, giáo án điện tử của giáo viên.
Cơ sở vật chất của nhà trường còn thiếu thốn nhiều, số trẻ đông .Nhà trường
hiện chỉ có 3 máy tính đã được kết nối Intenet cho ban giám hiệu làm việc, chưa
có máy riêng cho giáo viên học, chưa có các thiết bị hiện đại như máy chiếu.
Giáo viên trong trường vẩn còn một số giáo viên chưa được học qua các lớp
bồi dưỡng tin học, số lượng giáo viên có máy tính chưa đầy đủ và do địa hình
đồi núi và ở sâu của một số giáo viên nên việc kết nối kết nối intenet chưa có.
-Từ những khó khăn và thuận lợi nêu trên tôi đã khảo sát trên cô vào đầu năm
học như sau:
Tổng số giáo viên trực tiếp giảng dạy: 31 giáo viên
Khi chưa thực hiện sáng kiến kinh nghiệm
Số giáo viên biết thiết kế và
sử dụng giáo án điện tử
Số giáo viên sử Số giáo viên chưa sử dụng và
dụng thành thạo
sử dụng chưa thành thạo
SL
%
SL
%
SL
một bài bản nào. Nhưng chúng ta cần phải hiểu giáo án điện tử không phải là
yếu tố quyết định mà chỉ yếu tố hỗ trợ cho quá trình dạy học đạt hiệu quả cao.
Nếu giáo viên không biết cách thiết kế hay chưa có kỹ năng sử dụng sẽ xa vào
việc lạm dụng giáo án điện tử vô tình lại bỏ qua phương pháp dạy truyền thống.
Chính vì vậy, qua thời gian nghiên cứu và áp dụng thực tiễn tôi xin trao đổi một
số kinh nghiệm, một số biện pháp hướng dẫn giáo viên thiết kế và sử dụng giáo
án điện tử bằng phần mềm microsoft powerpoint có hiệu quả trong trường mầm
non Luận Thành hiện nay như sau:
Biện pháp 1: Giúp giáo viên biết được quy trình thiết kế một giáo án điện
tử một cách bài bản.
Để thiết kế được một giáo án điện tử có bài bản, có hiệu quả thì giáo viên
cần phải nắm rõ quy trình hay là các bước thiết kế như sau:
Một là: Giáo viên phải xác định được mục tiêu về kiến thức, kỹ năng, thái
độ, đồng thời phải tuân thủ theo nguyên tắc lấy trẻ làm trung tâm, chủ động tìm
hiểu nội dung của hoạt động thuộc chủ đề nào? Đề tài gì? Và luôn gắn liền với
các câu hỏi: Trẻ biết gì? Dạy cái gì? Dạy như thế nào? Bằng cách nào?
Hai là: Phải biết được cần phải chuẩn bị những gì? Số lượng bao nhiêu? Màu
săc, chủng loại, kích thước, các phương tiện hỗ trợ như: máy tính, ti vi, đầu
đĩa…… thế nào? và sưu tầm tư liệu, hình ảnh, video hay những phần mềm sẵn
có liên quan đến nội dung bài học
Ba là: Tiến hành hoạt động. Đây là phần quan trọng mà giáo viên phải trình
bày hay biểu diễn cho trẻ nhằm đạt được mục tiêu đề ra.
Biện pháp 2. Tổ chức chuyên đề để hướng dẫn giáo viên từng bước thiết
kế một giáo án điện tử bằng phần mềm microsoft powerpoint
Đa số giáo viên mầm non hiện nay sử dụng giáo án điện tử bằng phần mềm
microsoft powerpoint vào tiết dạy chủ yếu là khai thác trên phần mềm sẵn có
hoặc download trên mạng intenet, thế nhưng có những đề tài, những nội dung
mà không có sẵn thì giáo viên lại chưa chủ động thiết kế hay chỉnh sửa những
bài giảng sẵn có cho phù hợp với nội dung, yêu cầu và đặc điểm của trẻ lớp
mình. Chính vì vậy là phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn cần Hướng dẫn cụ
d. Đặt hiệu ứng cho các Slide:
Đây là nội dung rất quan trọng của việc thiết kế giáo án điện tử bằng phần
mềm microsoft powerpoint, nó làm cho các hình ảnh xuất hiện hay biến mất,
phóng to hay thu nhỏ, đổi màu chữ hay nhấn mạnh một đối tượng nào đó cần
khắc sâu. Đối với trẻ mầm non những hình ảnh sống động, những âm thanh sẽ
khơi dậy ở trẻ sự thích thú, tò mò. Chính vì vậy khi giáo viên xác định được
những nội dung, hình ảnh cần lựa chọn để đưa vào các slide phải phù hợp với độ
tuổi của trẻ, tránh cung cấp quá nhiều và cần phải bố cục hợp lý, có tính thẩm
mỹ, tránh sử dụng quá nhiều hiệu ứng làm rối mắt.
Khi đánh các câu hỏi hay hình ảnh trên Slide được cố định trên màn hình thì
cô không cần cho hiệu ứng. Nếu muốn có hiệu ứng thì giáo viên chọn đối tượng
cần làm hiệu ứng và vào Slide show vào Custom Animation…vào hình chọn làm
hiệu ứng và vào Addeffect sẽ xuất hiện bốn ngôi sao
8
+ Ngôi sao màu xanh (Entrance) là hiệu ứng đi ra.
+ Ngôi sao màu vàng (Emphasis) là hiệu ứng kiểu nhấn mạnh. (đổi màu,
phóng lớn, nhấp nháy,…)
+ Ngôi sao màu đỏ (Exit) là hiệu ứng biến mất, đi vào.
+ Ngôi sao không màu (Motion Paths) là hiệu ứng xuất hiện đi theo đường.
(chuyển hình ảnh từ trên xuống dưới, từ trái qua phải, xoay tròn theo đường….)
Khi bốn ngôi sao xuất hiện, ta chỉ cần đưa chuột vào một trong bốn ngôi sao
đó sẽ xuất hiện danh sách, lúc này chỉ cần nhấn chuột trái là đã được 1 hiệu ứng
theo ý thích của mình
Ví dụ 1: Cần đưa tiêu đề: Chào mừng các cô về dự tiết thao giảng học kỳ II
lớp 5 tuổi A trường mầm non Luận Thành bay vào Slide đầu tiên.
Ta kích chọn vào tiêu đề, chọn ngôi sao màu xanh (Entrance) sẽ xuất hiện
danh sách chọn kiểu mình thích như chọn Fly In là kiểu bay từ dưới lên
Ví dụ 3: Muốn nhấn mạnh tiêu đề: Chào mừng các cô về dự tiết thao giảng
học kỳ II lớp 5 tuổi A trường mầm non Luận Thành. Ta kích chọn vào tiêu đề,
chọn ngôi sao màu vàng (Emphasis) sẽ xuất hiện danh sách chọn kiểu mình
thích.
10
Ví dụ 4: Muốn tiêu đề: Chào mừng các cô về dự tiết thao giảng học kỳ II lớ
5 tuổi A trường mầm non Luận Thành đi theo các hướng khác nhau. Ta kích
chọn vào tiêu đề, chọn ngôi sao không màu (Motion Paths) sẽ xuất hiện danh
sách chọn kiểu mình thích.
Khi thiết kế một tiết toán thuộc lĩnh vực phát triển nhận thức mà cụ thể là dạy
trẻ đếm, tạo nhóm hay thêm bớt các đối tượng thì giáo viên cần phải chú ý tạo các
hiệu ứng sao cho liên kết theo nội dung bài dạy. Đối tượng nào muốn cho ra trước
11
thì làm hiệu ứng trước và tiếp tục đến đối tượng tiếp theo, Tương tự giáo viên
muốn cất đối tượng nào trước thì phải làm hiệu ứng cất đối tượng đó trước.
e. Chèn âm thanh vào các hiệu ứng
Trẻ mầm non rất thích những hình ảnh sống động và những âm thanh hay
tiếng động, tiếng bước chân của các con vật, tiếng kêu của các con vật… đi
cùng các hình ảnh, nó tạo cho trẻ sự hào hứng, thích thú và gây ấn tượng cho
trẻ. Chính vì nậy mà trong các Slide giáo viên thiết kế cần chèn các âm
thanh hay tiếng động khi hiệu ứng xuất hiện để thu hút trẻ vào đối tượng cần
cung cấp
Để làm được hiệu ứng này giáo viên cần:
chữ, chủ yếu là sử dụng hình ảnh, âm thanh hay các các đoạn video. Trong
giáo án chỉ dùng chữ, số khi học chữ cái, toán hoặc một số câu hỏi ngắn gọn
giáo viên đưa lên để hỏi nhằm giúp trẻ làm quen với mặt chữ nên khi dùng
chữ phải rõ ràng, không to quá, không nhỏ quá.
b. Về phông chữ:
Chỉ nên dùng các font chữ đậm, rõ và gọn, dùng chữ Times New Roman
vì kiểu chữ này đẹp, chuẩn, không bị mất nét khi ta trình chiếu
c. Về mầu sắc giữa chữ và nền:
Để tránh sự tương phản giữa mầu nền và màu chữ giáo viên cần chọn lựa
sao cho phù hợp để chữ hiện ra được rõ ràng. Cụ thể cần chọn màu sắc như sau:
- Đối với nền trắng thì nên chọn chữ đen, chữ xanh dương đậm, chữ
xanh lá cây đậm, chữ đỏ đậm
- Đối với nền xanh dương đậm, nền xanh lá cây đậm thì nên chọn chữ trắng.
d. Về cách trang trí:
Trang trí không lòe loẹt, không rườm rà, màu sắc phải phù hợp. Hình
ảnh, tranh ảnh phải rõ ràng, chính xác.
Biện pháp 4: Hướng dẫn giáo viên trình chiếu Powerpoint
Hiện nay vẫn còn nhiều giáo viên sử dụng máy tính chưa thành thạo, có
những giáo viên khi lên lớp vẫn có giáo án điện tử nhưng nhờ người khác
thiết kế, có những giáo viên chỉ giảng bài còn trình chiếu hình ảnh lại nhờ
người khác nên khi thực hiện thì giữa lời nói và hình ảnh cô sử sụng thường
là không khớp nhau. Có những giáo viên chỉ biết mở máy tính lên mà chưa
biết cách trình chiếu. Chính vì vậy mà để cho bài dạy của mình đạt kết quả
trước hết giáo viên phải tự mình xây dựng, thiết kế giáo án theo đúng nội
dung bài dạy của mình, đồng thời phải tự cô sử dụng trình chiếu giáo án này
để biết và điều chỉnh cho phù hợp với nội dung thuyết trình của cô, có như
vậy thì giáo viên mới không bị động, không lúng túng và tạo được sự liên
kết, logic trong bài dạy của mình.
Muốn trình chiếu Powerpoint ta có thể nhấn F5 hoặc vào biểu tượng bên
dưới góc trái màn hình, hoặc vào Slide show chọn View Show (F5).
công nghệ thông tin chưa cao, kỹ năng sử dụng còn lúng túng chưa thành
thạo, nội dung xây dựng chưa phù hợp, đôi khi còn quá lạm dụng việc sử
dụng giáo án điện tử mà vô tình bỏ qua phương pháp dạy truyền thống....thì
nay các tiết dạy có sử dụng giáo án điện tử đã có nhiều chuyển biến, số
lượng giáo viên biết tự thiết kế và sử dụng cao hơn, nội dung của bài dạy
được giáo viên thiết kế phong phú, giáo viên biết cách chọn những hình ảnh,
những bản nhạc hay những video đưa vào bài dạy phù hợp và nhẹ nhàng
thoải mái hơn.
Khi áp dụng sáng kiến vào thực tế không những phát huy được tính tự
lập, chủ động, sáng tạo của giáo viên mà còn nâng cao được tay nghề cho
giáo viên, chất lượng của nhà trường cũng đã có phần khởi săc thể hiện kết
quả cụ thể như sau:
Tổng số giáo viên trực tiếp giảng dạy: 31 giáo viên
Kết quả khi thực hiện sáng kiến kinh nghiêm
Số giáo viên biết thiết kế Số giáo viên sử dụng Số giáo viên sử dụng chưa
và sử dụng giáo án điện tử
thành thạo
thành thạo
SL
%
SL
%
SL
%
16
51,6
9
29
6
19,4
bằng giáo án điện tủ để các nhà trường được học hỏi kinh nghiệm của nhau.
Trên đây là sáng kiến kinh nghiệm mà bản thân đã nghiên cứu, trao đổi và
trải nghiệm tại trường mầm non Luận Thành và đã đạt được một số kết quả như
đã nêu trên. Rất mong nhận được nhiều ý kiến đóng góp của người đọc.
Xin chân thành cám ơn!
XÁC NHẬN CỦA THỦ
Thanh Hóa, ngày 7 tháng 03 năm 2018
TRƯỞNG ĐƠN VỊ
Tôi xin cam đoan đây là SKKN của
mình viết, không sao chép nội dung của
người khác.
Người viết
Lê Thị Hoan
TÀI LIỆU THAM KHẢO
15
1
Phần mềm công nghệ cao
2
Trang Web mamnon.com.thư viện giáo án diện tử -thư viện
trực tuyến
3
Hướng dẫn sử dụng phần mềm microsoft powerpoint.