VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

ĐINH THỊ KIỀU OANH

ĐĂNG KÝ DOANH NGHIỆP THEO
PHÁP LUẬT DOANH NGHIỆP VIỆT NAM
TỪ THỰC TIỄN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

HÀ NỘI – năm 2018


VIỆN HÀN LÂM
KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM
HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

ĐINH THỊ KIỀU OANH

ĐĂNG KÝ DOANH NGHIỆP THEO
PHÁP LUẬT DOANH NGHIỆP VIỆT NAM
TỪ THỰC TIỄN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

Chuyên nghành : Luật kinh tế
Mã số

: 838.01.07

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

Tôi xin cam đoan Luận văn này là công trình nghiên cứu của riêng tôi,
mọi lý luận, thực tiễn dẫn chứng trong luận văn là trung thực và được tìm
hiểu trong tài liệu tham khảo.
Tác giả luận văn

Đinh Thị Kiều Oanh


MỤC LỤC
MỞ ĐẦU ................................................................................................................... 1
CHƯƠNG 1. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ ĐĂNG KÝ DOANH
NGHIỆP .................................................................................................................... 7
1.1. Tổng quan về Doanh nghiệp và Đăng ký doanh nghiệp ..................................... 7
1.2. Khái niệm, bản chất của đăng ký doanh nghiệp ................................................. 8
1.3. Nhu cầu và mục đích của đăng ký doanh nghiệp .............................................. 14
1.4. Pháp luật về đăng ký doanh nghiệp và hoạt động đăng ký nghiệp ở một số
nước và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam............................................................ 25
CHƯƠNG 2. THỰC THI PHÁP LUẬT VỀ ĐĂNG KÝ DOANH NGHIỆP VÀ
THỰC TIỄN THI HÀNH TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG ........... 30
2.1. Thực trạng pháp luật về đăng ký kinh doanh .................................................... 30
2.2. Thực tiễn thi hành pháp luật về đăng ký doanh nghiệp trên địa bàn Thành phố
Đà Nẵng.................................................................................................................... 36
CHƯƠNG 3. CÁC GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ VIỆC THỰC THI
PHÁP LUẬT VỀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH ..................................................... 62
3.1. Yêu cầu nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật về đăng ký doanh nghiệp ......... 62
3.2. Định hướng hoàn thiện việc thực thi pháp luật về đăng ký doanh nghiệp trên địa
bàn Thành phố Đà Nẵng .......................................................................................... 66
3.3. Một số giải pháp hoàn thiện việc thực thi pháp luật đăng ký doanh nghiệp trên
địa bàn Thành phố Đà Nẵng..................................................................................... 69
KẾT LUẬN ............................................................................................................. 77

: Doanh nghiệp tư nhân

DNXH

: Doanh nghiệp xã hội

ĐHĐCĐ

: Đại hội đồng cổ đông

GCNĐKDN

: Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp

HĐTV

: Hội đồng thành viên

HĐQT

: Hội đồng quản trị

LDN

: Luật doanh nghiệp

LĐT

: Luật đầu tư


sự gia tăng nhanh chóng về khối lượng công việc của đăng ký doanh nghiệp
(ĐKDN) cũng như yêu cầu quản lý về ĐKDN. Ngày 26/11/2014, Luật Doanh
nghiệp năm 2014 được Quốc Hội thông qua. Với việc Luật Doanh nghiệp năm 2014
được thông qua, các quy định pháp luật đối với hoạt động ĐKDN có nhiều thay đổi
cần được đưa ra xem xét và kiến giải. Hiện nay việc thực thi pháp luật về ĐKKD
doanh nghiệp nói chung có nhiều cải thiện nhưng vẫn còn rất nhiều bất cập, hạn
chế, chưa đáp ứng được yêu cầu hội nhập. Cụ thể là: Hệ thống văn bản pháp luật về
ĐKDN chưa đồng bộ; có nhiều chủ thể có thẩm quyền thành lập và đăng ký các loại
hình doanh nghiệp khác nhau; có sự chồng chéo trong quản lý đối với ĐKDN giữa
các loại hình doanh nghiệp (doanh nghiệp trong nước, doanh nghiệp có vốn đầu tư
nước ngoài); việc phối hợp giữa các cơ quan nhà nước trong đối với ĐKDN còn
nhiều tồn tại.
Chính vì vậy việc thực thi pháp luật đối với ĐKDN đã và đang gặp rất nhiều
khó khăn với nhiều lý do cả khách quan và chủ quan. Thực tế hiện nay tình trạng
doanh nghiệp vi phạm các quy định của Luật Doanh nghiệp (không chấp hành các
nội dung trong hồ sơ ĐKDN, không chấp hành các nghĩa vụ, báo cáo của doanh
nghiệp) có chiều hướng gia tăng cả về số lượng và tính chất, mức độ vi phạm. Quan
ngại hơn cả là 6 chính tình trạng này là điều kiện, cơ hội cho các cá nhân, doanh
nghiệp tổ chức lợi dụng vi phạm pháp luật, gây thiệt hại đến lợi ích của các cá nhân,
tổ chức và toàn thể xã hội và làm đau đầu các cơ quan QLNN. Thành phố Đà Nẵng
là trung tâm chính trị - kinh tế - văn hóa của cả nước; phát triển với nhịp độ tăng
trưởng cao, hội nhập vào nền kinh tế khu vực ASEAN và toàn cầu.
Với xu thế phát triển đó, nhu cầu phát triển của cộng đồng doanh nghiệp, với
mong muốn nhanh chóng gia nhập thị trường là điều tất yếu khách quan. Hiện nay

1


cộng đồng doanh nghiệp Thành phố Đà Nẵng với số lượng doanh nghiệp vừa và
nhỏ khoảng hơn 1000 doanh nghiệp. Tại địa bàn TP Đà nẵng đã tồn tại tình trạng


cứu về sự bất cập mới phát sinh của Luật Doanh nghiệp 2014 hay đưa ra những
định hướng chủ quan góp phần hoàn thiện hơn các quy định của pháp luật về điều
kiện và thủ tục thành lập doanh nghiệp.Tuy nhiên, lĩnh vực thực thi pháp luật đối
với ĐKDN chưa có nhiều tác giả quan tâm. Do đó đây là một đề tài nghiên cứu
mang tính tiên phong và thực tiễn cao góp phần xây dựng cơ sở lý luận về thực thi
về pháp luật ĐKDN trên địa bàn TP Đà Nẵng. Luận văn còn chỉ ra những điểm còn
bất cập, hạn chế trong các quy định hiện hành về đăng ký doanh nghệp.
Cụ thể:
- Luận văn thạc sĩ quản lý công “Hoàn thiện công tác đăng ký kinh doanh ở
Việt Nam đến năm 2020”. Người thực hiện Nguyễn Thị Việt Anh, Người hướng
dẫn GS.TS. Lars-Torsten Eriksson, TS. Nguyễn Thùy Anh. 2013 Đại học kinh tếĐHQGHN.
- Bài viết của PGS.TS Phan Huy Hồng: “Vấn đề đăng ký ngành, nghề kinh
doanh: cần sự đổi mới mạnh mẽ và triệt để” năm 2014.
- Bài viết của Ths. Nguyễn Thị Thu Thủy “Hoàn thiện pháp luật về đăng ký
kinh doanh ở Việt nam hiện nay” năm 2015.
- Luận văn thạc sĩ Luật “Đăng ký kinh doanh theo luật doanh nghiệp Việt
Nam - thực trạng và một vài kiến nghị”. Người thực hiện: Lê Thế Phúc. Người
hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Lan Hương. Khoa Luật năm 2006. Luận văn Làm sáng
tỏ cơ sở lý luận của hoạt động đăng ký kinh doanh.
3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1. Mục đích nghiên cứu
Việc nghiên cứu đề tài “Đăng ký Doanh nghiệp theo Pháp luật Việt Nam từ
thực tiễn Thành phố Đà Nẵng” nhằm làm sáng tỏ những vấn đề lý luận và thực tiễn
của pháp luật về đăng ký thành lập doanh nghiệp ở những giai đoạn từ trước năm
1986, từ thời kỳ 1986 đến năm 1996, luật doanh nghiêp 2005,và từ 2014 đến nay,
thông qua việc tìm hiểu thực trạng các nguyên tắc, căn cứ thành lập doanh nghiệp,
qua đó đánh giá những hạn chế, bất cập của pháp luật về đăng ký thành lập doanh
nghiệp, trên cơ sở này đưa ra những định hướng chung nhằm góp phần hoàn thiện


5.1. Phương pháp luận
Trên cơ sở quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lê Nin; Phương pháp luận duy vât

4


biện chứng và duy vật lịch sử, quan điểm của Đảng, Nhà nước và tư tưởng Hồ Chí
Minh về nhà nước và pháp luật. Việc sử dụng các phương phấp tiếp cận và giải
quyết vấn đề của tôi là luôn luôn có sự kết hợp giữa lý luận và thực tiễn. Tìm hiểu
những quy định của pháp luật trên cơ sở xem xét thực tế áp dụng chúng.
5.2. Phương pháp nghiên cứu
Các phương pháp cụ thể mà tác giả sử dụng trong quá trình nghiên cứu đề tài
này đó là:
- Phương pháp phân tích tổng hợp, phương pháp này chủ yếu được sử dụng
để phân tích, lý giải, lập luận những vấn đề lý luận về đăng ký thành lập doanh
nghiệp.
- Phương pháp phân tích, giải thích pháp luật được sử dụng chủ yếu để phân
tích, giải thích các quy phạm pháp luật về đăng ký thành lập doanh nghiệp.
- Phương pháp so sánh pháp luật dùng để so sánh quy phạm pháp luật về
đăng ký thành lập doanh nghiệp hiện hành với quy phạm pháp luật về đăng ký thành
lập doanh Các phương pháp nêu trên nhằm tổng hợp các quy định của pháp luật về
đăng ký thành lập doanh nghiệp. Trên cơ sở đó đưa ra những phân tích, đánh giá,
nhận xét việc thực hiện các quy định này trong thực tế và chứng minh những hạn
chế, thiếu sót của pháp luật về đăng ký thành lập doanh nghệp dẫn đến việc đăng ký
thành lập doanh nghiệp hiện nay chưa phát huy hết vai trò doanh nghiệp, quản lý
chưa hợp lý, ảnh hưởng tiêu cực đến quá trình phát triển kinh tế của toàn xã hội.
6. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
6.1. Ý nghĩa về lý luận
Luận văn góp phần làm rõ thêm khái niệm, đặc điểm, nội dung, ý nghĩa,
điểm mới của pháp luật về điều kiện và thủ tục thành lập doanh nghiệp và cơ sở